Bản án 06/2018/HS-ST — Hình sự

NỘI DUNG VỤ ÁN:

Theo các tài liệu có trong hồ sơ vụ án và diễn biến tại phiên tòa, nội dung vụ án được tóm tắt như sau:

Khoảng đầu tháng 05/2016, bị cáo thuê các nhân công gồm Đoàn Văn T, Đoàn Văn U, Đoàn Văn T, Đinh Thị T, Đinh Thị P, Đinh Thị T1 vào khu vực rừng tự nhiên có tục danh “Suối Nhoi” thuộc khoảnh 9, tiểu khu 373 xã C, huyện V, tỉnh B phát rừng trái phép để lấy đất sản xuất trồng cây keo lai. Bị cáo cùng những người nêu trên dùng rựa chặt hết dây leo, các cây rừng có đường kính từ 10cm trở xuống và trả tiền công mỗi người 120.000đ/ngày. Khoảng hơn 1 tuần sau, bị cáo tiếp tục thuê mướn các nhân công gồm La O D, La O Đ, La O Đ1, So Minh L mang máy cưa xăng vào vị trí rừng trước đó đã phá trái phép để tiếp tục đốn hạ các cây có đường kính lớn từ 10cm đến 50cm trong 01 ngày thì xong, mỗi người được bị cáo trả 300.000đ/ngày. Sau khi phát xong chuẩn bị dọn ranh, chờ khô thực bì để đốt dọn trồng cây keo lai thì ngày 02/6/2016 nhân viên Phòng quản lý bảo vệ rừng của Công ty TNHH Lâm nghiệp H trong quá trình đi kiểm tra rừng, phát hiện nên lập biên bản đồng thời báo cáo lãnh đạo công ty. Đến ngày 21/6/2016, Công ty TNHH Lâm nghiệp H ban hành Công văn số 206/CV-CtyLNHT về việc không cho bị cáo đốt, dọn trồng các loại cây và báo cáo các cơ quan chức năng để điều tra, xử lý theo quy định của pháp luật.

Theo kết quả xác định thiệt hại về rừng số 07/TTQH - LN ngày 18/01/2017 của Trung tâm quy hoạch nông nghiệp nông thôn thuộc Sở nông nghiệp và phát triển nông thôn tỉnh B xác định diện tích rừng bị thiệt hại do Đinh Thị Đ chặt phá trái pháp luật tại địa điểm có tục danh “Suối Nhoi” thuộc khoảnh 9, tiểu khu 373 trên địa bàn xã C, huyên V, tỉnh B là: 39.297m2, loại rừng gỗ tự nhiên, quy hoạch rừng sản xuất, trạng thái rừng nghèo, giá trị rừng bị thiệt hại là 199.347.000 đồng.

Theo Kết luận của Hội đồng định giá tài sản trong tố tụng hình sự huyện Vân Canh, tỉnh Bình Định số 09/KLHĐ ngày 04/5/2018 xác định giá trị cụ thể như sau: Loại rừng bị thiệt hại: Rừng gỗ tự nhiên thuộc quy hoạch sản xuất, có trạng thái rừng nghèo; trữ lượng trung bình: 39,58m3/ha; trữ lượng rừng bị thiệt hại: 155,54m3; giá trị thiệt hại quy ra thành tiền là: 199.347.000 đồng.

Bị cáo đã nộp 11.000.000đ tại Chi cục Thi hành án dân sự huyện Vân Canh để bồi thường một phần thiệt hại, khắc phục hậu quả.

Tại phiên tòa bị cáo khai: Bị cáo có thuê các anh, chị gồm Đoàn Văn T, Đoàn Văn U, Đoàn Văn T, Đinh Thị T, Đinh Thị P, Đinh Thị T1 dùng rựa chặt dây leo, cây rừng có đường kính từ 10cm trở xuống với thời gian mỗi người là 10 ngày, còn những cây có đường kính trên 10cm bị cáo thuê anh La O D, La O Đ, La O Đ1, So Minh L dùng máy cưa xăng cưa hạ với thời gian mỗi người là 01 ngày, tổng diện tích rừng tự nhiên bị đốn hạ là 39.297m2, địa điểm tại khoảnh 9, tiểu khu 373 thuộc xã C, huyện V, tỉnh B, mục đích chặt phá rừng tự nhiên là để lấy đất trồng keo. Sau khi chặt cây rừng xong, chưa kịp đốt dọn thì Công ty TNHH Lâm nghiệp H phát hiện, không cho đốt dọn, trồng cây vì diện tích rừng bị cáo chặt là rừng tự nhiên do Công ty TNHH Lâm nghiệp H quản lý nên bị cáo chấp hành. Khi chặt phá rừng, bị cáo không biết việc làm của bị cáo là sai. Nay bị cáo mới biết việc làm của bị cáo là vi phạm pháp luật, nên rất ăn năn hối cải về việc làm do bị cáo gây ra và đã tự nguyện nộp số tiền là 11.000.000đ để khắc phục một phần hậu quả.

Đại diện nguyên đơn dân sự trình bày: Đầu tháng 6/2016, Công ty TNHH Lâm nghiệp H phân công nhân viên tiến hành kiểm tra, kiểm kê rừng do công ty quản lý thì phát hiện diện tích rừng tự nhiên tại khoảnh 9, tiểu khu 373 thuộc xã C, huyện V, tỉnh B được quy hoạch rừng sản suất, có trạng thái rừng nghèo bị đốn hạ. Công ty tiến hành xác minh đối tượng và phát hiện người chặt phá rừng là bị cáo Đinh Thị Đ nên công ty ban hành công văn không cho bị cáo đốt dọn, trồng các loại cây, đồng thời báo cáo các cơ quan chức năng để điều tra, xử lý theo quy định của pháp luật. Kết quả đo đạc xác định diện tích rừng tự nhiên bị chặt phá trái pháp luật là: 39.297m2, thiệt hại về rừng quy ra thành tiền là: 199.347.000 đồng. Công ty TNHH Lâm nghiệp H đề nghị Tòa án xét xử vụ án theo quy định của pháp luật và buộc bị cáo bồi thường toàn bộ thiệt hại cho công ty số tiền 199.347.000 đồng.

Người có quyền lợi nghĩa vụ liên quan gồm các ông Nguyễn Văn T, Đỗ Minh C, Thái Văn L, Nguyễn Văn T khai: Diện tích rừng tự nhiên mà bị cáo hủy hoại thuộc quyền quản lý của Công ty TNHH Lâm nghiệp H. Công ty giao cho Trạm Kà Te trực tiếp quản lý, bảo vệ rừng. Tại thời điểm diện tích rừng trên bị hủy hoại, ông T giữ chức vụ là Phó giám đốc Công ty TNHH Lâm nghiệp H được phân công phụ trách công tác quản lý, bảo vệ và phòng cháy, chữa cháy rừng trên địa bàn huyện V, ông Đỗ Minh C là Trưởng phòng Phòng quản lý bảo vệ rừng thực hiện công tác kiểm tra đôn đốc các trạm và tham mưu cho lãnh đạo công ty trong công tác quản lý bảo vệ rừng, ông Thái Văn L là trưởng trạm, ông Nguyễn Văn T là nhân viên Trạm quản lý bảo vệ rừng Kà Te có nhiệm vụ trực tiếp thực hiện công tác quản lý, bảo vệ diện tích rừng mà công ty giao cho trạm K quản lý. Đầu tháng 6/2016, tổ công tác do công ty thành lập tiến hành kiểm tra, kiểm kê rừng tại một số trạm quản lý bảo vệ rừng thì phát hiện diện tích rừng tại khoảnh 9, tiểu khu 373 thuộc địa bàn xã C, huyện V, tỉnh B do Trạm quản lý bảo vệ rừng K trực tiếp quản lý bị hủy hoại nên tổ công tác báo cáo lãnh đạo công ty và Trạm quản lý bảo vệ rừng K xử lý. Sau đó, công ty phối hợp với Hạt kiểm lâm huyện V tiến hành xác minh đối tượng vi phạm và báo cáo cơ quan chức năng giải quyết vụ việc theo thẩm quyền.

Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan gồm các anh Nguyễn T, Nguyễn Thanh L, Nguyễn Thành L, Nguyễn Xuân H, Phạm T khai: Tại thời điểm bị cáo chặt phá rừng trái phép, các anh là Kiểm lâm viên được phân công phụ trách địa bàn xã C, nơi có diện tích rừng bị hủy hoại. Diện tích rừng mà bị cáo hủy hoại do Công ty TNHH Lâm nghiệp H làm chủ rừng, chịu trách nhiệm chính trong công tác quản lý, bảo vệ rừng. Với chức năng, nhiệm vụ được giao, các anh có nhiệm vụ phối hợp với Công ty TNHH Lâm nghiệp H tuần tra, quản lý, bảo vệ diện tích rừng trên. Khi phát hiện có người chặt phá rừng, các anh đã xây dựng kế hoạch phối hợp với UBND xã C, Công ty TNHH Lâm nghiệp H tiến hành xác minh đối tượng, cũng cố hồ sơ đề nghị cơ quan có thẩm quyền xử lý theo quy định của pháp luật.

Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan gồm Đoàn Văn T, Đoàn Văn U, Đoàn Văn T, Đinh Thị T, Đinh Thị P, Đinh Thị T1, La O D, La O Đ, La O Đ1, So Minh L khai: Các anh chị được bị cáo thuê phát rừng tại địa điểm có tục danh là “Suối Nhoi” thuộc xã C, huyện V, tỉnh B. Các anh chị gồm Đoàn Văn T, Đoàn Văn U, Đoàn Văn T, Đinh Thị T, Đinh Thị P, Đinh Thị T1 dùng rựa chặt dây leo, cây có đường kính nhỏ với thời gian mỗi người là 10 ngày, còn lại những cây có đường kính từ 10cm trở lên các anh D, Đ, Đ1, L dùng máy cưa để cưa hạ với thời gian là 01 ngày. Các anh chị không biết diện tích rừng bị cáo thuê anh chị đốn hạ trên là rừng tự nhiên, quy hoạch rừng sản xuất vì khi bị cáo thuê các anh chị đi phát rừng, bị cáo nói rừng đó là của cha mẹ bị cáo trước đây khai hoang mà có, nay bị cáo vào phát dọn để trồng keo. Lúc phát rừng, các anh chị cũng không nhìn thấy cột mốc, bản chỉ dẫn phân loại rừng.

Người làm chứng Trần Văn T và Trần Hữu Đ khai: Ngày 02/6/2016, anh T và anh Đ được công ty phân công tiến hành kiểm tra, kiểm kê rừng thì phát hiện diện tích rừng tại khoảnh 9, tiểu khu 373 thuộc địa bàn xã C do Trạm quản lý bảo vệ rừng K trực tiếp quản lý bị hủy hoại nên các anh báo cáo lãnh đạo công ty và Trạm quản lý bảo vệ rừng K xử lý theo thẩm quyền.

Bản cáo trạng số 05/CT-VKS ngày 12/6/2018 của Viện kiểm sát nhân dân huyện Vân Canh, tỉnh Bình Định truy tố bị cáo Đinh Thị Đ về tội “Hủy hoại rừng” theo quy định tại điểm đ, khoản 2 Điều 243 Bộ luật Hình sự.

Tại phiên tòa, đại diện Viện kiểm sát giữ quyền công tố luận tội và tranh luận: Tổng diện tích rừng tự nhiên, quy hoạch là rừng sản xuất mà bị cáo thuê nhân công đốn hạ để lấy đất trồng cây keo là 39.297 m2, gây thiệt hại về rừng quy ra thành tiền là: 199.347.000 đồng. Do đó, Viện kiểm sát giữ nguyên quyết định truy tố đối với Đinh Thị Đ về tội hủy hoại rừng. Bị cáo được hưởng các tình tiết giảm nhẹ là thành khẩn khai báo, ăn năn hối cải, tự nguyện bồi thường, khắc phục một phần thiệt hại, là người đồng bào dân tộc thiểu số, sống ở vùng cao có điều kiện kinh tế đặc biệt khó khăn, không biết chữ nên hiểu biết về pháp luật bị hạn chế, bị cáo không có chồng hiện đang nuôi con còn nhỏ, có nơi cư trú ổn định. Ngoài ra, chủ quản lý rừng cũng có một phần lỗi vì không cắm cột mốc, bản chỉ dẫn, biển báo phân loại rừng. Bị cáo không có tình tiết tăng nặng. Nên, đề nghị Hội đồng xét xử áp dụng điểm đ, khoản 2 Điều 243; điểm b, m, s khoản 1, khoản 2 Điều 51, Điều 54, Điều 65 Bộ luật Hình sự, Nghị quyết số 41/2017/QH14 ngày 20/6/2017 của Quốc Hội, xử phạt bị cáo Đinh Thị Đ mức án từ 12 đến 18 tháng tù nhưng cho hưởng án treo và ấn định thời gian thử thách đối với bị cáo; miễn áp dụng hình phạt bổ sung cho bị cáo. Về dân sự: Áp dụng khoản 1 Điều 48 Bộ luật Hình sự; Điều 584, 585, 589 Bộ luật Dân sự 2015; Điều 173 Luật đất đai 2013 buộc bị cáo phải trả lại cho nguyên đơn dân sự diện tích rừng mà bị cáo lấn chiếm và phải bồi thường thiệt hại cho nguyên đơn dân sự theo quy định của pháp luật. Đồng thời, Viện kiểm sát kiến nghị chủ quản lý rừng phải tăng cường công tác tuần tra, kiểm soát; tổ chức tuyên truyền về công tác bảo vệ, phòng cháy, chữa cháy rừng và thực hiện việc cắm mốc, bản chỉ dẫn, phân loại rừng để người dân biết.

Trợ giúp viên pháp lý bà Lê Tôn Nữ Kim Yến bào chữa cho bị cáo nhất trí với nội dung bản cáo trạng và luận tội của đại diện Viện kiểm sát nhân dân huyện Vân Canh về tội danh và điều luật áp dụng. Đề nghị Hội đồng xét xử xem xét, giảm nhẹ hình phạt và cho bị cáo được hưởng án treo như đề nghị của Viện kiểm sát.

Ý kiến của đại diện nguyên đơn dân sự: Nhất trí với ý kiến luận tội của đại diện Viện kiểm sát, đề nghị Tòa án xét xử giảm nhẹ hình phạt cho bị cáo được hưởng án treo như đề nghị của đại diện viện kiểm sát; về bồi thường dân sự thì yêu cầu bị cáo phải bồi thường thiệt hại cho Công ty TNHH Lâm nghiệp H số tiền là 199.347.000 đồng.

Bị cáo nói lời sau cùng: Bị cáo nhận thấy việc làm của bị cáo là sai trái, vi phạm pháp luật, mong Hội đồng xét xử xem xét giảm nhẹ hình phạt cho bị cáo.

NHẬN ĐỊNH CỦA HỘI ĐỒNG XÉT XỬ:

Trên cơ sở nội dung vụ án, căn cứ vào các tài liệu trong hồ sơ vụ án đã được thẩm tra, xét hỏi, tranh luận tại phiên tòa, Hội đồng xét xử nhận thấy như sau:

Vì các lẽ trên,

QUYẾT ĐỊNH:

1. Tuyên bố bị cáo Đinh Thị Đ phạm tội: “Hủy hoại rừng”.

Áp dụng: Điểm đ khoản 2 Điều 243; điểm b, m, s khoản 1, khoản 2 Điều 51, Điều 54, Điều 65 Bộ luật Hình sự; Nghị quyết số 41/2017/QH14 ngày 20/6/2017 của Quốc Hội; xử phạt Đinh Thị Đ 15 (Mười lăm) tháng tù nhưng cho hưởng án treo, thời gian thử thách là 30 (ba mươi) tháng tính từ ngày tuyên án sơ thẩm.

Giao bị cáo Đinh Thị Đ cho Ủy ban nhân dân xã C, huyện V, tỉnh B để giám sát, giáo dục trong thời gian thử thách. Trường hợp người được hưởng án treo thay đổi nơi cư trú thì thực hiện theo quy định của pháp luật về thi hành án hình sự.

Trong thời gian thử thách, nếu người được hưởng án treo cố ý vi phạm nghĩa vụ theo quy định của Luật thi hành án hình sự 02 lần trở lên, thì Tòa án có thể quyết định buộc người được hưởng án treo phải chấp hành hình phạt tù của bản án đã cho hưởng án treo.

Về hình phạt bổ sung: Miễn áp dụng hình phạt bổ sung là hình phạt tiền đối với bị cáo.

2. Về dân sự: Áp dụng khoản 1 Điều 48 Bộ luật Hình sự; Điều 584, 585, 589 Bộ luật Dân sự 2015; Điều 173 Luật đất đai 2013.

Buộc bị cáo phải trả lại 39.297m2 đất rừng tại khoảnh 9, tiểu khu 373 thuộc xã C, huyện V, tỉnh B mà bị cáo đã chặt cây rừng tự nhiên lấn chiếm đất trái phép cho Công ty trách nhiệm hữu hạn Lâm nghiệp H quản lý theo quy định của pháp luật và phải bồi thường thiệt hại về tài nguyên rừng cho Công ty trách nhiệm hữu hạn Lâm nghiệp H với số tiền là 199.347.000 đồng (Một trăm chín mươi chín triệu ba trăm bốn mươi bảy nghìn đồng).

Tiếp tục tạm giữ số tiền 11.000.000đ (Mười một triệu đồng) mà bị cáo đã nộp theo biên lai thu tiền số 000084 ngày 31/5/2018 và 000087 ngày 14/8/2018 của Chi cục Thi hành án dân sự huyện Vân Canh, tỉnh Bình Định để đảm bảo việc thi hành án.

Kể từ ngày bản án có hiệu lực pháp luật hoặc kể từ ngày có đơn yêu cầu thi hành án của người được thi hành án cho đến khi thi hành xong tất cả các khoản tiền, hàng tháng bên phải thi hành án còn phải chịu khoản tiền lãi của số tiền còn phải thi hành án theo mức lãi suất quy định tại Điều 357 và Điều 468 Bộ luật Dân sự năm 2015.

3. Về án phí: Áp dụng Điều 135, 136 Bộ luật Tố tụng hình sự; điểm đ khoản 1 Điều 12, Điều 14 Nghị Quyết 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 về việc quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án. Miễn toàn bộ tiền án phí hình sự sơ thẩm, dân sự sơ thẩm cho bị cáo.

4. Quyền kháng cáo: Bị cáo, nguyên đơn dân sự, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan có quyền kháng cáo trong hạn 15 ngày kể từ ngày tuyên án sơ thẩm, những người tham gia tố tụng vắng mặt có quyền kháng cáo trong hạn 15 ngày kể từ ngày nhận được bản án hoặc bản án được niêm yết.

Trường hợp bản án, quyết định được thi hành theo Điều 2 của Luật Thi hành án dân sự thì người được thi hành án dân sự, người phải thi hành án dân sự có quyền thỏa thuận thi hành án, quyền yêu cầu thi hành án, tự nguyện thi hành án hoặc bị cưỡng chế thi hành án theo quy định tại các Điều 6, 7 và 9 Luật Thi hành án dân sự; thời hiệu thi hành án được thực hiện theo quy định tại Điều 30 Luật Thi hành án dân sự.