Bản án 05/2023/DS-ST — Tranh chấp hợp đồng vay tài sản

NỘI DUNG VỤ ÁN:

* Theo đơn khởi kiện đề ngày ngày 03 tháng 11 năm 2021 và các tài liệu có trong hồ sơ vụ án; lời trình bày tại phiên tòa sơ thẩm của người đại diện theo ủy quyền của Ngân hàng Thương mại cổ phần Việt Nam TV (sau đây viết tắt là Ngân hàng VP Bank) là ông Phạm Nguyễn Quốc Thắng:

Ngày 24/12/2019 giữa khách hàng là bà Nguyễn Thị Kim S (bà S), sinh năm 1964; nơi đăng ký hộ khẩu thường trú: Tổ dân phố 2, thị trấn Đạ M’ri, huyện Đạ H, tỉnh Lâm Đồng và Ngân hàng Thương mại cổ phần Việt Nam TV - Chi nhánh Hồ Chí Minh - Địa chỉ trụ sở: 165 -167 -169, đường Hàm Nghi, phường Nguyễn Thái Bình, quận 1, Thành phố Hồ Chí Minh (sau đây viết tắt là Ngân hàng VP Bank - Chi nhánh Hồ Chí Minh) có ký Hợp đồng cho vay tài sản kiêm hợp đồng thế chấp xe ô tô số: LN 1912171994884 (sau đây viết tắt là hợp đồng số: LN1912171994884). Theo đó bên cho vay là Ngân hàng VP Bank - Chi nhánh Hồ Chí Minh cho bên vay là bà S vay số tiền là 799.000.000 đồng (bảy trăm chín mươi chín triệu đồng); mục đích để bà S mua xe ô tô hiệu Ford Everest Titanium 2.0L AT 4x2 sản xuất năm 2019 mới 100%; thời hạn vay là 72 tháng kể từ ngày tiếp theo liền kề của ngày đầu tiên ngày 24/12/2019 đến ngày 24/12/2025. Về điều kiện và phương thức giải ngân thì cùng ngày Ngân hàng VP Bank - Chi nhánh Hồ Chí Minh giải ngân cho bà S theo phương thức giải ngân một lần bằng hình thức chuyển khoản vào tài khoản thanh toán của người thụ hưởng. Về trả nợ gốc, lãi tiền vay: Các bên thỏa thuận, bên vay phải trả nợ gốc cho bên Ngân hàng VP Bank - Chi nhánh Hồ Chí Minh theo định kỳ 01 tháng/ lần vào ngày 01 (gọi là kỳ trả nợ gốc), kỳ trả nợ gốc đầu tiên là ngày 01/02/2020, số tiền gốc mà bên vay phải trả mỗi kỳ là 11.098.000đ, riêng kỳ cuối cùng trả dứt nợ vay. Về lãi xuất vay hai bên đã thỏa thuận và thống nhất là 9,49%/ năm (lãi xuất được tính theo năm là 365 ngày), cố định trong 12 tháng đầu tiên, sau đó điều chỉnh lãi xuất 03/tháng/lần theo thỏa thuận ghi trong hợp đồng.

Đồng thời để đảm bảo nghĩa vụ trả nợ thì các bên cũng thỏa thuận và thống nhất trong hợp đồng số: LN 1912171994884. Theo đó, bà S có thế chấp cho Ngân hàng VP Bank - Chi nhánh Hồ Chí Minh 01 (một) xe ô tô nhãn hiệu Ford, loại xe Everest biển số 49A-29958 đứng tên chủ sở hữu là bà Nguyễn Thị Kim S theo giấy chứng nhận đăng ký xe ô tô biển kiểm soát 053231 do Phòng CSGT Công an tỉnh Lâm Đồng cấp ngày 20/12/2019.

Quá trình thực hiện hợp đồng vay tài sản bà S đã không thực hiện đúng cam kết. Ngân hàng VP Bank - Chi nhánh Hồ Chí Minh đã gửi thông báo đòi nợ nhưng bà S bỏ đi khỏi địa phương, trước khi đi không thông báo nên Ngân hàng VP Bank - Chi nhánh Hồ Chí Minh không biết hiện nay bà S đi đâu, ở đâu và làm gì; chính vì vậy đã gây khó khăn lớn cho công tác thu hồi vốn và quá trình xử lý thu hồi nợ.

Để đảm bảo cho công tác thu hồi vốn, xử lý thu hồi nợ Ngân hàng VP Bank. Đề nghị Tòa án nhân dân huyện Đạ H xử buộc bà S có trách nhiệm trả nợ gốc và tiền lãi phát sinh theo hợp đồng số: LN 1912171994884.

Tiếp tục duy trình biện pháp bảo đảm thế chấp tài sản là 01 xe ô tô nhãn hiệu Ford, loại xe Everest biển số 49A-29958 đứng tên chủ sở hữu là bà Nguyễn Thị Kim S theo giấy chứng nhận đăng ký xe ô tô biển kiểm soát 053231 do Phòng CSGT Công an tỉnh Lâm Đồng cấp ngày 20/12/2019 để đảm bảo nghĩa vụ thi hành án.

* Đối với bị đơn bà Nguyễn Thị Kim S:

Quá trình giải quyết vụ án Tòa án đã nhiều lần thông báo, tống đạt, niêm yết các văn bản tố tụng cho bà S. Tuy nhiên, qua xác minh tại Công an thị trấn Đạ M’ri và tại nơi cư trú cuối cùng thì được biết, do làm ăn thua lỗ nên bà S đã bán nhà cho vợ chồng ông Nguyễn Châu Hà, bà Nguyễn Thị Kim Tánh và đã bỏ đi khỏi địa phương, đi đâu làm gì do không khai báo nên chính quyền địa phương không biết.

Tại phiên tòa sơ thẩm:

Người đại diện theo ủy quyền của Ngân hàng VP Bank giữ nguyên yêu cầu khởi kiện đối với bị đơn bà S. Cụ thể đề nghị Tòa án buộc bà S có trách nhiệm trả nợ gốc là 710.215.984 đồng, lãi phát sinh tạm tính đến ngày Tòa án xét xử (ngày 24-7-2023) là 310.187.442 đồng.

Tiếp tục duy trình biện pháp bảo đảm thế chấp tài sản là 01 xe ô tô nhãn hiệu Ford, loại xe Everest biển số 49A-29958 đứng tên chủ sở hữu là bà Nguyễn Thị Kim S theo giấy chứng nhận đăng ký xe ô tô biển kiểm soát 053231 do Phòng CSGT Công an tỉnh Lâm Đồng cấp ngày 20/12/2019 để đảm bảo nghĩa vụ thi hành án.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Căn cứ vào các tài liệu, chứng cứ đã được xem xét tại phiên tòa, trên cơ sở xem xét đầy đủ các ý kiến của Ngân hàng VP Bank.

Theo đơn khởi kiện của Ngân hàng VP Bank; các tài liệu có trong hồ sơ; xác minh thực tế tại địa phương thì bà S có nơi cư trú tại TDP 2, thị trấn Đạ M’ri, huyện Đạ H, tỉnh Lâm Đồng. Sau khi thụ lý vụ án Tòa án đã tiến hành triệu tập, thông báo hợp lệ đối với bị đơn đến Tòa tham gia tố tụng nhưng bị đơn đã bỏ đi khỏi địa phương và không thông báo cho Ngân hàng VP Bank - Chi nhánh Hồ Chí Minh được biết về địa chỉ cư trú hiện nay của bị đơn. Vì vậy, căn cứ vào khoản 3 Điều 40 của Bộ luật dân sự; điểm a khoản 2 Điều 6 Nghị quyết số 04/2017/NQ-HĐTP ngày 05-5-2017 của Hội đồng Thẩm phán Tòa án nhân dân tối cao hướng dẫn của Bộ luật tố tụng dân sự nên xác định là bị đơn cố tình che giấu địa chỉ nên vẫn giải quyết vụ án theo thủ tục chung. Tòa án tiến hành niêm yết các văn bản tố tụng theo quy định tại Điều 179 của Bộ luật tố tụng dân sự. Căn cứ vào khoản 2 Điều 227; khoản 1 Điều 228 của Bộ luật tố tụng dân sự Hội đồng xét xử vẫn tiến hành xét xử vụ án vắng mặt bị đơn theo quy định.

Quá trình giải quyết vụ án Tòa án đã tiến hành xác minh, thu thập tài liệu chứng cứ theo quy định tại Điều 97 của Bộ luật tố tụng dân sự. Do vậy, vụ án này thuộc trường hợp có Đại diện viện kiểm sát cùng cấp tham gia phiên tòa theo quy định tại khoản 2 Điều 21 và Điều 23 của Bộ luật tố tụng dân sự. Tuy nhiên, do bận công việc đột xuất nên Kiểm sát viên được phân công tham gia phiên tòa không tham gia được phiên tòa. Căn cứ vào khoản 1 Điều 232 của Bộ luật tố tụng dân sự Hội đồng xét xử vẫn tiến hành xét xử vụ án vắng mặt Kiểm sát viên được phân công tham gia phiên tòa theo quy định.

Ngày 24 tháng 12 năm 2019 giữa khách hàng bà S và Ngân hàng VP Bank – Chi nhánh Hồ Chí Minh có ký Hợp đồng số: LN 1912171994884. Theo đó bên cho vay là Ngân hàng VP Bank - Chi nhánh Hồ Chí Minh cho bên vay là bà S vay số tiền là 799.000.000 đồng (bảy trăm chín mươi chín triệu đồng); mục đích bà S vay vốn là để mua xe ô tô hiệu Ford Everest Titanium 2, đồng thời cũng theo hợp đồng nêu trên bà S thế chấp lại cho Ngân hàng VP Bank – Chi nhánh Hồ Chí Minh 01 xe ô tô nhãn hiệu Ford, loại xe Everest biển số 49A-299.58. Quá trình thực hiện hợp đồng bà S không trả nợ như cam kết trong hợp đồng đã ký kết làm ảnh hưởng đến quyền và lợi ích hợp pháp của Ngân hàng VP Bank nên phát sinh tranh chấp. Ngân hàng VP Bank đã khởi kiện bà S tại Tòa án nhân dân huyện Đạ H để yêu cầu Tòa giải quyết buộc bà S trả nợ và đề nghị xử lý tài sản thế chấp. Tại thời điểm Tòa án thụ lý vụ án xác định bà S có nơi cư trú tại TDP 2, thị trấn Đạ M’ri, huyện Đạ H, tỉnh Lâm Đồng. Vì vậy, theo quy định tại khoản 3 Điều 26, điểm a khoản 1 Điều 35, điểm a khoản 1 Điều 39 của Bộ luật tố tụng dân sự thì xác định quan hệ tranh chấp trong vụ án này là “Tranh chấp hợp đồng dân sự vay tài sản kiêm hợp đồng thế chấp tài sản”. Tòa án nhân dân huyện Đạ H, tỉnh Lâm Đồng thụ lý giải quyết theo thủ tục sơ thẩm là đúng thủ tục tố tụng dân sự.

Theo Hợp đồng số: LN1912171994884 thì thể hiện vào ngày 24 tháng 12 năm 2019 Ngân hàng VP Bank - Chi nhánh Hồ Chí Minh có cho bà S vay số tiền là 799.000.000 đ (bảy trăm chín mươi chín triệu đồng). Hợp đồng số: LN 1912171994884 được xác lập trên cơ sơ tự nguyện giữa các bên, chủ thể có đủ điều kiện ký kết hợp đồng, về hình thức và nội dung của hợp đồng là đúng quy định của pháp nên hợp đồng có giá trị pháp lý, hiệu lực thi hành.

Theo đó bên cho vay là Ngân hàng VP Bank - Chi nhánh Hồ Chí Minh cho bên vay là bà S vay số tiền là 799.000.000 đồng (bảy trăm chín mươi chín triệu đồng); mục đích để bà S mua xe ô tô hiệu Ford Everest Titanium 2.0L AT 4x2 sản xuất năm 2019 mới 100%; thời hạn vay là 72 tháng kể từ ngày tiếp theo liền kề của ngày đầu tiên ngày 24/12/2019 đến ngày 24/12/2025. Về điều kiện và phương thức giải ngân thì cùng ngày Ngân hàng VP Bank - Chi nhánh Hồ Chí Minh giải ngân cho bà S theo phương thức giải ngân một lần bằng hình thức chuyển khoản vào tài khoản thanh toán của người thụ hưởng. Về trả nợ gốc, lãi tiền vay: Các bên thỏa thuận, bên vay phải trả nợ gốc cho bên Ngân hàng VP Bank - Chi nhánh Hồ Chí Minh theo định kỳ 01 tháng/ lần vào ngày 01 (gọi là kỳ trả nợ gốc), kỳ trả nợ gốc đầu tiên là ngày 01/02/2020, số tiền gốc mà bên vay phải trả mỗi kỳ là 11.098.000đ, riêng kỳ cuối cùng trả dứt nợ vay. Về lãi xuất vay hai bên đã thỏa thuận và thống nhất là 9,49%/ năm (lãi xuất được tính theo năm là 365 ngày), cố định trong 12 tháng đầu tiên, sau đó điều chỉnh lãi xuất 03/tháng/lần theo thỏa thuận ghi trong hợp đồng.

Về nợ gốc: Quá trình thực hiện hợp đồng vay tài sản bà S đã trả nợ (được 09 tháng) cho đến ngày 30/9/2020 với số tiền là 88.800.000đ (tám mươi tám triệu, tám trăm ngàn đồng) thì không thực hiện nghĩa vụ trả nợ gốc và tiền lãi phát sinh theo hợp đồng như đã cam kết. Như vậy, số tiền nợ gốc mà bà S còn nợ Ngân hàng VP Bank - Chi nhánh Hồ Chí Minh là 710.215.984 đồng.

Về lãi suất: Cũng theo hợp đồng số: LN1912171994884 về lãi xuất vay hai bên đều thống nhất và thỏa thuận là 9,49%/năm, cố định trong 12 tháng đầu tiên, sau đó điều chỉnh lãi xuất 03/tháng/lần là phù hợp với quy định của pháp luật và mức lãi suất do Ngân hàng Nhà nước quy định. Xem xét việc tính lãi của Ngân hàng VP Bank - Chi nhánh Hồ Chí Minh là phù hợp. Tính đến ngày 24-7-2023 (ngày Tòa án xét xử) số tiền lãi phát sinh do chậm trả nợ là 310.187.442 đồng (trong đó lãi trong hạn 210.789.653 đồng; nợ lãi quá hạn 99.397.789 đồng).

Do bà S vi phạm nghĩa vụ trả nợ nên Ngân hàng VP Bank khởi kiện buộc bà S trả nợ gốc và tiền lãi phát sinh theo hợp đồng là có căn cứ chấp nhận.

Trường hợp bà S không trả được nợ thì Ngân hàng VP Bank được quyền đề nghị Chi cục Thi hành án dân sự có thẩm quyền xử lý tài sản thế chấp (nêu trên) để thu hồi nợ cho Ngân hàng VP Bank theo quy định của pháp luật.

Vì các lẽ trên,

QUYẾT ĐỊNH:

Căn cứ khoản 2 Điều 326, điểm b khoản 1 Điều 35, điểm a khoản 1 Điều 39, khoản 4 Điều 147, khoản 2 Điều 227; khoản 1 Điều 228; Điều 266; Điều 271 và 273 của Bộ luật tố tụng dân sự;

Căn cứ vào các Điều 463; 466 và Điều 468 của Bộ luật dân sự;

Căn cứ vào Điều 95 của Luật các tổ chức tín dụng năm 2010 (sửa đổi bổ sung năm 2017);

Căn cứ Nghị định số 163/2006/NĐ-CP ngày 29/12/2006 của Chính phủ về Giao dịch bảo đảm; Nghị định số 11/2012/NĐ-CP ngày 22/02/2012 của Chính phủ về sửa đổi, bổ sung một số Điều của Nghị định 163/2006/NĐ-CP ngày 29/12/2006.

Căn cứ Nghị định số 102/2017/NĐ-CP ngày 01/9/2017 của Chính phủ về đăng ký biện pháp bảo đảm.

Căn cứ khoản 2 Điều 26 của Nghị quyết số 326/2016/NQ-UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Uỷ ban thuờng vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án.

Xử:

1. Chấp nhận toàn bộ yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn Ngân hàng Thương mại cổ phần Việt Nam TV (VP Bank) đối với bị đơn bà Nguyễn Thị Kim S về việc “Tranh chấp hợp đồng dân sự vay tài sản kiêm hợp đồng thế chấp tài sản”.

2. Buộc bà Nguyễn Thị Kim S có nghĩa vụ trả nợ cho Ngân hàng Thương mại cổ phần Việt Nam TV (VP Bank) số tiền là 1.050.403.426đ (một tỷ, không trăm năm mươi triệu, bốn trăm lẻ ba ngàn đồng, bốn trăm hai mươi sáu đồng), trong đó nợ gốc là 710.215.984đ (bảy trăm mười triệu, hai trăm mươi lăm ngàn đồng, chín trăm tám mươi bốn đồng), tiền lãi phát sinh do chậm trả nợ là 310.187.442đ (ba trăm mười triệu, một trăm tám mươi bảy ngàn đồng, bốn trăm bốn mươi hai đồng).

Kể từ ngày 25/7/2023 bà S phải tiếp tục chịu khoản tiền lãi của số nợ gốc chưa thanh toán theo mức lãi suất các bên đã thỏa thuận trong hợp đồng tín dụng, nếu có sự điều chỉnh lãi thì phải thực hiện điều chỉnh theo quy định của hợp đồng cho đến khi thanh toán xong khoản tiền gốc.

3. Trường hợp bà Nguyễn Thị Kim S không thực hiện nghĩa vụ trả các khoản tiền nợ nêu trên cho Ngân hàng Thương mại cổ phần Việt Nam TV (VP Bank) có quyền đề nghị Cơ quan Thi hành án dân sự có thẩm quyền xử lý tài sản thế chấp để bảo đảm thu hồi toàn bộ khoản nợ, cụ thể tài sản thế chấp: 01 ô tô hiệu Ford số khung MNCAXXMAWAKJ57281, số máy YMWQAJ57281, biển số 49A-299.58 đứng tên chủ sở hữu là bà Nguyễn Thị Kim S theo giấy chứng nhận đăng ký xe ô tô biển kiểm soát: Số (Number) 053231 do Phòng CSGT Công an tỉnh Lâm Đồng cấp ngày 20/12/2019.

Trường hợp số tiền thu được từ việc xử lý tài sản bảo đảm không đủ để thanh toán các khoản nợ cho Ngân hàng Thương mại cổ phần Việt Nam TV (VP Bank) thì bà Nguyễn Thị Kim S có nghĩa vụ tiếp tục trả hết số tiền nợ. Nếu sau khi xử lý sản thế chấp giá trị lớn hơn khoản nợ thì số tiền chênh lệch phải trả lại cho bà Nguyễn Thị Kim S.

4. Trường hợp bà Nguyễn Thị Kim S trả được toàn bộ khoản nợ thì Ngân hàng Thương mại cổ phần Việt Nam TV (VP Bank) có trách nhiệm làm thủ tục giải chấp theo quy định pháp luật để trả lại giấy tờ xe bản chính đã thế chấp.

5. Về án phí: Bà Nguyễn Thị Kim S phải chịu 38.520.000.000đ (ba mươi tám triệu, năm trăm hai mươi ngàn đồng). Ngân hàng Thương mại cổ phần Việt Nam TV (VP Bank) không phải chịu án phí dân sự sơ thẩm nên được hoàn lại số tiền 17.785.000đ (mười bảy triệu, bảy trăm tám mươi lăm ngàn đồng) tiền tạm ứng án phí sơ thẩm đã nộp tại Chi cục thi hành án dân sự huyện Đạ H theo biên lai số 0011031 ngày 13/12/2022 của Chi cục thi hành án dân sự huyện Đạ H, tỉnh Lâm Đồng.

6. Quyền kháng cáo: Đương sự có mặt tại phiên tòa có quyền kháng cáo bản án này trong thời hạn 15 ngày, kể từ ngày tuyên án hôm nay (ngày 24/7/2023) để yêu cầu Toà án nhân dân tỉnh Lâm Đồng xét xử theo thủ tục phúc thẩm. Riêng bị đơn vắng mặt tại phiên tòa thì có quyền kháng cáo bản án này trong thời hạn 15 ngày, kể từ ngày nhận được bản án hoặc kể từ ngày bản án được niêm yết công khai theo quy định của pháp luật.

Trường hợp bản án, quyết định được thi hành theo quy định tại Điều 2 Luật thi hành án dân sự thì người được thi hành án dân sự, người phải thi hành án dân sự có quyền thỏa thuận thi hành án, quyền yêu cầu thi hành án, tự nguyện thi hành án hoặc bị cưỡng chế thi hành án theo quy định tại các Điều 6, 7, 7a và 9 Luật Thi hành án dân sự; thời hiệu thi hành án được thực hiện theo quy định tại Điều 30 Luật thi hành án dân sự.