Bản án 112/2018/HS-ST — Hình sự

[1] Về hành vi, quyết định của Cơ quan tiến hành tố tụng, người tiến hành tố tụng trong quá trình điều tra, truy tố đã thực hiện đúng về thẩm quyền, trình tự, thủ tục theo quy định của Bộ luật Tố tụng hình sự. Bị cáo và những người tham gia tố tụng không có ý kiến hoặc khiếu nại về hành vi, quyết định của Cơ quan tiến hành tố tụng, người tiến hành tố tụng. Do đó, các hành vi, quyết định tố tụng của Cơ quan tiến hành tố tụng, người tiến hành tố tụng đã thực hiện đều hợp pháp.

[2] Lời khai nhận tội của 04 bị cáo tại phiên tòa phù hợp với lời khai của các bị cáo tại Cơ quan điều tra, phù hợp với lời trình bày của bị hại, lời khai của người làm chứng; đồng thời hoàn toàn phù hợp với các tài liệu, chứng cứ được thu thập trong hồ sơ vụ án đã được kiểm chứng tại phiên tòa. Các bị cáo đã có hành vi dùng vũ lực bắt người trái pháp luật diễn ra vào khoảng 16h00 ngày 17/3/2018 tại đường K, thuộc khu L IV, phường T, thành phố S, tỉnh Lạng Sơn; nguyên nhân là do bị hại Nguyễn Việt H có ý định mời, gọi Triệu Thị H là người các bị cáo đang quản lý về Thái Nguyên làm nhân viên quán Karaoke dẫn đến ảnh hưởng lợi ích kinh tế (thực tế Nguyễn Việt H đã trực tiếp lên thành phố Lạng Sơn để gặp trực tiếp Triệu Thị H).

[3] Các bị cáo đã thực hiện hành vi với lỗi cố ý trực tiếp, dùng vũ lực bắt người trái quy định của pháp luật và có hành vi xâm phạm sức khỏe nhưng chưa gây thương tích và bị hại có văn bản từ chối giám định nên không có căn cứ xử lý hình sự đối với hành vi cố ý gây thương tích. Hành vi của các bị cáo gây ra là nguy hiểm cho xã hội, đã xâm phạm trực tiếp đến quyền bất khả xâm phạm về thân thể, tự do cá nhân của công dân được pháp luật bảo vệ. Đánh giá vai trò thực hiện tội phạm của các bị cáo, xác định đây là vụ án đồng phạm có tính chất giản đơn, cả 04 bị cáo đều đóng vai trò thực hành, bột phát phạm tội theo quy định tại Điều 17 Bộ luật Hình sự năm 2015, trong đó Đỗ Minh T đóng vai trò tích cực nhất khi nhiều lần đánh, uy hiếp bị hại.

[4] Từ những phân tích nêu trên, có đủ cơ sở kết luận các bị cáo Đỗ Minh T, Vi Trung A, Trần L, Lê Tiến Q phạm tội “Bắt người trái pháp luật” tội phạm và hình phạt được quy định tại khoản 1 Điều 157 của Bộ luật Hình sự năm 2015; Bản Cáo trạng của Viện kiểm sát nhân dân thành phố Lạng Sơn đã truy tố các bị cáo là có căn cứ, đúng người, đúng tội và đúng pháp luật.

[5] Để quyết định hình phạt ngoài việc xem xét, đánh giá tính chất, mức độ nguy hiểm hành vi phạm tội của các bị cáo, cần phải xem xét đến nhân thân, các tình tiết tăng nặng, giảm nhẹ trách nhiệm hình sự đối với các bị cáo.

[6] Về nhân thân, các bị cáo đều là người có nhân thân không tốt. Bị cáo Đỗ Minh T đã chấp hành xong bản án nhưng lại tiếp tục tái phạm; bị cáo Vi Trung A đã từng bị xử lý vi phạm hành chính về hành vi xâm phạm sức khỏe của người khác; bị cáo Trần L đã chấp hành xong 01 bản án về tội mua bán trái phép chất ma túy và 01 quyết định áp dụng biện pháp xử lý hành chính đưa vào trường giáo dưỡng; bị cáo Lê Tiến Q đã chấp hành xong 01 bản án về tội giết người đã được xóa án tích và 01 quyết định xử phạt hành chính về hành vi tàng trữ vũ khí thể thao. Lý lịch tư pháp thể hiện các bị cáo đã chấp hành xong các Bản án, quyết định và đã đương nhiên được xóa nhưng vẫn tiếp tục phạm tội mới, thể hiện ý thức coi thường, bất chấp pháp luật.

[7] Ngoài ra tại Bản án số: 43/2018/HSST ngày 03/4/2018 của Tòa án nhân dân thành phố Lạng Sơn đã xử phạt các bị cáo Vi Trung A và Trần L 04 tháng tù về tội “Bắt, giữ người trái pháp luật” gây ra vào ngày 18/12/2017(Bản án có hiệu lực pháp luật vào ngày 04/5/2018); trong thời gian được tại ngoại (bảo lĩnh từ ngày 08/02/2018) chờ xét xử, hai bị cáo đã gây ra hành vi phạm tội trong vụ án này vào ngày 17/3/2018. Xem xét nguyên tắc có lợi cho các bị cáo, thấy rằng; tại thời điểm phạm tội trong vụ án này, hành vi của các bị cáo gây ra trước đó chưa bị xét xử nên Hội đồng xét xử không xem xét là tình tiết tăng nặng trách nhiệm hình sự trong vụ án này.

[8] Gia đình các bị cáo Trần L (ông nội là Trần Lê M có huy chương chống Pháp hạng nhì, huy chương chống Mỹ hạng nhất) và bị cáo Đỗ Minh T (bà nội Vy Thị L có huân chương, huy chương kháng chiến hạng nhì) là gia đình có công với cách mạng. Các bị cáo Đỗ Minh T, Lê Tiến Q là lao động chính trong gia đình, vợ chưa có việc làm, đang nuôi con nhỏ sinh năm 2016 - 2017.

[9] Về tình tiết tăng nặng: Lần phạm tội này của Đỗ Minh T thuộc trường hợp tái phạm theo quy định tại điểm h, khoản 1, Điều 51 Bộ luật Hình sự năm 2015.

[10] Về tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự đối với các bị cáo: Trong suốt quá trình điều tra, truy tố cũng như tại phiên tòa các bị cáo đã thành khẩn khai báo, thực sự ăn năn hối cải về hành vi phạm tội của mình; đây là các tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự được quy định tại điểm s khoản 1 Điều 51 của Bộ luật Hình sự năm 2015.

[11] Trong thời gian các bị cáo bị tạm giam, gia đình đã giúp các bị cáo bồi thường tổn thất tinh thần cho bị hại với tổng số tiền 20.000.000VNĐ, tại phiên tòa 04 bị cáo thống nhất thỏa thuận bồi thường và cam kết sẽ trả lại số tiền cho người thân trong gia đình, thể hiện ý thức chủ động bồi thường thiệt hại, khắc phục hậu quả; Hội đồng xét xử quyết định cho các bị cáo hưởng thêm một tình tiết giảm nhẹ quy định tại khoản 2 Điều 51 của Bộ luật Hình sự năm 2015, tuy nhiên mức độ xem xét giảm nhẹ có phần hạn chế.

[12] Đánh giá khách quan, toàn diện thấy rằng hành vi phạm tội của các bị cáo do bột phát, chỉ vì lợi ích kinh tế, tranh giành mối làm ăn, ý thức thực hiện hành vi chỉ nhằm đe dọa bị hại và chấm dứt ngay trong khoảng thời gian ngắn khoảng hơn một tiếng đồng hồ. Theo quy định tại điểm a khoản 1 Điều 9 Bộ luật Hình sự năm 2015, mức cao nhất của khung hình phạt bị truy tố là đến 03 năm tù do vậy thuộc trường hợp phạm tội ít nghiêm trọng. Tuy nhiên bị cáo Đỗ Minh T tái phạm và các bị cáo còn lại có nhân thân không tốt nên việc cách ly các bị cáo ra khỏi đời sống xã hội trong một thời gian nhất định là cần thiết, để các bị cáo thấy được sự nghiêm minh của pháp luật, yên tâm cải tạo trở thành công dân có ích cho gia đình và xã hội.

[13] Về trách nhiệm dân sự: Tại phiên tòa bà Nguyễn Thị L là mẹ của bị cáo Trần L đã có đơn và trình bày sự việc bà và đại diện gia đình các bị cáo còn lại đã gặp bị hại để hòa giải và tự nguyện bồi thường tổn thất tinh thần số tiền là 20.000.000VNĐ ( Mỗi gia đình bị cáo đã bồi thường 5.000.000VNĐ). Bị hại có văn bản xác nhận đã thỏa thuận, nhận tiền bồi thường thỏa đáng và không có yêu cầu dân sự nào khác nên cần công nhận quyền quyết định và tự định đoạt của các đương sự.

[14] Về xử lý vật chứng của vụ án là 01 xe ô tô nhãn hiệu TOYOTA INNOVA màu xám bạc, biển kiểm soát 12A-061.20 là phương tiện phạm tội; tuy nhiên quá trình điều tra xác định chủ sở hữu không biết mục đích của việc bị cáo Trần L mượn xe để thực hiện hành vi phạm tội, vì vậy căn cứ điểm b khoản 3 Điều 106 Bộ luật Tố tụng hình sự năm 2015, cơ quan điều tra đã trả lại chiếc xe ô tô nêu trên cho anh Phùng Văn C là phù hợp quy định pháp luật.

[15] Xét đề nghị của đại diện Viện kiểm sát nhân dân thành phố Lạng Sơn, tỉnh Lạng Sơn về tội danh, mức hình phạt và các nội dung khác của vụ án là phù hợp với tính chất, mức độ hành vi phạm tội của các bị cáo đã gây ra nên Hội đồng xét xử chấp nhận.

[16] Đề nghị trong lời nói sau cùng của các bị cáo đã được Hội đồng xét xử xem xét, cân nhắc trong quá trình nghị án, quyết định mức hình phạt.

[17] Các bị cáo là người bị kết án nên phải chịu án phí theo quy định của pháp luật. Các bị cáo không phải chịu án phí dân sự sơ thẩm có giá ngạch do đã tự nguyện thỏa thuận, bồi thường toàn bộ trước khi xét xử.

[18] Các bị cáo, bị hại, người có quyền lợi và nghĩa vụ liên quan kháng cáo bản án theo quy định của pháp luật.