Bản án 12/2025/DS-ST — Tranh chấp quyền sử dụng đất

NỘI DUNG VỤ ÁN:

- Theo Đơn khởi kiện đề ngày 25/5/2022, nguyên đơn ông Trịnh Minh Đ trình bày:

Phần đất tranh chấp khoảng 433m2, thuộc một phần thửa đất số 254, tờ bản đồ số 01, tọa lạc tại Ấp T, xã H, huyện M, tỉnh Sóc Trăng, do hộ ông Lê Văn Ư đứng tên giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (QSDĐ), có nguồn gốc là của ông Lê Văn Á và bà Lê Thị Q (là cha mẹ chồng của mẹ ông đều đã chết) khai phá, sử dụng từ năm 1975 và sau đó giao cho mẹ ông canh tác liên tục đến nay, hiện nay phần đất này có mồ mả của ông bà nội và cha mẹ ông được chôn cất trên 30 năm.

Tuy nhiên, đến tháng 03/2018 thì Trưởng ban nhân dân ấp là ông Ê và ông Ê E (là chú ruột ông H) cắm cọc xác định ranh, sau đó ông có làm cỏ khu vực ranh đất và phần mộ thì ông H ngăn cản không cho và nhổ cọc bỏ, vì ông H nói đất này là của ông Lê Văn Ư (đã chết) là cha ông H đứng tên, nhưng phần đất này gia đình ông khai phá, sử dụng liên tục cho đến nay vẫn chưa kê khai cấp quyền sử dụng đất, nay ông Ư kê khai cấp quyền sử dụng đất đối với phần đất mà ông không trực tiếp canh tác là chưa phù hợp quy định. Hơn nữa, ông Ư là người đến ở sau ông và đất ông Ư ở hiện nay là của ông Ê E cho, đến nay ông Ê E vẫn xác định đất tranh chấp là của ông, ông Ê E có yêu cầu ông H trả đất cho ông nhưng ông H không đồng ý.

Nay ông Trịnh Minh Đ yêu cầu Tòa án giải quyết:

(1) Buộc ông Lê Văn H trả lại cho gia đình ông Trịnh Minh Đ gồm: Ông Trịnh Minh Đ, bà Trịnh Thị N, bà Trịnh Thị K, bà Trịnh Thị A, ông Trịnh Văn T, bà Trịnh Thị M, ông Trịnh Văn O phần đất có diện tích 433m2 (không bao gồm phần mộ) thuộc thửa đất số 254, tờ bản đồ số 01, tọa lạc Ấp T, xã H, huyện M, tỉnh Sóc Trăng.

(2) Công nhận cho gia đình ông Trịnh Minh Đ gồm: Ông Trịnh Minh Đ, bà Trịnh Thị N, bà Trịnh Thị K, bà Trịnh Thị A, ông Trịnh Văn T, bà Trịnh Thị M, ông Trịnh Văn O phần đất có diện tích 433m2 (không bao gồm phần mộ) thuộc thửa đất số 254, tờ bản đồ số 01, tọa lạc Ấp T, xã H, huyện M, tỉnh Sóc Trăng.

(3) Hủy giấy chứng nhận quyền sử dụng đất do Ủy ban nhân dân huyện Mỹ Tú cấp cho ông Lê Văn Ư ngày 04/5/1995 đối với phần đất có diện tích 433m2 thuộc thửa đất số 254, tờ bản đồ số 01, tọa lạc Ấp T, xã H, huyện M, tỉnh Sóc Trăng.

Tại phiên tòa, người đại diện hợp pháp của nguyên đơn cho rằng nguồn gốc phần đất tranh chấp là của ông nội nguyên đơn tên Lê Văn Á khai phá trước giải phóng năm 1975, ông bà nội nguyên đơn chết chôn trên phần đất này trước năm 1975, đến năm 1975 cha nguyên đơn chết và đến năm 2021 mẹ nguyên đơn chết cũng chôn trên phần đất này. Gia đình nguyên đơn không có trồng cây gì trên đất, còn nhà mồ thì mới xây dựng cách đây 02 năm. Nay yêu cầu Tòa án giải quyết buộc ông H trả lại cho gia đình ông Đ phần đất mồ mả theo đo đạc thực tế có diện tích 297,1m2, thuộc một phần thửa đất số 254, tờ bản đồ số 01 (nhưng đồng ý trừ phần đất mồ mả của người thân ông H), yêu cầu công nhận cho gia đình ông Đ phần đất thực tế này và yêu cầu hủy một phần giấy chứng nhận cấp cho hộ ông Ư đối với phần đất yêu cầu công nhận.

- Tại Tờ tường trình ngày 20/7/2023, bị đơn ông Lê Văn H trình bày:

Nguồn gốc phần đất tranh chấp nêu trên là của ông bà nội ông khai phá trực tiếp sử dụng, sau khi ông bà nội ông chết thì để lại cho cha ông tên Lê Văn Ư. Đến năm 1969, cha ông tiếp tục sử dụng đến năm 1995 thì đăng ký và được UBND huyện Mỹ Tú cấp giấy chứng nhận QSDĐ cho hộ ông Ư vào ngày 04/5/1995.

Năm 1975, cha ông Đ là ông Trịnh Văn B chết có hỏi cha ông cho chôn trên phần đất này của cha ông. Đến năm 2021, mẹ ông Đ là bà Đặng Thị X (tên gọi khác là Lâm Thị Ơ) chết ông Đ dọn cỏ để chôn bà Cỏn ông không đồng ý cho chôn, nên ông Đ có mời ông Ê, Trưởng ban nhân dân ấp lập biên bản ông Đ cam kết nếu phần mồ mả cha mẹ ông Đ chôn trên đất này, khi đo đạc nằm trong đất ông Ư thì ông Đ sẽ di dời phần mồ mả đi nơi khác để trả đất lại cho ông Ư, đến năm 2022 ông Ư chết và để lại phần đất này cho ông quản lý, sử dụng cho tới nay. Do đó, ông yêu cầu Tòa án giải quyết bác yêu cầu khởi kiện của ông Đ về việc yêu cầu hủy giấy chứng nhận QSDĐ và đòi lại QSDĐ.

Tại phiên tòa, người đại diện hợp pháp của bị đơn cho rằng: Nguồn gốc đất tranh chấp là của ông bà ông Ư khai phá, sử dụng và cho gia đình ông Ư sử dụng trước năm 1975, trước đây cha nguyên đơn chết có hỏi ông Ư cho chôn trên đất này vào năm 1975, sau này mẹ nguyên đơn chết chôn trên phần đất này, ông H không đồng ý cho chôn nữa thì phát sinh tranh chấp; trên đất tranh chấp có mồ mả vợ ông Ư chôn năm 2006, mồ mả ông Ư chôn năm 2020, còn bà ngoại của bị đơn lấy cốt về chôn trên đất này vào năm 1975. Hộ ông Ư vào thời điểm cấp giấy chứng nhận gồm vợ chồng ông Ư (đều đã chết) và 03 người con là bà I, ông D và ông H. Trước đi khi phát sinh tranh chấp thì ông H đồng ý ổn định vị trí mồ mả của hai bên và cho phía ông Đ đường đi vào mộ 02 ngang, nhưng ông Đ không đồng ý. Nay ông không đồng ý với yêu cầu khởi kiện của ông Đ, đề nghị giữ nguyên hiện trạng mồ mả của hai bên, nếu trường hợp Tòa án giải quyết trả cho ông Đ phần đất nào có cây trồng của ông H thì buộc trả giá trị cây trồng cho ông H, vì cây trồng là do ông Ư trồng để lại cho ông H.

- Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan UBND huyện M, tỉnh Sóc Trăng trình bày:

Tại Công văn số 1422/UBND-NC ngày 21/10/2024 (BL số 166) xác định: Việc cấp giấy chứng nhận QSDĐ cho hộ ông Lê Văn Ư ngày 04/5/1995 đối với thửa đất số 254, tờ bản đồ số 01, tọa lạc tại Ấp T, xã H, huyện M, tỉnh Sóc Trăng là đúng đối tượng, đúng trình tự, thủ tục theo quy định tại thời điểm cấp giấy chứng nhận QSDĐ. Tại thời điểm cấp giấy là cấp đại trà dựa trên bản đồ giải thửa được thành lập từ việc đối soát, điều vẽ không ảnh và đơn đăng ký QSDĐ của ông Ư ngày 03/3/1995, do đó không có đo đạc thực tế, xác minh ranh giới, mốc giới.

- Tại phiên tòa, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan bà Trịnh Thị N, bà Trịnh Thị K và bà Trịnh Thị A trình bày:

Thống nhất với lời trình bày và yêu cầu của người đại diện hợp pháp của ông Đ. Việc bị đơn cho rằng cha các bà chết hỏi chôn trên đất là không đúng, vì đất này là của ông bà để lại.

- Tại phiên tòa, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan bà Lê Thị I trình bày:

Thống nhất với lời trình bày của người đại diện hợp pháp của ông H. Những người thân của ông Đ chôn trên đất trước đây không có tranh chấp, đến khi mẹ ông Đ chết năm 2021 thì mới phát sinh tranh chấp cho đến nay.

- Đại diện Viện Kiểm sát nhân dân tỉnh Sóc Trăng phát biểu ý kiến theo quy định tại Điều 262 của Bộ luật Tố tụng dân sự về việc tuân theo pháp luật của những người tiến hành tố tụng, những người tham gia tố tụng trong quá trình giải quyết vụ án ở giai đoạn sơ thẩm. Về nội dung vụ án, căn cứ vào các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ vụ án và đã được thẩm tra tại phiên tòa, căn cứ vào kết quả tranh luận tại phiên tòa, đề nghị HĐXX chấp nhận một phần yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ vụ án được thẩm tra tại phiên tòa và căn cứ vào kết quả tranh luận tại phiên tòa, HĐXX nhận định:

Vì các lẽ trên,

QUYẾT ĐỊNH:

Căn cứ khoản 9 Điều 26, khoản 1, 4 Điều 34, điểm a khoản 1 Điều 37, khoản 1 Điều 147, khoản 1 Điều 157, Điều 158, khoản 1 Điều 165, Điều 166, điểm b khoản 2 Điều 227, khoản 2, 3 Điều 228, Điều 271, khoản 1 Điều 273 của Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015; căn cứ khoản 4 Điều 32, điểm b khoản 2 Điều 193 của Luật Tố tụng hành chính năm 2015; căn cứ Điều 236 của Bộ luật Dân sự năm 2015; căn cứ khoản 3 Điều 17, khoản 5, 7 Điều 166, Điều 202, khoản 1 Điều 203 của Luật Đất đai năm 2013; căn cứ điểm đ khoản 1 Điều 12 của Nghị Quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội, quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án.

Tuyên xử:

1. Chấp nhận một phần yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn ông Trịnh Minh Đ.

- Buộc ông Lê Văn H trả lại cho gia đình ông Trịnh Minh Đ gồm: Ông Trịnh Minh Đ, bà Trịnh Thị N, bà Trịnh Thị K, bà Trịnh Thị A, ông Trịnh Văn T, bà Trịnh Thị M, ông Trịnh Văn O phần đất có diện tích 145,9m2, thuộc một phần thửa đất số 254, tờ bản đồ số 01, tọa lạc Ấp T, xã H, huyện M, tỉnh Sóc Trăng và công nhận cho gia đình ông Trịnh Minh Đ phần đất có diện tích 145,9m2, thuộc một phần thửa đất số 254, tờ bản đồ số 01, tọa lạc Ấp T, xã H, huyện M, tỉnh Sóc Trăng. Trên đất có nhà mồ số 2 (của người thân ông Đ), diện tích 47,3m2, kết cấu nhà tạm, cột bê tông đúc sẳn, không trần, mái tol, nền lát gạch Ceramit và giao cho ông Trịnh Minh Đ cây trồng gồm 01 cây tràm bông vàng loại A và 01 bụi cây đủng đỉnh. Phần đất ký hiệu số 1, có số đo tứ cận như sau: Hướng Đông Bắc giáp với phần đất còn lại của thửa đất số 254 và phần ký hiệu số 2, có số đo 9,08m + 4,14m + 19,25m. Hướng Tây Nam giáp với phần đất của ông Trịnh Minh Đ đang quản lý, sử dụng, có số đo 28,02m. Hướng Đông Nam giáp với phần đất còn lại của thửa đất số 254 (phần ký hiệu số 3), có số đo 8,10m. Hướng Tây Bắc giáp với phần đất còn lại của thửa đất số 254, có số đo 3,83m.

- Buộc ông Trịnh Minh Đ có nghĩa vụ trả cho ông Lê Văn H giá trị cây trồng trên đất số tiền 350.000 đồng (Ba trăm năm mươi nghìn đồng).

- Kể từ ngày có đơn yêu cầu thi hành án của người được thi hành án cho đến khi thi hành án xong, bên phải thi hành án còn phải chịu khoản tiền lãi của số tiền còn phải thi hành án theo mức lãi suất quy định tại Điều 357 và khoản 2 Điều 468 Bộ luật Dân sự năm 2015, đối với thời gian chậm thi hành án.

- Hủy một phần Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất do Ủy ban nhân dân huyện M, tỉnh Sóc Trăng cấp ngày 04/5/1995 cho hộ ông Lê Văn Ư đứng tên đối với phần đất có diện tích 145,9m2, thuộc một phần thửa đất số 254, tờ bản đồ số 01, tọa lạc Ấp T, xã H, huyện M, tỉnh Sóc Trăng

2. Không chấp nhận một phần yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn ông Trịnh Minh Đ về việc yêu cầu Tòa án giải quyết: Buộc ông Lê Văn H trả lại cho gia đình ông Trịnh Minh Đ phần đất có diện tích 77,3m2 (tại ký hiệu 2), thuộc một phần thửa đất số 254, tờ bản đồ số 01, tọa lạc Ấp T, xã H, huyện M, tỉnh Sóc Trăng và công nhận cho gia đình ông Trịnh Minh Đ phần đất có diện tích 77,3m2, thuộc một phần thửa đất số 254, tờ bản đồ số 01, tọa lạc Ấp T, xã H, huyện M, tỉnh Sóc Trăng và hủy một phần giấy chứng nhận cấp cho hộ ông Lê Văn Ư đối với phần đất có diện tích 77,3m2, thuộc một phần thửa đất số 254, tờ bản đồ số 01 nêu trên.

Phần đất ký hiệu số 2, có số đo tứ cận như sau: Hướng Đông Bắc giáp với phần đất còn lại của thửa đất số 254, có số đo 19,60m. Hướng Tây Nam giáp với phần đất còn lại của thửa đất số 254 buộc trả cho gia đình ông Trịnh Minh Đ (phần ký hiệu số 1), có số đo 19,25m. Hướng Đông Nam giáp với phần đất còn lại của thửa đất số 254 (giáp nhà mồ 2), có số đo 4,14m. Hướng Tây Bắc giáp với phần đất còn lại của thửa đất số 254, có số đo 3,83m.

Đính kèm sơ đồ hiện trạng thửa đất ngày 25/02/2025.

3. Về án phí dân sự sơ thẩm: Ông Trịnh Minh Đ và ông Lê Văn H được miễn toàn bộ án phí dân sự sơ thẩm.

4. Về chi phí xem xét, thẩm định tại chỗ và định giá tài sản: Tổng chi phí số tiền 20.440.000 đồng (Hai mươi triệu bốn trăm bốn mươi nghìn đồng). Ông Trịnh Minh Đ phải chịu số tiền 10.550.000 đồng (Mười triệu năm trăm năm mươi nghìn đồng) và đã nộp xong, ông Lê Văn H phải chịu số tiền 9.890.000 đồng (Chín triệu tám trăm chín mươi nghìn đồng) và đã nộp xong.

5. Các đương sự có quyền làm đơn kháng cáo trong thời hạn 15 ngày kể từ ngày tuyên án, đương sự vắng mặt tại phiên tòa hoặc không có mặt khi tuyên án mà có lý do chính đáng thì thời hạn kháng cáo tính từ ngày nhận được bản án hoặc được tống đạt hợp lệ.

6. Trường hợp bản án, quyết định được thi hành theo quy định tại Điều 2 của Luật thi hành án dân sự năm 2008 (được sửa đổi, bổ sung năm 2014), thì những người được thi hành án dân sự, người phải thi hành án dân sự có quyền thỏa thuận thi hành án, quyền yêu cầu thi hành án, tự nguyện thi hành án hoặc bị cưỡng chế thi hành án theo quy định tại các Điều 6, 7, 7a, 7b và 9 Luật thi hành án dân sự. Thời hiệu yêu cầu thi hành án được thực hiện theo quy định tại Điều 30 Luật thi hành án dân sự.

TM. HỘI ĐỒNG XÉT XỬ SƠ THẨM