Bản án 03/2022/KDTM-PT — Tranh chấp hợp đồng tín dụng

NỘI DUNG VỤ ÁN:

Theo đơn khởi kiện đề ngày 10 tháng 01 năm 2018 và các lời khai tiếp theo người đại diện của nguyên đơn là ông Nguyễn Anh T trình bày:

Ngày 02/12/2011 Ngân hàng thương mại cổ phần Việt Nam V (sau đây gọi tắt là Ngân hàng) ký hợp đồng tín dụng số M1104526 cho anh Phùng Văn Tr và chị Phùng Thị Minh Ph vay số tiền là 800.000.000 đồng, thời hạn hợp đồng 12 tháng kể từ ngày giải ngân lần đầu tiên, mục đích vay vốn để kinh doanh vật liệu xây dựng. Lãi suất cụ thể được tính trên từng lần giải ngân, lãi suất quá hạn bằng 150% lãi suất trong hạn; khoản nợ lãi quá hạn sẽ phải chịu tiền phạt chậm trả lãi tính trên số tiền lãi chậm trả và số ngày chậm trả, với mức lãi suất bằng 0.05%/ngày, bắt đầu tính từ thời điểm quá hạn cho đến khi bên vay thanh toán hết nợ lãi quá hạn. Quá trình thực hiện hợp đồng các bên đã tất toán đối với khế ước nhận nợ số M1104526, ngày 02/12/2011 và tiếp tục ký 02 khế ước nhận nợ. Khế ước nhận nợ M1104526/02, ngày 28/5/2012 với số tiền giải ngân là 380.000.000 đồng; thời hạn vay là 06 tháng, kể từ ngày 28/5/2012. Khế ước nhận nợ số M1104526/03, ngày 30/5/2012 với số tiền giải ngân là 420.000.000 đồng; thời hạn vay là 06 tháng, kể từ ngày 30/5/2012. Các bên thỏa thuận kỳ hạn trả nợ gốc cuối kỳ của khế ước M1104526/02 vào ngày 28/11/2012 và của khế ước M1104526/03 vào ngày 30/11/2012; trả lãi vào ngày 20 hàng tháng, bắt đầu từ ngày 20/6/2012; lãi suất vay là 18,5%/năm, kỳ hạn điều chỉnh là 03 tháng/01 lần, biên độ điều chỉnh là 7,5%/năm.

Để đảm bảo cho khoản vay trên Ngân hàng đã nhận 02 tài sản thế chấp. Tài sản thứ nhất là Quyền sử dụng đối với thửa đất số 51, tờ bản đồ số 38, diện tích 290m2 tại tổ dân phố Trà 1, phường H, thành phố V, tỉnh Vĩnh Phúc đứng tên ông Phùng Văn A được Ủy ban nhân dân thành phố Vĩnh Yên cấp giấy chứng nhận ngày 17/11/2011 và tài sản trên đất theo hợp đồng thế chấp tài sản số TC 11059102/01/VTG ngày 02/12/2011. Tài sản thứ hai là Quyền sử dụng đối với thửa đất số 146, tờ bản đồ số 27, diện tích 144m2 tại phường H, thị xã V (nay là thành phố V), tỉnh Vĩnh Phúc đứng tên hộ bà Nguyễn Thị D1 được Ủy ban nhân dân thị xã Vĩnh Yên cấp giấy chứng nhận ngày 05/6/2003 và tài sản trên đất theo hợp đồng thế chấp tài sản số TC 11059102/02/VTG ngày 02/12/2011.

Kể từ khi vay cho đến hết ngày 06/12/2021, anh Phùng Văn Tr và chị Phùng Thị Minh Ph mới trả cho Ngân hàng được 49.469.388 đồng (Bốn mươi chín triệu bốn trăm sáu mươi chín nghìn ba trăm tám mươi tám đồng) tiền lãi. Ngân hàng đã nhiều lần đôn đốc thanh toán nợ gốc và lãi nhưng anh Tr, chị Ph không trả được. Vì vậy, Ngân hàng khởi kiện đề nghị Tòa án giải quyết buộc anh Phùng Văn Tr, chị Phùng Thị Minh Ph phải trả cho Ngân hàng toàn bộ số tiền nợ gốc, tiền nợ lãi, tiền phạt chậm trả lãi và các khoản chi phí phát sinh liên quan theo Hợp đồng tín dụng nêu trên. Tính đến ngày 06/12/2021 thì tổng số tiền mà anh Phùng Văn Tr, chị Phùng Thị Minh Ph còn phải trả là 3.296.954.773 đồng; trong đó tiền gốc là 800.000.000 đồng, tiền lãi là 1.665.019.766 đồng, lãi chậm trả và lãi phạt là 831.935.008 đồng. Nếu anh Tr, chị Ph không trả nợ thì đề nghị Tòa án cho phát mại tài sản đã thế chấp để thu hồi nợ cho Ngân hàng.

Bị đơn anh Phùng Văn Tr đồng thời là người đại diện theo ủy quyền của chị Phùng Thị Minh Ph trình bày: Thừa nhận lời khai của Ngân hàng về việc vay tiền, số tiền vay, thời hạn, lãi suất và việc bên thứ ba là vợ chồng ông Phùng Văn A, bà Trần Thị A1 và vợ chồng ông Nguyễn Văn D, bà Nguyễn Thị D1 thế chấp tài sản khi bị đơn vay tiền là đúng. Do điều kiện khó khăn nên bị đơn không thực hiện đúng thỏa thuận trả nợ theo hợp đồng. Tính đến hết ngày 06/12/2021 vợ chồng anh mới trả cho Ngân hàng được 49.469.388 đồng tiền lãi. Hiện vợ chồng anh còn nợ Ngân hàng tổng số là 3.296.954.773 đồng; trong đó tiền gốc là 800.000.000 đồng; tiền lãi là 1.665.019.766 đồng và phạt chậm trả lãi là 831.935.008 đồng. Do điều kiện khó khăn nên bị đơn đề nghị Ngân hàng cho trả nợ dần, nếu không trả được thì bị đơn cũng đồng ý phát mại tài sản thế chấp để trả nợ.

Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan ông Phùng Văn A trình bày: Ông là bố đẻ anh Phùng Văn Tr. Ông thường xuyên đi làm ăn xa, thỉnh thoảng mới về nên anh Tr nhờ bà Trần Thị A1 (là vợ ông) đề nghị ông cho mượn tài sản là quyền sử dụng đất đã được cấp giấy chứng nhận đứng tên ông để thế chấp vay tiền Ngân hàng. Việc vay nợ giữa vợ chồng anh Tr với Ngân hàng như thế nào thì ông không biết vì anh Tr chỉ đem một số giấy tờ về cho ông ký và khi ký ông cũng không xem nội dung nên không biết cụ thể là những giấy tờ gì. Do làm ăn bị thua lỗ nên anh Tr đã bỏ lên Lào Cai và không liên lạc với gia đình, còn chị Ph thì bỏ về nhà mẹ đẻ khoảng 03 đến 04 năm nay. Ngân hàng khởi kiện đòi tiền anh Tr, chị Ph thì ông đề nghị giải quyết theo quy định của pháp luật và cho anh Tr, chị Ph được trả nợ dần; ông không đồng ý phát mại tài sản đã thế chấp.

Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan là bà Trần Thị A1, ông Nguyễn Văn D và bà Nguyễn Thị D1 được Tòa án triệu tập nhiều lần nhưng không đến Tòa án làm việc.

Với nội dung như trên, tại Bản án kinh doanh thương mại sơ thẩm số 07/2021/KDTM-ST ngày 06 tháng 12 năm 2021 của Tòa án nhân dân thành phố Vĩnh Yên, tỉnh Vĩnh Phúc đã quyết định.

Căn cứ Điều 4, khoản 2 Điều 91, Điều 94, khoản 1 Điều 95 Luật các tổ chức tín dụng năm 2010; các Điều 317, 357, 463, 466 của Bộ luật Dân sự năm 2015; Nghị quyết 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án:

Chấp nhận yêu cầu khởi kiện của Ngân hàng thương mại cổ phần Việt Nam V. Buộc anh Phùng Văn Tr và chị Phùng Thị Minh Ph trả cho Ngân hàng thương mại cổ phần Việt Nam V số tiền gốc và lãi tính đến ngày 06/12/2021 tổng là 3.296.954.773 đồng (trong đó gốc là 800.000.000 đồng; lãi là 1.665.019.766 đồng, phạt chậm trả lãi 831.935.008 đồng) và tiếp tục thanh toán số tiền lãi, phí, chi phí phát sinh theo hợp đồng tín dụng kể từ ngày 07/12/2021 cho đến khi trả hết nợ.

Trường hợp anh Phùng Văn Tr và chị Phùng Thị Minh Ph không thanh toán được toàn bộ số nợ trên thì Ngân hàng thương mại cổ phần Việt Nam V được đề nghị các cơ quan có thẩm quyền xử lý phát mại tài sản thế chấp để thu hồi nợ gồm: Quyền sử dụng đối với thửa đất số 51, tờ bản đồ số 38, diện tích 290m2 tại tổ dân phố Trà 1, phường H, thành phố V, tỉnh Vĩnh Phúc đứng tên ông Phùng Văn A được Ủy ban nhân dân thành phố Vĩnh Yên cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số BH 032635 ngày 17/11/2011 và tài sản trên đất theo hợp đồng thế chấp tài sản số TC 11059102/01/VTG ngày 02/12/2011 và Quyền sử dụng đối với thửa đất số 146, tờ bản đồ số 27, diện tích 144m2 tại phường H, thị xã V (nay là thành phố V), tỉnh Vĩnh Phúc đứng tên bà Nguyễn Thị D1 được Ủy ban nhân dân thị xã Vĩnh Yên cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số U500833 ngày 05/6/2003 và tài sản trên đất theo hợp đồng thế chấp tài sản số TC 11059102/02/VTG ngày 02/12/2011. Trong trường hợp số tiền xử lý tài sản đảm bảo không đủ để trả nợ cho Ngân hàng thì anh Phùng Văn Tr và chị Phùng Thị Minh Ph vẫn phải tiếp tục trả nợ theo hợp đồng tín dụng đã ký kết cho đến khi trả xong toàn bộ số tiền nợ.

Ngoài ra bản án còn tuyên án phí, quyền kháng cáo, nghĩa vụ thi hành án theo quy định của pháp luật cho các đương sự.

Sau khi xét xử sơ thẩm, ngày 04/01/2022 Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Vĩnh Phúc ban hành Quyết định số 14/QĐKNPT-VKS-KDTM kháng nghị Bản án số 07/2021/KDTM-ST ngày 06/12/2021 của Tòa án nhân dân thành phố Vĩnh Yên, đề nghị cấp phúc thẩm hủy toàn bộ bản án sơ thẩm do có vi phạm về thời hiệu khởi kiện; vi phạm về việc tính lãi phạt chậm trả lãi, phạm vi tính lãi; vi phạm trong việc giải quyết yêu cầu xử lý tài sản bảo đảm của nguyên đơn gây khó khăn cho công tác thi hành án; vi phạm trong việc tống đạt các văn bản tố tụng cho đương sự.

Tại phiên tòa phúc thẩm, Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Vĩnh Phúc giữ nguyên nội dung kháng nghị.

Kiểm sát viên phát biểu quan điểm khẳng định trong quá trình giải quyết vụ án cũng như tại phiên tòa phúc thẩm Thẩm phán, Thư ký Tòa án và Hội đồng xét xử đã thực hiện đầy đủ trình tự, thủ tục tố tụng theo quy định; nguyên đơn đã chấp hành đúng quy định của pháp luật, bị đơn và những người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan đã được Tòa án triệu tập hợp lệ nhưng vắng mặt là chưa thực hiện đúng quyền và nghĩa vụ của đương sự theo quy định của pháp luật làm khó khăn cho việc giải quyết vụ án của Tòa án. Kiểm sát viên đề nghị Hội đồng xét xử chấp nhận toàn bộ kháng nghị số 14/QĐKNPT-VKS-KDTM ngày 04/01/2022 của Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Vĩnh Phúc; áp dụng Điều 310 của Bộ luật Tố tụng dân sự hủy bản án sơ thẩm kinh doanh thương mại số 07/2021/KDTM-ST ngày 06 tháng 12 năm 2021 của Tòa án nhân dân thành phố Vĩnh Yên và chuyển hồ sơ vụ án cho Tòa án nhân dân thành phố Vĩnh Yên giải quyết lại theo thủ tục sơ thẩm.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Để đảm bảo cho khoản vay trên Ngân hàng đã nhận 02 tài sản thế chấp. Tài sản thứ nhất là Quyền sử dụng đối với thửa đất số 51, tờ bản đồ số 38, diện tích 290m2 tại tổ dân phố Trà 1, phường H, thành phố V, tỉnh Vĩnh Phúc được Ủy ban nhân dân thành phố Vĩnh Yên cấp giấy chứng nhận ngày 17/11/2011 đứng tên ông Phùng Văn A và tài sản trên đất theo hợp đồng thế chấp tài sản số TC 11059102/01/VTG ngày 02/12/2011. Tài sản thứ hai là Quyền sử dụng đối với thửa đất số 146, tờ bản đồ số 27, diện tích 144m2 tại phường H, thành phố V, tỉnh Vĩnh Phúc được Ủy ban nhân dân thành phố Vĩnh Yên cấp giấy chứng nhận ngày 05/6/2003 đứng tên hộ bà Nguyễn Thị D1 và tài sản trên đất theo hợp đồng thế chấp tài sản số TC 11059102/02/VTG ngày 02/12/2011.

Kể từ khi vay cho đến hết ngày 06/12/2021, thì anh Phùng Văn Tr, chị Phùng Thị Minh Ph mới trả cho Ngân hàng được 49.469.388 đồng (Bốn mươi chín triệu bốn trăm sáu mươi chín nghìn ba trăm tám mươi tám đồng) tiền lãi. Ngân hàng khởi kiện yêu cầu anh Phùng Văn Tr, chị Phùng Thị Minh Ph phải trả tổng số tiền là 3.296.954.773 đồng; trong đó tiền gốc là 800.000.000 đồng, tiền lãi là 1.665.019.766 đồng, lãi chậm trả và lãi phạt là 831.935.008 đồng.

Với nội dung nêu trên, Tòa cấp sơ thẩm đã chấp nhận toàn bộ yêu cầu khởi kiện của Ngân hàng buộc vợ chồng anh Tr, chị Ph phải trả Ngân hàng số tiền là 3.296.954.773 đồng và tuyên xử lý tài sản thế chấp để thu hồi nợ.

Ngoài ra, theo điểm a khoản 1 Điều 13 Nghị quyết số 01/2019/NQ-HĐTP ngày 11/01/2019 của Hội đồng Thẩm phán Tòa án nhân dân tối cao hướng dẫn áp dụng một số quy định của pháp luật về lãi, lãi suất, phạt vi phạm thì khi giải quyết vụ án hình sự, hành chính, vụ việc dân sự, hôn nhân và gia đình, kinh doanh, thương mại, lao động, cùng với việc quyết định khoản tiền mà bên có nghĩa vụ về tài sản phải thanh toán cho bên được thi hành án thì Tòa án phải quyết định trong bản án hoặc quyết định như sau: “Đối với trường hợp chậm thực hiện nghĩa vụ trong hợp đồng mà các bên có thỏa thuận về việc trả lãi thì quyết định kể từ ngày tiếp theo của ngày xét xử sơ thẩm cho đến khi thi hành án xong, bên phải thi hành án còn phải chịu khoản tiền lãi của số tiền còn phải thi hành án theo mức lãi suất các bên thỏa thuận nhưng phải phù hợp với quy định của pháp luật; nếu không có thỏa thuận về mức lãi suất thì quyết định theo mức lãi suất quy định tại khoản 2 Điều 468 của Bộ luật Dân sự năm 2015”.

Như vậy, việc bản án sơ thẩm tuyên “Buộc anh Phùng Văn Tr và chị Phùng Thị Minh Ph … tiếp tục thanh toán số tiền lãi, phí, chi phí phát sinh theo hợp đồng tín dụng kể từ ngày 07/12/2021 cho đến khi trả hết nợ” … là trái quy định của pháp luật làm ảnh hưởng đến quyền lợi của đương sự.

Do việc tống đạt, niêm yết các văn bản tố tụng của Tòa cấp sơ thẩm không đúng quy định nên việc Tòa xét xử vắng mặt các đương sự là vi phạm nghiêm trọng thủ tục tố tụng, xâm phạm quyền lợi hợp pháp của họ. Thấy rằng, kháng nghị của Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Vĩnh Phúc về việc đề nghị hủy bản án sơ thẩm và chuyển hồ sơ vụ án cho Tòa án cấp sơ thẩm giải quyết lại vụ án theo thủ tục sơ thẩm là có căn cứ, đúng pháp luật được Hội đồng xét xử chấp nhận.

Vì các lẽ trên;

QUYẾT ĐỊNH:

Căn cứ khoản 3 Điều 308, Điều 310 Bộ luật Tố tụng dân sự.

Hủy bản án sơ thẩm số 07/2021/KDTM-ST ngày 06/12/2021 của Tòa án nhân dân thành phố Vĩnh Yên, tỉnh Vĩnh Phúc và chuyển hồ sơ vụ án cho Tòa án nhân dân thành phố Vĩnh Yên giải quyết lại vụ án theo thủ tục sơ thẩm.

Bản án phúc thẩm có hiệu lực pháp luật kể từ ngày tuyên án./.