Bản án 17/2019/HC-PT: Hành chính — TAND cấp cao tại Đà Nẵng

Tóm tắt 30 giây — tóm lược tự động từ nội dung bản án, chỉ mang tính tham khảo

Tranh chấp gì? án hành chính — "Khiếu kiện hành vi hành chính về lĩnh vực đăng ký kinh doanh"
Tòa quyết gì? Không chấp nhận đơn kháng cáo của Phòng đăng ký kinh doanh – Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Quảng Nam.
Căn cứ chính? Điều 193 Luật tố tụng hành chính; Điều 13 Luật doanh nghiệp; Điều 241 Luật tố tụng hành chính

TÒA ÁN NHÂN DÂN CẤP CAO
TẠI ĐÀ NẴNG

CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM

Độc lập - Tự do - Hạnh phúc

Bản án số: 17/2019/HC-PT
Ngày 27 - 02 - 2019
V/v: “Khiếu kiện hành vi hành chính
về lĩnh vực đăng ký kinh doanh”

NHÂN DANH

NƯỚC CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM

TÒA ÁN NHÂN DÂN CẤP CAO TẠI ĐÀ NẴNG

- Thành phần Hội đồng xét xử phúc thẩm gồm có:

Thẩm phán - Chủ tọa phiên tòa: Ông Mai Xuân Thành

Các Thẩm phán: Ông Nguyễn Thanh Long

Bà Lê Thúy Cầu

- Thư ký phiên tòa: Bà Nguyễn Thị Phương Liên, Thư ký Tòa án nhân dân cấp cao tại Đà Nẵng.

- Đại diện Viện Kiểm sát nhân dân cấp cao tại Đà Nẵng: Ông Đinh Văn Chánh, Kiểm sát viên.

Vào ngày 27 tháng 02 năm 2019, tại trụ sở Tòa án nhân dân cấp cao tại Đà Nẵng xét xử phúc thẩm công khai vụ án hành chính thụ lý số: 44/2018/TLPT-HC ngày 19 tháng 12 năm 2018; về: “Khiếu kiện hành vi hành chính về lĩnh vực đăng ký kinh doanh”. Do Bản án hành chính sơ thẩm số 55/2018/HC-ST ngày 23 tháng 10 năm 2018 của Tòa án nhân dân tỉnh Quảng Nam bị kháng cáo.

Theo Quyết định đưa vụ án ra xét xử phúc thẩm số 441/2019/QĐ-PT ngày 12 tháng 02 năm 2019, giữa các đương sự:

1. Người khởi kiện: Công ty Cổ phần Đ.

- Người đại diện: Ông Trần Quốc B, sinh năm 1974, chức vụ: Chủ tịch Hội đồng quản trị. Có mặt.

Địa chỉ: Khối phố H, phường Đ2, thị xã Đ1, tỉnh Quảng Nam.

2. Người bị kiện: Phòng Đăng ký kinh doanh – Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Quảng Nam.

Địa chỉ: Số 02, đường T1, thành phố T, tỉnh Quảng Nam.

- Đại diện theo pháp luật: Bà Huỳnh Thị Mỹ N, chức vụ: Trưởng phòng. Vắng mặt.

- Đại diện theo ủy quyền: Bà Phan Xuân Thảo N1, chức vụ: Phó Trưởng phòng. Có mặt.

NỘI DUNG VỤ ÁN:

Theo án sơ thẩm nội dung vụ án như sau:

Tại đơn khởi kiện ngày 14 tháng 6 năm 2018 và lời trình bày của người đại diện của người khởi kiện tại phiên tòa như sau:

Công ty Cổ phần Đ nộp hồ sơ thay đổi người đại diện theo pháp luật tại Phòng Đăng ký kinh doanh – Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Quảng Nam ngày 01/10/2015 và được cấp Phiếu giao nhận số 2034/SKHĐT-HSĐKKD hẹn trả hồ sơ vào ngày 02/10/2015, hồ sơ gồm: Sổ đăng ký Cổ đông, Thư mời họp Đại hội đồng cổ đông (Kèm chứng từ Bưu điện), Danh sách Cổ đông được quyền dự họp, Biên bản họp Đại hội đồng cổ đông thông qua việc thay đổi người đại diện pháp luật, Nghị quyết Đại hội đồng cổ đông giao HĐQT thực hiện việc thay đổi người đại diện theo pháp luật, giấy đề nghị đăng ký thay đổi người đại diện theo pháp luật, Giấy đăng ký kinh doanh. Ngày 02/10/2015, Phòng Đăng ký kinh doanh ban hành Thông báo 1255/TB-ĐKKD về việc bổ sung hồ sơ đăng ký kinh doanh. Căn cứ theo thông báo trên Công ty cổ phần Đ đã đến bổ sung hồ sơ nhưng không được nhận hồ sơ mà phòng Đăng ký kinh doanh yêu cầu Công ty đưa hai cổ đông gồm bà Võ Thị N2 và ông Trần Viết T2 vào sổ đăng ký cổ đông và đưa vào danh sách có quyền dự họp đại hội đồng cổ đông và tăng tỷ lệ sở hữu cổ phần của hai người này. Không đồng ý với cách làm việc của Phòng Đăng ký kinh doanh nên Công ty đã làm đơn khiếu nại nhưng vẫn không được giải quyết. Tháng 7/2017 Công ty tiếp tục nộp hồ sơ thay đổi người đại diện theo pháp luật đến Phòng Đăng ký kinh doanh. Ngày 13/4/2018, Phòng Đăng ký kinh doanh ban hành Công văn 43/CV-ĐKKD với nội dung hoãn việc giải quyết hồ sơ đăng ký thay đổi người đại diện theo pháp luật của công ty. Do đó, Công ty cổ phần Đ khởi kiện yêu cầu Tòa án nhân dân tỉnh Quảng Nam buộc Phòng Đăng ký kinh doanh – Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Quảng Nam thay đổi người đại diện theo pháp luật cho công ty.

Tại Công văn số 85/CV-ĐKKD ngày 12/7/2017 của Phòng Đăng ký kinh doanh – Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Quảng Nam, lời trình bày của người đại diện theo ủy quyền tại phiên tòa như sau:

Ngày 01/10/2015, Công ty cổ phần Đ nộp hồ sơ đăng ký thay đổi người đại diện theo pháp luật của Công ty (Phiếu giao nhận hồ sơ số 2034/SKHĐT-HSĐKKD). Tuy nhiên, trước đó ngày 14/4/2014, Phòng Đăng ký kinh doanh – Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Quảng Nam nhận được Văn bản số 87/CV-TA ngày 10/4/2014 của Tòa án nhân dân thành phố T đề nghị không thay đổi Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp của Công ty cổ phần Đ để chờ kết quả giải quyết cuối cùng của Tòa án. Căn cứ văn bản trên, Phòng Đăng ký kinh doanh – Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Quảng Nam tạm dừng giải quyết hồ sơ đăng ký thay đổi người đại diện theo pháp luật của công ty.

Ngày 29/7/2017, Phòng Đăng ký kinh doanh nhận được hồ sơ thay đổi người đại diện theo pháp luật của công ty qua đường bưu điện, gồm: Thông báo số 02/2017 ngày 24/12/2017 của Công ty cổ phần Đ, Bản sao Giấy chứng minh nhân dân của bà Nguyễn Thị Th, Quyết định số 01/2017QĐ-ĐHĐCĐ ngày 12/11/2017 và các biên bản họp của Đại hội đồng cổ đông. Danh sách các cổ đông của công ty lần 01 ngày 30/9/2017 gồm: Công ty Cổ phần tập đoàn kinh tế - Giáo dục M do ông Trần Quốc B làm đại diện chiếm tỷ lệ vốn điều lệ 78 % (Ngày góp vốn 25/6/2014); ông Trần Thanh B1 chiếm tỷ lệ 11% (Ngày góp vốn 01/3/2013); bà Nguyễn Thị Tuyết N3 11% (Ngày góp vốn 01/3/2013). Danh sách các cổ đông của công ty lần 02 ngày 21/10/2017 gồm: Công ty Cổ phần tập đoàn kinh tế - Giáo dục M do ông Trần Quốc B làm đại diện chiếm tỷ lệ vốn điều lệ 78 % (Ngày góp vốn 01/3/2013); ông Trần Thanh B1 chiếm tỷ lệ 11% (Ngày góp vốn 01/3/2013); bà Nguyễn Thị Tuyết N3 11% (Ngày góp vốn 01/3/2013).

Trong quá trình kiểm tra, giải quyết hồ sơ, Phòng đăng ký kinh doanh phát hiện danh sách cổ đông của Công ty cổ phần Đ có nội dung không chính xác. Cụ thể: Theo Thông báo 129/TB-CTHA ngày 01/12/2015 của Cục Thi hành án dân sự tỉnh Quảng Nam về việc thi hành Bản án 17/2015/KTPT ngày 24/8/2015 và Bản án 18/2015/KTPT ngày 24/8/2015 của Tòa án nhân dân cấp cao tại Đà Nẵng thì bà Nguyễn Thị N2 được sở hữu 178.500 cổ phần và ông Trần Viết T2 được sở hữu 120.600 cổ phần tại Công ty cổ phần Đ. Tuy nhiên, trong danh sách cổ đông của Công ty cổ phần Đ lại thể hiện bà N2 và ông T2 không có vốn.

Để có cơ sở giải quyết hồ sơ cho doanh nghiệp, Phòng Đăng ký kinh doanh đã mời các cổ đông của công ty làm việc vào ngày 30/01/2018. Tại buổi làm việc, các cổ đông của công ty đã không thống nhất với nhau về nội dung thay đổi người đại diện theo pháp luật của công ty. Do đó, Phòng Đăng ký kinh doanh – Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Quảng Nam đề nghị chuyển hồ sơ sang cơ quan Công an để xác minh tính trung thực, chính xác của hồ sơ đăng ký doanh nghiệp. Tuy nhiên, do lo ngại việc này sẽ dẫn đến tình trạng hình sự hóa các quan hệ kinh tế (thực hiện chỉ đạo của Chính phủ không hình sự hóa các quan hệ kinh tế) nên Phòng Đăng ký kinh doanh – Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Quảng Nam không chuyển hồ sơ cho cơ quan Công an.

Ngày 04/4/2018, Phòng Đăng ký kinh doanh – Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Quảng Nam có Công văn 39/CV-ĐKKD gửi Cục Thi hành án dân sự tỉnh Quảng Nam để xác minh nội dung liên quan đến hồ sơ đăng ký thay đổi người đại diện theo pháp luật của công ty. Ngày 11/4/2018, Cục Thi hành án dan sự tỉnh Quảng Nam có công văn trả lời số 343/CTHA-KTr có nội dung: Theo biên bản giải quyết việc thi hành án ngày 27/11/2015 và ngày 30/11/2015 tại Cục Thi hành án Dân sự tỉnh Quảng Nam thể hiện ông Trần Viết T2 được sở hữu 120.600 cổ phần, bà Võ Thị N2 được sở hữu 178.500 cổ phần tại Công ty cổ phần Đ, địa chỉ: Khối phố H, phường Đ2, thị xã Đ1, tỉnh Quảng Nam.

Căn cứ nội dung Công văn trên, Phòng Đăng ký kinh doanh nhận thấy nội dung kê khai trong hồ sơ đăng ký kinh doanh của Công ty cổ phần Đ (phần vốn góp của các cổ đông công ty) không chính xác nên Phòng Đăng ký kinh doanh – Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Quảng Nam tạm hoãn việc giải quyết hồ sơ cho doanh nghiệp.

Với nội dung nêu trên, tại Bản án hành chính sơ thẩm số 55/2018/HC-ST ngày 23/10/2018 của Tòa án nhân dân tỉnh Quảng Nam đã quyết định:

Áp dụng Điều 13 Luật doanh nghiệp; Điều 28, Điều 43, Điều 56, Điều 58 Nghị định 78/2016/NĐ-CP ngày 14/9/2015 của Chính phủ; khoản 1 và điểm b khoản 2 Điều 193 Luật tố tụng hành chính 2015; khoản 2 Điều 32 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội, xử:

[1] Chấp nhận yêu cầu khởi kiện của người khởi kiện, buộc Phòng Đăng ký kinh doanh – Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Quảng Nam cấp Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp về việc thay đổi người đại diện theo pháp luật cho Công ty cổ phần Đ.

Ngoài ra án sơ thẩm còn tuyên về án phí và quyền kháng cáo cho đương sự.

Ngày 24 tháng 10 năm 2018 Phòng đăng ký kinh doanh thuộc Sở kế hoạch và Đầu tư tỉnh Quảng Nam kháng cáo bản án.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Tại phiên tòa phúc thẩm hôm nay, Phòng đăng ký kinh doanh thuộc Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Quảng Nam vẫn giữ nguyên đơn kháng cáo.

Trong phần phát biểu quan điểm về việc giải quyết vụ án, đại diện Viện kiểm sát nhân dân cấp cao tại Đà Nẵng cho rằng: Thẩm phán chủ tọa phiên tòa và Hội đồng xét xử chấp hành đúng các quy định của Luật Tố tụng hành chính, các đương sự thực hiện đúng quyền nghĩa vụ của mình. Về nội dung vụ án, đề nghị Hội đồng xét xử không chấp nhận đơn kháng cáo của Phòng đăng ký kinh doanh thuộc Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Quảng Nam, giữ nguyên quyết định của bản án sơ thẩm.

Căn cứ các tài liệu chứng cứ có tại hồ sơ vụ án, lời trình bày của các đương sự và kết quả tranh tụng tại phiên tòa. Trên cơ sở xem xét đánh giá khách quan, toàn diện và đầy đủ chứng cứ, ý kiến của Viện kiểm sát. Hội đồng xét xử nhận định như sau:

Theo Phiếu giao nhận hồ sơ 2034/SKHĐT-HSĐKKD ngày 01/120/2015 của Bộ phận tiếp nhận và trả kết quả Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Quảng Nam và hồ sơ người khởi kiện nộp cho Phòng đăng ký kinh doanh, Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Quảng Nam vào năm 2017 thì Công ty cổ phần Đ đã nộp hồ sơ đăng ký thay đổi người đại diện theo pháp luật gồm: Thông báo thay đổi người đại diện theo pháp luật của công ty; quyết định của chủ sở hữu/Hội đồng thành viên/Đại hội đồng cổ đông; bản sao biên bản họp của Hội đồng thành viên/Đại hội đồng cổ đông; giấy tờ chứng thực cá nhân; bản gốc giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp.

Theo quy định tại Điều 43 Nghị định 78/2015/NĐ-CP ngày 14/9/2015 của Chính phủ thì Công ty cổ phần Đ nộp đầy đủ hồ sơ theo quy định đối với thủ tục đăng ký người đại diện theo pháp luật của Công ty cổ phần.

Xét đơn kháng cáo của Phòng đăng ký kinh doanh Sở kế hoạch Đầu tư tỉnh Quảng Nam, Hội đồng xét xử xét thấy:

Công ty cổ phần Đ nộp hồ sơ yêu cầu thay đổi người đại diện theo pháp luật hai lần vào năm 2015 và năm 2017. Kể từ thời điểm nộp hồ sơ cho đến nay đã 04 năm nhưng hồ sơ vẫn chưa được giải quyết trong khi hiện nay Công ty không có người đại diện theo pháp luật. Theo quy định tại Điều 28 Nghị định 78/2015/NĐ-CP ngày 14/9/2015 của Chính phủ thì thời hạn giải quyết đối với thủ tục thay đổi người đại diện theo pháp luật trong thời hạn 03 ngày làm việc kể từ ngày nhận được hồ sơ hợp lệ. Mặc dù hồ sơ yêu cầu thay đổi người đại diện theo pháp luật của Công ty cổ phần Đ không thuộc trường hợp quy định tại Điều 56 và không bị xử lý theo quy định tại Điều 58 Nghị định 78/2015/NĐ-CP ngày 14/9/2015 của Chính phủ nhưng Phòng Đăng ký kinh doanh, Sở kế hoạch và Đầu tư tỉnh Quảng Nam không giải quyết thủ tục thay đổi người đại diện theo pháp luật của công ty mà thông báo tạm hoãn giải quyết hồ sơ của Công ty là không đúng theo quy định tại Nghị định 78/2015/NĐ-CP ngày 14/9/2015 của Chính phủ. Do đó, án sơ thẩm chấp nhận yêu cầu khởi kiện của Công ty cổ phần Đ buộc Phòng Đăng ký kinh doanh – Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Quảng Nam chấp nhận làm thủ tục thay đổi người đại diện theo pháp luật cho Công ty là có căn cứ.

Xét những nội dung nêu trong đơn kháng cáo và bản ghi ý kiến về đơn kháng cáo của Phòng Đăng ký kinh doanh – Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Quảng Nam, thấy rằng:

Đơn khởi kiện của Công ty cổ phần Đ khởi kiện về hành vi hành chính đối với Phòng Đăng ký kinh doanh - Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Quảng Nam trong việc từ chối làm thủ tục hồ sơ đăng ký thay đổi người đại diện theo pháp luật của Công ty. Xét thấy việc làm thủ tục hồ sơ đăng ký thay đổi người đại diện theo pháp luật của Công ty là thuộc thẩm quyền và là nhiệm vụ của Phòng Đăng ký kinh doanh – Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Quảng Nam. Do vậy, án sơ thẩm xác định người bị kiện là Phòng đăng ký kinh doanh – Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Quảng Nam là có căn cứ.

Ngày 01/12/2013 bà Đoàn Thị Sinh là Giám đốc Công ty có đơn xin từ nhiệm gửi Phòng Đăng ký kinh doanh - Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Quảng Nam (BL.45). Kể từ thời điểm đó bà Sinh không tham gia và không chịu trách nhiệm pháp lý đối với bất kỳ một hoạt động nào của Công ty cổ phần Đ. Như vậy, kể từ ngày 01/12/2013 chiếu theo Điều lệ Công ty thì Công ty không có người đại diện theo pháp luật (BL. 45). Trước tình hình đó, để có người đại diện theo pháp luật quản lý các hoạt động của doanh nghiệp, ngày 01/10/2015 Công ty cổ phần Đ nộp hồ sơ thay đổi người đại diện theo pháp luật đến Phòng Đăng ký kinh doanh – Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Quảng Nam. Ông Trần Quốc B là người chịu trách nhiệm việc làm thủ tục thay đổi người đại diện theo pháp luật của Doanh nghiệp và bị Phòng Đăng ký kinh doanh – Sở Kế hoạch và Đầu tư Quảng Nam từ chối. Do vậy, ông B đại diện Công ty kiện về hành vi hành chính của Phòng Đăng ký kinh doanh – Sở kế hoạch Đầu tư Quảng Nam là phù hợp.

Đối với nội dung kháng cáo cho rằng Công ty cổ phần Đ không trung thực trong việc làm thủ tục, đó là không đưa ông Trần Viết T2 và bà Võ Thị N2 vào danh sách cổ đông của Công ty nên đây cũng chính là lý do Phòng không chấp nhận làm thủ tục theo yêu cầu của Công ty.

Xét thấy: Theo quy định tại khoản 7 Điều 126 Luật doanh nghiệp số 68/2014/QH13 quy định: “Người nhận cổ phần trong các trường hợp quy định tại Điều này chỉ trở thành cổ đông của Công ty từ thời điểm các thông tin của họ theo quy định tại khoản 2 Điều 121 Luật này được ghi vào sổ đăng ký cổ đông”. Như vậy giữa bà N2, ông T2 với Công ty cổ phần Đ có tranh chấp và hiện nay đang được giải quyết tại Tòa án nhân dân tỉnh Quảng Nam (theo ý kiến của Công ty cổ phần Đ), nếu bà N2 ông T2 có được nhận lại cổ phần sau khi họ được thi hành án thì họ chỉ trở thành cổ đông của Công ty cổ phần Đ khi họ được ghi đầy đủ vào sổ đăng ký cổ đông của Công ty.

Tại phiên tòa hôm nay, đại diện Công ty cổ phần Đ cũng thừa nhận vì chưa có Giám đốc nên cổ phần của ông T2 và bà N2 nếu có cũng chưa thể được công nhận ghi trong sổ đăng ký cổ đông. Ông B cũng cam đoan và thừa nhận nếu ông T2, bà N2 là cổ đông hợp pháp thì sau khi có Giám đốc mới, cổ phần của ông T2 bà N2 sẽ được xem xét theo quy định của pháp luật. Do đó, quyền lợi của ông T2 và bà N2 vẫn được đảm bảo và không bị ảnh hưởng.

Xét thấy: Công ty cổ phần Đ không có người đại diện theo pháp luật trong thời gian dài (04 năm), điều này gây khó khăn ảnh hưởng đến hoạt động bình thường của Doanh nghiệp trong việc tham gia các giao dịch và thực hiện các quyền nghĩa vụ cuả mình. Do vậy kháng cáo của Phòng Đăng ký kinh doanh - Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Quảng Nam là không có căn cứ chấp nhận như đã nhận định nêu trên.

Án phí: Phòng đăng ký kinh doanh - Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Quảng Nam phải nộp án phí hành chính phúc thẩm.

Vì các lẽ nêu trên,

QUYẾT ĐỊNH:

Căn cứ khoản 1 Điều 241 Luật tố tụng hành chính.

Không chấp nhận đơn kháng cáo của Phòng đăng ký kinh doanh – Sở Kế hoạch và Đầu tư tỉnh Quảng Nam.

Giữ nguyên quyết định của Bản án hành chính sơ thẩm số 55/2018/HC-ST, ngày 23/10/2018 của Tòa án nhân dân tỉnh Quảng Nam.

Án phí: Phòng đăng ký kinh doanh - Sở kế hoạch đầu tư tỉnh Quảng Nam phải chịu 300.000 đồng tiền án phí hành chính phúc thẩm. Số tiền 300.000 đồng nộp tạm ứng theo biên lai thu tiền số 0000187 ngày 08/11/2018 tại Cục thi hành án dân sự tỉnh Quảng Nam, nay chuyển thành tiền án phí phúc thẩm.

Các quyết định khác của án sơ thẩm không có kháng cáo kháng nghị có hiệu lực pháp luật kể từ ngày hết hạn kháng cáo kháng nghị.

Bản án có hiệu lực pháp luật kể từ ngày tuyên án.

TM. HỘI ĐỒNG XÉT XỬ PHÚC THẨM