Bản án 04/2023/DS-PT — Tranh chấp hợp đồng chuyển đổi quyền sử dụng đất

NỘI DUNG VỤ ÁN:

- Theo đơn khởi kiện, lời khai trong quá trình giải quyết vụ án và tại phiên tòa người đại diện hợp pháp của nguyên đơn là bà Nguyễn Thị Th trình bày:

Do quyền sử dụng đất của gia đình ông Phan Thành T không có đường đi cho nên khoảng tháng 02/2004 giữa ông Phan Thành T và ông Trần Văn B có thỏa thuận chuyển đổi quyền sử dụng đất với nhau, diện tích ông T chuyển đổi cho ông B khoảng 660m2, loại đất trồng rừng, chiều ngang khoảng 6m, chiều dài khoảng 100m, tại ấp T, xã T, huyện D (nay là khu phố T, khu phố T, thành phố D), tỉnh Bình Dương thuộc thửa 54, tờ bản đồ E3 theo Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (viết tắt là GCNQSDĐ) cấp ngày 31/8/2000 cho hộ ông Phan Thành T. Diện tích đất tương ứng khoảng 660m2 ông B phải giao cho ông T, chiều ngang khoảng 6m, chiều dài khoảng 100m, tại ấp T, xã T, huyện D (nay là khu phố T, khu phố T, thành phố D), tỉnh Bình Dương đất thuộc thửa đất số 32, tờ bản đồ E3 theo GCNQSDĐ cấp ngày 10/9/2001 cho hộ ông Trần Văn B. Hai bên không lập giấy tờ về việc chuyển đổi, chỉ thỏa thuận bằng lời nói, khi thỏa thuận chỉ có bà Bùi Thị Tuyết L, ông T, ông B và vợ con của ông B (không nhớ họ tên vợ con ông B), ngoài ra không còn ai khác chứng kiến việc thỏa thuận chuyển đổi này. Sau khi thỏa thuận chuyển đổi, ông T đã giao đất cho ông B còn ông B thì chưa giao đất cho ông T. Việc giao đất hai bên cũng không lập văn bản.

Tại phiên toà, người đại diện hợp pháp của nguyên đơn thay đổi phần trình bày cụ thể là quyền sử dụng đất mà nguyên đơn giao cho bị đơn thuộc quyền quản lý, sử dụng của nguyên đơn, chưa được cấp GCNQSDĐ cho nguyên đơn như đã trình bày trước đây. Đến năm 2001, bị đơn được cấp GCNQSDĐ, trong diện tích quyền sử dụng đất được cấp cho bị đơn đã bao gồm cả phần diện tích khoảng 660m2 của ông T thực tế quản lý, sử dụng giao cho bị đơn.

Vào năm 2015 và năm 2016, ông Phan Thành T có khởi kiện ông Bùi Quốc T1 và ông Lê Tùng C về việc chuyển đổi quyền sử dụng đất. Do ông T nghĩ thửa đất số 32, tờ bản đồ E3 theo GCNQSDĐ cấp ngày 10/9/2001 cho hộ ông Trần Văn B đã chuyển nhượng cho ông T1, ông C nhưng sau khi biết ông T1 không phải là người đứng tên sử dụng đất nên rút đơn khởi kiện ông T1 và kiện ông C là người đứng tên quyền sử dụng đất. Sau đó, ông T tìm hiểu và xác định phần đất ông B chuyển đổi không phải là phần đất ông C nhận chuyển nhượng mà chính là phần đất ông T đang khởi kiện nên ông T rút đơn kiện đối với ông C.

Cho nên, ông T khởi kiện, khởi kiện bổ sung đối với ông Trần Văn B yêu cầu Tòa án công nhận hợp đồng chuyển đổi quyền sử dụng đất giữa ông Phan Thành T với ông Trần Văn B; buộc bị đơn phải giao phần đất chuyển đổi có diện tích 534,1m2 thuộc thửa 32, tờ bản đồ E3 theo GCNQSDĐ cấp ngày 10/9/2001 cho hộ ông Trần Văn B tại khu phố T, khu phố T, thị xã D, tỉnh Bình Dương. Đối với các tài sản trên quyền sử dụng đất thì không tranh chấp và không yêu cầu giải quyết.

Do hiện trạng quyền sử dụng đất của các bên đã thay đổi so với thời điểm chuyển đổi, nên nguyên đơn không xác định được vị trí quyền sử dụng đất đã giao, chỉ xác định được quyền sử dụng đất đã giao cho bị đơn và bị đơn đã chuyển nhượng lại cho ông Lê Tùng C, ông C đã được cấp GCNQSDĐ thuộc thửa đất số 32, tờ bản đồ số E3 theo GCNQSDĐ số vào sổ H2886 cấp ngày 07/3/2005 thì có phần quyền sử dụng đất mà trước đây nguyên đơn đã giao cho bị đơn. Cho nên, nguyên đơn không yêu cầu đo đạc đối với phần đất đã giao và không yêu cầu bị đơn phải trả lại phần đất đã giao này.

- Bị đơn ông Trần Văn B:

Sau khi thụ lý vụ án, Tòa án đã giao thông báo thụ lý vụ án và yêu cầu bị đơn có ý kiến trả lời bằng văn bản đối với các yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn. Trong quá trình tố tụng của vụ án Tòa án đã triệu tập bị đơn tham gia các buổi làm việc, đối chất, tham gia phiên hòa giải, phiên toà nhưng bị đơn vắng mặt không có lý do. Đồng thời cũng không có ý kiến và cũng không cung cấp bất cứ tài liệu, chứng cứ gì đối với các yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn. Do đó, việc giải quyết yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn được xem xét trên cơ sở chứng cứ do nguyên đơn cung cấp.

- Tại bản tự khai, lời khai trong quá trình giải quyết vụ án người đại diện hợp pháp của người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan ông Bùi Quốc T1 và ông Lê Tùng C là ông Nguyễn Đình A trình bày:

Vào năm 2004, ông Lê Tùng C nhận chuyển nhượng một phần quyền sử dụng đất, diện tích là 3.523m2 thuộc thửa 32 (cũ) tờ bản đồ E3 tại khu phố T, khu phố T, thành phố D, tỉnh Bình Dương của ông Trần Văn B và ông Lê Tùng C đã được cấp GCNQSDĐ số vào sổ H2886 cấp ngày 07/3/2005. Việc chuyển nhượng các bên thực hiện đúng với quy định của pháp luật.

Vào năm 2015, ông T khởi kiện ông Bùi Quốc T1 về việc chuyển đổi quyền sử dụng đất, sau đó ông T rút đơn khởi kiện. Năm 2016, ông T kiện ông Lê Tùng C về việc chuyển đổi quyền sử dụng đất. Giữa ông T với ông C, ông T1 không có thỏa thuận nào về việc chuyển đổi quyền sử dụng đất. Chính vì vậy, sau đó ông T rút đơn khởi kiện. Hiện nay, nguyên đơn khởi kiện diện tích theo đo đạc thực tế là 534,1m2, đối với diện tích đất này nằm trong GCNQSDĐ của bị đơn, không liên quan gì đến quyền sử dụng đất của ông Lê Tùng C. Cho nên, ông Lê Tùng C và ông Bùi Quốc T1 không có liên quan gì trong vụ án. Đối với các yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn đề nghị Tòa án giải quyết theo quy định của pháp luật.

- Tại bản tự khai những người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan bà Bùi Thị Tuyết L, bà Phan Thị Hương Th2, chị Phan Thanh Th1, bà Phan Thị Thanh N, bà Bùi Thị Đ và bà Phan Thị Kim T2 trình bày:

Thống nhất tất cả phần trình bày của nguyên đơn và đồng ý yêu cầu khởi kiện và yêu cầu khởi kiện bổ sung của nguyên đơn, không có ý kiến nào khác.

- Tại bản tự khai, biên bản lấy lời khai của người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan ông Trần Minh H, ông Trần Tấn D, ông Trần Tấn B1, bà Trần Thị Khánh D1, bà Trần Thị Mỹ L1, bà Trần Thị Minh N1, bà Trần Thị Mỹ T3, ông Trần Hữu N2, bà Trần Thị Ngọc Th3 trình bày:

Cha của các ông, bà là ông Trần Văn B và mẹ là bà Nguyễn Thị B (đã chết). Cha mẹ có 10 người con gồm: Ông Trần Minh H, ông Trần Tấn D, ông Trần Tấn B1, bà Trần Thị Khánh D1, bà Trần Thị Mỹ L1, bà Trần Thị Minh N2, bà Trần Thị Mỹ T3, ông Trần Hữu N2, bà Trần Thị Ngọc Th3 và bà Trần Thị Mỹ D4 [đã chết có chồng là ông Trương Hoàng M (đã chết), có 02 người con là Trương Hoàng O và Trương Thị Y]. Đối với quyền sử dụng đất diện tích 534,1m2 tại khu phố T, khu phố T, thành phố D, tỉnh Bình Dương hiện nguyên đơn đang tranh chấp, đây là một phần quyền sử dụng đất đã được cơ quan có thẩm quyền cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho cha của các ông, bà là hộ ông Trần Văn B. Nguồn gốc quyền sử dụng đất do tổ tiên, ông bà canh tác, quản lý và sử dụng từ rất lâu. Giữa nguyên đơn và bị đơn không có thỏa thuận chuyển đổi quyền sử dụng đất nên yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn là không có căn cứ, đề nghị Tòa án không chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn.

- Tại bản tự khai của người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan chị Nguyễn Thuỳ D2 và anh Nguyễn Trần D3 trình bày:

Vào khoảng năm 2000 anh, chị có nhập hộ khẩu vào hộ của ông Trần Văn B. Đến năm 2004 anh, chị làm thủ tục tách khẩu khỏi hộ của ông B. Thời điểm nhập khẩu anh, chị xác định chỉ nhập nhờ hộ khẩu. Đối với quyền sử dụng đất cấp cho hộ ông Trần Văn B thì anh, chị không liên quan.

- Tại bản tự khai của người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan chị Trương Thị Y và chị Trương Hoàng O trình bày:

Các chị là con của bà Trần Thị Mỹ D4 và ông Trương Hoàng M. Bà D và ông M đã chết. Đối với tranh chấp giữa các bên trong vụ án các chị không có ý kiến gì, đề nghị Toà án giải quyết theo quy định của pháp luật.

Tại Bản án dân sự sơ thẩm số 43/2022/DS-ST ngày 10 tháng 6 năm 2022 của Tòa án nhân dân thành phố D, tỉnh Bình Dương đã quyết định:

Không chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn ông Phan Thành T đối với bị đơn ông Trần Văn B về việc tranh chấp hợp đồng chuyển đổi quyền sử dụng đất.

Ngoài ra, bản án sơ thẩm còn tuyên về chi phí tố tụng, án phí và quyền kháng cáo.

Sau khi có bản án sơ thẩm, ngày 05/8/2022 nguyên đơn ông Phan Thành T do người đại diện theo ủy quyền là bà Nguyễn Thị Th có đơn kháng cáo toàn bộ bản án sơ thẩm.

Tại phiên tòa phúc thẩm, nguyên đơn vẫn giữ nguyên yêu cầu khởi kiện và yêu cầu kháng cáo. Người đại diện hợp pháp của nguyên đơn trình bày: thời điểm chuyển đổi đất thì phần đất của ông B đã chồng lấn ranh với thửa đất số 54 của ông T nên khi hoán đổi ông B không phải trả lại phần chồng lấn này mà ông T đồng ý giao luôn cho ông B, ông B không phải điều chỉnh GCNQSDĐ. Còn phần đất hoán đổi ông B giao cho ông T nằm sát cạnh phía Tây của thửa đất số 32 (của ông B) và phần diện tích đất này đã bị thu hồi làm đường Mỹ Phước - Tân Vạn. Do ông B chưa giao diện tích đất hoán đổi cho ông T và ông B đã chuyển nhượng hết đất cho nhiều người và qua nhiều lần chuyển nhượng nên ông T yêu cầu ông B phải giao cho ông T phần đất đang tranh chấp còn đứng tên ông B.

Các đương sự không thỏa thuận được với nhau về việc giải quyết vụ án.

Người bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp cho bị đơn là ông Trần Văn B và những người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan (gồm: ông Trần Minh H, ông Trần Tấn D, ông Trần Tấn B1, bà Trần Thị Khánh D1, bà Trần Thị Mỹ L1, bà Trần Thị Minh N1, bà Trần Thị Mỹ T3, ông Trần Hữu N2, bà Trần Thị Ngọc Th3, chị Nguyễn Thùy D2, anh Nguyễn Trần D3, bà Trương Thị Y, bà Trương Hoàng O) trình bày ý kiến: Bị đơn xác định không có việc hoán đổi đất với ông T và tại đơn khởi kiện, nguyên đơn đã xác định rõ bị đơn không giao đất cho nguyên đơn. Nguồn gốc đất của bị đơn là do cha mẹ để lại, bị đơn đã được cấp đất vào năm 2001 trên cơ sở bản án đã có hiệu lực pháp luật khi giải quyết tranh chấp giữa các anh em của bị đơn. Biên bản hòa giải giữa ông T với ông T1 là thỏa thuận riêng, không liên quan đến bị đơn. Đề nghị Hội đồng xét xử không chấp nhận kháng cáo của nguyên đơn và giữ nguyên bản án sơ thẩm.

Đại iện Viện ki m sát nh n n tỉnh Bình Dương phát bi u quan đi m:

Về tố tụng: Những người tiến hành tố tụng và tham gia tố tụng đã thực hiện đúng quy định của Bộ luật Tố tụng dân sự. Kháng cáo của nguyên đơn là trong thời hạn luật định.

Về nội dung: Nguyên đơn trình bày vào tháng 02/2004, nguyên đơn có hoán đổi đất với bị đơn, việc hoán đổi chỉ thỏa thuận bằng lời nói, không có người làm chứng. Sau khi xem xét các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ vụ án, nhận thấy yêu cầu kháng cáo của nguyên đơn là không có căn cứ, bởi lẽ: nguồn gốc quyền sử dụng đất cấp cho bị đơn theo Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cấp ngày 10/9/2001 là của cha mẹ bị đơn để lại, bị đơn đã được cấp Giấy chứng nhận (sổ trắng) từ năm 1991, sau đó các anh chị em của bị đơn tranh chấp với nhau và đã được giải quyết theo các bản án có hiệu lực pháp luật. Năm 2001, bị đơn đăng ký, cấp đổi sổ theo bản án đã có hiệu lực pháp luật. Việc ông T1 cho rằng có việc hoán đổi đất tại biên bản hòa giải tranh chấp giữa ông T và ông T1 nhưng ông T1 không phải là chủ sử dụng đất mà ông T1 là người được ông C ủy quyền trông coi đất. Nguyên đơn không xác định được vị trí, diện tích đất hoán đổi với bị đơn. Nguyên đơn kháng cáo nhưng không chứng minh được có sự hoán đổi, không cung cấp được tài liệu, chứng cứ chứng minh cho yêu cầu kháng cáo. Do đó, đề nghị Hội đồng xét xử không chấp nhận yêu cầu kháng cáo, giữ nguyên bản án sơ thẩm.

Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ vụ án và đã được thẩm tra tại phiên tòa, căn cứ vào kết quả tranh tụng tại phiên tòa, lời trình bày của đương sự, ý kiến của Luật sư, Kiểm sát viên,

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Vì các lẽ trên,

QUYẾT ĐỊNH:

- Căn cứ khoản 1 Điều 148, khoản 1 Điều 308, Điều 313 của Bộ luật Tố tụng dân sự;

- Căn cứ Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14, ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án,

1. Không chấp nhận kháng cáo của nguyên đơn là ông Phan Thành T.

2. Giữ nguyên Bản án dân sự sơ thẩm số 43/2022/DS-ST ngày 10 tháng 6 năm 2022 của Tòa án nhân dân thành phố D, tỉnh Bình Dương.

3. Về án phí dân sự phúc thẩm: Ông Phan Thành T được miễn nộp.

Bản án phúc thẩm có hiệu lực pháp luật kể từ ngày tuyên án.