Bản án 11/2023/HS-ST — Hình sự

NỘI DUNG VỤ ÁN:

Theo các tài liệu có trong hồ sơ vụ án và diễn biến tại phiên tòa, nội dung vụ án được tóm tắt như sau:

Vào khoảng 15 giờ 30 phút ngày 26/9/2023, Bùi Văn D điều khiển xe ô tô biển kiểm soát: 99C - 084.68 (có giấy phép lái xe theo quy định, xe ô tô trên thuộc quyền sở hữu của công ty TNHH Mỹ Phong và công ty thuê Bùi Văn D lái xe theo thỏa thuận) đi trên đường liên xã hướng Quyết Thắng – Thượng Cốc để bảo dưỡng, tưới đường Bê tông mới đổ xong của Công ty TNHH Mỹ Phong đang thi công. Khi đến đoạn đường liên xã thuộc xóm Châu Tróng, xã Quyết Thắng, huyện Lạc Sơn, tỉnh Hòa Bình, D cho xe dừng lại tại đoạn đường đổ bê tông phần đường đã được sử dụng rồi xuống xe mở van khóa nước và điều chỉnh vòi phun nước. Lúc này, xe mô tô biển kiểm soát: 28N1 - 484.24 do Bùi Thị Thu, sinh năm 2007, trú tại xóm Chiềng, xã Quyết Thắng, huyện Lạc Sơn, tỉnh Hòa Bình, điều khiển (chưa đủ tuổi điều khiển xe mô tô, xe gắn máy theo quy định) chở phía sau mẹ đẻ là Bùi Thị Hình, sinh năm 1974, cùng trú tại xóm Chiềng, xã Quyết Thắng, huyện Lạc Sơn, tỉnh Hòa Bình đi đến, thấy xe ô tô biển kiểm soát: 99C - 084.68 đang dừng nên Thu đã dừng xe để chờ xe ô tô đó đi. Vị trí Bùi Thị Thu dừng xe lại cách phía sau xe ô tô của Bùi Văn D đang dừng khoảng 01 (một) mét. Sau khi điều chỉnh vòi phun nước xong, D lên xe để cho xe tưới đường thì ngay lúc có một xe ô tô tải chở hàng đi đến. D điều khiển xe đi lùi lại để nhường đường cho xe ô tô ngược chiều đi qua. Trong quá trình lùi xe, do không chú ý quan sát phía sau nên phần bên trái xe ô tô do D điều khiển đã đâm vào phần đầu xe mô tô do Thu điều khiển đang dừng ở phía sau, xe ô tô chèn qua xe mô tô và bà Bùi Thị Hình. Hậu quả: Bùi Thị Hình bị thương nặng được đưa đi cấp cứu tại Trung tâm y tế huyện Lạc Sơn, tỉnh Hòa Bình sau đó Bùi Thị Hình đã tử vong, xe mô tô biển kiểm soát 28N1 - 484.24 bị hư hỏng. Riêng chị Thu kịp nhảy ra khỏi xe mô tô nên không xảy ra thương tích gì.

Kết quả khám nghiệm hiện trường xác định: Hiện trường vụ tai nạn giao thông được xác định là đoạn đường hai chiều, không có dải phân cách, đoạn đường thẳng, mặt đường đổ bê tông, mặt đường bằng phẳng, đường mới được thi công, kích thước chiều rộng của mặt đường là 6,10m, phần đường bên phải theo hướng xóm Duộng Rềnh – xóm Quyển là phần đường mới được đổ bê tông được đơn vị thi công dựng cọc và dây căng để giới hạn không cho phương tiện lưu thông vào phần đường này. Chiều rộng của mặt đường được giới hạn không cho phương tiện lưu thông là 3m, các phương tiện chỉ lưu thông được ở phần đường bên trái theo hướng xóm Duộng Rềnh – xóm Quyển chiều rộng của mặt đường mà các phương tiện hiện tại lưu thông được là 3,10m. Đoạn đường không có hệ thống biển báo và vạch kẻ đường, tại phần đường bên phải theo hướng xóm Duộng Rềnh – xóm Quyển đơn vị thi công đã đặt các cành cây để cảnh báo cho các phương tiện lưu thông biết đến khu vực đường có cọc và dây căng không cho phương tiện lưu thông và phần đường mới đổ.

Căn cứ vào các dấu vết để lại trên hiện trường và các dấu vết để lại trên phương tiện liên quan xác định: Điểm va chạm giữa xe ô tô biển kiểm soát 99C-084.68 và xe mô tô biển kiểm soát 28N1 - 484.24 nằm trên phần đường bên trái theo hướng xóm Duộng Rềnh – xóm Quyển, được ký hiệu là (A). (A) cách mép chuẩn là 1,20 m, từ (A) đến trục bánh trước xe ô tô BKS 99C - 084.68 là 7,27m, từ (A) đến cuối tổ hợp vết cày là 12,80m, từ (A) đến đầu vết cày là 2,65m.

Tại bản kết luận giám định pháp y số: 130/TT-CAT-PC09, ngày 03/10/2023, của Phòng Kỹ thuật hình sự Công an tỉnh Hòa Bình, kết luận: Nạn nhân Bùi Thị Hình chết do đa chấn thương.

Tại bản kết luận định giá tài sản số: 55/KL-HĐĐGTTS ngày 28/10/2023, của Hội đồng định giá tài sản trong Tố tụng hình sự - Ủy Ban nhân dân huyện Lạc Sơn, tỉnh Hòa Bình, kết luận: Xe mô tô biển kiểm soát 28N1 - 484.24 bị hư hỏng do tai nạn, tại thời điểm xảy ra vụ án (ngày 26/9/2023) bị thiệt hại là: 980.000 đ (chín trăm tám mươi nghìn đồng).

Tại bản kết luận giám định số: 6555/KL-KTHS, ngày 26/10/2023 của Viện Khoa học hình sự - Bộ Công an, kết luận: Tình trạng kỹ thuật hệ thống phanh và hệ thống lái của xe ô tô biển kiểm soát 99C - 084.68 tại thời điểm ngay trước khi xảy ra tai nạn không đảm bảo an toàn kỹ thuật do:

+ Hệ thống phanh bị rò rỉ khí nén tại van phân phối; cơ cấu phanh trên trục I không còn tác dụng.

+ Hệ thống lái có độ dơ vô lăng lái vượt quá độ dơ cho phép.

Căn cứ vào kết quả khám nghiệm hiện trường, khám nghiệm dấu vết phương tiện, khám nghiệm tử thi, kết luận giám định pháp y và các tài liệu điều tra đã thu thập được xác định: nguyên nhân vụ tai nạn giao thông là do Bùi Văn D điều khiển phương tiện ô tô biển kiểm soát 99C - 084.68 khi tham gia giao thông không tuân thủ Luật giao thông đường bộ. Vi phạm nguyên tắc hoạt động giao thông đường bộ quy định tại khoản 5 Điều 4. Tại khoản 5 Điều 4 Luật giao thông đường bộ quy định:

“...

5. Người tham gia giao thông phải có ý thức tự giác, nghiêm chỉnh chấp hành quy tắc giao thông, giữ gìn an toàn cho mình và cho người khác. Chủ phương tiện và người điều khiển phương tiện phải chịu trách nhiệm trước pháp luật về việc đảm bảo an toàn của phương tiện tham gia giao thông đường bộ.

...”

Vi phạm quy định việc lùi xe quy định tại khoản 1 Điều 16 Luật giao thông đường bộ. Tại khoản 1 Điều 16 Luật giao thông đường bộ quy định:

“ 1. Khi lùi xe, người điều khiển xe phải quan sát phía sau, có tín hiệu cần thiết và chỉ khi nào thấy không có nguy hiểm mới được lùi.

...”

Quá trình điều tra Bùi Văn D đã thành khẩn khai nhận toàn bộ hành vi của mình, phù hợp với các tài liệu chứng cứ khác đã thu thập được có trong hồ sơ vụ án.

Xác định nồng độ cồn hơi thở: Bùi Văn D âm tính nồng độ cồn.

Về thủ đoạn, động cơ, mục đích phạm tội: Bị cáo thực hiện hành vi phạm tội với lỗi vô ý, không có động cơ, mục đích phạm tội.

Nguyên nhân, điều kiện dẫn đến hành vi phạm tội của bị cáo: Do bị cáo điều khiển phương tiện chủ quan không chú ý quan sát.

Tại bản cáo trạng số: 08/CT-VKS ngày 08/02/2023 của Viện kiểm sát nhân dân huyện Lạc Sơn, tỉnh Hòa Bình truy tố Bùi Văn D về tội “Vi phạm quy định về tham gia giao thông đường bộ" theo điểm a khoản 1 Điều 260 của Bộ luật Hình sự. Thực hành quyền công tố tại phiên toà, đại diện Viện kiểm sát vẫn giữ nguyên nội dung bản cáo trạng đồng thời đề nghị Hội đồng xét xử áp dụng điểm a khoản 1 Điều 260, điểm b, s khoản 1, khoản 2 Điều 51, Điều 65 của Bộ luật Hình sự xử phạt bị cáo từ 18 đến 21 tháng tù nhưng cho hưởng án treo;

Về vật chứng vụ án: Quá trình điều tra Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an huyện Lạc Sơn đã tạm giữ những vật chứng gồm:

+ 01 (một) xe ô tô, BKS: 99C - 084.68.

+ 01 (một) xe mô tô, BKS: 28N1 - 484.24.

+ 01 (một) Chứng nhận đăng ký xe mô tô, xe gắn máy, số: 28008033.

+ 01 (một) Chứng nhận đăng ký xe ô tô, số: 013592.

Những vật chứng trên quá trình điều tra xét thấy không ảnh hưởng đến việc giải quyết vụ án nên Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an huyện Lạc Sơn, tỉnh Hòa Bình đã ra quyết định xử lý vật chứng trả lại cho chủ sở hữu, người quản lý hợp pháp theo quy định của pháp luật. Xét thấy, việc xử lý vật chứng trên phù hợp Điều 106 của Bộ luật Tố tụng hình sự nên đề nghị HĐXX chấp nhận.

Ngoài ra Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an huyện Lạc Sơn tạm giữ: 01 (một) Giấy phép lái xe hạng C số: 170171001806, mang tên Bùi Văn D do Sở giao thông vận tải Thành phố Hà Nội cấp, vật chứng trên chuyển kèm theo hồ sơ vụ án. Căn cứ Điều 106 của Bộ luật Tố tụng hình đề nghị HĐXX trả lại cho bị cáo Bùi Văn D là phù hợp.

Về trách nhiệm dân sự: Bùi Văn D đã bồi thường tất cả chi phí và tổn thất tinh thần cho gia đình bị hại Bùi Thị Hình số tiền là: 130.000.000đ (Một trăm ba mươi triệu đồng). Đại diện gia đình bị hại không có yêu cầu gì thêm nên đề nghị HĐXX không xem xét.

Đối với chiếc xe ô tô biển kiểm soát 99C - 084.68, xác định là tài sản thuộc quyền sở hữu hợp pháp của Công ty TNHH Mỹ Phong, địa chỉ: phố Độc Lập, thị trấn Vụ Bản, huyện Lạc Sơn, tỉnh Hòa Bình, xe có giấy tờ và đăng ký xe. Tuy nhiên, tại thời điểm xảy ra tai nạn đã không làm thủ tục đăng ký sang tên xe theo quy định khi mua tài sản là xe ô tô vi phạm điểm c, khoản 9, điều 30 Nghị định 100/2019/NĐ-CP ngày 30/12/2019 (đã được sửa đổi, bổ sung tại Nghị định 123/2021/NĐ-CP ngày 28/12/2021). Đưa xe cơ giới có tem kiểm định an toàn kỹ thuật và bảo vệ môi trường nhưng đã hết hạn sử dụng từ 01 tháng trở lên vi phạm quy định điểm l, khoản 7, điều 30 Nghị định 100/2019/NĐ-CP ngày 30/12/2019 (đã được sửa đổi, bổ sung tại Nghị định 123/2021/NĐ-CP ngày 28/12/2021). Ngày 09/01/2023, Ủy ban nhân dân huyện Lạc Sơn đã ra quyết định xử phạt hành chính trong lĩnh vực giao thông đường bộ số 31/QĐ-UBND đối với Công ty TNHH Mỹ Phong. Phần bị hư hỏng do tai nạn của chiếc xe ô tô biển kiểm soát 99C - 084.68, Công ty TNHH Mỹ Phong không có yêu cầu đề nghị bồi thường gì, nên HĐXX không đề cập giải quyết.

Đối với chiếc xe mô tô biển kiểm soát 28N1 - 484.24, xác định là tài sản thuộc quyền sở hữu hợp pháp của anh Bùi Văn Việt, sinh năm 2003, trú tại: xóm Chiềng, xã Quyết Thắng, huyện Lạc Sơn, tỉnh Hòa Bình (là con đẻ của Bùi Thị Hình), xe có đầy đủ giấy tờ theo quy định. Phần bị hư hỏng do tai nạn của chiếc xe mô tô anh Bùi Văn Việt không có yêu cầu bồi thường nên đề nghị HĐXX không đề cập giải quyết.

Đối với Bùi Thị Thu chưa đủ tuổi điều khiển xe mô tô, xe gắn máy theo quy định. Cơ quan Cảnh sát điều tra đã chuyển đội Cảnh sát giao thông trật tự cơ động Công an huyện Lạc Sơn lập hồ sơ xử phạt vi phạm hành chính theo quy định.

Bị cáo nhất trí với bản cáo trạng và luận tội của đại diện Viện kiểm sát nhân dân huyện Lạc Sơn và không có ý kiến tranh luận.

Bị cáo không có lời bào chữa.

Lời nói sau cùng bị cáo đề nghị Hội đồng xét xử xem xét, giảm nhẹ hình phạt.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN

Trên cơ sở nội dung vụ án, căn cứ vào các tài liệu trong hồ sơ vụ án đã được tranh tụng tại phiên toà, Hội đồng xét xử nhận định như sau:

Bùi Văn D là người có đầy đủ năng lực trách nhiệm hình sự, bản thân có giấy phép lái xe ô tô hợp lệ nhưng không tuân thủ đúng các quy định của Luật giao thông đường bộ nên ngày 26/9/2022 tại đoạn đường liên xã thuộc xóm Châu Tróng, xã Quyết Thắng, huyện Lạc Sơn, tỉnh Hòa Bình đã có hành vi điều khiển xe ô tô biển kiểm soát 99C - 084.68 lùi xe không đúng quy định dẫn đến đâm va, chèn vào xe mô tô biển kiểm soát 28N1 - 484.24 do Bùi Thị Thu điều khiển chở sau là Bùi Thị Hình. Hậu quả Bùi Thị Hình tử vong,

Hành vi nêu trên của Bùi Văn D vi phạm khoản 5 Điều 4; khoản 1 Điều 16 Luật giao thông đường bộ dẫn đến gây tai nạn giao thông, xâm phạm trực tiếp đến tính mạng của người khác, gây ảnh hưởng xấu đến tình hình trật tự an toàn giao thông trên địa bàn, đủ yếu tố cấu thành tội “Vi phạm quy định về tham gia giao thông đường bộ” theo quy định tại điểm a khoản 1 Điều 260 Bộ luật hình sự. Cáo trạng truy tố bị cáo theo tội danh và điều luật đã viện dẫn là có căn cứ, đúng người, đúng tội, đúng pháp luật.

Về tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự: Trong quá trình điều tra cũng như tại phiên tòa, bị cáo thành khẩn khai báo thể hiện sự ăn năn hối cải về hành vi phạm tội của mình; tự nguyện khắc phục toàn bộ hậu quả; người đại diện hợp pháp của người bị hại có đơn xin miễn trách nhiệm lý hình sự đối với bị cáo; bị cáo là người có nhân thân tốt; bản thân chưa có tiền án, tiền sự; phạm tội với lỗi vô ý. Đây là các tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự quy định tại điểm b, s khoản 1, khoản 2 Điều 51 Bộ luật Hình sự cần được xem xét áp dụng đối với bị cáo.

Về tình tiết tăng nặng trách nhiệm hình sự: không có.

Căn cứ vào tính chất, mức độ, hậu quả của hành vi phạm tội và các tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự đối với bị cáo. Hội đồng xét xử xét thấy, bị cáo có khả năng tự cải tạo, có nơi cư trú rõ ràng nên không cần thiết phải cách ly khỏi xã hội mà cần cho bị cáo được hưởng án treo cũng đủ cải tạo, giáo dục bị cáo trở thành công dân có ích cho xã hội và phòng ngừa chung đồng thời thể hiện tính nhân đạo của pháp luật xã hội chủ nghĩa.

Đối với chiếc xe ô tô biển kiểm soát 99C - 084.68, xác định là tài sản thuộc quyền sở hữu hợp pháp của Công ty TNHH Mỹ Phong, địa chỉ: phố Độc Lập, thị trấn Vụ Bản, huyện Lạc Sơn, tỉnh Hòa Bình, xe có giấy tờ và đăng ký xe. Tuy nhiên, tại thời điểm xảy ra tai nạn đã không làm thủ tục đăng ký sang tên xe theo quy định khi mua tài sản là xe ô tô vi phạm điểm c, khoản 9, điều 30 Nghị định 100/2019/NĐ-CP ngày 30/12/2019 (đã được sửa đổi, bổ sung tại Nghị định 123/2021/NĐ-CP ngày 28/12/2021). Đưa xe cơ giới có tem kiểm định an toàn kỹ thuật và bảo vệ môi trường nhưng đã hết hạn sử dụng từ 01 tháng trở lên vi phạm quy định điểm l, khoản 7, điều 30 Nghị định 100/2019/NĐ-CP ngày 30/12/2019 (đã được sửa đổi, bổ sung tại Nghị định 123/2021/NĐ-CP ngày 28/12/2021). Ngày 09/01/2023, Ủy ban nhân dân huyện Lạc Sơn đã ra quyết định xử phạt hành chính trong lĩnh vực giao thông đường bộ số 31/QĐ-UBND đối với Công ty TNHH Mỹ Phong. Phần bị hư hỏng do tai nạn của chiếc xe ô tô biển kiểm soát 99C - 084.68, Công ty TNHH Mỹ Phong không có yêu cầu đề nghị bồi thường gì, nên HĐXX không đề cập giải quyết.

Đối với chiếc xe mô tô biển kiểm soát 28N1 - 484.24, xác định là tài sản thuộc quyền sở hữu hợp pháp của anh Bùi Văn Việt, sinh năm 2003, trú tại: xóm Chiềng, xã Quyết Thắng, huyện Lạc Sơn, tỉnh Hòa Bình (là con đẻ của Bùi Thị Hình), xe có đầy đủ giấy tờ theo quy định. Phần bị hư hỏng do tai nạn của chiếc xe mô tô anh Bùi Văn Việt không có yêu cầu bồi thường nên HĐXX không đề cập giải quyết.

Đối với Bùi Thị Thu chưa đủ tuổi điều khiển xe mô tô, xe gắn máy theo quy định. Cơ quan Cảnh sát điều tra đã chuyển đội Cảnh sát giao thông trật tự cơ động Công an huyện Lạc Sơn lập hồ sơ xử phạt vi phạm hành chính theo quy định.

+ 01 (một) xe ô tô, BKS: 99C - 084.68.

+ 01 (một) xe mô tô, BKS: 28N1 - 484.24.

+ 01 (một) Chứng nhận đăng ký xe mô tô, xe gắn máy, số: 28008033.

+ 01 (một) Chứng nhận đăng ký xe ô tô, số: 013592.

Những vật chứng trên quá trình điều tra xét thấy không ảnh hưởng đến việc giải quyết vụ án nên Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an huyện Lạc Sơn, tỉnh Hòa Bình đã ra quyết định xử lý vật chứng trả lại cho chủ sở hữu, người quản lý hợp pháp theo quy định của pháp luật. Xét thấy, việc xử lý vật chứng trên phù hợp Điều 106 của Bộ luật Tố tụng hình sự nên HĐXX chấp nhận và không xem xét giải quyết trong vụ án.

Đối với 01 (một) Giấy phép lái xe hạng C số: 170171001806, mang tên Bùi Văn D do Sở giao thông vận tải Thành phố Hà Nội cấp, vật chứng trên chuyển kèm theo hồ sơ vụ án. Căn cứ Điều 106 của Bộ luật Tố tụng hình cần trả lại cho bị cáo Bùi Văn D là phù hợp.

Vì các lẽ trên,

QUYẾT ĐỊNH

1. Căn cứ điểm a khoản 1 Điều 260; điểm b, s khoản 1, khoản 2 Điều 51; Điều 65 Bộ luật Hình sự.

Về tội danh: Tuyên bố bị cáo Bùi Văn D phạm tội “Vi phạm quy định về tham gia giao thông đường bộ”.

Về mức hình phạt: Xử phạt bị cáo Bùi Văn D 18 (Mười tám) tháng tù nhưng cho hưởng án treo, thời gian thử thách là 36 (Ba mươi sáu) tháng tính từ ngày tuyên án (ngày 23/03/2023).

Không áp dụng hình phạt bổ sung đối với bị cáo.

Giao bị cáo cho Ủy ban nhân dân thị trấn Vụ Bản, huyện Lạc Sơn, tỉnh Hòa Bình giám sát, giáo dục trong thời gian thử thách.

Trong trường hợp người được hưởng án treo thay đổi nơi cư trú thì thực hiện theo quy định tại Điều 92 của Luật Thi hành án hình sự.

Trong thời gian thử thách, người được hưởng án treo cố ý vi phạm nghĩa vụ 02 lần trở lên thì Tòa án có thể quyết định buộc người được hưởng án treo phải chấp hành hình phạt tù của bản án đã cho hưởng án treo.

2. Về vật chứng vụ án: Căn cứ Điều 106 của Bộ luật Tố tụng hình sự trả lại cho chủ sở hữu hợp pháp Bùi Văn D 01 (một) Giấy phép lái xe hạng C số: 170171001806, mang tên Bùi Văn D do Sở giao thông vận tải Thành phố Hà Nội cấp, vật chứng trên chuyển kèm theo hồ sơ vụ án.

3. Về án phí: Căn cứ khoản 2 Điều 135, khoản 2 Điều 136 của Bộ luật Tố tụng hình sự; điểm a khoản 1 Điều 23 của Nghị quyết số: 326/2016/UBTVQH14 ngày 30 tháng 12 năm 2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án. Buộc bị cáo phải chịu 200.000 đồng tiền án phí hình sự sơ thẩm.

4. Về quyền kháng cáo: Căn cứ các Điều 331 và Điều 333 Bộ luật Hình sự: bị cáo; Người có quyền lợi nghĩa vụ liên quan có mặt có quyền kháng cáo trong thời hạn 15 ngày kể từ ngày tuyên án.

Người đại diện hợp pháp của bị hại vắng mặt có quyền kháng cáo trong hạn 15 ngày kể từ ngày bản án hoặc trích lục bản án được tống đạt hợp lệ hoặc được niêm yết công khai theo qui định.