Bản án 104/2020/HS-ST — Hình sự

NỘI DUNG VỤ ÁN

Theo các tài liệu có trong hồ sơ vụ án và diễn biến tại phiên tòa, nội dung vụ án được tóm tắt như sau:

Do thường xuyên sử dụng mạng facebook, Trịnh Minh T thấy nhiều người có nhu cầu mua thịt động vật rừng phục vụ liên hoan cuối năm nên T đã tìm trên mạng facebook và biết được người có tài khoản “Đồ rừng” thường rao bán các loại động vật rừng, đặc biệt có cả loại thịt của động vật quý, hiếm. T đã nhắn tin qua facebook với người có tên tài khoản “Đồ rừng’ và được cung cấp số điện thoại để liên hệ đặt hàng. Sau đó T đăng trên facebook cá nhân của mình với nội dung có bán thịt động vật rừng các loại, ai có nhu cầu mua thì liên hệ với mục đích mua về rồi bán lại kiếm lời. Khoảng ngày 07,08/01/2020 có người quen cũ (T không nhớ tên, tuổi, địa chỉ) giới thiệu cho T một người đàn ông có nhà hàng ở Kim Bảng, Hà Nam đang có nhu cầu mua thịt Sơn Dương, T nhận lời rồi liên hệ với người có tài khoản facebook “Đồ rừng” để hỏi giá và ngày có thịt Sơn Dương và hẹn nhau 2 – 3 ngày sau sẽ có hàng với giá 160.000đ/1kg. Sau khi trao đổi xong với người có tài khoản facebook “Đồ rừng” T thông báo lại với người thanh niên đã đặt hàng là có khoảng 30kg thịt Sơn Dương với giá là 240.000đ/kg, người đó đồng ý mua và hẹn địa điểm giao hàng. Ngày 10/1/2020, người bán hàng gọi cho T thông báo đã có thịt Sơn Dương và gửi xe khách, đến khoảng 8 giờ ngày 11/01/2020 thì hàng về đến thành phố Phủ Lý để T ra lấy hàng. Đến sáng ngày 11/01/2020 do T có việc đi Hà Nội nên đã nhắn tin nhờ anh Đỗ Mạnh T2 là bạn của T ra lấy hàng và giao cho khách, nhận tiền hộ T, T hứa cho T2 100.000đ. Sáng ngày 11/01/2020 anh T2 sang nhà T lấy xe mô tô BKS 90H6 – 5034 của ông Trịnh Văn T1 (là bố đẻ của T), T2 chở ông T1 ra gầm cầu vượt Liêm Tuyền nhận 02 thùng hàng từ xe khách. Sau khi nhận 02 thùng xốp dán kín từ xe khách không xác định được biển kiểm soát, T2 điều khiển xe của ông Tú chỏ 01 thùng hàng để giao cho khách theo số điện thoại 0373933133 mà T gửi cho trước đó, còn lại 01 thùng xốp ông T1 mang về nhà. Khoảng 8 giờ 45 phút cùng ngày T2 chở 01 thùng xốp đến cầu Châu Sơn, phường Lê Hồng Phong, thành phố Phủ Lý, tỉnh Hà Nam để giao hàng cho khách thì bị tổ công tác Đội cảnh sát kinh tế - Công an thành phố Phủ Lý yêu cầu kiểm tra, phát hiện bên trong thùng xốp có chứa một xố bộ phận cơ thể động vật nghi là bộ phận cơ thể của loài Sơn Dương. Tổ công tác đã đưa T2 về trụ sở Công an phường Lê Hồng Phong lập biên bản, thu giữ vật chứng gồm: Bộ phận đầu còn nguyên lông, da, thịt, xương; 02 tảng thịt còn nguyên lông, thịt, xương (nghi là loài Sơn Dương) có tổng trọng lượng là 32kg; 01 xe mô tô nhãn hiệu SYMELEGANT BKS 90H6 – 5034; 01 điện thoại di động nhãn hiệu Samsung J7PRO và 01 điện thoại di động nhãn hiệu Nokia 105.

Cùng ngày Trịnh Minh T đến cơ quan Cảnh sát điều tra – Công an thành phố Phủ Lý đầu thú và giao nộp 01 điện thoại di động nhãn hiệu Iphone 7 bên trong lớp 01 sim điện thoại số thuê bao 0984402600; 01 thùng xốp bên trong có 32 cá thể động vật đông lạnh, cạo sạch lông và đã mổ (nghi là cá thể động vật loài Sóc) có tổng trọng lượng 07kg.

Tại bản kết luận giám định động vật số 35/STTNSV ngày 14/01/2020 của Viện sinh thái và Tài nguyên sinh vật – Viện hàn lâm khoa học và công nghệ Việt Nam kết luận:

“Bộ phận cơ thể động vật gồm: 01 đầu còn nguyên lông, da, thịt, xương, sừng và 02 tảng thịt còn nguyên lông, da, thịt, xương là bộ phận cơ thể của loài Sơn Dương có tên khoa học là Capricornis milneedwardsii (Naemorhedus milneedwardsii).

Loài Sơn Dương Capricornis milneedwardsii có tên trong phụ lục I, Danh mục loài nguy cấp, quý, hiếm được ưu tiên bảo vệ (Ban hành kèm theo Nghị định 64/2019/NĐ – CP ngày 16/7/2019 của Chính phủ).

Loài Sơn Dương Naemorhedus milneedwardsii có tên trong nhóm IB, Danh mục thực vật rừng, động vật rừng nguy cấp, quý, hiếm (Ban hành theo Nghị định 06/2019/NĐ – CP ngày 22/01/2019 của Chính phủ).

32 cá thể động vật đông lạnh, không còn lông là loài Sóc bụng đỏ, có tên khoa học Callosciurus erythraeus. Loài Sóc bụng đỏ là loài động vật hoang dã thông thường”.

Tại bản cáo trạng số 104/CT-VKS-PL ngày 04/8/2020 của Viện kiểm sát nhân dân thành phố Phủ Lý, tỉnh Hà Nam truy tố Trịnh Minh T về tội “Vi phạm quy định về bảo vệ động vật nguy cấp, quý, hiếm” theo điểm b khoản 1 Điều 244 của Bộ luật Hình sự năm 2015 đã được sửa đổi, bổ sung năm 2017 (sau đây gọi là Bộ luật Hình sự).

Tại phiên tòa đại diện Viện kiểm sát nhân dân thành phố Phủ Lý luận tội: Giữ nguyên quan điểm truy tố bị cáo như cáo trạng, không thay đổi, bổ sung gì thêm. Sau khi phân tích tính chất, mức độ nguy hiểm của hành vi phạm tội, các tình tiết tăng nặng, giảm nhẹ trách nhiệm hình sự và nhân thân của bị cáo, đề xuất Hội đồng xét xử: Áp dụng điểm b khoản 1 Điều 244; điểm s khoản 1, khoản 2 Điều 51; Điều 65của Bộ luật Hình sự, đề nghị xử phạt bị cáo Trịnh Minh T từ 15 đến 18 tháng tù cho hưởng án treo, thời gian thử thách từ 30 đến 36 tháng về tội “Vi phạm quy định về bảo vệ động vật nguy cấp, quý, hiếm”.

Về hình phạt bổ sung: Do bị cáo là sinh viên mới ra trường, chưa có công ăn, việc làm, không có thu nhập nên không áp dụng hình phạt bổ sung là phạt tiền đối với bị cáo.

Về xử lý vật chứng: Áp dụng Điều 47 của Bộ luật Hình sự; Điều 106 của Bộ luật Tố tụng Hình sự, đề nghị Hội đồng xét xử: Tịch thu sung ngân sách Nhà nước: 01 chiếc điện thoại di động kiểu dáng Iphone 7 plus số IMEI 3538110888001801.

Trả lại ông Trịnh Văn T1: Chiếc xe mô tô nhãn hiệu SYMELEGANT BKS 90H6 – 5034 và đăng ký xe mô tô mang tên Trịnh Văn T1.

Bị cáo đã khai nhận toàn bộ hành vi phạm tội đúng như bản cáo trạng đã truy tố, bị cáo không tranh luận và bào chữa gì, bị cáo rất ân hận về hành vi phạm tội của mình và mong Hội đồng xét xử xem xét giảm nhẹ hình phạt ở thấp nhất là được cải tạo tại địa phương, hiện bị cáo chưa có nhà, là sinh viên chưa có việc làm nên xin HĐXX miễn phạt tiền bổ sung.

Người có quyền lợi nghĩa liên quan có quan điểm:

- Ông T1 đề nghị: Chiếc xe mô tô BKS 90H6 – 5034 là tài sản hợp pháp mang tên chính chủ là ông. Khi ông giao xe cho T2 đi chở hàng giúp T và không hiểu biết là hàng hóa thuộc loại cấm vận chuyển, buôn bán. Nay ông có nguyện vọng xin Hội đồng xét xử trả lại xe máy trên cho ông để làm phương tiện đi lại.

- Anh T2 đề nghị, do anh không hiểu biết pháp luật, anh chở hộ T hai thùng hàng nhưng không biết bên trong là hàng loại gì. Anh đã nhận lại 02 chiếc điện thoại di động do cơ quan điều tra thu giữ và không có ý kiến gì khác.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Trên cơ sở nội dung vụ án, căn cứ vào các tài liệu trong hồ sơ vụ án đã được tranh tụng tại phiên tòa, Hội đồng xét xử nhận định như sau:

Khi lượng hình cũng cần cân nhắc đến các tình tiết giảm nhẹ, tăng nặng trách nhiệm hình sự và nhân thân của bị cáo để áp dụng hình phạt cho phù hợp.

- Về tình tiết giảm nhẹ: Quá trình điều tra và tại phiên tòa, bị cáo đều thành khẩn khai báo về hành vi phạm tội của mình, bị cáo ra đầu thú và có bố đẻ hoàn thành nhiệm vụ trong quân đội được tặng thưởng huy chương và hiện là bệnh binh nên được hưởng tình tiết giảm nhẹ quy định tại điểm s khoản 1, khoản 2 Điều 51 Bộ luật Hình sự.

- Về tình tiết tăng nặng: Bị cáo không phải chịu tình tiết tăng nặng trách nhiệm hình sự nào.

* Hình phạt chính: Hành vi phạm tội của bị cáo là nghiêm trọng, nguy hiểm cho xã hội, hành vi đó không những đã xâm phạm đến chính sách bảo tồn, bảo vệ môi trường, quản lý động vật rừng nguy cấp, quý, hiếm mà còn gây ảnh hưởng đến môi trường, gây thiệt hại cho sự ổn định và cân bằng hệ sinh thái bền vững của cộng đồng. Hành vi phạm tội của bị cáo trong khi toàn xã hội đang ra sức làm nhiều biện pháp chống lại nguy cơ tuyệt chủng của các loài động vật nguy cấp, quý, hiếm trong đó có loài Sơn Dương gây tâm lý bất bình trong nhân dân. Mặc dù không được cơ quan Nhà nước có thẩm quyền cấp phép lưu giữ, vận chuyển mẫu vật của loài hoang dã thuộc Danh mục loài nguy cấp, quý, hiếm được ưu tiên bảo vệ, bản thân bị cáo cũng nhận thức rõ việc lưu giữ, vận chuyển động vật hoang dã là bất hợp pháp nhưng vẫn cố ý thực hiện hành vi bị nghiêm cấm đó vì mục đích vụ lợi bất chính. Xét tính chất, mức độ của hành vi phạm tội mà bị cáo đã thực hiện HĐXX thấy cần phải xử lý nghiêm minh bằng hình phạt nhất định, tương xứng với hành vi phạm tội mà bị cáo đã thực hiện mới có tác dụng răn đe, giáo dục, cải tạo các bị cáo và phòng ngừa tội phạm chung trong xã hội. Tuy nhiên,bị cáo có nhân thân tốt, có nơi cư trú rõ ràng, nhất thời phạm tội, phạm tội lần đầu, có nhiều tình tiết giảm nhẹ nên đủ điều kiện áp dụng Điều 65 Bộ luật Hình sự và Nghị quyết số 02/2018/HĐTP ngày 15/5/2018 của Tòa án nhân dân tối cao về việc áp dụng án treo. Do đó, HHĐX thấy không cần thiết buộc bị cáo phải cách ly với xã hội mà cho bị cáo hưởng án treo, giao bị cáo cho chính quyền địa phương giám sát trong thời gian thử thách cũng đủ giáo dục cải tạo bị cáo thể hiện sự khoan hồng của pháp luật với người lần đầu phạm tội biết ăn năn hối cải.

* Về hình phạt bổ sung: Mặc dù bị cáo có mục đích trục lợi khi phạm tội nhưng chưa thu lời bất chính. Mặt khác bị cáo là sinh viên chưa có công việc cụ thể để có thu nhập, lần đầu nhất thời phạm tội nên HĐXX không áp dụng phạt tiền bổ sung.

Đối với người đàn ông bán thịt động vật Sơn Dương giao dịch trên mạng facebook, T khai chưa gặp người này bao giờ, chỉ liên hệ qua số điện thoại di động là 0914.798259. Quá trình điều tra xác định tên đăng ký thuê bao này là ông Vàng Văn Đ, sinh năm 1971; trú tại: Xã M, huyện M, tỉnh Lai Châu. Ông Đ khai không sử dụng số điện thoại này, không quen biết Trịnh Minh T. Do vậy không đủ căn cứ để xác định được người đã bán thịt Sơn Dương cho T để xử lý theo quy định của pháp luật.

Đối với người khách đã đặt mua thịt Sơn Dương của Trịnh Minh T, T khai người này sử dụng số điện thoại di động 0373933313 để liên lạc với T. Quá trình điều tra xác định số thuê bao này là của chị Dương Thị H, sinh năm 2001; trú tại: Thôn T1, xã T, huyện Kim Bảng, tỉnh Hà Nam. Chị H khai không sử dụng số điện thoại trên, không quen biết T. Do vậy, không đủ căn cứ để xác định được người đã đặt mua thịt Sơn Dương của T để xử lý theo quy định của pháp luật.

Đối với hành vi của anh T2, ông T1 có chở hai thùng xốp thay T nhưng anh T2 và ông T1 không biết, không liên quan đến hành vi phạm tội của T nên Cơ quan điều tra không xử lý trách nhiệm hình sự là đúng pháp luật.

Đối với 01 thùng xốp bên trong có chứa phần đầu và 02 tảng thịt còn nguyên lông, da, thịt, xương là bộ phận cơ thể của loài Sơn Dương, tổng trọng lượng 32kg và 10 chiếc đầu của cá thể Sóc đã bàn giao cho Viện sinh thái và tài nguyên sinh vật để tiến hành giám định. Mẫu vật sử dụng và tiêu hủy trong quá trình giám định không hoàn lại.

Đối với 22 cá thể Sóc và phần còn lại của 10 cá thể Sóc hoàn lại sau giám định là vật chứng dễ hư hỏng. Ngày 14/01/2020 Cơ quan Cảnh sát điều tra – Công an thành phố Phủ Lý đã bàn giao cho Công ty Cổ phần môi trường T; địa chỉ xã T, huyện T, tỉnh Hà Nam tiêu hủy là đúng theo quy định của pháp luật.

Đối với chiếc xe mô tô nhãn hiệu SYMELEGANT BKS 90H6 – 5034 và đăng ký xe mô tô mang tên ông Trịnh Văn T1 là tài sản hợp pháp của ông Trịnh Văn T1, ông T1 đã giao xe cho anh T2 điều khiển đi nhận thùng hàng từ ô tô khách cho T nhưng ông T1 không biết việc T mua bán thịt Sơn Dương nên cần trả lại chiếc xe cho ông T1 là phù hợp pháp luật.

Đối với 01 chiếc điện thoại nhãn hiệu Samsung J7 PRO và 01 điện thoại di động nhãn hiệu Nokia 105 là tài sản hợp pháp của anh Đỗ Mạnh T2, anh T2 không biết việc anh T mua bán thịt Sơn Dương. Ngày 19/02/2020 Cơ quan Cảnh sát điều tra – Công an thành phố Phủ Lý đã trả lại 02 chiếc điện thoại trên cho anh T2 là phù hợp pháp luật.

Đối với 01 chiếc điện thoại di động nhãn hiệu Iphone 7 của Trịnh Minh T dùng để liên lạc mua, bán các bộ phận cơ thể Sơn Dương nên cần tịch thu sung ngân sách Nhà nước.

Vì các lẽ trên;

QUYẾT ĐỊNH:

Căn cứ điểm b khoản 1 Điều 244; điểm s khoản 1, khoản 2 Điều 51; Điều 65; Điều 47; Điều 50; Điều 65 của Bộ luật Hình sự.

Căn cứ các Điều 106; 136; 331 và 333 của Bộ luật Tố tụng hình sự.

Căn cứ Luật Phí và Lệ phí số 97/2015/QH13 ngày 25/11/2015 của Quốc hội và Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban thường vụ Quốc Hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án.

1. Tuyên bố bị cáo Trịnh Minh T phạm tội “Vi phạm quy định về bảo vệ động vật nguy cấp, quý, hiếm”.

Xử phạt Trịnh Minh T 18 (mười tám) tháng tù cho hưởng án treo, thời gian thử thách là 36 (ba mươi sáu) tháng tính từ ngày tuyên án sơ thẩm.

Giao bị cáo Trịnh Minh T cho Ủy ban nhân dân xã L, thành phố Phủ Lý, tỉnh Hà Nam giám sát, giáo dục trong thời gian thử thách.

Trường hợp người được hưởng án treo thay đổi nơi cư trú thì thực hiện theo quy định tại Luật Thi hành án hình sự.

Trong thời gian thử thách, người được hưởng án treo cố ý vi phạm nghĩa vụ hai lần trở lên thì Tòa án có thể quyết định buộc người được hưởng án treo phải chấp hành hình phạt tù của bản án đã cho hưởng án treo.

Hình phạt bổ sung: Không phạt tiền đối với bị cáo Trịnh Minh T.

2. Xử lý vật chứng:

Tịch thu sung ngân sách Nhà nước: 01 chiếc điện thoại di động kiểu dáng Iphone 7 plus số IMEI 3538110888001801.

Trả lại ông Trịnh Văn T1: Chiếc xe mô tô nhãn hiệu SYMELEGANT BKS 90H6 – 5034 và đăng ký xe mô tô mang tên Trịnh Văn T1.

(Vật chứng có đặc điểm, tình trạng được ghi trong biên bản giao nhận vật chứng giữa Cơ quan cảnh sát điều tra Công an thành phố Phủ Lý với Chi cục thi hành án dân sự thành phố Phủ Lý ngày 12/8/2020).

3. Án phí hình sự sơ thẩm: Bị cáo Trịnh Minh T phải nộp 200.000đ (hai trăm nghìn đồng).

Án xử công khai sơ thẩm bị cáo, người có quyền lợi và nghĩa vụ liên quan được quyền kháng cáo bản án trong hạn 15 ngày, kể từ ngày tuyên án.

Trường hợp bản án được thi hành theo quy định tại Điều 2 Luật thi hành án dân sự, người phải thi hành án dân sự có quyền thoả thuận thi hành án, quyền yêu cầu thi hành án, tự nguyện thi hành án hoặc bị cưỡng chế thi hành án theo quy định tại các Điều 6, 7 và Điều 9 Luật thi hành án dân sự; Thời hiệu thi hành án được thực hiện theo quy định tại Điều 30 Luật thi hành án dân sự.