Bản án 07/2025/HS-ST — Hình sự

NỘI DUNG VỤ ÁN:

Theo các tài liệu có trong hồ sơ vụ án và diễn biến tại phiên tòa, nội dung vụ án được tóm tắt như sau:

Khoảng 06 giờ 30 phút ngày 03/10/2024, tại nơi cư trú của Nguyễn Bá S là nhà của ông Nguyễn Bá Đ, sinh năm 1964 và bà Hà Thị P, sinh năm 1962 (là bố mẹ đẻ của S) địa chỉ: Khu 14, xã X, huyện H, tỉnh P, ông Đ đang phơi ngô ở sân, bà P bế cháu ngoại là Nguyễn Hoàng Anh M, sinh ngày 27/3/2019 ra khu vực nhà vệ sinh ngoài sân rồi đi vào bếp lấy chậu rửa mặt cho cháu M, thì S túm tóc bà P dí đầu xuống và nói:“Hôm nay mày làm cái gì, mày làm cái gì”. Bà P nói:“Mẹ rửa mặt cho thằng cu cho cháu đi học”. S buông bà P ra, đi vào bếp lấy 01 con dao (loại dao phay) đi đến chỗ ông Đ rồi kề dao vào cổ ông Đ nói: “Tao cho mày một nhát, tao hỏi mày không nói”. Ông Đ nói “Bố đang bốc ngô”, thì S buông dao, dùng chân đá vào người ông Đ. Lúc này, bà P bế cháu M chạy ra vườn quế nhà bên cạnh thì S dồn đuổi theo, túm tóc, kề dao vào cổ bà P yêu cầu bà P bế cháu M vào buồng ngủ ở tầng 1 của gia đình. Vào trong buồng, bà P nói muốn đi vệ sinh nên S cho ra ngoài, còn lại cháu M ở trong. S đóng cửa phòng, dùng tay đánh vào mông cháu M để bắt cháu M gọi bà P quay lại. Thấy S cầm dao, ông Đ, bà P không dám vào can ngăn nên đã gọi điện báo cáo chính quyền địa phương, đồng thời nhờ hàng xóm là ông Nguyễn Văn Đ và ông Lê Văn G đến, cùng nhau đứng ngoài sân bảo S thả cháu M ra, nhưng S không đồng ý. Sau đó, S đi ra phòng khách thì thấy một bên cửa khép nhưng mất chốt nên S một tay cầm dao, một tay bế cháu M theo lối cầu thang bộ đi lên phòng ngủ tầng 2 phía bên trái theo lối cầu thang lên. Sau khi đặt cháu M vào phòng, S để dao xuống nền nhà, đi ra dùng cây hóp (có sẵn ở sàn tầng 2) chống một đầu vào cửa, một đầu chống xuống nền nhà rồi đi vào trong phòng bảo cháu M gọi bà P. Cháu M gọi được 3-4 câu thì S dùng tay đánh vào đùi, tay, chân, mặt và mông cháu M, dùng tay bóp cổ, dùng chân dẫm vào ngực cháu M. Lúc này, sự việc đã được báo cáo đến chính quyền xã X, Công an xã X và Công an huyện H. Đến 08 giờ 40 phút cùng ngày, lực lượng Công an huyện H giải cứu cháu M đồng thời khống chế S đưa về trụ sở Công an huyện H làm việc. Cháu M được đưa đến Trung tâm y tế huyện H để khám và điều trị.

Cháu Nguyễn Hoàng Anh M (sinh ngày 27/3/2019) là con của chị Nguyễn Thị C, sinh năm 1994 (chị gái Nguyễn Bá S). Do đi làm ăn xa nên chị C gửi cháu M cho bố mẹ ruột là ông Nguyễn Bá Đ (sinh năm 1964) và bà Hà Thị P (sinh năm 1962) chăm sóc.

Vật chứng thu giữ: 01 con dao dạng dao phay dài 37cm chuôi dao bằng gỗ, lưỡi dao bằng kim loại tối màu; 01 đoạn cây tre dài 2,5m.

Đối với thương tích của cháu Nguyễn Hoàng Anh M: Ngày 23/10/2024, Cơ quan cảnh sát điều tra – Công an huyện H đã có quyết định trưng cầu giám định để xác định tỷ lệ tổn thương cơ thể của cháu M và cơ chế hình thành thương tích. Tại bản kết luận giám định số 02/KLNĐTE/TTPY ngày 28/10/2024 của Trung tâm pháp y – Sở y tế tỉnh P kết luận:

“- Chấn động não điều trị ổn định: 03%.

- Tại thời điểm giám định sưng nề, vết sây sát da mặt sau tai phải, thái dương bên trái, bầm tím khuỷu tay bên phải, cánh tay bên trái, cẳng tay bên trái, vết sây sát da cánh tay bên trái, vị trí nếp gấp khuỷu tay trái, mông bên phải, mặt sau đùi trái, mặt trong gối phải, vết sây sát da gót chân bên phải nay không để lại tổn thương gì nên Trung tâm pháp y không xếp tỷ lệ phần trăm tổn thương cơ thể”.

“Kết luận tại thời điểm giám định:

Căn cứ Thông tư số 13/2022/TT- BYT ngày 30/11/2022 của Bộ y tế ban hành quy trình, biểu mẫu, thời hạn, nhân lực thực hiện giám định pháp y. Căn cứ Thông tư số 22/2019/TT-BYT ngày 28/8/2019 của Bộ y tế quy định tỷ lệ phần trăm tổn thương cơ thể sử dụng trong giám định pháp y, giám định pháp y tâm thần.

- Tỷ lệ phần trăm tổn thương cơ thể của cháu Nguyễn Hoàng Anh M: 03% (Ba phần trăm).

- Cơ chế hình thành dấu vết thương tích:

+ Chấn động não: Do tác động của vật cứng vào vùng đầu gây tăng áp lực nội sọ đột ngột ảnh hưởng đến hoạt động của các tế bào não bộ. Gây đau đầu hoa mắt, chóng mặt, mệt mỏi, ăn ngủ kém.

+ Tại thời điểm giám định vết sây sát da mặt sau tai phải, thái dương bên trái khuỷu tay bên phải, cánh tay bên trái, căng tay bên trái, vết sây sát da cánh tay bên trái, vị trí nếp gấp khuỷu tay trái, mông bên phải, mặt sau đùi trái, mặt trong gối phải, vết sây sát da gót chân bên phải nạy không để lại tổn thương gì nên Trung tâm pháp y không xác định được cơ chế chấn thương”.

Trong giai đoạn điều tra, người đại diện hợp pháp của cháu Nguyễn Hoàng Anh M - chị Nguyễn Thị C đã có văn bản ngày 02/11/2024 trình bày với nội dung đề nghị không khởi tố vụ án hình sự đối với Nguyễn Bá S về hành vi cố ý gây thương tích cho cháu Nguyễn Hoàng Anh M và không yêu cầu S bồi thường bất cứ khoản chi phí nào cho cháu M, vì vậy, cơ quan điều tra không khởi tố đối với Nguyễn Bá S về hành vi cố ý gây thương tích.

Quá trình điều tra xác định Nguyễn Bá S bị bệnh tâm thần rối loạn phân liệt cảm xúc từ năm 2013, có bệnh án của bệnh viện tâm thần – Sở y tế tỉnh P. S nhận thuốc và điều trị ngoại trú tại nhà từ ngày 31/01/2023. Do vậy, ngày 05/10/2024, Cơ quan Cảnh sát điều tra - Công an huyện H đã quyết định trưng cầu giám định để xác định Nguyễn Bá S có mắc bệnh tâm thần hay không, loại bệnh gì. Tại thời điểm thực hiện hành vi bắt, giữ cháu M ngày 03/10/2024, Nguyễn Bá S có bị bệnh tâm thần hay không? Khả năng nhận thức và điều khiển hành vi của S tại thời điểm trên và hiện tại như thế nào?

Tại bản “Kết luận giám định pháp y tâm thần theo trưng cầu” số 170/KLGĐ ngày 31/10/2024 của Trung tâm pháp y tâm thần khu vực miền núi phía Bắc kết luận:

“1. Nguyễn Bá S sinh năm 1991, trú tại khu 14, xã X, huyện H, tỉnh P bị bệnh: rối loạn phân liệt cảm xúc, có mã F25 (theo phân loại bệnh quốc tế lần thứ 10 năm 1992 về các rối loạn tâm thần và hành vi).

2. Tại thời điểm gây án ngày 03/10/2024, Nguyễn Bá S bị bệnh: rối loạn phân liệt cảm xúc, giai đoạn bệnh thuyên giảm. Nguyễn Bá S hạn chế khả năng nhận thức và hạn chế khả năng điều khiển hành vi.

3. Hiện tại (tại thời điểm giám định) Nguyễn Bá S bị bệnh: Rối loạn phân liệt cảm xúc, giai đoạn bệnh thuyên giảm. Nguyễn Bá S hạn chế khả năng nhận thức và hạn chế khả năng điều khiển hành vi”.

Tại bản Cáo trạng số 03/CT-VKSHH ngày 26/12/2024 của Viện kiểm sát nhân dân (VKSND) huyện Hạ Hòa đã truy tố ra trước Tòa án nhân dân huyện Hạ Hòa để xét xử đối với Nguyễn Bá S về tội “Bắt, giữ người trái pháp luật” theo quy định tại điểm e khoản 2 Điều 157 của Bộ luật Hình sự.

Tại phiên tòa, đại diện VKSND huyện Hạ Hòa giữ nguyên quyết định truy tố đối với bị cáo và đề nghị Hội đồng xét xử:

Tuyên bố bị cáo Nguyễn Bá S phạm tội “Bắt, giữ người trái pháp luật” quy định tại điểm e khoản 2 Điều 157 của Bộ luật hình sự.

Áp dụng điểm e khoản 2 Điều 157 của Bộ luật hình sự; điểm p, q, s khoản 1, Điều 51; Điều 38, điểm a khoản 1 Điều 47 của Bộ luật hình sự; điểm a khoản 2 Điều 106 Bộ luật tố tụng hình sự; Điều 12 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30 tháng 12 năm 2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội:

- Về hình phạt: Xử phạt Nguyễn Bá S từ 30 đến 36 tháng tù, thời hạn tù tính từ ngày bị cáo bị bắt tạm giam 04/10/2024.

Không áp dụng hình phạt bổ sung đối với bị cáo.

- Về vật chứng: Tịch thu tiêu hủy: 01 con dao phay dài , loại dao dạng dao phay dài 37cm, bản rộng nhất 05cm, chuôi bằng gỗ, lưỡi dao bằng kim loại; 01 đoạn cây tre dài 2,5m.

- Về án phí hình sự sơ thẩm: Bị cáo được miễn án phí do là người khuyết tật.

Trong giai đoạn điều tra và tại phiên toà, bị cáo Nguyễn Bá S khai nhận về hành vi phạm tội của mình và xác định VKSND huyện H truy tố bị cáo về tội “Bắt, giữ người trái pháp luật” theo quy định tại điểm e khoản 2 Điều 157 của Bộ luật Hình sự là đúng.

Người bào chữa cho bị cáo Nguyễn Bá S là bà Bùi Thị Thanh Nga trình bày: Về tội danh và điều luật mà Viện kiểm sát truy tố đối với bị cáo là có căn cứ, đúng người, đúng tội, đúng pháp luật. Đề nghị Hội đồng xét xử xem xét xử phạt bị cáo theo mức thấp nhất mà đại diện Viện kiểm sát đề nghị và xem xét miễn án phí hình sự sơ thẩm cho bị cáo.

Người bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của bị hại: bà Đỗ Hồng Nhung trình bày: Bị hại không yêu cầu bị cáo bồi thường thiệt hại, đề nghị Hội đồng xét xử xem xét, quyết định mức hình phạt phù hợp đối với bị cáo.

Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan là ông Nguyễn Bá Đ trình bày: Vật chứng là con dao và cây hóp là tài sản của ông bị cơ quan điều tra thu giữ, ông không yêu cầu nhận lại tài sản này.

Lời nói sau cùng của bị cáo: Bị cáo không có ý kiến gì.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Trên cơ sở nội dung vụ án, căn cứ vào các tài liệu trong hồ sơ vụ án đã được tranh tụng tại phiên tòa, Hội đồng xét xử nhận định như sau:

Điều 157 Bộ luật Hình sự quy định:

“1. Người nào bắt, giữ hoặc giam người trái pháp luật, nếu không thuộc trường hợp quy định tại Điều 153 và Điều 377 của Bộ luật này, thì bị phạt cải tạo không giam giữ đến 03 năm hoặc phạt tù từ 06 tháng đến 03 năm.

2. Phạm tội thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì phạt tù từ 02 năm đến 07 năm:

………

e) Đối với người dưới 18 tuổi, phụ nữ mà biết là có thai, người già yếu hoặc người không có khả năng tự vệ;

Đối với việc cháu M bị tổn thương cơ thể 03% (ba phần trăm) do Nguyễn Bá S gây ra, đại diện hợp pháp của bị hại có đơn không yêu cầu khởi tố bị cáo về hành vi cố ý gây thương tích, nên cơ quan điều tra không khởi tố Nguyễn Bá S về hành vi này là đúng quy định pháp luật.

VKSND huyện Hạ Hòa truy tố bị cáo Nguyễn Bá S về tội “Bắt, giữ người trái pháp luật” theo điểm e khoản 2 Điều 157 BLHS là hoàn toàn đúng người, đúng tội, đúng pháp luật không oan cho bị cáo nên Hội đồng xét xử chấp nhận.

Vì các lẽ trên,

QUYẾT ĐỊNH:

Căn cứ điểm e khoản 2 Điều 157 Bộ luật hình sự; điểm p, q, s khoản 1 Điều 51; Điều 38, điểm a khoản 1 Điều 47 Bộ luật hình sự; khoản 2 Điều 106, Điều 331 và Điều 333 Bộ luật tố tụng hình sự; khoản 1 Điều 12 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30 tháng 12 năm 2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án. Xử:

1. Về tội danh: Tuyên bố bị cáo Nguyễn Bá S phạm tội “Bắt, giữ người trái pháp luật”.

2. Về hình phạt: Xử phạt bị cáo Nguyễn Bá S 30 (ba mươi) tháng tù, thời hạn tù tính từ ngày 04/10/2024.

3. Về xử lý vật chứng: Tịch thu tiêu hủy: 01 (một) con dao, loại dao có một lưỡi dao làm bằng kim loại màu xám xanh, chuôi dao làm bằng gỗ, dao dài 37cm, tại phần thân dao bằng kim loại, chỗ rộng nhất 05cm, dao cũ đã qua sử dụng; 01 đoạn cây tre có kích thước 2,50m, một đầu to hơn có kích thước 3,1cm, đầu nhỏ hơn có kích thước 2,9cm của ông Nguyễn Bá Đ, theo “Biên bản giao nhận vật chứng tài sản” lập ngày 26 tháng 12 năm 2024 tại Chi cục thi hành án dân sự huyện H, tỉnh P.

4. Về án phí: Bị cáo Nguyễn Bá được miễn án phí hình sự sơ thẩm.

5. Về quyền kháng cáo: Trong hạn 15 ngày kể từ ngày tuyên án sơ thẩm, bị cáo, người bào chữa cho bị cáo, người bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của bị hại, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan (có mặt) có quyền kháng cáo trong hạn 15 ngày kể từ ngày tuyên án sơ thẩm; bị hại, người đại diện hợp pháp của bị hại (vắng mặt) có quyền kháng cáo trong hạn 15 ngày kể từ ngày nhận được bản án (hoặc bản án được niêm yết theo quy định của pháp luật) đến Tòa án nhân dân tỉnh Phú Thọ để yêu cầu xét xử phúc thẩm./.