Bản án 08/2026/HC-PT — Hành chính

NỘI DUNG VỤ ÁN:

Người khởi kiện ông Nguyễn Nam, trình bày:

- Ngày 19/9/2017, ông nộp Hồ sơ xin trích đo để xin cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất đối với thửa đất ở số 21, tờ bản đồ số 50, diện tích 193,3m2 tại khối phố Phú Sơn, phường An Phú, thành phố Tam Kỳ, tỉnh Quảng Nam nay là khối phố Phú Sơn, phường Quảng Phú, thành phố Đà Nẵng đến Chi nhánh Văn phòng đăng ký Đất đai Tam Kỳ thuộc Văn phòng đăng ký Đất đai Quảng Nam; được Chi nhánh Văn phòng đăng ký Đất đai Tam Kỳ cấp Giấy biên nhận số 1697/2017 ngày 19/9/2017; theo Giấy biên nhận thì ngày trả kết quả là 17/10/2017. Tuy nhiên, mãi đến ngày 14/12/2018, ông mới nhận được bản trích đo; như vậy, theo thỏa thuận thì Chi nhánh Văn phòng Đăng ký đất đai Tam Kỳ đã làm chậm trễ 14 tháng nên các công việc tiếp theo cũng chậm 14 tháng, dẫn đến ngày 18/6/2019 Chi nhánh Văn phòng Đăng ký đất đai Tam Kỳ mới ban hành Phiếu chuyển thông tin địa chính. Ngày 20/6/2019, ông nhận được Thông báo nộp Lệ phí trước bạ nhà, đất; Tiền sử dụng đất; Thuế thu nhập cá nhân, nhưng nay các khoản tiền này là quá cao so với mức nộp thuế năm 2017 do giá đất tại thửa đất của ông tăng từ 420.000 đồng/m2 năm 2017 lên 6.000.000 đồng/m2 năm 2019.

- Ngày 08/7/2019, ông có viết đơn kiến nghị gửi đến Chi nhánh Văn phòng Đăng ký đất đai Tam Kỳ nhưng chưa được giải quyết.

- Ngày 08/10/2019, ông tiếp tục có đơn kiến nghị (lần 2) gửi đến Chi nhánh Văn phòng Đăng ký đất đai Tam Kỳ nhưng vẫn chưa được giải quyết.

- Ngày 04/09/2020, ông tiếp tục có đơn kiến nghị (lần 3) gửi đến Chi nhánh Văn phòng Đăng ký đất đai Tam Kỳ, lần này ông Phạm Văn Thân (Giám đốc Chi nhánh Văn phòng đăng ký đất đai Tam Kỳ) hứa sẽ điều chỉnh hồ sơ cho hợp lý để điều chỉnh lại các khoản tiền phải nộp cho phù hợp, tránh oan thiệt cho ông. Sau đó ông thường xuyên liên hệ với ông Phạm Văn Thân và được ông Thân hứa sẽ giải quyết. Trong khi thuế Tam Kỳ nhiều lần thông báo cho ông phải nộp các khoản đã thông báo nêu trên. Ông làm việc với ông Phạm Văn Thân phối hợp làm đơn xin tiếp dân gửi đến Ủy ban nhân dân (UBND) thành phố Tam Kỳ xin được chỉ đạo cách giải quyết cho hợp lý.

- Ngày 07/10/2024, ông có đơn xin tiếp dân gửi UBND thành phố Tam Kỳ và được cán bộ Phòng tiếp dân thành phố hướng dẫn ông làm đơn khiếu nại Chi nhánh Văn phòng Đăng ký đất đai Tam Kỳ về việc làm chậm trễ hồ sơ.

- Ngày 26/11/2024, Chi nhánh Văn phòng Đăng ký đất đai Tam Kỳ có công văn hướng dẫn ông khiếu nại lên Văn phòng Đăng ký đất đai Quảng Nam.

- Ngày 28/11/2024, ông có đơn khiếu nại lên Văn phòng Đăng ký đất đai Quảng Nam.

- Ngày 03/01/2025, ông nhận được thông báo của Văn phòng Đăng ký đất đai Quảng Nam không thụ lý giải quyết khiếu nại, lý do: hết thời hiệu khiếu nại. Ông rất bức xúc với thông báo này, vì sự việc tuy xảy ra năm 2019 nhưng từ đó đến nay ông liên tục kiến nghị, làm việc và phối hợp với Chi nhánh Văn phòng Đăng ký đất đai Tam Kỳ để tìm cách giải quyết và được Giám đốc Chi nhánh Văn phòng Đăng ký đất đai Tam Kỳ là ông Phạm Văn Thân luôn hứa giải quyết, chờ đợi mãi cho đến nay mới khởi kiện.

- Thiệt hại được tính như sau: Tại vị trí thửa đất số 21, tờ bản đồ số 50, diện tích: 193,3m2, khối phố Phú Sơn, phường An Phú, thành phố Tam Kỳ:

+ Giá đất năm 2017 là 420.000 đồng/m2 chênh lệch so với năm 2019 là 6.000.000 đồng/m2. Vì vậy, ông phải nộp số tiền sử dụng đất 1.135.026.672 đồng là quá khả năng của gia đình ông.

+ Sự chênh lệch này do giá đất năm 2019 tăng cao so với năm 2017 và chủ trương của chính quyền tại thời điểm năm 2017 chỉ thu 50% tiền sử dụng đất đối với thửa đất đã đưa vào bộ thuế và nộp thuế đất ở từ năm 2004 đến nay.

- Thiệt hại này là do Chi nhánh Văn phòng Đăng ký đất đai Tam Kỳ làm trích đo chậm trễ 14 tháng. Nên nay Văn phòng Đăng ký đất đai thành phố Đà Nẵng (là cơ quan quản lý của Chi nhánh Văn phòng Đăng ký đất đai Tam Kỳ) phải có trách nhiệm. Vì vậy, ông Nguyễn Nam khởi kiện yêu cầu Tòa án:

- Buộc Văn phòng Đăng ký đất đai thành phố Đà Nẵng (Chi nhánh Văn phòng Đăng ký khu vực XI) điều chỉnh lại thời điểm ban hành Phiếu chuyển thông tin địa chính thửa đất số 21, tờ bản đồ số 50, diện tích 193,3m2 đất ở tại khối phố Phú Sơn, phường Quảng Phú, thành phố Đà Nẵng về thời điểm năm 2017.

- Tại đơn khởi kiện bổ sung ngày 05/01/2026 và tại phiên tòa, ông Nguyễn Nam bổ sung yêu cầu khởi kiện, yêu cầu Tòa án: Buộc Văn phòng Đăng ký đất đai thành phố Đà Nẵng bồi thường thiệt hại cho ông Nguyễn Nam số tiền 1.731.460.654 đồng và cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho ông Nguyễn Nam theo quy định của pháp luật.

Người bị kiện Văn phòng Đăng ký đất đai thành phố Đà Nẵng, trình bày:

- Đối với nội dung khởi kiện của ông Nguyễn Nam Chi nhánh Văn phòng Đăng ký đất đai khu vực XI trực thuộc Văn phòng Đăng ký đất đai thành phố Đà Nẵng điều chỉnh lại thời điểm ban hành Phiếu chuyển thông tin địa chính đối với thửa đất số 21, tờ bản đồ số 50, diện tích 193,3m2, mục đích sử dụng đất ở tại nông thôn, địa chỉ thửa đất khối phố Phú Sơn, phường Quảng Phú, thành phố Đà Nẵng thì Chi nhánh Văn phòng Đăng ký đất đai khu vực XI, Văn phòng Đăng ký đất đai thành phố không có cơ sở thực hiện.

- Việc chuyển thông tin địa chính qua cơ quan thuế của Chi nhánh Văn phòng Đăng ký đất đai Tam Kỳ (nay là Chi nhánh Văn phòng Đăng ký đất đai khu vực XI) đối với hồ sơ đề nghị cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu tài sản gắn liền với đất đối với thửa đất số 21, tờ bản đồ số 50 nói trên của ông Nguyễn Nam được thực hiện theo đúng quy định của Thông tư liên tịch số 88/2016/TTLT/BTC-BTNMT ngày 22/6/2016 của Bộ Tài Chính - Bộ Tài nguyên và Môi trường.

- Văn phòng Đăng ký đất đai thành phố Đà Nẵng kính đề nghị Toà án nhân dân khu vực 5 - Đà Nẵng xem xét, giải quyết theo quy định.

Với nội dung nói trên, tại Bản án hành chính sơ thẩm số 09/2026/HC-ST ngày 24 tháng 3 năm 2026, Tòa án nhân dân khu vực 5 - Đà Nẵng đã quyết định:

- Căn cứ vào Điều 30, Điều 31, Điều 116, khoản 1 và điểm a khoản 2 Điều 193 của Luật Tố tụng hành chính năm 2015 (đã được sửa đổi, bổ sung năm 2025); điểm đ khoản 1 Điều 12 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án,

- Tuyên xử: Bác yêu cầu khởi kiện của ông Nguyễn Nam về yêu cầu buộc Văn phòng Đăng ký đất đai thành phố Đà Nẵng (Chi nhánh Văn phòng Đăng ký khu vực XI) điều chỉnh lại thời điểm ban hành Phiếu chuyển thông tin địa chính thửa đất số 21, tờ bản đồ số 50, diện tích 193,3m2 đất ở tại khối phố Phú Sơn, phường Quảng Phú, thành phố Đà Nẵng về thời điểm năm 2017.

- Ngoài ra, án sơ thẩm còn tuyên về miễn án phí và thông báo quyền kháng cáo cho các bên đương sự biết theo quy định của pháp luật.

Ngày 02/4/2026 và ngày 06/4/2026, người khởi kiện ông Nguyễn Nam nộp đơn kháng cáo Bản án hành chính sơ thẩm với các yêu cầu sau:

- Hủy Bản án hành chính sơ thẩm số 09/2026/HC-ST ngày 24 tháng 3 năm 2026 của Tòa án nhân dân khu vực 5 - Đà Nẵng;

- Buộc Văn phòng Đăng ký đất đai thành phố Đà Nẵng bồi thường cho ông số tiền 1.731.460.654 đồng;

- Đề nghị cơ quan có thẩm quyền cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất thửa đất số 21, tờ bản đồ số 50, diện tích 193,3m2 đất ở tại khối phố Phú Sơn, phường Quảng Phú, thành phố Đà Nẵng cho ông.

- Vì các lý do:

* Thứ nhất: Tòa án cấp sơ thẩm xác định ông Phạm Văn Thân và ông Trần Văn Phong tham gia tố tụng với tư cách người làm chứng là không đúng quy định của pháp luật. Theo ông Nam, ông Phạm Văn Thân là Giám đốc Chi nhánh Văn phòng Đăng ký đất đai Tam Kỳ (cũ), ông Trần Văn Phong là cán bộ chuyên môn của Chi nhánh, đều là những người trực tiếp thực hiện các công việc liên quan đến hồ sơ của ông và có hành vi làm phát sinh thiệt hại, do đó phải được xác định là người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan trong vụ án.

* Thứ hai: Ông Nam cho rằng Tòa án cấp sơ thẩm áp dụng khoản 1 Điều 173 Luật Tố tụng hành chính để bác yêu cầu khởi kiện bổ sung của ông là không đúng. Theo ông, trong đơn khởi kiện ban đầu đã bao gồm yêu cầu buộc Văn phòng Đăng ký đất đai điều chỉnh thông tin địa chính đối với thửa đất số 21, tờ bản đồ số 50, diện tích 193,3m² tại khối phố Phú Sơn, phường Quảng Phú, thành phố Đà Nẵng để ông được thực hiện nghĩa vụ tài chính và được cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất; đồng thời đã có yêu cầu bồi thường thiệt hại trong trường hợp cơ quan có thẩm quyền không thực hiện việc cấp Giấy chứng nhận. Do đó, yêu cầu bồi thường không phải là yêu cầu khởi kiện mới mà thuộc phạm vi yêu cầu khởi kiện ban đầu. Theo ông Nam, Tòa án cấp sơ thẩm nhận định yêu cầu bồi thường thiệt hại vượt quá phạm vi khởi kiện là không có căn cứ. Ông cho rằng việc xác định thiệt hại chỉ phát sinh sau khi có quyết định giải quyết vụ án và sau khi ông đã hoàn thành nghĩa vụ tài chính nhưng vẫn không được cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất thì ông có quyền yêu cầu bồi thường theo quy định của pháp luật.

* Thứ ba: Đối với nội dung liên quan đến việc trả hồ sơ trích đo ngày 29/9/2017, ông Nam cho rằng nhận định của Tòa án cấp sơ thẩm là không đúng thực tế. Ông cho rằng không có tài liệu, chứng cứ chứng minh Chi nhánh Văn phòng Đăng ký đất đai Tam Kỳ (cũ) đã trả hồ sơ trích đo cho ông; tại phiên tòa sơ thẩm vấn đề này cũng chưa được làm rõ. Mặt khác, Công ty Môi trường 3 đã bàn giao hồ sơ cho địa phương từ ngày 30/6/2017, sau thời điểm đó việc tiếp tục thực hiện thủ tục cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất thuộc trách nhiệm của Chi nhánh Văn phòng Đăng ký đất đai. Nếu hồ sơ chưa đủ điều kiện thì cơ quan này phải tiếp tục xử lý theo quy định chứ không được trả hồ sơ làm ảnh hưởng đến quyền và lợi ích hợp pháp của ông. Thực tế đến năm 2020 Chi nhánh Văn phòng Đăng ký đất đai Tam Kỳ (cũ) mới có văn bản yêu cầu Công ty Môi trường 3 cung cấp thông tin về thửa đất, thể hiện hồ sơ vẫn được lưu giữ tại cơ quan này.

* Thứ tư: Ông Nam cũng cho rằng phần nhận định của bản án sơ thẩm từ trang 5 đến trang 7 đã diễn giải không đúng nội dung và thời điểm khởi kiện, dẫn đến đánh giá không đúng bản chất vụ án và xét xử không khách quan.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Căn cứ vào tài liệu, chứng cứ đã được xem xét tại phiên tòa và kết quả tranh tụng tại phiên toà, sau khi đại diện Viện kiểm sát phát biểu ý kiến, Hội đồng xét xử nhận định:

Tại đơn khởi kiện nộp cho Tòa án nhân dân khu vực 5 - Đà Nẵng vào ngày 15/10/2025, người khởi kiện ông Nguyễn Nam yêu cầu đề nghị Tòa án giải quyết buộc Văn phòng Đăng ký đất đai thành phố Đà Nẵng điều chỉnh lại thời điểm ban hành phiếu chuyển thông tin địa chính thửa đất số 21, tờ bản đồ số 50, diện tích 193,3m2 đất tại khối phố Phú Sơn, phường Quảng Phú, thành phố Đà Nẵng về thời điểm năm 2017, để ông Nam nộp các khoản thuế theo chủ trương Nhà nước năm 2017 và cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho ông Nam.

Tại khoản 1 Điều 173 của Luật Tố tụng hành chính, quy định: “Hội đồng xét xử chấp nhận việc thay đổi, bổ sung yêu cầu của đương sự nếu việc thay đổi, bổ sung yêu cầu của họ không vượt quá phạm vi yêu cầu khởi kiện hoặc yêu cầu độc lập ban đầu”.

Tại khoản 2 Điều 4 Thông tư số 02/2023/TT-TANDTC ngày 24/8/2023 của Tòa án nhân dân Tối cao về yêu cầu Tòa án giải quyết bồi thường thuộc phạm vi trách nhiệm bồi thường của Nhà nước trong quá trình tố tụng hình sự, tố tụng hành chính, quy định: “Người quy định tại Điều 5 của Luật Trách nhiệm bồi thường của Nhà nước có quyền yêu cầu Tòa án có thẩm quyền giải quyết vụ án hành chính hướng dẫn tại khoản 2 Điều 3 Thông tư này giải quyết yêu cầu bồi thường thuộc phạm vi trách nhiệm bồi thường của Nhà nước. Yêu cầu bồi thường phải được đưa ra trước hoặc tại phiên họp kiểm tra việc giao nộp, tiếp cận, công khai chứng cứ và đối thoại”.

Như vậy, đến thời điểm ngày 05/01/2026 ông Nam có đơn bổ sung yêu cầu Văn phòng Đăng ký đất đai thành phố Đà Nẵng bồi thường thiệt hại số tiền 1.731.460.654 đồng và cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho ông Nguyễn Nam là đã qua thời điểm được bổ sung yêu cầu theo các quy định viện dẫn trên, nên Tòa án cấp sơ thẩm không chấp nhận thụ lý giải quyết yêu cầu của ông Nam đối với Văn phòng Đăng ký Đất đai thành phố Đà Nẵng về khoản tiền bồi thường 1.731.460.654 đồng là có căn cứ và đúng với quy định của pháp luật viện dẫn trên. Do đó, yêu cầu kháng cáo này của ông Nam không được Hội đồng xét xử phúc thẩm chấp nhận.

Tại đơn khởi kiện và đơn sửa đổi đơn khởi kiện nộp cho Tòa án nhân dân khu vực 5 - Đà Nẵng vào các ngày 28/7/2025 và 15/10/2025, người khởi kiện ông Nguyễn Nam yêu cầu đề nghị Tòa án giải quyết buộc Văn phòng Đăng ký đất đai thành phố Đà Nẵng điều chỉnh lại thời điểm ban hành phiếu chuyển thông tin địa chính thửa đất số 21, tờ bản đồ số 50, diện tích 193,3m2 đất tại khối phố Phú Sơn, phường Quảng Phú, thành phố Đà Nẵng về thời điểm năm 2017, để ông Nam nộp các khoản thuế theo chủ trương Nhà nước năm 2017 và cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho ông Nam.

Sau khi thụ lý, ngày 15/10/2025, Tòa án nhân dân khu vực 5 - Đà Nẵng đã ban hành văn bản Thông báo về việc thụ lý vụ án, số 10/TLST-HC để thông báo cho người khởi kiện ông Nguyễn Nam, người bị kiện Văn phòng Đăng ký đất đai thành phố Đà Nẵng và Viện kiểm sát nhân dân khu vực 5 - Đà Nẵng về việc Tòa án đã thụ lý vụ án để giải quyết toàn bộ yêu cầu khởi kiện nói trên của ông Nam theo quy định tại Điều 126 của Luật Tố tụng hành chính và phạm vi yêu cầu Tòa án giải quyết theo quy định tại Điều 8 của Luật Tố tụng hành chính.

Xét đối với Phiếu chuyển thông tin để xác định nghĩa vụ tài chính về đất đai, số 3055/PCTTĐC ngày 18/6/2019 của Chi nhánh Văn phòng Đăng ký đất đai Tam Kỳ thuộc Văn phòng Đăng ký đất đai tỉnh Quảng Nam nay là Văn phòng Đăng ký đất đai thành phố Đà Nẵng, thì thấy:

- Trên cơ sở Hồ sơ Đăng ký và xin cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở và tài sản khác gắn liền với đất lần đầu của ông Nguyễn Nam nộp vào Trung tâm hành chính công thành phố Tam Kỳ thuộc Ủy ban nhân dân thành phố Tam Kỳ, tỉnh Quảng Nam vào ngày 02/01/2019, thì: Ngày 17/6/2019, Ủy ban nhân dân phường An Phú, thành phố Tam Kỳ, tỉnh Quảng Nam đã có ý kiến với nội dung Hồ sơ đủ điều kiện cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất theo khoản 2 Điều 101 Luật Đất đai năm 2013 và khoản 2 Điều 20 Nghị định 43/2014/NĐ-CP và đến ngày 18/6/2019 Chi nhánh Văn phòng Đăng ký đất đai Tam Kỳ đã ban hành Phiếu chuyển thông tin số 3055/PCTTĐC nói trên gửi Chi cục Thuế Tam Kỳ.

- Do đó, việc ông Nguyễn Nam yêu cầu điều chỉnh lại thời điểm ban hành phiếu chuyển thông tin địa chính thửa đất số 21, tờ bản đồ số 50, diện tích 193,3m2 đất tại khối phố Phú Sơn, phường Quảng Phú, thành phố Đà Nẵng về thời điểm năm 2017 là không có cơ sở và không đúng quy định của pháp luật nên không thể thực hiện được. Do đó, kháng cáo của ông Nguyễn Nam về nội dung này là không được Hội đồng xét xử chấp nhận.

Vì các lẽ trên,

QUYẾT ĐỊNH:

Căn cứ vào khoản 1 Điều 241 của Luật Tố tụng hành chính,

Bác kháng cáo của ông Nguyễn Nam;

Giữ nguyên quyết định của Bản án hành chính sơ thẩm số 09/2026/HC-ST ngày 24 tháng 3 năm 2026 của Tòa án nhân dân khu vực 5 - Đà Nẵng.

Căn cứ vào khoản 1 Điều 173 Luật Tố tụng hành chính

Căn cứ vào khoản 2 Điều 4 Thông tư số 02/2023/TT-TANDTC ngày 24/8/2023 của Tòa án nhân dân Tối cao Hướng dẫn thi hành Điều 55 của Luật Trách nhiệm bồi thường của Nhà nước về giải quyết yêu cầu bồi thường trong quá trình tố tụng hình sự, tố tụng hành chính tại Tòa án;

Căn cứ vào Điều 349 của Luật Tố tụng hành chính và Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án,

Tuyên xử:

1. Bác yêu cầu khởi kiện của ông Nguyễn Nam về yêu cầu: Buộc Văn phòng Đănng ký đất đai thành phố Đà Nẵng (Chi nhánh Văn phòng đăng ký khu vực XI) điều chỉnh lại thời điểm ban hành Phiếu chuyển thông tin địa chính thửa đất số 21 tờ bản đồ số 50, diện tích 193,3m2 đất ở tại khối phố Phú Sơn, phường Quảng Phú, thành phố Đà Nẵng về thời điểm năm 2017.

2. Về án phí: Miễn án phí hành chính phúc thẩm cho ông Nguyễn Nam.

3. Các quyết định khác của Bản án hành chính sơ thẩm số 09/2026/HC-ST ngày 24 tháng 3 năm 2026 của Tòa án nhân dân khu vực 5 - Đà Nẵng không bị kháng cáo, kháng nghị đã có hiệu lực pháp luật kể từ ngày hết thời hạn kháng cáo, kháng nghị.

4. Bản án phúc thẩm có hiệu lực pháp luật kể từ ngày tuyên án.