Quyết định 93/2023/QĐDS-ST — Y/c tuyên bố hoặc hủy bỏ quyết định tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự, bị hạn chế năng lực hành vi dân sự hoặc có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi

NHÂN DANH

NƯỚC CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM

TÒA ÁN NHÂN DÂN HUYỆN Q, THÀNH PHỐ HÀ NỘI

Với thành phần giải quyết việc dân sự sơ thẩm gồm có:

Chủ tọa phiên họp: Ông Nguyễn Ngọc Long - Thẩm phán

Thư ký ghi biên bản phiên họp: Bà Nguyễn Thị Thu – Thẩm tra viên chính.

Đại diện Viện kiểm sát nhân dân huyện Q tham gia phiên họp:

Bà Nguyễn Thị Cúc - Kiểm sát viên.

Ngày 29 tháng 9 năm 2023 tại Trụ sở Tòa án nhân dân huyện Q, thành phố Hà Nội mở phiên họp công khai giải quyết việc dân sự sơ thẩm thụ lý số: 65/2023/TL-VDS ngày 04 tháng 7 năm 2023 về yêu cầu “Tuyên bố một người mất năng L hành vi dân sự” theo Quyết định mở phiên họp số: 05/2023/QĐST – MPH ngày 13 tháng 9 năm 2023.

* Người yêu cầu: Ông Nguyễn Bá L, sinh năm 1963; Căn cước công dân số: xxxxxxxxxxxx cấp ngày 25/7/2021 tại Cục Cảnh sát quản lý hành chính về trật tự xã hội. Đăng ký hộ khẩu và nơi thường trú: tổ dân phố H, thị trấn Q, huyện Q, thành phố Hà Nội. (0377816…)

* Người bị yêu cầu: Bà Nguyễn Thị Minh H, sinh ngày 23 tháng 02 năm 1975; Đăng ký hộ khẩu và nơi thường trú: tổ dân phố H, thị trấn Q, huyện Q, thành phố Hà Nội.

NỘI DUNG VIỆC DÂN SỰ:

Theo đơn yêu cầu gửi Toà án nhân dân huyện Q ngày 23 tháng 6 năm 2023; Bản tự khai của người yêu cầu về tình trang sức khỏe của bà Nguyễn Thị Minh H kể từ khi sinh ra đã không nói được đến tuổi trưởng thành việc đi lại cũng cần có người nhà hỗ trợ và có những biểu hiện không bình thường như không điều khiển được nhận thức, không tự làm được mọi việc, các công việc cá nhân đều cần đến sự trợ giúp của người thân, gia đình đã chạy chữa nhiều nơi đến nay vẫn không có tiến triển. Hiện nay mọi việc của bà Nguyễn Thị Minh H đều cần có sự giám sát của mọi người trong gia đình, không thể tự đi ra ngoài một mình vì có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi không thể thực hiện các giao dịch dân sự được.

Sau khi nhận được Kết luận giám định sức khỏe tâm thần theo trưng cầu số 245/KLGĐ ngày 20/9/2023 của Viện Pháp y tâm thần Trung ương có nội dung “Tại thời điểm giám định đối tượng Nguyễn Thị Minh H bị bệnh chậm phát triển tâm thần trần trọng. Theo phân loại bệnh quốc tế lần thứ 10 năm 1992 bệnh có mã số F73. Đối tượng mất khả năng nhận thức và điều khiển hành vi”,

Vì vậy, ông Nguyễn Bá L làm đơn yêu cầu và đề nghị Tòa án nhân dân huyện Q, thành phố Hà Nội tuyên bố bà Nguyễn Thị Minh H “mất năng L hành vi dân sự”.

Tại phiên họp người yêu cầu đề nghị: Giữ nguyên yêu cầu tuyên bố bà H “mất năng L hành vi dân sự” và cử ông Nguyễn Bá L là người trực tiếp giám hộ.

* Kiểm sát viên phát biểu ý kiến của Viện kiểm sát nhân dân huyện Q, thành phố Hà Nội về việc giải quyết việc dân sự:

Căn cứ vào các tài liệu chứng cứ có trong hồ sơ, Văn bản ghi nhận quá trình giám định sức khỏe tâm thần theo trưng cầu số 254/VBGNQTGĐ ngày 20/9/2023 và Kết luận giám định sức khỏe tâm thần theo trưng cầu số 245/KLGĐ ngày 20/9/2023 của Viện Pháp y tâm thần Trung ương;

Đề nghị Tòa án áp dụng: Điều 22; khoản 2 Điều 47, Điều 49; khoản 1 Điều 51 Bộ luật dân sự năm 2015; khoản 1 Điều 27; Điều 370; Điều 376; Điều 378 Bộ luật tố tụng dân sự năm 2015 ra quyết định giải quyết việc tuyên bố một người mất năng L hành vi dân sự theo hướng chấp nhận yêu cầu, cử ông Nguyễn Bá L là người giám hộ cho bà Nguyễn Thị Minh H. Về lệ phí người yêu cầu phải chịu lệ phí theo quy định pháp luật.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN

Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ việc dân sự được thẩm tra tại phiên họp và căn cứ vào kết quả tranh luận tại phiên họp, Tòa án nhân dân huyện Q nhận định:

[1] Về quan hệ pháp luật và thẩm quyền giải quyết việc dân sự: ông Nguyễn Bá L yêu cầu Tòa án tuyên bố bà Nguyễn Thị Minh H mất năng L hành vi dân sự. Đây là loại việc dân sự thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án theo quy định tại khoản 1 Điều 27 của Bộ luật tố tụng dân sự năm 2015. Nơi đăng ký hộ khẩu và cư trú: tổ dân phố H, thị trấn Q, huyện Q, thành phố Hà Nội nên việc dân sự thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân huyện Q theo quy định tại điểm a khoản 2 Điều 35 và điểm a khoản 2 Điều 39 của Bộ luật tố tụng dân sự năm 2015.

[2] Về quyền yêu cầu: Ông Nguyễn Bá L là anh ruột của bà Nguyễn Thị Minh H. Việc yêu cầu tuyên bố bà H mất năng L hành vi dân sự và cử người giám hộ cho bà H có liên quan đến quyền và lợi ích hợp pháp của ông L nên ông L có quyền yêu cầu Tòa án tuyên bố bà H mất năng L hành vi dân sự.

[3] Xét yêu cầu của ông Nguyễn Bá L:

Lời trình bày của ông L phù hợp với các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ việc dân sự, xác định: Bà Nguyễn Thị Minh H là em út trong gia đình, từ khi sinh ra năm 1975 bà H có những biểu hiện không bình thường như không điều khiển được nhận thức, không tự làm được mọi việc, các công việc cá nhân đều cần có sự trợ giúp của người thân. Gia đình đã chạy chữa nhiều nơi đến nay vẫn không có tiến triển. Hiện nay mọi sinh hoạt của bà H đều cần có sự giám sát của mọi người trong gia đình, không thể tự đi ra ngoài một mình vì năng L hành vi dân sự bị mất hoàn toàn không thể thực hiện được các giao dịch dân sự.

[4] Theo Văn bản ghi nhận quá trình giám định sức khỏe tâm thần theo trưng cầu số 245/VBGNQTGĐ ngày 20/9/2023 và Kết luận giám định sức khỏe tâm thần theo trưng cầu số 245/KLGĐ ngày 20/9/2023 của Viện pháp y tâm thần Trung ương cấp cho Tòa án nhân dân huyện Q là phù hợp quy định của pháp luật;

- Xét thấy đơn yêu cầu của ông Nguyễn Bá L tuyên bố bà Nguyễn Thị Minh H mất năng L hành vi dân sự là hoàn toàn có căn cứ và đúng quy định của pháp luật nên có đủ cơ sở chấp nhận. Tại biên bản họp gia đình ngày 21 tháng 9 năm 2023 các thành viên trong gia đình ông L thống nhật cử ông Nguyễn Bá L người giám hộ theo pháp luật cho bà Nguyễn Thị Minh H là phù hợp với quy định của pháp luật.

[5] Về lệ phí: Ông Nguyễn Bá L là người yêu cầu nên phải chịu lệ phí dân sự sơ thẩm theo khoản 1 Điều 37 của Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30-12-2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí tòa án.

[6] Về quyền kháng cáo: Ông Nguyễn Bá L có quyền kháng cáo quyết định theo quy định của pháp luật.

Nhận định của Đại diện Viện kiểm sát tại phiên họp phù hợp với nhận định của Tòa án và phù hợp với quy định của pháp luật nên được chấp nhận.

Vì các căn cứ nhận định trên,