Bản án 143/2024/HNGĐ-ST — Vụ án ly hôn về mâu thuẫn gia đình

NHÂN DANH

NƯỚC CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM

TÒA ÁN NHÂN DÂN HUYÊNH MỸ XUYÊN TỈNH SÓC TRĂNG

- Thành phần Hội đồng xét xử sơ thẩm gồm có:

Thẩm phán - Chủ tọa phiên tòa: Ông Phạm Hùng Nuôi.

Các Hội thẩm nhân dân: 1. Ông Huỳnh Văn Hiệp.

2. Bà Nguyễn Hồng Phượng.

- Thư ký phiên tòa: Ông Trần Văn Dũng - Thư ký Tòa án nhân dân huyện Mỹ Xuyên tỉnh Sóc Trăng.

- Đại diện Viện kiểm sát nhân dân huyện Mỹ Xuyên tỉnh Sóc Trăng tham gia phiên tòa: Ông Đặng Văn Tài - Kiểm sát viên.

Ngày 20 tháng 12 năm 2024, tại trụ sở Tòa án nhân dân huyện Mỹ Xuyên tỉnh Sóc Trăng xét xử sơ thẩm công khai vụ án thụ lý số 233/2024/TLST-HNGĐ ngày 16 tháng 10 năm 2024; về việc “Ly hôn, tranh chấp nuôi con”, theo Quyết định đưa vụ án ra xét xử số 300/2024/QĐXXST-DS ngày 08 tháng 11 năm 2024 và Quyết định hoãn phiên tòa số 239/2024/QĐST-DS ngày 02 tháng 12 năm 2024, giữa các đương sự:

- Nguyên đơn: Bà Thạch Thị Mỹ L, sinh năm 1991;

Địa chỉ: Ấp Q, xã E, huyện W, tỉnh Sóc Trăng. (có đơn xin vắng mặt)

- Bị đơn: Ông Lý Địch S, sinh năm 1990;

Địa chỉ: Ấp Phú Giao, xã E, huyện W, tỉnh Sóc Trăng. (vắng mặt)

NỘI DUNG VỤ ÁN:

1. Theo đơn khởi kiện đề ngày 14/10/2024 và trong quá trình giải quyết vụ án, nguyên đơn Thạch Thị Mỹ L trình bày: Nguyên năm 2013, bà Thạch Thị Mỹ L với ông Lý Địch S xác lập quan hệ hôn nhân, tổ chức cưới hỏi theo phong tục tập quán, có đăng ký kết hôn và được UBND xã E, huyện W, tỉnh Sóc Trăng cấp Giấy chứng nhận kết hôn số 239 ngày 19/11/2013. Trong quá trình chung sống ông bà có một con chung là cháu Lý Y P, sinh ngày 02/09/2018 (theo Giấy khai sinh số 2120 ngày 17/9/2018), hiện cháu Lý Y P sống với bà Thạch Thị Mỹ L; không có tài sản chung, không có nợ chung và cũng không có người khác nợ vợ chồng. Trong thời gian chung sống vợ chồng thường cải vả, phát sinh mâu thuẫn, bất đồng quan điểm trong cuộc sống và cả hai không có tiếng nói chung nên đã không còn chung sống vợ chồng.

Nay bà Thạch Thị Mỹ L nhận thấy mâu thuẫn vợ chồng trầm trọng, không thể tiếp tục chung sống nên yêu cầu Tòa án giải quyết:

- Về quan hệ hôn nhân: Bà Thạch Thị Mỹ L xin được ly hôn với ông Lý Địch S.

- Về con chung: Yêu cầu được tiếp tục nuôi con chung là cháu Lý Y P, sinh ngày 02/09/2018 đến trưởng thành (tròn 18 tuổi); bà Thạch Thị Mỹ L không yêu cầu cấp dưỡng nuôi con chung.

- Về tài sản chung, nợ chung, người khác nợ vợ chồng: Không có nên không yêu cầu Tòa án giải quyết.

2. Bị đơn Lý Địch S: Sau khi thụ lý vụ án, Tòa án đã tống đạt hợp lệ Thông báo về việc thụ lý vụ án số 233/2024/TB-TLVA ngày 16/10/2024 và Thông báo (Về việc yêu cầu đương sự tự khai và cung cấp chứng cứ) số 192/2024/TB-TA ngày 16/10/2024 của Tòa án nhân dân huyện W, tỉnh Sóc Trăng (nhận ngày 18/10/2024) nên ông Lý Địch S đã biết nội dung, căn cứ khởi kiện và những vấn đề bà Thạch Thị Mỹ L yêu cầu Tòa án giải quyết nhưng ông Lý Địch S không có văn bản trả lời theo Tòa án ấn định. Đồng thời, Tòa án đã thông báo và triệu tập tham gia phiên họp kiểm tra việc giao nộp, tiếp cận, công khai chứng cứ và hòa giải nhưng vẫn không tham gia và vắng mặt suốt quá trình giải quyết vụ án.

* Tại phiên tòa sơ thẩm, nguyên đơn xin vắng mặt và không có ý kiến khác nên xem như giữ nguyên nội dung đơn yêu cầu khởi kiện.

* Kiểm sát viên phát biểu ý kiến của Viện kiểm sát về việc tuân thủ và chấp hành đúng pháp luật tố tụng của Thẩm phán, Hội đồng xét xử, người tiến hành tố tụng và người tham gia tố tụng trong quá trình giải quyết vụ án trong giai đoạn xét xử sơ thẩm, kể từ khi thụ lý vụ án cho đến trước thời điểm Hội đồng xét xử nghị án. Đồng thời, phát biểu quan điểm về tính có căn cứ và hợp pháp của yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn, đề nghị Hội đồng xét xử chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Sau khi nghiên cứu các tài liệu có trong hồ sơ vụ án được thẩm tra tại phiên tòa và căn cứ vào kết quả tranh luận tại phiên tòa, theo phát biểu và đề nghị của Kiểm sát viên và người tham gia tố tụng, Hội đồng xét xử nhận định như sau:

[I] Về tố tụng:

[1] Theo đơn khởi kiện, nguyên đơn Thạch Thị Mỹ L yêu cầu Tòa án giải quyết xin được ly hôn với ông Lý Địch S; yêu cầu được tiếp tục nuôi con chung là cháu Lý Y P, sinh ngày 02/09/2018 đến trưởng thành (tròn 18 tuổi); bà Thạch Thị Mỹ L không yêu cầu cấp dưỡng nuôi con chung; tài sản chung, nợ chung và người khác nợ vợ chồng không có nên không yêu cầu Tòa án giải quyết. Khi thụ lý vụ án, Tòa án xác định quan hệ tranh chấp “Ly hôn, tranh chấp về nuôi con” là đúng theo quy định tại khoản 1 Điều 28 Bộ luật Tố tụng Dân sự năm 2015.

[2] Trong vụ án bị đơn Lý Địch S cư trú tại ấp Phú Giao, xã E, huyện W, tỉnh Sóc Trăng, vụ án được giải quyết theo thủ tục sơ thẩm và không có đương sự hoặc tài sản ở nước ngoài hoạc cần ủy thác tư pháp. Do vậy, Toà án nhân dân huyện W, tỉnh Sóc Trăng thụ lý, xét xử vụ án là đúng thẩm quyền theo quy định tại điểm a khoản 1 Điều 35, điểm a khoản 1 Điều 39 Bộ luật Tố tụng Dân sự năm 2015.

[3] Tại phiên tòa sơ thẩm, nguyên đơn Thạch Thị Mỹ L có đơn đề nghị xét xử vắng mặt; bị đơn Lý Địch S đã được Tòa án triệu tập hợp lệ lần thứ hai để tham gia phiên tòa sơ thẩm mà vẫn vắng mặt không lý do và không vì sự kiện bất khả kháng hoặc trở ngại khách quan, việc vắng mặt không ảnh hưởng đến việc xét xử. Do vậy, Hội đồng xét xử căn cứ theo quy định tại Điều 227, Điều 228 và Điều 238 Bộ luật Tố tụng Dân sự năm 2015, tiến hành xét xử vụ án.

[II] Về nội dung:

[1] Nguyên đơn Thạch Thị Mỹ L và bị đơn Lý Địch S kết hôn với nhau là trên cơ sở tự nguyện, không ai ép buộc, được UBND xã E, huyện W, tỉnh Sóc Trăng cấp Giấy chứng nhận kết hôn số 239 ngày 19/11/2013, nên quan hệ hôn nhân giữa bà Thạch Thị Mỹ L với ông Lý Địch S là hợp pháp. Sau khi kết bà Thạch Thị Mỹ L và ông Lý Địch S chung sống hạnh phúc và đã có một con chung là cháu Lý Y P, sinh ngày 02/09/2018, theo bà Thạch Thị Mỹ L trong thời gian chung sống vợ chồng thường xuyên bất đồng quan điểm, xảy ra mâu thuẫn và bất hòa trong cuộc sống nên đã không còn chung sống vợ chồng từ tháng 03 năm 2024 cho đến nay. Bị đơn Lý Địch S tuy không có ý kiến và không tham gia tố tụng nhưng biết về nội dung khởi kiện và yêu cầu của nguyên đơn Thạch Thị Mỹ L mà không phản đối.

[2] Theo quy định tại Điều 39 Bộ luật Dân sự năm 2015 quy định về quyền nhân thân trong hôn nhân và gia đình “Cá nhân có quyền kết hôn, ly hôn...; Cá nhân thực hiện quyền nhân thân trong hôn nhân và gia đình theo quy định của Bộ luật này, Luật hôn nhân và gia đình...” và theo quy định tại khoản 1 Điều 51 Luật Hôn nhân và gia đình năm 2014 thì “Vợ, chồng hoặc cả hai người có quyền yêu cầu Tòa án giải quyết ly hôn”. Do đó, tự bà Thạch Thị Mỹ L hoặc bà Thạch Thị Mỹ L cùng ông Lý Địch S có quyền yêu cầu Tòa án giải quyết cho ly hôn, nên ngày 14/10/2024 bà Thạch Thị Mỹ L tự mình gửi đơn khởi kiện yêu cầu Tòa án giải quyết được ly hôn với ông Lý Địch S là phù hợp theo quy định pháp luật.

[3] Theo nguyên đơn Thạch Thị Mỹ L trong thời gian chung sống vợ chồng thường xuyên bất đồng quan điểm, xảy ra mâu thuẫn và bất hòa trong cuộc sống nên đã không còn chung sống vợ chồng từ tháng 03 năm 2024 cho đến nay, thời gian bà Thạch Thị Mỹ L với ông Lý Địch S phát sinh mâu thuẫn và không còn chung sống tính đến thời điểm khởi kiện và xét xử sơ thẩm là đã nhiều tháng, nên mâu thuẫn vợ chồng kéo dài, đến mức trầm trọng, làm cho cuộc sống vợ chồng không được hạnh phúc, đời sống chung không thể kéo dài và mục đích của hôn nhân cũng không đạt được, tình cảm vợ chồng thật sự đã hết và về tương lai cũng không thể hàn gắn được, nếu duy trì quan hệ hôn nhân sẽ ảnh hưởng đến cuộc sống bình thường của các bên và đến việc nuôi dạy con cái; nay bà Thạch Thị Mỹ L cương quyết ly hôn với ông Lý Địch S. Do đó, theo bà Thạch Thị Mỹ L yêu cầu xin được ly hôn với ông Lý Địch S là có căn cứ và phù hợp quy định tại khoản 1 Điều 56 Luật Hôn nhân và gia đình năm 2014, nên Hội đồng xét xử chấp nhận.

[4] Về con chung, Hội đồng xét xử thấy rằng: theo khoản 2 Điều 81 Luật Hôn nhân và gia đình năm 2014 quy định về việc trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục con sau khi ly hôn thì “Vợ, chồng thỏa thuận về người trực tiếp nuôi con, nghĩa vụ, quyền của mỗi bên sau khi ly hôn đối với con; trường hợp không thỏa thuận được thì Tòa án quyết định giao con cho một bên trực tiếp nuôi căn cứ vào quyền lợi về mọi mặt của con; nếu con từ đủ 07 tuổi trở lên thì phải xem xét nguyện vọng của con”. Xét thấy, cháu Lý Y P, sinh ngày 02/09/2018 tính đến ngày xét xử sơ thẩm cháu Lý Y P trên 36 tháng tuổi nhưng chưa đủ 07 tuổi nên quyết định giao con cho ai trực tiếp nuôi phải căn cứ vào quyền lợi về mọi mặt của con. Trên thực tế cháu Lý Y P từ khi bà Thạch Thị Mỹ L và ông Lý Địch S không còn chung sống thì bà Thạch Thị Mỹ L là người trực tiếp nuôi dưỡng cho đến nay, cháu Lý Y P hiện được bà Thạch Thị Mỹ L nuôi dưỡng, chăm sóc tốt và tình cảm gắn bó với bà Thạch Thị Mỹ L. Hiện tại bà Thạch Thị Mỹ L cũng có đủ điều kiện để trực tiếp nuôi cháu Lý Y P; nếu thay đổi môi trường sống sẽ ảnh hưởng đến thể chất, tinh thần (đời sống tâm sinh lý và tình cảm) và cuộc sống bình thường của cháu, nên sau khi ly hôn tiếp tục giao cháu Lý Y P cho bà Thạch Thị Mỹ L trực tiếp nuôi là hợp tình, hợp lý và có căn cứ pháp luật. Bà Thạch Thị Mỹ L là người trực tiếp nuôi con và không yêu cầu ông Lý Địch S cấp dưỡng nuôi cháu Lý Y P đây là sự tự nguyện của bà Thạch Thị Mỹ L. Do vậy, theo bà Thạch Thị Mỹ L yêu cầu được tiếp tục nuôi con chung là cháu Lý Y P đến trưởng thành (tròn 18 tuổi) và bà Thạch Thị Mỹ L không yêu cấp dưỡng nuôi con là có cơ sở, được Hội đồng xét xử chấp nhận.

[5] Tuy nhiên, trong quá trình nuôi con điều kiện kinh tế của bà Thạch Thị Mỹ L không đảm bảo nuôi con thì bà Thạch Thị Mỹ L vẫn được quyền khởi kiện yêu cầu ông Lý Địch S cấp dưỡng nuôi con (khi cháu Lý Y P chưa tròn 18 tuổi) theo quy định tại Điều 107, Điều 110 Luật Hôn nhân và gia đình năm 2014.

[6] Về tài sản chung, nợ chung và người khác nợ lại, theo bà Thạch Thị Mỹ L xác nhận không có và không yêu cầu Tòa án giải quyết, nên Hội đồng xét xử không đặt ra xem xét. Nếu sau này có phát sinh và tranh chấp thì sẽ khởi kiện và giải quyết theo quy định pháp luật.

[7] Từ những phân tích và nhận định như đã nêu trên, theo yêu cầu khởi kiện nguyên đơn là có căn cứ, nên được chấp nhận.

[8] Kiểm sát viên đề nghị Hội đồng xét xử chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn là có cơ sở, nên được chấp nhận.

[9] Về án phí dân sự sơ thẩm, nguyên đơn phải chịu án phí hôn nhân theo mức án phí không giá ngạch theo quy định tại khoản 4 Điều 132 Bộ luật Tố tụng Dân sự năm 2015; theo hướng dẫn tại điểm a khoản 5 Điều 27 Nghị quyết 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án.

Vì các lẽ trên;