Bản án 01/2022/DS-PT — Đòi bồi thường thiệt hại ngoài hợp đồng về tài sản

NỘI DUNG VỤ ÁN:

Theo đơn khởi kiện, các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ, quá trình giải quyết vụ án và tại phiên tòa, nguyên đơn anh Vừ A M trình bày:

Gia đình anh (anh chung sống cùng với bố đẻ là ông Vừ A D) có sử dụng 01 diện tích đất ruộng tại khu vực cây Xoài thuộc Bản P, xã Đ, huyện SM, tỉnh SL để trồng lúa từ năm 1992 với diện tích khoảng 300m2, năm 2013 - 2014 thì bị lũ lụt làm sạt lở khoảng 70m2 đất nên phải bỏ hoang phần diện tích này, đến năm 2016 thì gia đình anh đã cải tạo lại diện tích đất khoảng 70m2 để tiếp tục sử dụng làm ruộng mạ. Đến năm 2018 - 2019 thì nảy sinh tranh chấp với gia đình anh Vừ A T, vì anh T cho rằng phần ruộng mạ này là của ông Vừ Sáy Dạ (bố đẻ của anh T).

Trong thời gian đang diễn ra tranh chấp chưa được giải quyết xong thì gia đình anh vẫn tiếp tục sử dụng diện tích đất có tranh chấp này để làm ruộng mạ, chuẩn bị cho vụ cấy trồng năm 2021. Đến ngày 06/6/2021, anh T có sử dụng bình phun phun thuốc diệt cỏ vào toàn bộ ruộng mạ giống của gia đình anh (thời điểm này mạ giống đã lên cao được khoảng 20cm và chuẩn bị được mang đi cấy trồng) gây thiệt hại toàn bộ số mạ trên diện tích 300m2. Việc phun thuốc diệt cỏ của anh T vào ruộng mạ giống của gia đình anh có anh Vừ A Khá và Vừ A V nhìn thấy, sau khi anh T phun xong trên đường về qua bản Púng Báng thì có gặp ông Vừ Sái Lạ và nói với ông Lạ là: “vừa đi phun thuốc trừ cỏ vào ruộng mạ nhà ông D (tức bố đẻ anh M) xong”. Gia đình anh đã báo cáo sự việc với chính quyền xã Đứa Mòn để giải quyết, nhưng quá trình hòa giải, giải quyết tại UBND xã Đứa Mòn không thành.

Cũng vì vấn đề này mà nảy sinh mâu thuẫn khác, ngày 30/10/2021 gia đình anh M và gia đình anh T xô xát, đánh nhau làm cho Vừ A Th (là em trai ruột của anh M) và ông Vừ A D (bố đẻ anh M) bị thương tích, tuy nhiên sự việc gây thương tích này đã được hai bên tự nguyện thỏa thuận giải quyết và bồi thường xong. Anh M cho rằng, việc anh T phun thuốc trừ cỏ khiến ruộng mạ bị thiệt hại không thể đem cấy trồng, số mạ đó nếu đem cấy sẽ cho khoảng từ 80 - 100 bao thóc = 04 tấn thóc = 50.000.000đ.

Nay anh khởi kiện ra Tòa án yêu cầu anh T phải bồi thường số tiền của việc không có mạ cấy dẫn đến thiệt hại 04 tấn thóc là 50.000.000đ; đối với yêu cầu khởi tố bị can đối với anh T về hành vi hủy hoại tài sản theo đơn khởi kiện anh xin rút đề nghị này.

Theo bản tự khai, các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ, quá trình giải quyết vụ án và tại phiên tòa, bị đơn anh Vừ A T trình bày:

Anh thừa nhận sự việc giữa gia đình anh và gia đình anh M có tranh chấp quyền sử dụng đất đối với 01 diện tích đất ruộng tại khu vực cây Xoài đúng như anh M đã trình bày; đối với việc tranh chấp diện tích đất này anh đã đề nghị Ban quản lý bản Púng Báng, xã Đứa Mòn giải quyết, tuy nhiên khi sự việc đang được Ban quản lý bản giải quyết và nhiều lần mời ông D (là bố đẻ nguyên đơn) lên gặp gỡ 2 bên để giải quyết thì ông D đều lấy lý do bận không đến và chưa giải quyết xong thì gia đình ông D - anh M vẫn tiếp tục sử dụng diện tích ruộng đang có tranh chấp để gieo mạ. Do bức xúc với hành vi này của ông D, ngày 06/6/2021 anh có mang bình phun chứa nước trắng lên phun vào ruộng mạ do gia đình ông D cấy trên diện tích đất đang có tranh chấp với mục đích để dọa cho gia đình ông D phải đến buổi hòa giải của Ban quản lý bản Púng Báng giải quyết việc tranh chấp diện tích đất cấy mạ giữa hai gia đình. Sau khi phun xong anh T có thông báo cho Ban quản lý bản Púng Báng và một số người dân trong bản biết. Ngày 28/7/2021, UBND xã Đứa Mòn có cử 01 tổ công tác xuống làm việc và xác minh đối với diện tích mạ mà anh M cho rằng bị anh phá hoại đã làm rõ là số mạ bị phun không chết.

Nay anh M khởi kiện ra Tòa án yêu cầu phải bồi thường số tiền của việc không có mạ cấy dẫn đến thiệt hại 04 tấn thóc là 50.000.000đ và khởi tố bị can đối với anh về hành vi Hủy hoại tài sản anh T không nhất trí.

Tại Bản án dân sự sơ thẩm số 05/2022/DS-ST ngày 11/8/2022 của Tòa án nhân dân huyện Sông Mã đã quyết định:

Căn cứ khoản 6 Điều 26, điểm a khoản 1 Điều 35, điểm c khoản 1 Điều 39, khoản 1 Điều 147, Điều 157, Điều 158; khoản 1 Điều 228 Bộ luật tố tụng Dân sự; Điều 584, 588, 589 Bộ Luật Dân sự. Khoản 1, khoản 3 Điều 26, điểm a khoản 2 Điều 27; điểm đ khoản 1 Điều 12 Nghị quyết 326/2016/UBTVQH 14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội về án phí, lệ phí Tòa án.

- Về yêu cầu khởi kiện:

Không chấp nhận toàn bộ nội dung đơn khởi kiện về việc yêu cầu bồi thường thiệt hại về tài sản của anh Vừ A M đối với anh Vừ A T.

Không chấp nhận yêu cầu buộc anh Vừ A T phải bồi thường số tiền là 50.000.000đ của anh Vừ A M.

Ngoài ra, Tòa án cấp sơ thẩm còn tuyên về án phí, chi phí tố tụng và quyền kháng cáo cho các đương sự.

Sau khi xét xử sơ thẩm, ngày 17/8/2022 nguyên đơn anh Vừ A M kháng cáo, không nhất trí với toàn bộ bản án sơ thẩm của Tòa án nhân dân huyện Sông Mã.

* Tại phiên tòa phúc thẩm:

Nguyên đơn giữ nguyên yêu cầu kháng cáo đề nghị cấp phúc thẩm xem xét sửa toàn bộ bản án, bị đơn anh Vừ A T có đơn xin vắng mặt tại phiên tòa.

Ý kiến của Kiểm sát viên phát biểu về quá trình thực hiện tố tụng của Thẩm phán chủ toạ phiên toà, Hội đồng xét xử và những người tham gia tố tụng trong quá trình giải quyết vụ án, kể từ khi thụ lý cho đến trước thời điểm Hội đồng xét xử nghị án đã thực hiện và chấp hành đầy đủ các quy định của Bộ luật Tố tụng dân sự.

Hướng giải quyết, Kiểm sát viên đề nghị: Căn cứ khoản 1 Điều 308 Bộ luật Tố tụng dân sự không chấp nhận nội dung kháng cáo của anh Vì A M, đề nghị giữ nguyên bản án sơ thẩm.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ vụ án, căn cứ vào kết quả tranh tụng tại phiên tòa, Hội đồng xét xử phúc thẩm nhận định:

Các tài liệu trong vụ án thể hiện: Giữa hai gia đình anh Vừ A M và anh Vừ A T có xảy ra tranh chấp về quyền sử dụng 01 diện tích đất ruộng (đất chưa được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất) tại khu vực cây Xoài thuộc Bản P, xã Đ, huyện SM, tỉnh SL. Anh T trình bày, trong thời gian đang giải quyết tranh chấp thì gia đình anh M - Ông D vẫn tiếp tục trồng mạ trên diện tích đất có tranh chấp, vì bức xúc với việc làm này của ông D nên ngày 06/6/2021 anh T có sử dụng 01 bình phun thuốc trừ cỏ cũ và đổ nước trắng vào trong rồi đến phun lên số mạ được gia đình ông D - anh M trồng trên diện tích đất có tranh chấp.

Sau khi thực hiện xong việc này anh T có thông báo lại với Ban quản lý bản Púng Báng, anh T không thừa nhận có hành vi phun thuốc trừ cỏ vào ruộng mạ mà chỉ xác định là phun nước trắng vào ruộng mạ. Quá trình giải quyết vụ án tại Tòa án sơ thẩm, không đủ tài liệu, chứng cứ chứng minh anh T có hành vi phun thuốc diệt cỏ vào ruộng mạ. Tại phiên tòa phúc thẩm người làm chứng anh Vừ A V xác nhận có nhìn thấy anh T phun thuốc màu đỏ vào ruộng mạ anh M, tuy nhiên tại biên bản kiểm tra ngày 28/7/2021 của UBND xã Đứa Mòn xác định tại thời điểm kiểm tra ruộng mạ có tranh chấp cũng có dấu hiệu phun thuốc trừ cỏ nhưng hiện ruộng mạ vẫn phát triển tốt. Việc ruộng mạ có một số cây chết hoặc phát triển không tốt không thể khẳng định được nguyên nhân là do hành vi anh T sử dụng bình phun phun vào ruộng mạ mà cũng có thể do các yếu tố khác tác động như: Điều kiện thổ nhưỡng, khí hậu, điều kiện thời tiết tại thời điểm gieo mạ, việc chăm sóc mạ để gieo cấy có đảm bảo kỹ thuật để phát triển hay không, quá trình cây mạ phát triển có bị sâu bệnh hay không… hoặc lý do khách quan khác. Bên cạnh đó lời khai của anh M tại phiên tòa sơ thẩm cũng thừa nhận có sử dụng số mạ tại ruộng mà anh cho rằng bị anh T hủy hoại để cấy trồng vào diện tích ruộng đang có tranh chấp và đã cho thu hoạch vào tháng 10 năm 2021. Tại cấp phúc thẩm, anh M không cung cấp thêm được tài liệu, chứng cứ nào khác chứng minh cho nội dung khởi kiện của mình. Do đó cấp sơ thẩm không chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn là có cơ sở.

Từ nhận định, phân tích nêu trên, không có căn cứ chấp nhận nội dung kháng cáo của nguyên đơn anh Vừ A M, do đó cần giữ nguyên bản án sơ thẩm của Tòa án nhân dân huyện Sông Mã.

- Về án phí sơ thẩm: Do anh Vừ A M là người đồng bào dân tộc thiểu số sống tại xã có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn và đã có đơn xin miễn án phí được Tòa án cấp sơ thẩm chấp nhận miễn án phí. Đối với anh Vừ A T, do yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn không được chấp nhận nên bị đơn anh Vừ A T không phải chịu án phí dân sự sơ thẩm là có căn cứ, đúng quy định pháp luật.

- Về án phí phúc thẩm: Anh Vừ A M được miễn án phí dân sự phúc thẩm.

Vì các lẽ trên;

QUYẾT ĐỊNH:

Căn cứ khoản 1 Điều 308 Bộ luật Tố tụng Dân sự: Không chấp nhận kháng cáo của nguyên đơn anh Vừ A M, giữ nguyên bản án dân sự sơ thẩm số 05/2022/DS-ST ngày 11 tháng 8 năm 2022 của Tòa án nhân dân huyện Sông Mã, tỉnh Sơn La như sau:

1. Không chấp nhận toàn bộ nội dung đơn khởi kiện về việc yêu cầu bồi thường thiệt hại ngoài hợp đồng về thiệt hại tài sản của anh Vừ A M đối với anh Vừ A T.

Không chấp nhận yêu cầu buộc anh Vừ A T phải bồi thường số tiền là 50.000.000đ của anh Vừ A M.

2. Về án phí: Căn cứ điểm đ khoản 1 Điều 12 Nghị quyết số 326/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội về thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí, lệ phí Tòa án: Anh Vừ A M được miễn án phí dân sự phúc thẩm.

3. Các quyết định khác của bản án sơ thẩm không có kháng cáo, không bị kháng nghị có hiệu lực kể từ ngày hết thời hạn kháng cáo, kháng nghị.

Bản án phúc thẩm có hiệu lực thi hành kể từ ngày tuyên án (20/12/2022). Nơi nhận:

TM. HỘI ĐỒNG XÉT XỬ PHÚC THẨM

- VKSND tỉnh Sơn La;

THẨM PHÁN - CHỦ TỌA PHIÊN TÒA

- TAND huyện Sông Mã;

- Chi cục THADS huyện Sông Mã;

- Các đương sự;

(đã ký)

- KTNV-THA;

- Lưu: Hồ sơ, án văn.

Lại Thị Hiếu