Bản án 17/2019/DSPT — Tranh chấp hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất

V/v Tranh chấp liên quan đến tài sản bị cưỡng chế để thi hành án theo quy định của pháp luật về thi hành án dân sự và yêu cầu hủy hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất”

NHÂN DANH

NƯỚC CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM TÒA ÁN NHÂN DÂN TỈNH THÁI BÌNH

Thành phần Hội đồng xét xử phúc thẩm gồm có: Thẩm phán - Chủ tọa phiên tòa: Ông Trần Xuân Bằng Các Thẩm phán: Bà Nguyễn Thị Phương Thảo Bà Nguyễn Thị Thanh Bình - Thư ký phiên tòa: Bà Vũ Thị Huế - Thư ký Toà án nhân dân tỉnh Thái Bình. - Đại diện Viện Kiểm sát nhân dân tỉnh tham gia phiên toà: Bà Bùi Thị Thúy Hằng- Kiểm sát viên. Ngày 10 tháng 5 năm 2019, tại trụ sở Toà án nhân dân tỉnh Thái Bình, xét xử phúc thẩm, công khai vụ án thụ lý số: 31/2018/TLPT-DS ngày 05 tháng 11 năm 2018 về việc “Tranh chấp liên quan đến tài sản bị cưỡng chế để thi hành án theo quy định của pháp luật về thi hành án dân sự và yêu cầu hủy hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất”. Do bản án dân sự sơ thẩm số: 13/2018/DS-ST ngày 26 tháng 9 năm 2018 của Tòa án nhân dân huyện Tiền Hải, tỉnh Thái Bình bị kháng cáo, theo Quyết định đưa vụ án ra xét xử số: 11B/2019/QĐ-PT ngày 07 tháng 01 năm 2018; Quyết định hoãn phiên tòa số: 13/2019/QĐPT ngày 11 tháng 02 năm 2019; Quyết định hoãn phiên tòa số 16B/2019/QĐ-PT ngày 12 tháng 3 năm 2019, Quyết định hoãn phiên tòa số 24A/2019/QĐ-PT ngày 10 tháng 4 năm 2019 của Tòa án nhân dân tỉnh Thái Bình. 1. Nguyên đơn: Bà Chu Thị Thanh T, sinh năm 1965 (có mặt) Địa chỉ: Số nhà 9, tập thể viện V, tổ 19, phường N, quận C, thành phố Hà Nội. 2. Bị đơn: Bà Mông Thị N, sinh năm 1972 (vắng mặt) Địa chỉ: P7, B7, khu tập thể Q, tổ 11, phường M, quận C, thành phố Hà Nội. (Hiện đang chấp hành án hình phạt tù chung thân, tại trại giam số 5, tổng cục 8, Bộ Công an, thị trấn T, huyện Y, tỉnh Thanh Hóa). 3. Người có quyền lợi và nghĩa vụ liên quan: - Ông Đỗ Mạnh T1, sinh năm 1972 (có mặt)

Địa chỉ: P7, B7, khu tập thể Q, tổ 11, phường M, quận C, thành phố Hà Nội. - Ông Đỗ V, sinh năm 1964 (có mặt) Địa chỉ: P7, B7, khu tập thể Q, tổ 11, phường M, quận C, thành phố Hà Nội. Người bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan ông Đỗ Vinh: Luật sư Võ Đình Đ và Luật sư Bùi Vũ M - Thuộc Công ty luật hợp danh Đông Nam Á, Đoàn Luật sư thành phố Hà Nội. (có mặt) 4. Người kháng cáo: Bà Chu Thị Thanh T, bà Mông Thị N, ông Đỗ Mạnh T và ông Đỗ V. NỘI DUNG VỤ ÁN Nguyên đơn bà Chu Thị Thanh T trình bày: Vào năm 2009-2010, bà và bà Mông Thị N có cùng nhau làm ăn chung, bà phát hiện bà N có giao dịch liên quan đến tài sản chung của bà và bà N, nhưng bà N không thông báo cho bà biết và không trả tiền nợ cho bà. Năm 2011, bà làm đơn tố cáo bà N đến cơ quan Công an thành phố Hà Nội. Qua tìm hiểu, bà biết bà N cùng chồng là ông Đỗ Mạnh T1 đấu giá quyền sử dụng đất, tại 02 thửa đất số 976 gồm các lô đất (6 +7+8+9+10) và thửa đất số 958 gồm các lô đất (11+12+13+14+15 ); tại địa chỉ: Thôn Đ, xã A, huyện T, tỉnh Thái Bình. Do ông T1 chỉ là quân nhân chuyên nghiệp, nên số tiền vợ chồng ông T1, bà N bỏ ra để đấu đất đối với hai thửa đất kể trên là của bà N. Khi đó, bà đã yêu cầu vợ chồng ông T1, bà N chuyển quyền sử dụng hai thửa đất kể trên cho bà nhưng vợ chồng bà N, ông T1 không đồng ý, nhưng sau đó bà N và ông T1 làm thủ tục chuyển quyền sử dụng đất cho ông Đỗ V (ông V là anh trai ruột của ông T1), phát hiện thấy hành vi chuyển quyền sử dụng đất của bà N và ông T1 cho ông Đỗ V, là hành vi cố ý để tẩu tán tài sản, nên bà đã làm đơn đề nghị phòng Tài nguyên và Môi trường huyện Tiền Hải, tỉnh Thái Bình, không làm tiếp thủ tục chuyển nhượng đất, dừng cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho ông V. Năm 2014, Tòa án nhân dân tối cao, xửa phạt Mông Thị N tù chung thân về tội: “Lừa đảo chiếm đoạt tài sản” và buộc Mông Thị N phải bồi thường, trả cho bà số tiền là 14.073.180.000 đồng. Ngày 16-11-2014, Chi cục thi hành án dân sự huyện Tiền Hải đã ra Quyết định cưỡng chế kê biên quyền sử dụng đất tại thửa đất số 976 để bàn giao cho bà vào ngày 15-5-2015. Ngày 06-10-2017 Chi cục thi hành án dân sự huyện Tiền Hải ra Quyết định thi hành án số 02/QĐ-CCTHADS đối với bà N, đồng thời hướng dẫn cho bà làm đơn yêu cầu Tòa án nhân dân huyện Tiền Hải chia tài sản chung là thửa đất số 958 để bà N thi hành án cho bà. Bà yêu cầu Tòa án nhân dân huyện Tiền Hải, giải quyết hủy Hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất và tài sản gắn liền với đất, lập ngày 20-7-2011 giữa ông T1 và bà N cho ông V, do trái pháp luật và yêu cầu Tòa án chia cho bà N 04 lô đất tại thửa 958 tại thôn Trình Trung Đông, xã An Ninh, huyện Tiền Hải để bà Ngọc thi hành án cho bà. Bác bỏ biên bản họp gia đình và biên bản giao nhận tiền do ông V xuất trình vì các biên bản này do anh em ông V tự viết ra với nhau. Bà Mông Thị N và ông Đỗ Mạnh T1 trình bày: Năm 2011, ông T1, bà N được mẹ ông T1 cùng các anh chị em ruột của ông T1 cho đứng tên để đấu giá quyền sử dụng đất tại hai thửa đất số 958 và số 976 kể trên. Sau khi được cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, bà N, ông T1 đã làm thủ tục chuyển quyền

sử dụng đất cho ông Đỗ V, để ông Đỗ V quản lý sau này làm nhà thờ, thủ tục chuyển nhượng quyền sử dụng đất đã được hai bên lập thành hợp đồng và thực hiện qua các cơ quan quản lý đất đai của huyện Tiền Hải. Năm 2014, ông T1 nhận được văn bản của Chi cục thi hành án dân sự huyện Tiền Hải để trình bày nguồn gốc đất. Vì vậy, ông T1 và bà N không có quyền gì đối với hai thửa đất kể trên, bà N và ông T1 không chấp nhận yêu cầu khởi kiện của bà T. Ông Đỗ V trình bày: Vào năm 2010, biết ở quê nhà (xã A, huyện T, tỉnh Thái Bình) có cho đấu giá quyền sử dụng đất ở nông thôn, nên gia đình ông thống nhất góp tiền để đấu giá quyền sử dụng đất để làm nhà thờ sau này. Ngày 12-12-2010, gia đình ông đã tổ chức cuộc họp thống nhất để em trai ông, ông Đỗ Mạnh T1 đứng tên đấu giá đất, trong cuộc họp có mẹ ông là cụ Nguyễn Thị H (khi đó còn sống) cùng các anh chị em ông gồm: Bà Đỗ Thị O, ông (Đỗ V) và ông Đỗ Mạnh T1. Ngoài ra cuộc họp còn có sự chứng kiến của ông Đào Kim B là tổ trưởng tổ dân phố 15, khu tập thể quân đội, phường M, quận C, thành phố Hà Nội. Khi họp có lập biên bản nội dung cuộc họp 09-01-2011 đã lập biên bản giao nhận tiền, hai biên bản này được những người có mặt ký xác nhận. Các thành viên trong gia đình vắng mặt là ông Đỗ Văn Q và bà Đỗ Thị H1 được thông báo qua điện thoại cũng đã nhất trí. Sau đó ông Đỗ Mạnh T1 đứng tên đấu 10 lô đất diện tích 1250 m2, tại địa chỉ: Thôn Đ, xã A, huyện T và được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất mang tên Đỗ Mạnh T1 và Mông Thị N. Năm 2011, vợ chồng ông T1, bà N đã làm thủ tục chuyển quyền sử dụng 10 lô đất sang cho ông, để sau này làm nhà thờ, hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất đã được lập xong. Ông đã thực hiện nghĩa vụ nộp thuế cho nhà nước, nộp tiền công ích cho địa phương, hai thửa đất kể trên thuộc quyền sử dụng của ông. Do ông thường xuyên đi công tác xa nên không biết Chi cục thi hành án dân sự huyện T, tỉnh Thái Bình cưỡng chế kê biên 5 lô đất tại thửa số 976 và nay lại ra Quyết định để thi hành 5 lô đất còn lại tại thửa 958. Vì vậy, ông làm đơn yêu cầu Tòa án nhân dân huyện Tiền Hải hủy các Quyết định thi hành án, Quyết định cưỡng kê biên thi hành án của Chi cục thi hành án dân sự huyện T; buộc bà Chu Thị Thanh T phải trả lại ông thửa đất số 976 kể trên, do chiếm giữ không có căn cứ pháp luật và yêu cầu Tòa án nhân dân huyện Tiền Hải công nhận quyền sử dụng đất hợp pháp của ông đối với 1250 m2 đất tại hai thửa đất số 976 và 958 kể trên. Bà Đỗ Thị O và bà Đỗ Thị H1 trình bày: Diện tích đất bà T yêu cầu chia để thi hành án là của chung gia đình đóng góp tiền để ông Đỗ Mạnh T1 và bà Mông Thị N đứng tên đại diện, đấu giá quyền sử dụng đất. Năm 2011, gia đình đã thống nhất chuyển quyền sử dụng đất cho ông V nên không đồng ý với yêu cầu khởi kiện của bà Chu Thị Thanh T. Đại diện Chi cục thi hành án dân sự huyện T cung cấp: Chi cục thi hành án dân sự huyện T nhận Quyết định ủy thác Thi hành án của Cục Thi hành án dân sự thành phố Hà Nội ngày 05-8-2014, về việc thi hành án đối với bà N vì bà N có tài sản ở thôn Đ, xã A, huyện T, tỉnh Thái Bình. Qua xác minh thấy bà N và chồng là ông Đỗ Mạnh T1 đứng tên 10 lô đất gồm 2 thửa 976 và 958, Chi cục thi hành án dân sự huyện T đã cưỡng chế kê biên 5 lô đất tại thửa 976 giao cho bà Chu Thị Thanh T vào năm 2015. Đối với 5 lô đất còn lại thuộc thửa 958 vẫn mang tên ông T1 và bà N nên Chi cục thi hành án dân sự huyện T tiếp tục ra quyết định thi hành án và hướng dẫn cho bà Tâm nộp đơn yêu cầu chia tài sản

chung để đảm bảo nghĩa vụ thi hành án theo Điều 74 Luật thi hành án dân sự. Về thủ tục thi hành án, Chi cục thi hành án dân sự huyện T đã báo ông T1 đến Chi cục thi hành án dân sự huyện T làm việc, gửi văn bản qua đường công văn và niêm yết theo quy định. Giao trực tiếp văn bản cho bà N, ngoài ra còn giao văn bản cho bà N qua cán bộ trại giam nơi bà N đang thi hành án phạt tù. Phòng Tài nguyên và Môi trường huyện T cung cấp: Ngày 06-6-2011, Ủy ban nhân dân huyện T đã cấp 02 Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất đối với thửa đất số 958 gồm các lô đất (11+12+13+14+15) diện tích 625 m2 và thửa đất số 976 gồm các lô đất (6+7+8+9+10) diện tích 625 m2 cho ông Đỗ Mạnh T1 và bà Mông Thị N. Ngày 09-8-2011, Phòng tài nguyên và môi trường huyện T nhận được hồ sơ chuyển nhượng quyền sử dụng đất đối với hai thửa đất kể trên, của ông T1 và bà N cho ông V, ông V đã nộp thuế, Phòng tài nguyên và môi trường đang chuẩn bị cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất thì nhận được đơn của bà T đề nghị dừng việc chuyển nhượng quyền sử dụng đất đối với hai thửa đất kể trên, giữ nguyên giấy chứng nhận quyền sử dụng đất mang tên bà N và ông T1. Ngày 25-7-2014, Cục thi hành án dân sự thành phố Hà Nội đã có ý kiến đề nghị Phòng Tài nguyên và Môi trường huyện T dừng việc cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất và các giao dịch bảo đảm đối với 2 thửa đất trên. Vì vậy, Phòng tài nguyên và môi trường huyện T đã dừng việc làm tiếp thủ tục cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho ông V và giữ hồ sơ lại. Chi cục thuế huyện T, tỉnh Thái Bình có ý kiến: Nếu Tòa án nhân dân huyện Tiền Hải tuyên hủy hợp đồng chuyển quyền sử dụng đất giữa ông T1 và bà N cho ông V thì số tiền mà các bên đã nộp vào ngân sách Nhà nước được hoàn trả lại cho các bên. Thủ tục hoàn trả Chi cục thuế sẽ hướng dẫn khi các bên có yêu cầu. Bản án sơ thẩm số 13/2018/DS-ST ngày 26-9-2018 của Tòa án nhân dân huyện Tiền Hải, tỉnh Thái Bình quyết định: Căn cứ khoản 12, 14 Điều 26; khoản 9 Điều 27, Điều 147, khoản 2 Điều 165 Bộ luật tố tụng dân sự. Điều 129, khoản 2 Điều 224 Bộ luật Đân sự năm 2005, Điều 213, 219 Bộ luật Dân sự năm 2015; Điều 27 Luật Hôn nhân và gia đình năm 2000; Điều 74 Luật thi hành án dân sự; Điều 26 Nghị quyết số 326/2016UBTVQH14 ngày 20-12-2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội. 1. Xác định thửa đất số 958 tờ bản đồ số 2 đo đạc năm 1995 tại thôn Đ, xã A, huyện T, tỉnh Thái Bình có diện tích 625 m2 mang tên Đỗ Mạnh T1 và Mông Thị N thuộc quyền sử dụng của ông Đỗ Mạnh T1 và bà Mông Thị N. 2. Hợp đồng chuyển nhượng sử dụng đất số 43/08/HĐCN ngày 20-7-2011 giữa ông Đỗ Mạnh T1 và bà Mông Thị N cho ông Đỗ V bị vô hiệu. Ông Đỗ V có quyền làm thủ tục để hoàn số tiền thuế đã nộp là 12.265.000 đồng (mười hai triệu hai trăm sáu mươi lăm nghìn đồng) theo quy định. Chấp nhận sự tự nguyện của bà Chu Thị Thanh T trả cho ông Đỗ V số tiền công ích ông V đã nộp 2.000.000 đồng (Hai triệu đồng). 3. Bác yêu cầu của ông Đỗ V về việc công nhận quyền sử dụng thửa đất 958 (từ lô 11 đến lô 15) tờ bản đồ số 2 đo đạ năm 1995 tại thôn Đ, xã A, huyện T, tỉnh Thái Bình.

4. Đình chỉ yêu cầu của ông Đỗ V về việc công nhận quyền sử dụng đất thửa đất số 976 tờ bản đồ số 2 đo đạc năm 1995 tại thôn Đ, xã A, huyện T, tỉnh Thái Bình. 5. Chấp nhận một phần yêu cầu của bà Chu Thị Thanh T về việc chia tài sản chung của ông Đỗ Manh T1 và bà Mông Thị N. Chia cho bà Mông Thị N 321,5m2 đất trị giá 334.375.000 đồng tại thửa đất số 958 tờ bản đồ số 2 đo đạc năm 1995; địa chỉ: Thôn Đ, xã A, huyện T, tỉnh Thái Bình, có các chiều như sau: - Phía Đông giáp đường trục xã có độ dài 12,5m; - Phía Tây giáp thủy lợi có độ dài 12,5m; - Phía Nam giáp thửa 976 có độ dài 25m; - Phía Bắc giáp phần đất còn lại chia cho ông Đỗ Mạnh T1 có chiều dài 25m. Chia cho ông Đỗ Mạnh Thắng 321,5m2 đất trị giá 334.375.000 đồng tại thửa đất số 958 tờ bản đồ số 2 đo đạc năm 1995; địa chỉ: Thôn Đ, xã A, huyện T, tỉnh Thái Bình có các chiều như sau: - Phía Đông giáp đường trục xã có độ dài 12,5m; - Phía Tây giáp thủy lợi có độ dài 12,5m; - Phía Nam giáp phần đất chia cho bà Mông Thị N có độ dài 25m; - Phía Bắc giáp lô 16 thửa 958 có độ dài 25m. Ngoài ra, bản án sơ thẩm còn tuyên về án phí, chi phí tố tụng, nghĩa vụ thi hành án và quyền kháng cáo của các đương sự. Ngày 02-10-2018 bà Chu Thị Thanh T có đơn kháng yêu cầu tòa cấp phúc thẩm giải quyết chia toàn bộ thửa đất 958 cho bà Mông Thị N sử dụng để bà Ngọc có nghĩa vụ thi hành án cho bà. Ngày 05-10-2018 ông Đỗ Vinh và ông Đỗ Mạnh T1 kháng cáo yêu cầu tòa cấp phúc thẩm hủy bản án dân sự sơ thẩm hoặc sửa bản án dân sự sơ thẩm để công nhận cho ông V được quyền sử dụng hai thửa đất 958 và 976. Ngày 29 -10- 2018 bà Nông Thị N kháng cáo toàn bộ bản án sơ thẩm, không đồng ý với nội dung và quyết định của bản án sơ thẩm. Đại diện Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Thái Bình đề nghị Hội đồng xét xử áp dụng khoản 2 Điều 308 và Điều 309 của Bộ luật Tố tụng Dân sự, sửa bản án sơ thẩm, theo hướng, chia cho bà Ngọc 375m2 đất, tại các lô (11+12+13) của thửa đất số 958. Chia cho ông Thắng 250m2 đất, tại các lô (14+15) của thửa đất số 958, để phù hợp với quy hoạch phân lô về đất ở nông thôn và buộc bà Ngọc phải có nghĩa vụ thanh toán chênh lệch tài sản bằng tiền, tương đương 62,5 m2 đất tại thửa đất số 958 kể trên cho ông 1. Người bảo vệ quyền lợi và lợi ích hợp pháp cho ông Đỗ V đề nghị, nguồn tiền mua hai thửa 976 và 958 kể trên, là do mẹ và anh chị em ông V góp tiền để mua với mục đích làm nhà thờ thể hiện ở Biên bản họp gia đình và Biên bản giao nhận tiền có chữ ký của người làm chứng, đó là sự thật nên vợ chồng ông T1 và N chỉ là người đứng tên trên Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất. Hợp đồng chuyển quyền sử dụng đất giữa vợ chồng ông T1 và ông V diễn ra năm 2011 nhưng đến năm 2014, Tòa án nhân dân tối cao mới có bản án kết luận nghĩa vụ về tài sản của bà N đối với bà T nên không thể suy luận là bà N tẩu tán tài sản. Hợp đồng chuyển quyền sử dụng đất đã được lập, ông Vinh đã nộp thuế và khoản đóng góp đầy đủ vì vậy hai thửa đất trên không còn thuộc quyền sử dụng của bà N. Đề nghị Hội đồng xét xử chấp nhận kháng

cáo của ông Đỗ V, hủy bản án sơ thẩm hoặc sửa bản án dân sự sơ thẩm để công nhận cho ông V được quyền sử dụng hai thửa đất 958 và 976 kể trên.