- Tranh chấp gì? Y/c tuyên bố hoặc hủy bỏ quyết định tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự, bị hạn chế năng lực hành vi dân sự hoặc có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi — án dân sự — "Nguyễn Thanh Sơn-Lương Thị Huệ"
- Tòa quyết gì? Chấp nhận yêu cầu của ông Nguyễn Thanh A về việc “Tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự” đối với bà Lương Thị B.
- Căn cứ chính? Nghị quyết số 97/2015/QH13 Về chất vấn và trả lời chất vấn t…; Luật Phí và lệ phí; Điều 23 Bộ luật Dân sự
| TÒA ÁN NHÂN DÂN QUẬN THANH XUÂN THÀNH PHỐ HÀ NỘI | CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Độc lập - Tự do - Hạnh phúc |
| Số: 85/2025/QĐST-VDS | Thanh Xuân, ngày 25 tháng 6 năm 2025 |
QUYẾT ĐỊNH SƠ THẨM GIẢI QUYẾT VIỆC DÂN SỰ
V/v: Tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự
TÒA ÁN NHÂN DÂN QUẬN THANH XUÂN
Thành phần giải quyết việc dân sự gồm có:
Thẩm phán - Chủ tọa phiên họp: Bà Phạm Thị Thanh Phương.
Thư ký phiên họp: Ông Đặng Thanh Tùng.
Đại diện Viện kiểm sát nhân dân quận Thanh Xuân tham gia phiên họp: Ông Nguyễn Ngọc Chiến - Kiểm sát viên.
Trong ngày 25 tháng 6 năm 2025, tại Trụ sở Tòa án nhân dân quận Thanh Xuân mở phiên họp sơ thẩm công khai giải quyết việc dân sự thụ lý số: 89/2025/TLST-VDS ngày 07 tháng 5 năm 2025 về yêu cầu: “Tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự”, theo Quyết định mở phiên họp số: 89/QĐMPH ngày 18 tháng 6 năm 2025.
Họ và tên người yêu cầu:
- Ông Nguyễn Thanh A, Sinh năm: 1974; CCCD số: xxxxxxxxxxxx do Cục Cảnh sát quản lý hành chính về Trật tự xã hội cấp ngày 27/12/20XX.
- Bà Lương Thị B, Sinh năm 1975; CCCD số: xxxxxxxxxxxx do Cục Cảnh sát quản lý hành chính về Trật tự xã hội cấp ngày 22/11/20XX.
Cùng địa chỉ thường trú: số Y hẻm Z, phường K, quận L, thành phố Hà Nội.
Người có quyền lợi và nghĩa vụ liên quan:
1. Anh Nguyễn Thanh B, sinh năm 1998; CCCD số xxxxxxxxxxxx do Cục Cảnh sát quản lý hành chính về Trật tự xã hội cấp ngày 10/5/20xx.
2. Chị Nguyễn Mai L, sinh năm 2003; CCCD số xxxxxxxxxxxx do Cục Cảnh sát quản lý hành chính về Trật tự xã hội cấp ngày 01/5/20xx.
Cùng địa chỉ thường trú: số Y hẻm Z, phường K, quận L, thành phố Hà Nội.
3. Bà Đào Thị H, Sinh năm 1952; CCCD số xxxxxxxxxxxx do Cục Cảnh sát quản lý hành chính về Trật tự xã hội cấp ngày 29/11/20xx.
Địa chỉ thường trú: Số L ngõ BXT, phường K, quận L, thành phố Hà Nội.
NỘI DUNG VIỆC DÂN SỰ
Theo đơn yêu cầu và các bản tự khai tại Tòa án, người yêu cầu là ông Nguyễn Thanh A trình bày: Bà Lương Thị B là con của ông Lương Thế M, sinh năm 1945 và bà Đào Thị H, sinh năm 1952. Ông M mất ngày 08/12/2026. Ông A và bà Lương Thị B kết hôn năm 1998, có 02 người con là Nguyễn Thanh B, Sinh năm 1998 và Nguyễn Mai L, Sinh năm 2003. Bà Lương Thị B từ lúc sinh ra và lớn lên hoàn toàn bình thường khoẻ mạnh. Thời điểm năm 1998 ông bà kết hôn, bà Lương Thị B khỏe mạnh không có dấu hiệu bất thường về sức khỏe. Đến năm 2014, khi đang đi làm thì bất thình lình bà B bị ngã, co giật, gia đình cho đi cấp cứu khám tại bệnh viện Bạch Mai được chuẩn đoán bị u não, tế bào thần kinh đệm độ II, sau khi mổ ổn định, được thăm khám theo định kỳ. Đến năm 2017 bệnh bị tái phát đã được bệnh viện Bạch Mai phẫu thuật và xạ trị bổ trợ sau điều trị bệnh nhân ổn định. Đến năm 2020 bệnh lại tái phát và được thăm khám điều trị tại viện 103, không phải phẫu thuật duy trì Depakin: 4 viên/ngày ổn định, đi lại chậm chạp, trí nhớ suy giảm. Đến 11/2022 bà B xuất hiện hiện tượng tê chân tay, mệt mỏi nhiều hơn, trí nhớ suy giảm rõ rệt, đi lại mất thăng bằng, gia đình lại cho vào viện 103 thăm khám và ngày 11/11/2022 bà B bị phẫu thuật cắt toàn bộ khối U tế bào Thần kinh đệm độ II. Hậu phẫu chuyển khoa Vật lý xạ trị đồng thời với phác đồ hóa chất kết thúc ngày 16/02/2023. Sau đó duy trì TML+ được 6 chu kì. Ngày 25/2/2024 vào khoa Vật lý xạ trị - Bệnh viện Quân Y 103 điều trị trong tình trạng tỉnh táo nhưng đi châm, nói chậm, trí nhớ hay quên. Đến tháng 10/2024 bà B bắt đầu có phần yếu hơn, ít đi lại. Tháng 11/2024 đến nay bà B nằm một chỗ, không chủ động tự ăn uống vệ sinh cá nhân được, chân tay không cử động được. Nay gia đình ông thủ tục khai nhận thừa kế và chuyển nhượng bất động sản để lấy kinh phí điều trị cho bà Lương Thị B nhưng bà Lương Thị B không tỉnh táo, nên đề nghị tòa án ra quyết định trưng cầu giám định để tuyên bố bà B hạn chế hoặc mất năng lực hành vi dân sự và chỉ định ông Nguyễn Thanh A là người giám hộ cho bà Lương Thị B.
Người có quyền lợi và nghĩa vụ liên quan bà Đào Thị H trình bày: Bà là mẹ đẻ của chị Lương Thị B, sinh năm 1975. Bà và chồng là ông Lương Thế M (ông M mất năm 2016) có 05 người con là Lương Thị Thu Lan sinh năm 1972, Lương Thị B, sinh năm 1975, Lương Thế Thành, sinh năm 1978, Lương Thị Hải Yến, sinh năm 1983, Lương Thị Oanh Oanh, sinh năm 1983. Tiền sử gia đình bà không có bệnh tật gì. Các con sinh ra và lớn lên khỏe mạnh, không bị đau ốm. Bản thân bà Lương Thị B từ lúc nhỏ đến lớn khỏe mạnh bình thường, do không có điều kiện học nên ở nhà làm nghề nội trợ. Đến năm 2014, khi đang đi làm thì bất thình lình bà B bị ngã, co giật – gia đình cho đi cấp cứu khám tại bệnh viện Bạch Mai được chuẩn đoán bị u não, tế bào thần kinh đệm độ II, sau khi mổ ổn định, được thăm khám theo định kỳ. Đến năm 2017 bệnh bị tái phát đã được bệnh viện Bạch Mai phẫu thuật và xạ trị bổ trợ sau điều trị bệnh nhân ổn định. Đến năm 2020 bệnh lại tái phát và được thăm khám điều trị tại viện 103, không phải phẫu thuật duy trì Depakin : 4 viên/ngày ổn định, đi lại chậm chạp, trí nhớ suy giảm. Đến 11/2022 bà B xuất hiện hiện tượng tê chân tay, mệt mỏi nhiều hơn, trí nhớ suy giảm rõ rệt, đi lại mất thăng bằng, gia đình lại cho vào viện 103 thăm khám và ngày 11/11/2022 bà B bị phẫu thuật cắt toàn bộ khối U tế bào Thần kinh đệm độ II. Hậu phẫu chuyển khoa Vật lý xạ trị đồng thời với phác đồ hóa chất kết thúc ngày 16/02/2023. Sau đó duy trì TML.+ được 6 chu kì. Ngày 25/2/2024 vào khoa Vật lý xạ trị - Bệnh viện Quân Y 103 điều trị trong tình trạng tỉnh táo nhưng đi chậm, nói chậm, trí nhớ hay quên. Đến tháng 10/2024 thì bà B bắt đầu có phần yếu hơn, ít đi lại. Tháng 11/2024 đến nay thì nằm một chỗ, không chủ động tự ăn uống vệ sinh cá nhân được, chân tay không cử động được, mọi sinh hoạt phải nhờ người nhà phục vụ. Nay gia đình bà H làm thủ tục khai nhận thừa kế của chồng bà H và chuyển nhượng bất động sản để lấy kinh phí điều trị cho bà B nhưng bà B không tỉnh táo, không nhận thức được để làm các thủ tục hành chính nên đề nghị tòa án ra quyết định trưng cầu giám định để tuyên bố bà B hạn chế hoặc mất năng lực dân sự và chỉ định chồng bà B là ông Nguyễn Thanh A là người giám hộ cho bà Lương Thị B. Do tuổi đã cao nên bà đề nghị tòa án cho bà vắng mặt trong tất cả các buổi làm việc tại Tòa.
Người có quyền lợi nghĩa vụ liên quan: Chị Nguyễn Mai L, anh Nguyễn Thanh B cùng trình bày: Anh, chị là con của ông Nguyễn Thanh A và bà Lương Thị B. Bà B lúc còn trẻ sức khỏe bình thường, không bị đau ốm bệnh tật. Đến năm 2014, khi đang đi làm thì bất thình lình bà B bị ngã, co giật – gia đình cho đi cấp cứu khám tại bệnh viện Bạch Mai được chuẩn đoán bị u não, tế bào thần kinh đệm độ II, sau khi mổ ổn định, được thăm khám theo định kỳ. Đến năm 2017 bệnh bị tái phát đã được bệnh viện Bạch Mai phẫu thuật và xạ trị bổ trợ sau điều trị bệnh nhân ổn định. Đến năm 2020 bệnh lại tái phát và được thăm khám điều trị tại viện 103, không phải phẫu thuật duy trì Depakin : 4 viên/ngày ổn định, đi lại chậm chạp, trí nhớ suy giảm. Đến 11/2022 bà B xuất hiện hiện tượng tê chân tay, mệt mỏi nhiều hơn, trí nhớ suy giảm rõ rệt, đi lại mất thăng bằng, gia đình lại cho vào viện 103 thăm khám và ngày 11/11/2022 bà B bị phẫu thuật cắt toàn bộ khối U tế bào Thần kinh đệm độ II. Hậu phẫu chuyển khoa Vật lý xạ trị đồng thời với phác đồ hóa chất kết thúc ngày 16/02/2023. Sau đó duy trì TML+ được 6 chu kỳ. Ngày 25/2/2024 vào khoa Vật lý xạ trị - Bệnh viện Quân Y 103 điều trị trong tình trạng tỉnh táo nhưng đi chậm, nói chậm, trí nhớ hay quên. Đến tháng 10/2024 thì bà B bắt đầu có phần yếu hơn, ít đi lại. Tháng 11/2024 đến nay thì nằm một chỗ, không chủ động tự ăn uống vệ sinh cá nhân được, chân tay không cử động được, mọi sinh hoạt phải nhờ người nhà phục vụ. Nay gia đình làm thủ tục khai nhận thừa kế và chuyển nhượng bất động sản để lấy kinh phí điều trị cho bà B nhưng bà B không tỉnh táo, không nhận thức được để làm các thủ tục hành chính nên đề nghị tòa án ra quyết định trưng cầu giám định để tuyên bố bà B hạn chế hoặc mất năng lực dân sự và chỉ định chồng bà B là ông Nguyễn Thanh A là người giám hộ cho bà Lương Thị B.
Tại phiên họp người yêu cầu ông Nguyễn Thanh A và những người có quyền lợi nghĩa vụ liên quan xin vắng mặt
* Đại diện Viện kiểm sát phát biểu quan điểm về việc giải quyết việc dân sự:
- Tòa án đã tiến hành đầy đủ các thủ tục tố tụng theo quy định của pháp luật.
- Căn cứ các Điều 23; Điều 46; điểm d khoản 1 Điều 47; Điều 48; Điều 49; Điều 53; khoản 2 Điều 57; Điều 58 Bộ luật Dân sự năm 2015.
- Căn cứ khoản 1 Điều 27; điểm a khoản 2 Điều 35; điểm a khoản 2 Điều 39; Điều 370; Điều 371; Điều 372; Điều 378 Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015;
Áp dụng Luật phí và lệ phí số: 97/2015/QH13 ngày 25/11/2015, khoản 1 Điều 37 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 quy định về mức thu, miễn giảm thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí, lệ phí Tòa án. Đề nghị Tòa án nhân dân quận Thanh Xuân:
- Chấp nhận yêu cầu giải quyết việc dân sự “Tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự” của ông Nguyễn Thanh A đối với bà Lương Thị B.
- Đề nghị Tòa án cử ông Nguyễn Thanh A là người giám hộ của bà Lương Thị B, kể từ ngày 25/6/2025 cho đến khi có sự thay đổi khác của pháp luật. Quyền và nghĩa vụ của người giám hộ được thực hiện theo quy định tại Điều 57, 58 Bộ luật dân sự 2015.
Ông Nguyễn Thanh A phải chịu lệ phí giải quyết việc dân sự và có quyền kháng cáo quyết định này theo quy định của pháp luật.
NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN
Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ việc dân sự được thẩm tra tại phiên họp; ý kiến của các đương sự và đại diện Viện Kiểm sát tại phiên họp, Tòa án nhân dân quận Thanh Xuân nhận định:
Căn cứ vào bản tự khai của các đương sự; Căn cứ vào biên bản xác minh tại địa phương; Căn cứ vào biên bản xác minh hàng xóm của bà Lương Thị B
Căn cứ vào kết luận tại Bản Kết luận giám định pháp y tâm thần theo trưng cầu của Viện pháp y tâm thần trung ương Biên Hòa số: 140/KL-VPYTW ngày 17 tháng 06 năm 2025, kết luận: “Tại thời điểm giám định đối tượng Lương Thị B bị bệnh Mất trí do u tế bào thần kinh. Theo phân loại bệnh quốc tế lần thứ 10 năm 1992 bệnh có mã số F02.8. Mất trí mức độ nặng. Hiện tại đối tượng mất khả năng nhận thức và điều khiển hành vi”.
Căn cứ vào đề nghị của đại diện Viện kiểm sát nhân dân quận Thanh Xuân.
Tòa án nhân dân quận Thanh Xuân xét thấy: Từ những căn cứ trên đủ để xác định bà Lương Thị B mất khả năng nhận thức và điều khiển hành vi. Ông Nguyễn Thanh A có yêu cầu Tòa án nhân dân quận Thanh Xuân tuyên bố bà Lương Thị B mất năng lực hành vi dân sự; ông A đề nghị chỉ định ông là người giám hộ cho bà Lương Thị B là có căn cứ pháp luật nên được chấp nhận.
Vì các lẽ trên;
QUYẾT ĐỊNH:
- Căn cứ các Điều 23; Điều 46; điểm d khoản 1 Điều 47; Điều 48; Điều 49; Điều 53; khoản 2 Điều 57; Điều 58 Bộ luật Dân sự năm 2015.
- Căn cứ khoản 1 Điều 27; điểm a khoản 2 Điều 35; điểm a khoản 2 Điều 39; Điều 370; Điều 371; Điều 372; Điều 378 Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015;
- Áp dụng Luật phí và lệ phí số: 97/2015/QH13 ngày 25/11/2015; khoản 1 Điều 37 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH 14 ngày 30/12/2016 quy định về mức thu, miễn giảm thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí tòa án.
1. Chấp nhận yêu cầu của ông Nguyễn Thanh A về việc “Tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự” đối với bà Lương Thị B.
2. Tuyên bố Bà Lương Thị B, Sinh năm 1975; CCCD số: xxxxxxxxxxxx do Cục Cảnh sát quản lý hành chính về Trật tự xã hội cấp ngày 22/11/20xx; Hộ khẩu thường trú: số Y hẻm Z, phường K, quận L, thành phố Hà Nội bị mất năng lực hành vi dân sự.
3. Ông Nguyễn Thanh A, Sinh năm: 1974; CCCD số: xxxxxxxxxxxx do Cục Cảnh sát quản lý hành chính về Trật tự xã hội cấp ngày 27/12/20xx; Hộ khẩu thường trú: số Y hẻm Z, phường K, quận L, thành phố Hà Nội là người giám hộ cho bà Lương Thị B. Ông Nguyễn Thanh A được đại diện cho bà Lương Thị B trong các giao dịch dân sự kể từ ngày 25 tháng 06 năm 2025 cho đến khi có sự thay đổi khác của pháp luật.
4. Ông Nguyễn Thanh A có quyền xác lập thực hiện các giao dịch dân sự và các quyền khác theo quy định của pháp luật vì lợi ích của bà Lương Thị B. Quyền và nghĩa vụ của người giám hộ được thực hiện theo quy định tại khoản 2 Điều 57, Điều 58 Bộ luật Dân sự năm 2015.
5. Về lệ phí giải quyết việc dân sự: Ông Nguyễn Thanh A phải chịu 300.000 đồng lệ phí dân sự sơ thẩm được trừ vào số tiền tạm ứng lệ phí đã nộp theo các biên lai thu số 0037257 ngày 06 tháng 5 năm 2025 của Chi cục thi hành án dân sự quận Thanh Xuân, thành phố Hà Nội.
6. Quyền kháng cáo, kháng nghị: Người yêu cầu có quyền kháng cáo trong thời hạn 10 ngày kể từ ngày Tòa án ra quyết định. Viện kiểm sát nhân dân có quyền kháng nghị theo quy định của pháp luật.
| Nơi nhận: - Tòa án nhân dân thành phố Hà Nội; - VKS nhân dân quận Thanh Xuân; - Chi cục THA dân sự quận Thanh Xuân; - UBND phường Thượng Đình; - Đương sự; - Lưu hồ sơ việc dân sự. | N¬i nhËn: THẨM PHÁN - CHỦ TỌA PHIÊN HỌP Phạm Thị Thanh Phương |