- Tranh chấp gì? Y/c tuyên bố hoặc hủy bỏ quyết định tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự, bị hạn chế năng lực hành vi dân sự hoặc có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi — án dân sự — "Yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự"
- Tòa quyết gì? Chấp nhận yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự theo yêu cầu của bà Lý Thị T: Tuyên bố ông Nguyễn Thành N3; sinh năm: 1937 mất năng lực hành vi dân sự.
- Căn cứ chính? NGHỊ QUYẾT SỐ 326/2016/NQ-UBTVQH14 QUY ĐỊNH VỀ MỨC THU, MIỄN…; Điều 22 Bộ luật Dân sự; Điều 26 Luật Thi hành án dân sự
| TÒA ÁN NHÂN DÂN THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH | CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Độc lập - Tự do - Hạnh phúc |
| Số: 97/2025/QĐST-DS | Thành phố Hồ Chí Minh , ngày 13 tháng 3 năm 2025 |
QUYẾT ĐỊNH
SƠ THẨM GIẢI QUYẾT VIỆC DÂN SỰ
(V/v Yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự)
TÒA ÁN NHÂN DÂN THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH
Với thành phần giải quyết việc dân sự:
Thẩm phán - Chủ tọa phiên họp: Bà Nguyễn Thị Thoa
Thư ký phiên họp: Bà Tăng Thị Hồng Thanh - Thư ký Tòa án nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh.
Đại diện Viện kiểm sát nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh tham gia phiên họp: Ông Nguyễn Trí Đức - Kiểm sát viên.
Trong ngày 13 tháng 3 năm 2025, tại trụ sở Tòa án nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh mở phiên họp sơ thẩm công khai giải quyết việc dân sự thụ lý số: 536/2024/TLST-VDS ngày 01/10/2024 về việc “Yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự” theo Quyết định mở phiên họp số 842/2025/QĐST-DS ngày 27/02/2025, gồm những người tham gia tố tụng sau đây:
1. Người yêu cầu: Bà Lý Thị T, sinh năm 1952
Địa chỉ: 8 đường T, Phường A, quận P, Thành phố Hồ Chí Minh. (có đơn xin vắng mặt).
2. Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan:
2.1. Ông Nguyễn Thành N, sinh năm: 1977; địa chỉ: 8 đường T, Phường A, quận P, Thành phố Hồ Chí Minh
2.2. Bà Nguyễn Như N1; sinh năm: 1978; địa chỉ: E Allee des Vergerv A G T, Pháp;
2.3. Bà Nguyễn N2, N5; sinh năm: 1983; địa chỉ: B Chemin du H F (C), Pháp;
Người đại diện theo ủy quyền: Bà Lý Thị T; sinh năm: 1952; địa chỉ: 8 đường T, Phường A, quận P, Thành phố Hồ Chí Minh (Giấy ủy quyền lập ngày 16/12/2024 và Giấy ủy quyền lập ngày 08/01/2025)
3. Những vấn đề cụ thể yêu cầu Tòa án giải quyết: Yêu cầu tuyên bố ông Nguyễn Thành N3; sinh năm: 1937, địa chỉ: 8 đường T, Phường A, quận P, Thành phố Hồ Chí Minh bị mất năng lực hành vi dân sự.
NỘI DUNG VIỆC DÂN SỰ:
Theo người yêu cầu bà Lý Thị T trình bày: Cha mẹ ông Nguyễn Thành N3 là ông Nguyễn Thành L (1909-1982) và bà Nguyễn Thị Đ (1910-2005). Vợ ông Nguyễn Thành N3 là bà Lý Thị T. Ông NguyễnThành N4 và bà Lý Thị T có tất cả 03 người con gồm: Ông Nguyễn Thành N; sinh năm: 1977, bà Nguyễn Như N1; sinh năm: 1978 và bà Nguyễn Như N5; sinh năm: 1983. Từ năm 2015, khi ông N4 78 tuổi, ông N4 bắt đầu bị lẫn, quên uống thuốc huyết áp, quên tên người quen, đi đâu không nhớ đường về nhà. Năm 2021, ông N4 bị tai biến, xuất huyết não đi lại khó khăn. Hiện nay ông N4 không cón nhớ gì cả, dễ bị ngã, bị mắc nhiều bệnh: huyết áp, tim mạch, điếc, mắt mờ…. không tự chăm sóc được bản thân, mất khả năng nhận thức và điều khiển hành vi, mọi sinh hoạt đều do vợ con giúp đỡ. Do đó, bà T yêu cầu Tòa án tuyên bố ông Nguyễn Thành N3 mất năng lực hành vi dân sự.
Những người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan ông Nguyễn Thành N, bà Nguyễn Như N1 và bà Nguyễn Như N5 cùng thống nhất với ý kiến và yêu cầu của bà Lý Thị T, cùng yêu cầu Tòa án tuyên bố ông Nguyễn Thành N3 mất năng lực hành vi dân sự. Bà T, ông N, bà N1, bà N5 xin vắng mặt trong quá trình Tòa án giải quyết việc dân sự.
NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:
Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ việc dân sự; ý kiến của đại diện Viện kiểm sát tại phiên họp, Tòa án nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh nhận định:
Về thẩm quyền giải quyết của Tòa án:
Tại Đơn yêu cầu giải quyết việc dân sự đề ngày 15/5/2024, bà Lý Thị T yêu cầu Tòa án tuyên bố ông Nguyễn Thành N3, sinh năm: 1937, có hộ khẩu thường trú tại 8 đường T, Phường A, quận P, Thành phố Hồ Chí Minh mất năng lực hành vi dân sự. Những người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan: bà Nguyễn Như N1 và bà Nguyễn Như N5 hiện đang cư trú tại Pháp. Đây là việc dân sự “Yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự” thuộc thẩm quyền giải quyết của Toà án nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh theo quy định tại khoản 1 Điều 27; Khoản 3 Điều 35; điểm b khoản 1 Điều 37 Bộ luật tố tụng dân sự.
Người yêu cầu, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan có đơn xin vắng mặt trong quá trình Tòa án giải quyết việc dân sự. Do đó, Tòa án giải quyết việc dân sự vắng mặt người yêu cầu, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan theo quy định tại Điều 367 của Bộ luật Tố tụng dân sự.
Về yêu cầu của đương sự:
Theo lời trình bày của bà Lý Thị T trong đơn yêu cầu và lời trình bày của những người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan có trong hồ sơ thì cha, mẹ ông Nguyễn Thành N3 là ông Nguyễn Thành L (sinh năm:1909, chết năm:1982) và bà Nguyễn Thị Đ (sinh năm:1910, chết năm: 2005). Vợ ông Nguyễn Thành N3 là bà Lý Thị T. Ông Nguyễn Thành N3 và bà Lý Thị T có tất cả 03 người con gồm: Ông Nguyễn Thành N; sinh năm: 1977, bà Nguyễn Như N1; sinh năm: 1978 và bà Nguyễn Như N5; sinh năm: 1983. Lý do bà T yêu cầu Tòa án tuyên bố ông Nguyễn Thành N3, sinh năm: 1937 bị mất năng lực hành vi dân sự để làm thủ tục giấy tờ nhân thân.
Như vậy, bà Lý Thị T và ông Nguyễn Thành N3 có mối quan hệ là vợ chồng nên bà T là người có quyền yêu cầu Tòa án ra quyết định tuyên bố ông Nguyễn Thành N3 mất năng lực hành vi dân sự theo quy định tại khoản 1 Điều 22 Bộ luật dân sự năm 2015.
Những người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan là ông Nguyễn Thành N, bà Nguyễn Như N1 và bà Nguyễn Như N5 cùng thống nhất với ý kiến và yêu cầu của bà Lý Thị T, cùng đề nghị Tòa án tuyên bố ông Nguyễn Thành N3 mất năng lực hành vi dân sự.
Căn cứ Bản kết luận giám định pháp y tâm thần số: 9622/KLGĐTC ngày 27/11/2024 của Trung tâm pháp y tâm thần khu vực Thành Phố H đã kết luận ông Nguyễn Thành N3; sinh năm: 1937:
- Sa sút tâm thần tuổi già (F03-ICD10).
- Đương sự mất khả năng nhận thức và điều khiển hành vi.
Viện kiểm sát nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh đề nghị chấp nhận yêu cầu của bà Lý Thị T yêu cầu tuyên bố ông Nguyễn Thành N3 mất năng lực hành vi dân sự là có căn cứ nên chấp nhận.
Từ những nhận định trên, Tòa án có đủ cơ sở tuyên bố ông Nguyễn Thành N3, sinh năm: 1937 mất năng lực hành vi dân sự theo yêu cầu của bà Lý Thị T.
Về lệ phí việc dân sự:
Bà Lý Thị T trên 60 tuổi và có đơn đề nghị miễn lệ phí nên bà Lý Thị T được miễn lệ phí giải quyết việc dân sự theo quy định pháp luật.
Bởi các lẽ trên;
QUYẾT ĐỊNH
Căn cứ khoản 1 Điều 27, Khoản 3 Điều 35, điểm b khoản 1 Điều 37, các Điều 367, 369, 370, 371, 372 và Điều 378 Bộ luật tố tụng dân sự năm 2015; Điều 22 Bộ Luật dân sự 2015; Điều 26 Luật Thi hành án dân sự; Nghị quyết 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án;
1. Chấp nhận yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự theo yêu cầu của bà Lý Thị T: Tuyên bố ông Nguyễn Thành N3; sinh năm: 1937 mất năng lực hành vi dân sự. Mọi giao dịch dân sự của ông Nguyễn Thành N3 phải do người đại diện theo pháp luật xác lập, thực hiện.
2. Lệ phí giải quyết việc dân sự: Bà Lý Thị T được miễn lệ phí giải quyết việc dân sự.
3. Về quyền kháng cáo: Các đương sự có quyền kháng cáo, Viện kiểm sát cùng cấp có quyền kháng nghị quyết định này trong thời hạn 10 ngày kể từ Tòa án ra quyết định. Đương sự vắng mặt tại phiên họp được quyền kháng cáo trong hạn 10 ngày kể từ ngày nhận được quyết định giải quyết việc dân sự hoặc kể từ ngày quyết định được niêm yết.
4. Trường hợp bản án, quyết định được thi hành theo quy định tại Điều 2 Luật Thi hành án dân sự thì người được thi hành án dân sự, người phải thi hành án dân sự có quyền thỏa thuận thi hành án, quyền yêu cầu thi hành án, tự nguyện thi hành án hoặc bị cưỡng chế thi hành án theo quy định tại các Điều 6, 7 và Điều 9 Luật Thi hành án dân sự; thời hiệu thi hành án được thực hiện theo quy định tại Điều 30 Luật Thi hành án dân sự.
| Nơi nhận: - Tòa án nhân dân cấp cao tại TPHCM; - Viện kiểm sát nhân dân cấp cao tại TPHCM; - Viện kiểm sát nhân dân TPHCM; - Cục Thi hành án dân sự TPHCM; - UBND Phường 11, quận Phú Nhuận, TPHCM; - Đương sự; - Lưu: VT, hồ sơ vụ án. | THẨM PHÁN - CHỦ TỌA PHIÊN HỌP Nguyễn Thị Thoa |