Bản án 125/2026/DS-ST — Tranh chấp hợp đồng vay tài sản

[1] Bà Lê Ngọc T có đơn khởi kiện yêu cầu bà Lê Thị L và ông Nguyễn Văn T1 phải trả số tiền vay còn nợ nên đây là quan hệ tranh chấp hợp đồng vay tài sản theo quy định tại Điều 463 của Bộ luật Dân sự; hiện bà L và ông T1 đang sinh sống tại xã T, tỉnh Tây Ninh thuộc thẩm quyền giải quyết vụ án của Tòa án nhân dân khu vực 5-Tây Ninh theo quy định tại khoản 3 Điều 26, Điều 35, Điều 39 của Bộ luật Tố tụng dân sự.

[2] Bị đơn ông Nguyễn Văn T1 được cấp, tống đạt văn bản tố tụng nhưng vẫn vắng mặt; Người có quyền lợi nghĩa vụ liên quan bà Phan Thị N có đơn đề nghị xét xử vắng mặt nên Tòa án tiến hành xét xử vắng mặt ông T1, bà N theo quy định tại Điều 228 của Bộ luật Tố tụng dân sự.

[3] Nguyên đơn yêu cầu bị đơn trả số tiền vay còn nợ là 90.000.000 đồng. Xét:

[3.1] Nguyên đơn có cung cấp 03 giấy nợ ngày 11/9/2023 số tiền 30.000.000 đồng, ngày 10/01/2024 cho vay số tiền 60.000.000 đồng, ngày 08/10/2023 cho vay số tiền 20.000.000 đồng. Bà T thừa nhận bà N có trả thay bà L số tiền 20.000.000 đồng nên yêu cầu trả số tiền còn lại là 90.000.000 đồng. Ngược lại, bà L thừa nhận có ký giấy nhận nợ số tiền 60.000.000 đồng ngày 10/01/2024. Do đó, Hội đồng xét xử xác định đây là tình tiết không phải chứng minh theo quy định tại khoản 2 Điều 92 của Bộ luật Tố tụng dân sự. Khoản 2 Điều 92 của Bộ luật Tố tụng dân sự quy định: “Một bên thừa nhận hoặc không phản đối những tình tiết, sự kiện, tài liệu, văn bản, …. mà bên đương sự kia đưa ra thì bên đương sự đó không phải chứng minh”. Đối với khoản vay ngày 11/9/2023 và ngày 08/10/2023 bà L xác định không có vay và chữ ký trong giấy nợ không phải của bà. Theo Kết luận giám định số 107/KL-KTHS ngày 20/01/2026 và số 1348/KL-KTHS ngày 11/5/2026 đều xác định chữ ký “Liên” và chữ viết “Lê Thị L” trong giấy nợ ngày 08/10/2023 và ngày 11/9/2023 là do cùng một người viết ra. Như vậy, Hội đồng xét xử xác định bà L có vay của bà T 02 khoản nợ ngày 11/9/2023 và ngày 08/10/2023.

[3.2] Bà L trình bày trong giấy nhận nợ 60.000.000 đồng bao gồm khoản tiền 20.000.000 đồng bà L vay của bà T để cho bà Phan Thị N vay lại. Bà Phan Thị N cũng thống nhất khai đã nhận từ bà L số tiền 20.000.000 đồng và đã trực tiếp thanh toán cho bà T, gồm 7.500.000 đồng vào ngày 15/11/2024 và 12.500.000 đồng vào ngày 07/4/2025, tổng cộng 20.000.000 đồng. Tại quá trình giải quyết vụ án, nguyên đơn bà T thừa nhận có nhận của bà Phan Thị N số tiền 20.000.000 đồng. Việc bà T thừa nhận đã nhận khoản tiền này là tình tiết không phải chứng minh theo quy định của Bộ luật Tố tụng dân sự. Mặt khác, nguyên đơn có cung cấp giấy ngày 15/11/2024 có nội dung: “Ngày 15 tháng 11 năm 2024 bà Phan Thị N có trả cho bà Lê Ngọc T số tiền là bảy triệu năm trăm ngàn đồng chẵn. Ngày 7 tháng 4 năm 2025 Phan Thị N có trả cho bà Lê Ngọc T mười hai triệu năm trăm ngàn đồng chẵn. Tổng cộng số tiền là hai mươi triệu đồng chẵn. Bà Phan Thị N trả dùm cho bà Lê Thị L”. Do bà T đã nhận đủ số tiền 20.000.000 đồng từ bà Phan Thị N nên nghĩa vụ thanh toán đối với khoản tiền này đã được thực hiện. Vì vậy, Hội đồng xét xử có căn cứ xác định khoản tiền 20.000.000 đồng bà Phan Thị N đã thanh toán cho bà T được cấn trừ vào nghĩa vụ trả nợ của bà L. Bà L chỉ còn có nghĩa vụ thanh toán số tiền gốc còn lại là 90.000.000 đồng.

[3.3] Từ những phân tích trên, Hội đồng xét xử buộc bà Lê Thị L phải trả cho bà Lê Ngọc T số tiền còn nợ 90.000.000 đồng.

[4] Về tiền lãi: Bà L yêu cầu bị đơn trả số tiền lãi đối với số tiền 30.000.000 đồng từ ngày 11/9/2023 đến nay là 30.000.000 đồng x 32 tháng (đã làm tròn) x 1,6%/tháng = 15.360.000 đồng. Đối với số tiền 60.000.000 đồng từ ngày 10/01/2024 đến nay là 60.000.000 đồng x 30 tháng x 1,6%/tháng = 15.360.000 đồng = 28.800.000 đồng, tổng cộng là 44.160.000 đồng. Xét thấy:

[4.1] Nguyên đơn cho rằng khi vay hai bên thỏa thuận lãi suất 3%/tháng, từ ngày vay cho đến nay bà L không có trả tiền lãi. Bị đơn cho rằng khi vay thỏa thuận 3%/tháng, sau đó tăng lên 10%/tháng và bà có trả tiền lãi đến tháng 7/2024 thì ngưng, bà L không nhớ số tiền lãi đã trả, không yêu cầu Tòa án giải quyết đối với tiền lãi đã trả. Tuy nhiên, bà L không xác định được cụ thể số tiền lãi đã thanh toán, không cung cấp được tài liệu, chứng cứ chứng minh việc đã trả lãi, đồng thời cũng không yêu cầu Tòa án xem xét, khấu trừ đối với khoản tiền lãi đã trả. Bà L đồng ý trả tiền lãi cho bà T với mức lãi suất 1,6%/tháng từ ngày vay cho đến nay.

[4.2] Mặt khác, mặc dù bà T trình bày các bên có thỏa thuận lãi suất 3%/tháng, bà L trình bày có thời điểm lãi suất tăng lên 10%/tháng, nhưng bà T chỉ yêu cầu tính lãi theo mức 1,6%/tháng, thấp hơn mức lãi suất các bên khai đã thỏa thuận và phù hợp với mức lãi suất tối đa do pháp luật cho phép. Bà L cũng thống nhất đồng ý thanh toán tiền lãi theo mức 1,6%/tháng từ ngày vay đến thời điểm xét xử. Do đó, Hội đồng xét xử có căn cứ chấp nhận yêu cầu của bà T, buộc bà Liên thanh T2 tiền lãi theo mức 1,6%/tháng đối với số tiền gốc và thời gian như bà T yêu cầu, với tổng số tiền lãi là 44.160.000 đồng.

[5] Bà T yêu cầu ông Nguyễn Văn T1 có trách nhiệm cùng bà L trả số tiền nợ gốc và tiền lãi cho bà T: Bà L và ông T1 là vợ chồng sống chung từ năm 1992 có đăng ký kết hôn vào năm 2011. Ông T1 không phải là người trực tiếp vay tiền và không ký vào giấy nhận nợ với bà T, tuy nhiên qua lời trình bày của bà L thể hiện khoản tiền vay được sử dụng để trả các khoản nợ phát sinh trong quá trình chăn nuôi, làm ăn, đồng thời chi phí sinh hoạt và nuôi con ăn học của gia đình. Đây đều là những mục đích nhằm đáp ứng nhu cầu chung, duy trì đời sống và lợi ích của gia đình. Theo quy định tại Điều 27 và Điều 37 Luật Hôn nhân và gia đình năm 2014, vợ chồng phải chịu trách nhiệm liên đới đối với giao dịch do một bên xác lập nhằm đáp ứng nhu cầu thiết yếu của gia đình hoặc giao dịch mà theo quy định của pháp luật làm phát sinh nghĩa vụ chung của vợ chồng. Do đó, mặc dù ông T1 không trực tiếp giao kết hợp đồng vay tiền với bà T, nhưng khoản vay được sử dụng vì mục đích chung của gia đình nên được xác định là nghĩa vụ tài sản chung của vợ chồng. Do đó, Hội đồng xét xử có căn cứ buộc bà L và ông Nguyễn Văn T1 có trách nhiệm liên đới thanh toán cho bà T số tiền gốc còn nợ và tiền lãi theo quy định.

[6] Như vậy, buộc bà Lê Thị L và ông Nguyễn Văn T1 liên đới trả cho bà Lê Ngọc T số tiền còn nợ 90.000.000 đồng và tiền lãi 44.160.000 đồng, tổng cộng 134.160.000 đồng.

[7] Lời trình bày của đại diện Viện kiểm sát tại phiên tòa có căn cứ nên Hội đồng xét xử chấp nhận.

[8] Chi phí tố tụng: Trưng cầu giám định chữ ký tổng cộng là 7.850.000 đồng. Do chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn nên buộc bị đơn phải chịu số tiền là 7.850.000 đồng. Do nguyên đơn đã nộp tạm ứng nên buộc bị đơn phải nộp số tiền 7.850.000 đồng trả cho nguyên đơn.

[9] Về án phí dân sự sơ thẩm: Bị đơn phải chịu án phí trên số tiền phải trả cho nguyên đơn là 6.708.000 đồng.