Bản án 161/2025/DS-PT — Tranh chấp về thừa kế tài sản

NỘI DUNG VỤ ÁN:

* Theo đơn khởi kiện đề ngày 08/7/2020, ngày 17/8/2020 và ngày 14/3/2024; đơn khởi kiện sửa đổi, bổ sung đơn đề ngày 23/9/2020, ngày 17/02/2023, ngày 24/02/2023, ngày 10/3/2023, ngày 03/4/2024, ngày 15/4/2024, ngày 07/5/2024 và ngày 14/5/2024; các tài liệu có tại hồ sơ vụ án và tại phiên tòa, ông Võ L vừa là người kế thừa quyền, nghĩa vụ tố tụng của nguyên đơn là cụ Huỳnh Thị K, vừa là người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan trình bày:

Cha, mẹ của ông là cụ Võ L2 (chết năm 1985) và cụ Huỳnh Thị K (chết ngày 27/01/2024) có 06 người con gồm các ông, bà Võ C4, Võ X, Võ T, Võ C1 (L1), Võ Thị N và ông. Ngoài ra, cụ L2 và cụ K không còn người nào khác, kể cả con riêng hay con nuôi. Cụ L2, cụ K chết không để lại di chúc.

Nguồn gốc thửa đất số 97, tờ bản đồ số 19, diện tích 834m2 (theo đo đạc thực tế có diện tích 829,5m2) tại xã P, huyện Đ (nay là phường P, thị xã Đ), tỉnh Quảng Ngãi (viết tắt là thửa 97) là của ông, bà nội để lại cho cha, mẹ của ông sử dụng, làm nhà ở ổn định từ trước năm 1975. Năm 1985, cụ L2 chết; cụ K tiếp tục quản lý, sử dụng thửa 97 đến năm 2008 thì về ở cùng gia đình ông cho đến khi chết vào ngày 27/01/2024.

Năm 2020, cụ K có ý định chuyển nhượng thửa 97 thì mới phát hiện hộ ông Võ C4 đã được Ủy ban nhân dân (viết tắt là UBND) huyện Đ (nay là thị xã Đ) cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (viết tắt là GCNQSDĐ) thửa đất không có số thửa, tờ bản đồ, diện tích 798m2 (trong đó có 200m2 đất T và 598m2 đất vườn) tại xã P, huyện Đ, tỉnh Quảng Ngãi vào ngày 12/12/2001; ngày 08/11/2006, ông Võ C4 và bà Lượng Thị Đ được UBND huyện Đ cấp đổi GCNQSDĐ thuộc thửa đất số 97, tờ bản đồ số 19, diện tích 834m2 (trong đó có 200m2 đất ở tại nông thôn và 634m2 đất trồng cây hàng năm khác); ngày 03/7/2020, ông C4 và bà Đ được Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh Q cấp lại GCNQSDĐ thửa 97, diện tích 834m2 (trong đó có 200m2 đất ở tại đô thị và 634m2 đất trồng cây hàng năm khác). Việc ông C4 tự ý kê khai, đăng ký để được cấp, cấp đổi GCNQSDĐ, cụ K và các anh, em của ông không hề hay biết.

Theo đơn khởi kiện và quá trình giải quyết vụ án khi còn sống, cụ K yêu cầu Tòa án giải quyết: Hủy GCNQSDĐ do Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh Q cấp cho ông Võ C4, bà Lượng Thị Đ đối với thửa 97 vào ngày 03/7/2020 và buộc ông C4, bà Đ phải trả cho cụ K thửa 97.

Ngày 27/01/2024, cụ K chết; ông vừa là người kế thừa quyền, nghĩa vụ tố tụng của cụ K, vừa là người có quyền lợi nghĩa vụ liên quan yêu cầu Tòa án: Buộc ông Võ C4, bà Lượng Thị Đ phải trả thửa 97; chia thừa kế theo pháp luật di sản của cụ L2 và cụ K là thửa 97, diện tích 834m2 thành 07 kỷ phần cho các đồng thừa kế gồm ông và các ông, bà Võ X, Võ T, Võ C1 (L1), Võ Thị N, Võ C4; mỗi kỷ phần được hưởng 119,142m2 (trong đó có 28,57m2 đất ở và 90,57m2 đất trồng cây hàng năm khác); riêng ông Võ C4 được nhận thêm 01 kỷ phần do có công quản lý, bảo quản di sản.

Tại phiên tòa sơ thẩm, ông xác định chỉ yêu cầu chia thừa kế thửa 97 thành 06 kỷ phần cho các cho đồng thừa kế của cụ K và cụ L2; ông yêu cầu được nhận di sản bằng hiện vật; không đồng ý tính 01 kỷ phần công sức cho ông C4 vì năm 1976, ông C4 đã ra ở riêng nên không có công sức quản lý, bảo quản di sản; yêu cầu hủy GCNQSDĐ do Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh Q cấp cho ông C4, bà Đ thửa 97. Ngoài ra, ông không yêu cầu gì khác.

Hiện trên thửa 97 có một số cây dừa do cụ K, cụ L2 trồng; ai nhận phần đất có cây dừa thì người đó được quyền sở hữu, sử dụng, không phải thanh toán giá trị cho các đồng thừa kế khác. Đối với một phần mái tôn prô xi măng của anh Bùi Minh V2, chị Phan Thị Kiều L3 không gian thửa 97, ông không yêu cầu Tòa án giải quyết vì anh V2, chị K1 là cháu ngoại của cụ K. Ngoài ra, trên thửa 97 không còn tài sản nào khác.

* Tại bản tự khai ngày 26/10/2020, các tài liệu có tại hồ sơ vụ án và tại phiên tòa, bị đơn là ông Võ C4 trình bày: Về quan hệ huyết thống, ông thống nhất như ông Võ L trình bày là đúng.

Nguồn gốc thửa 97, theo các cụ kể lại là của ông cao Võ Bền . Ông cao Võ B có 04 người con là các ông cố Võ S, Võ G, Võ L4, Võ A đại diện cho 04 chi phái, mỗi người sẽ nhận một thửa đất để hưởng lợi hoa màu và sử dụng cho việc thờ cúng tổ tiên, cụ thể: Cố V có cháu trưởng tộc là cụ Võ Tấn T2; cố Võ Giàng có cháu là cụ Võ Thị Ú (trưởng chi phái); cố Võ A có cháu là cụ Võ Đức T3 (trưởng chi phái); cố Võ L4 có cháu trưởng chi phái là ông.

Nhân ngày giỗ của ông cao Võ Bền vào ngày 12/01/1970, cụ Võ Tấn T2 - trưởng tộc đại diện dòng họ, có sự tham gia đầy đủ đại diện 04 chi phái đã họp, thống nhất giao thửa 97 cho ông được thừa kế sử dụng, hưởng lợi hoa màu và chung lo việc thờ cúng tổ tiên với 04 chi phái. Kể từ thời điểm này, cha mẹ của ông (cụ L2, cụ K) đã bàn giao thửa 97 cho ông cùng với trách nhiệm thờ cúng tổ tiên. Do đó, cụ L2 và cụ K không còn liên quan đến thửa 97. Năm 1984, cụ L2 chết, cụ K vẫn tiếp tục ở thửa 97, còn hoa màu vẫn do ông thu hoạch. Quá trình sử dụng thửa 97, khoảng năm 1970 chiến tranh ác liệt, khu vực thửa 97 bị phong tỏa, không có dân sinh sống, chỉ sử dụng cho nông nghiệp; đến năm 1975, gia đình ông cải tạo, xây dựng nhà ở và sinh sống ổn định, không có tranh chấp với bất kỳ ai. Năm 2001, cụ K nhắn tin bảo ông đăng ký, kê khai để được cấp GCNQSDĐ. Ngày 12/12/2001, hộ ông được UBND huyện Đ cấp GCNQSDĐ thửa đất không có số thửa, số tờ bản đồ, diện tích 798m2 (trong đó có 200m2 đất T và 598m2 đất vườn). Thời điểm hộ ông được cấp GCNQSDĐ, cụ K không phải là thành viên của hộ gia đình ông. Năm 2006, ông làm thủ tục cấp đổi, được UBND huyện Đ cấp GCNQSDĐ cho ông và bà Lượng Thị Đ thuộc thửa đất số 97, tờ bản đồ số 19, diện tích 834m2 (trong đó có 200m2 đất ở tại nông thôn và 634m2 đất trồng cây hàng năm khác) vào ngày 08/11/2006. Năm 2020, ông làm thủ tục và được Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh Q cấp lại GCNQSDĐ cho ông và bà Đ thửa đất số 97, tờ bản đồ số 19, diện tích 834m2 (trong đó có 200m2 đất ở đô thị và 634m2 đất trồng cây hàng năm khác) vào ngày 03/7/2020. Kể từ thời điểm cấp GCNQSDĐ lần đầu, sau đó cấp đổi, cấp lại thì cụ K không có ý kiến hay phản đối gì. Quá trình quản lý, sử dụng thửa 97 gia đình ông không đưa đất vào Hợp tác xã, thực hiện đầy đủ nghĩa vụ với Nhà nước.

Ông và bà Đ đã được UBND huyện Đ, Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh Q cấp, cấp đổi, cấp lại GCNQSDĐ nên thửa 97 là tài sản chung của ông và bà Đ, không phải là di sản của cha, mẹ ông nên ông không đồng ý với yêu cầu khởi kiện của mẹ ông là cụ K (khi còn sống), nay là của ông Võ Lệ .1

* Theo các tài liệu có tại hồ sơ vụ án, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan là bà Lượng Thị Đ và các anh, chị Võ Thị P, Võ Thị V3, Võ Thị V1, Võ Thị D, Võ Thị H, Võ D2, Võ T1, Huỳnh Thúy D1 cùng trình bày:

Bà và các anh, chị là vợ, con, cháu ngoại của ông Võ Châu .2 Bà và các anh, chị thống nhất với toàn bộ lời trình bày của ông Võ C4, không đồng ý với yêu cầu khởi kiện của cụ Huỳnh Thị K (khi còn sống), nay là ông Võ Lệ .1 Bà và các anh, chị đề nghị Tòa án giải quyết vụ án theo đúng quy định pháp luật.

* Theo các tài liệu có tại hồ sơ vụ án và tại phiên tòa, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan và là người kế thừa quyền, nghĩa vụ tố tụng của cụ Huỳnh Thị K là bà Võ Thị N, ông Võ Xê C5 trình bày: Ông, bà là con đẻ của cụ Võ L2 và cụ Huỳnh Thị K. Ông, bà đồng ý với lời trình bày và yêu cầu của cụ K (khi còn sống), nay là ông Võ Lệ .1 Trường hợp Hội đồng xét xử chấp nhận yêu cầu chia thừa kế của ông L thì kỷ phần mà ông, bà được hưởng ông, bà đồng ý giao cho ông L được quyền quản lý, sử dụng. Ngoài ra, ông bà không yêu cầu gì khác.

* Theo các tài liệu có tại hồ sơ vụ án và tại phiên tòa, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan và là người kế thừa quyền, nghĩa vụ tố tụng của cụ Huỳnh Thị K là ông Võ T và ông Võ C1 (L1), (có sự hỗ trợ phiên dịch của bà Trương Thị T4 và bà Lê Thị C2) cùng trình bày: Các ông là con đẻ của cụ Võ L2 và cụ Huỳnh Thị K. Các ông đồng ý với lời trình bày và yêu cầu của cụ K (khi còn sống), nay là ông Võ Lệ .1 Trường hợp Hội đồng xét xử chấp nhận yêu cầu chia thừa kế của ông L thì các ông yêu cầu được nhận di sản bằng hiện vật, liền kề với phần đất chia cho ông L. Ngoài ra, các ông không yêu cầu gì khác

* Tại bản tự khai và đơn đề nghị xét xử vắng mặt đề ngày 13/4/2022, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan là anh Bùi Minh V2 và chị Phan Thị Kiều C6 trình bày: Anh, chị có sử dụng con đường đi ngang qua thửa 97 đang tranh chấp giữa cụ Huỳnh Thị K và ông Võ Châu .2 Cụ K cho anh, chị đi ngang qua thửa 97. Khi Tòa án giao thửa 97 cho ai quản lý, sử dụng thì anh, chị có nguyện vọng tiếp tục đi con đường này vì không có con đường nào khác đi vào nhà anh, chị. Ngoài ra, khi anh chị làm nhà, có một phần mái hiên phía sau nhà anh, chị nằm trên thửa 97. Trường hợp Tòa án giao cho người nào quản lý, sử dụng phần đất có một phần mái hiên của anh, chị nằm trên thửa 97 mà người đó yêu cầu tháo dỡ thì anh, chị sẽ tháo dỡ.

Vì lý do công việc làm ăn xa, đi lại khó khăn nên anh, chị không đến Tòa án tham gia làm việc, tiếp cận, công khai chứng cứ và hòa giải, xét xử vụ án được nên anh, chị đề nghị Tòa án giải quyết, xét xử vắng mặt anh, chị.

* Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan là Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh Q (nay là Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Q) do Giám đốc Văn phòng đăng ký đất đai tỉnh Q - Chi nhánh thị xã Đ đại diện trình bày ý kiến:

Ngày 21/8/2001, hộ ông Võ C4 có Đơn xin đăng ký quyền sử dụng đất với tổng diện tích 798m2 (loại đất T), thửa đất số 39, địa danh thôn T, nguồn gốc sử dụng: ông, bà để lại. UBND xã P xác nhận ngày 13/12/2001: Đủ điều kiện cấp GCNQSDĐ, diện tích đất ở 200m2, đất vườn 598m2 và được UBND huyện Đ cấp GCNQSDĐ cho hộ ông C4 là phù hợp với quy định tại phần II Thông tư 346/1998/TT-TCĐC ngày 16/3/1998 của T6 hướng dẫn thủ tục đăng ký đất đai, lập hồ sơ địa chính và cấp GCNQSDĐ.

Ngày 05/10/2006, ông Võ C4 và bà Lượng Thị Đ có Đơn đề nghị cấp lại, cấp đổi GCNQSDĐ do đo đạc lập bản đồ địa chính mới năm 2006, được Phòng Tài nguyên và Môi trường huyện Đ xác nhận, được UBND huyện Đ ký cấp GCNQSDĐ cho ông C4, bà Đ vào ngày 08/11/2006 đối với thửa đất số 97, tờ bản đồ số 19, diện tích 834m2 (trong đó có 200m2 đất ở tại nông thôn và 634m2 đất trồng cây hàng năm khác). Hồ sơ và trình tự, thủ tục cấp đổi GCNQSDĐ cho ông C4, bà Đ được thực hiện đảm bảo theo quy định tại khoản 1,2 Điều 114 Nghị định số 181/2004/NĐ-CP ngày 29/10/2004 của Chính phủ.

Ngày 22/6/2020, ông C4 và bà Đ nộp hồ sơ với Đơn đề nghị cấp lại, cấp đổi GCNQSDĐ với lý do cấp đổi theo mẫu mới GCNQSDĐ. Trên cơ sở tờ trình của Văn phòng đăng ký quyền sử dụng đất huyện Đ (nay là Văn phòng đăng ký đất đai tỉnh Q - Chi nhánh thị xã Đ), Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh Q cấp đổi GCNQSDĐ cho ông C4, bà Đ vào ngày 03/7/2020 là đảm bảo hồ sơ và trình tự, thủ tục được quy định tại Điều 76 Nghị định 43/2014/NĐ-CP ngày 15/5/2014 của Chính phủ. Đề nghị Tòa án giải quyết vụ án theo quy định của pháp luật.

Tại Bản án dân sự sơ thẩm số 13/2025/DS-ST ngày 20 tháng 6 năm 2025, Tòa án nhân dân tỉnh Quảng Ngãi đã quyết định:

Căn cứ khoản 5 Điều 26, Điều 34, 37, 38, 92, 147, 157, 165, khoản 2 Điều 227, Điều 228, 235, 266, 271 và 273 Bộ luật tố tụng dân sự năm 2015; điểm a khoản 1 Điều 676 Bộ luật dân sự năm 2005; khoản 1 Điều 623, điểm a khoản 1 Điều 650, điểm a khoản 1 Điều 651, điểm d khoản 1 Điều 688 Bộ luật dân sự năm 2015; Điều 95, 98, 99, 100, 166, 170 Luật đất đai năm 2013; Điều 26, 31, 134, 135, 137, 220 Luật đất đai năm 2024; Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án. Tuyên xử:

1. Chấp nhận yêu cầu khởi kiện của ông Võ L về việc chia di sản thừa kế của cụ Võ L2 và cụ Huỳnh Thị K đối với thửa đất số 97, tờ bản đồ số 19 (bản đồ đo vẽ năm 2006), diện tích theo đo đạc thực tế 829,5m2 (trong đó có 200m2 đất ở đô thị và 629,5m2 đất trồng cây hàng năm khác) tại phường P, thị xã Đ, tỉnh Quảng Ngãi.

2. Xác định thửa đất số 97, tờ bản đồ số 19 (bản đồ đo vẽ năm 2006), diện tích theo đo đạc thực tế 829,5m2 (trong đó có 200m2 đất ở đô thị và 629,5m2 đất trồng cây hàng năm khác) tại phường P, thị xã Đ, tỉnh Quảng Ngãi là di sản của cụ Võ L2 và cụ Huỳnh Thị K.

3. Trích phần đất có diện tích 107,2m2 (đất trồng cây hàng năm khác) thuộc một phần thửa đất số 97, tờ bản đồ số 19 (bản đồ đo vẽ năm 2006), phường P, thị xã Đ, tỉnh Quảng Ngãi (ký hiệu E, được giới hạn bởi các điểm 8,9,10,11,12,13,14,15,16,8) để làm đường đi chung.

4. Hàng thừa kế thứ nhất của cụ Võ L2 và cụ Huỳnh Thị K gồm các ông, bà Võ C4, Võ X, Võ T, Võ C1 (L1), Võ L, Võ Thị N.

5. Di sản của cụ Võ L2 và cụ Huỳnh Thị K được chia thành 06 (sáu) kỷ phần, mỗi kỷ phần được nhận 120,4m2 (trong đó có 33,333m2 đất ở đô thị và 87,067m2 đất trồng cây hàng năm khác), trị giá 68.818.000 đồng (sáu mươi tám triệu, tám trăm mười tám ngàn).

6. Ghi nhận sự tự nguyện của ông Võ X và bà Võ Thị N về việc tặng cho kỷ phần được hưởng cho ông Võ Lệ .1

7. Ông Võ C1 (Lực) được nhận phần đất có diện tích 120,3m2 (trong đó có 50m2 đất ở đô thị và 70,3m2 đất trồng cây hàng năm khác), (ký hiệu A, được giới hạn bởi các điểm 1,2,13,14,1) thuộc một phần thửa đất số 97, tờ bản đồ số 19 (bản đồ đo vẽ năm 2006), phường P, thị xã Đ, tỉnh Quảng Ngãi, trị giá 99.429.000 đồng (chín mươi chín triệu, bốn trăm hai mươi chín ngàn). Ông Võ C1 (L1) có trách nhiệm thanh toán giá trị kỷ phần chênh lệch cho ông Võ L số tiền 30.611.000 đồng (ba mươi triệu, sáu trăm mười một ngàn).

8. Ông Võ T được nhận phần đất có diện tích 120,4m2 (trong đó có 50m2 đất ở đô thị và 70,4m2 đất trồng cây hàng năm khác), (ký hiệu B, được giới hạn bởi các điểm 2,3,12,13,2) thuộc một phần thửa đất số 97, tờ bản đồ số 19 (bản đồ đo vẽ năm 2006), phường P, thị xã Đ, tỉnh Quảng Ngãi, trị giá 99.435.000 đồng (chín mươi chín triệu, bốn trăm ba mươi lăm ngàn). Ông Võ T có trách nhiệm thanh toán giá trị kỷ phần chênh lệch cho ông Võ L số tiền 30.617.000 đồng (ba mươi triệu, sáu trăm mười bảy ngàn).

9. Ông Võ C4 được nhận phần đất có diện tích 120,4m2 (trong đó có 50m2 đất ở đô thị và 70,4m2 đất trồng cây hàng năm khác), (ký hiệu D, được giới hạn bởi các điểm 6,7,8,9,6) thuộc một phần thửa đất số 97, tờ bản đồ số 19 (bản đồ đo vẽ năm 2006), phường P, thị xã Đ, tỉnh Quảng Ngãi, trị giá 99.435.000 đồng (chín mươi chín triệu, bốn trăm ba mươi lăm ngàn). Ông Võ C4 có trách nhiệm thanh toán giá trị kỷ phần chênh lệch cho ông Võ L số tiền 30.617.000 đồng (ba mươi triệu, sáu trăm mười bảy ngàn).

10. Ông Võ L được nhận phần đất có diện tích 361,2m2 (trong đó có 50m2 đất ở đô thị và 311,2m2 đất trồng cây hàng năm khác), (ký hiệu C, được giới hạn bởi các điểm 3,4,5,6,9,10,11,12,3) thuộc một phần thửa đất số 97, tờ bản đồ số 19 (bản đồ đo vẽ năm 2006), phường P, thị xã Đ, tỉnh Quảng Ngãi, trị giá 114.605.000 đồng (một trăm mười bốn triệu, sáu trăm lẻ năm ngàn). Ông Võ L được quyền sở hữu số tiền do các ông Võ C4, Võ T, Võ C1 (L1) thanh toán giá trị kỷ phần chênh lệch.

11. Ghi nhận sự tự nguyện của các ông, bà Võ C4, Võ X, Võ T, Võ C1 (L1), Võ L, Võ Thị N là tài sản (cây dừa, nền nhà cũ) gắn liền với phần đất người nào được nhận thì người đó được quyền sở hữu, sử dụng, không phải có trách nhiệm thanh toán giá trị cho các đồng thừa kế khác.

12. Buộc ông Võ C4, bà Lượng Thị Đ phải có trách nhiệm giao trả cho ông Võ C1 (Lực) phần đất, ký hiệu A; ông Võ T phần đất, ký hiệu B; ông Võ Lệ P1 đất, ký hiệu C để ông Võ C1 (L), ông Võ T, ông Võ L quản lý, sử dụng.

(Phần đất các ông Võ C4, Võ T, Võ C1 (L1), Võ L được quyền quản lý, sử dụng có sơ đồ kèm theo và là một phận không thể tách rời của bản án).

13. Hủy giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất, số phát hành CX 178757, số vào sổ cấp GCN: CS07548 do Sở Tài nguyên và Môi trường tỉnh Q cấp cho ông Võ C4, bà Lượng Thị Đ vào ngày 03/7/2020 đối với thửa đất số 97, tờ bản đồ số 19 (bản đồ đo vẽ năm 2006), phường P, thị xã Đ, tỉnh Quảng Ngãi.

Sau khi bản án có hiệu lực pháp luật, các đương sự có trách nhiệm đến cơ quan Nhà nước có thẩm quyền để làm thủ tục đăng ký, kê khai phần đất mà các đương sự được quyền quản lý, sử dụng theo quy định của pháp luật.

Ngoài ra, bản án sơ thẩm còn quyết định về chi phí tố tụng, án phí và thông báo quyền kháng cáo theo quy định của pháp luật.

Ngày 25/6/2025, bị đơn ông Võ C4 và người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan bà Lượng Thị Đ có đơn kháng cáo toàn bộ bản án sơ thẩm, đề nghị Toà án cấp phúc thẩm sửa án sơ thẩm theo hướng không chấp nhận toàn bộ yêu cầu khởi kiện của phía nguyên đơn.

Tại phiên toà phúc thẩm:

- Ông Võ C4 và bà Lượng Thị Đ giữ nguyên yêu cầu kháng cáo. Người bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp cho ông Võ C4 cho rằng: thửa 97 có nguồn gốc của dòng họ V4 giao cho ông C4 quản lý, sử dụng được sự thống nhất của dòng họ, không có bất cứ tranh chấp nào. Cụ K không phải là người thừa kế di sản của dòng họ V4 và không thực hiện việc đăng ký quyền sử dụng đất theo quy định của pháp luật đất đai. Ông C4, bà Đ đã được cấp GCNQSDĐ theo đúng trình tự, thủ tục của pháp luật. Do đó, thửa 97 không phải là di sản của cụ K. Ngoài ra, luật sư còn cho rằng đơn khởi kiện của cụ Huỳnh Thị K là giả mạo. Bị đơn và người bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của bị đơn đề nghị Hội đồng xét xử phúc thẩm chấp nhận kháng cáo và sửa bản án sơ thẩm theo hướng không chấp nhận yêu cầu khởi kiện của phía nguyên đơn.

- Người kế thừa quyền và nghĩa vụ tố tụng của nguyên đơn cụ Huỳnh Thị K là các ông Võ L, Võ X và người bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của ông Võ L cho rằng: Việc ông Võ C4 khai rằng đất của họ V4 để lại cho chi phái do ông C4 là người đại diện là không đúng và đề nghị Hội đồng xét xử phúc thẩm giữ nguyên bản án sơ thẩm.

- Đại diện Viện Công tố và kiểm sát xét xử phúc thẩm tại Đà Nẵng phát biểu quan điểm giải quyết vụ án, thể hiện: Việc phía bị đơn cho rằng đơn khởi kiện không phải là của cụ Huỳnh Thị K, nhưng tại đơn khởi kiện bổ sung ngày 20/9/2020 có chữ ký của những người làm chứng và được Văn phòng C7 chứng thực nên có căn cứ xác định cụ K khởi kiện yêu cầu ông Võ Châu T5 thửa đất số 97 cho cụ. Ông Võ C4 và người bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp khẳng định đất tranh chấp là của họ V4 để lại cho chi phái do ông C4 là người đại diện nhưng không có chứng cứ chứng minh. Do đó, đề nghị Hội đồng xét xử phúc thẩm không chấp nhận kháng cáo của ông Võ C4, bà Lượng Thị Đ và giữ nguyên bản án sơ thẩm.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Căn cứ vào các tài liệu, chứng cứ được kiểm tra, xem xét tại phiên tòa, căn cứ kết quả tranh tụng tại phiên tòa, ý kiến của đại diện Viện Công tố và kiểm sát xét xử phúc thẩm tại Đà Nẵng, Hội đồng xét xử phúc thẩm nhận định:

Trong quá trình tham gia tố tụng tại Toà án cấp sơ thẩm, các đương sự đều thừa nhận cụ Võ L2 chết năm 1985. Sau khi cụ K chết, ông Võ L xác định thửa 97 là di sản thừa kế của cụ L2, cụ K nên ngày 18/3/2024, ông Võ L có đơn khởi kiện chia thừa kế di sản của cụ L2, cụ K. Như vậy, tính đến thời điểm ông L khởi kiện thì thời hiệu khởi kiện chia di sản thừa kế của cụ L2 là hơn 30 năm (từ ngày 10/9/1990 đến ngày 18/3/2024) nên đã hết thời hiệu. Tuy nhiên, đến trước thời điểm Hội đồng xét xử sơ thẩm ra bản án, các đương sự không ai yêu cầu áp dụng thời hiệu theo quy định tại khoản 2 Điều 184 Bộ luật tố tụng dân sự năm 2015. Đối với ông Võ C4 trong quá trình tham gia tố tụng ở cấp sơ thẩm không đồng ý chia thừa kế vì thửa 97 là của dòng họ Võ giao cho ông C4 quản lý, sử dụng, hưởng hoa lợi để lo việc thờ cúng tổ tiên.

Tại biên bản hòa giải ngày 20/8/2024 (bút lục 793, 794), ông Võ C4 trình bày: …phần di sản của cụ L2 hết thời hiệu thừa kế thì ai là người quản lý, sử dụng phần di sản của cụ L2 thì được hưởng tài sản đó theo quy định của Bộ luật dân sự năm 2015…Trong quá trình giải quyết vụ án, các đương sự đều thừa nhận: Sau khi cụ L2 chết, cụ K tiếp tục quản lý, sử dụng thửa 97 đến năm 2008 thì về ở với gia đình ông L cho đến khi chết vào năm 2024; trước khi cụ K đến ở với gia đình ông L, thì cụ K có ở với gia đình ông C4 một thời gian ngắn (theo ông L khoảng vài tháng, còn theo ông C4 khoảng 01 năm); từ năm 2008, không ai trực tiếp sử dụng thửa 97 mà chỉ hưởng hoa lợi từ cây dừa; khi cụ K còn ở tại thửa 97 thì cụ K hưởng lợi tiền thu hoạch dừa; từ năm 2008 đến năm 2020 (khi cụ K có đơn khởi kiện) thì ông C4 là người hưởng lợi tiền thu hoạch dừa; từ năm 2020 đến nay, không ai thu hoạch, hưởng lợi từ cây dừa.

Theo quy định tại khoản 1 Điều 623 Bộ luật dân sự năm 2015 thì:...Hết thời hạn 30 năm, đối với bất động sản thì di sản thuộc về người thừa kế đang quản lý di sản đó. Do đó, Toà án cấp sơ thẩm xác định cụ K là người thừa kế đang quản lý di sản của cụ L2, nên nếu có áp dụng thời hiệu thì di sản của cụ L2 cũng thuộc về cụ K là có căn cứ theo quy định tại khoản 1 Điều 623 Bộ luật dân sự năm 2015.

Vì các lẽ trên;

QUYẾT ĐỊNH:

1. Căn cứ khoản 1 Điều 308 Bộ luật Tố tụng dân sự;

Không chấp nhận kháng cáo của bị đơn ông Võ C4 và kháng cáo của người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan bà Lượng Thị Đ. Giữ nguyên Bản án dân sự sơ thẩm số 13/2025/DS-ST ngày 20 tháng 6 năm 2025 của Tòa án nhân dân tỉnh Quảng Ngãi.

2. Căn cứ khoản 1 Điều 12 Nghị quyết số 326/NQ-UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án;

Miễn án phí dân sự phúc thẩm cho ông Võ C4 và bà Lượng Thị Đ.

3. Bản án phúc thẩm có hiệu lực pháp luật kể từ ngày tuyên án./.