- Tranh chấp gì? Y/c tuyên bố hoặc hủy bỏ quyết định tuyên bố một người đã chết — án dân sự — "Chị Nguyễn Thị H yêu cầu Tòa án tuyên bố bà Lê Thị M đã chết"
- Tòa quyết gì? * Căn cứ: Khoản 1 Điều 68; điểm d khoản 1 Điều 71, Điều 72 Bộ luật dân sự năm 2015; Khoản 4 Điều 27; điểm a khoản 2 Điều 35; điểm b khoản 2 Điều 39; Điều 149; Điều 361; Điều 366; Điều 370; Điều 371; Điều 372; Điều 392 và Điều 393 Bộ luật tố tụng dân sự năm 2015.
- Căn cứ chính? Điều 149 Bộ luật Tố tụng dân sự; Điều 27 Bộ luật Tố tụng dân sự; Điều 35 Bộ luật Tố tụng dân sự
| TÒA ÁN NHÂN DÂN KHU VỰC 5 - THANH HOÁ | CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Độc lập - Tự do - Hạnh phúc |
| Số: 78/2025/QĐST-VDS | Thanh Hoá, ngày 22 tháng 9 năm 2025 |
QUYẾT ĐỊNH
SƠ THẨM GIẢI QUYẾT VIỆC DÂN SỰ
(V/v: Yêu cầu tuyên bố một người là đã chết)
Thành phần giải quyết việc dân sự, gồm có:
- Chủ tọa phiên họp: Ông Nguyễn Xuân Chuyên - Thẩm phán.
- Thư ký phiên họp: Ông Hg Văn Trung - Thư ký Tòa án,
Tòa án nhân dân khu vực 5 - Thanh Hóa.
- Đại diện Viện kiểm sát nhân dân khu vực 5 - Thanh Hóa tham gia phiên họp: Bà Trịnh Thị Hiền - Kiểm sát viên.
Ngày 22 tháng 9 năm 2025 tại trụ sở Tòa án nhân dân khu vực 5 - Thanh Hóa mở phiên họp sơ thẩm công khai giải quyết việc dân sự thụ lý số: 24/2025/TLST - VDS ngày 18/4/2025 về việc “Yêu cầu tuyên bố một người là đã chết” theo Quyết định mở phiên họp sơ thẩm giải quyết việc dân sự số: 26/2025/QĐSTVDS ngày 03 tháng 9 năm 2025.
1/ Người yêu cầu giải quyết việc dân sự: Chị Nguyễn Thị H - Sinh năm: 1988; địa chỉ: Số 38, Ngõ V v, Tổ 12, phường L B, TP Hà Nội. (Phường Th B, quân Long Biên cũ). (Vắng mặt, có đơn vắng mặt tại phiên họp).
2/ Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan: Bà Lê Thị M - Sinh năm 1958; Nơi cư trú cuối cùng: Thôn V H, xã Ng Ph, huyện Ng Sơn, tỉnh Thanh Hóa;
Nay là: Thôn V H, xã Ng Th, tỉnh Thanh Hoá. (Vắng mặt).
NỘI DUNG VIỆC DÂN SỰ:
Tại đơn yêu cầu tuyên bố một người là đã chết và bản tự khai chị Nguyễn Thị H trình bày:
Chị Nguyễn Thị H là con đẻ của bà Lê Thị M, từ nhỏ chị H ở với bà M cho đến tháng 5 năm 1993, bà M đã bỏ nhà đi khỏi địa phương từ tháng 5/1993 cho đến nay không có tin tức gì. Chị H cùng gia đình đã tìm kiếm nhiều năm, nhiều nơi nhưng không có thông tin gì về bà M hiện nay đang ở đâu, còn sống hay đã chết.
Để đảm bảo quyền lợi cho chị H đề nghị Toà án nhân dân khu vực 5 -Thanh Hoá tuyên bố một người là đã chết đối với mẹ chị có danh tính như sau:
Họ và tên: Lê Thị M - Sinh năm 1958; Nơi cư trú cuối cùng: Thôn V H, xã Ng Ph, huyện Ng Sơn, tỉnh Thanh Hóa; Nay là: Thôn V H, xã Ng Th, tỉnh Thanh Hoá
Sau khi chị H có đơn yêu cầu, Tòa án ra quyết định thông báo tìm kiếm bà Lê Thị M, thông báo đã được nhắn tin trên Đài tiếng nói Việt Nam và báo Nhân dân theo đúng quy định của Bộ luật tố tụng dân sự.
Tại phiên họp, đại diện Viện kiểm sát nhân dân khu vực 5 - Thanh Hóa phát biểu ý kiến:
- Việc tuân theo pháp luật tố tụng dân sự: Thẩm phán, thư ký phiên họp đã thực hiện đúng quy định của pháp luật. Người yêu cầu đã chấp hành các quyền và nghĩa vụ theo quy định của pháp luật.
- Về việc giải quyết việc dân sự: Chấp nhận đơn yêu cầu của chị Nguyễn Thị H về yêu cầu tuyên bố bà Lê Thị M là đã chết.
NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:
Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ việc dân sự được thẩm tra tại phiên họp; ý kiến của đại diện Viện kiểm sát tại phiên họp, Tòa án nhân dân khu vực 5 - Thanh Hóa nhận định:
Về thẩm quyền giải quyết: Theo đơn yêu cầu của chị Nguyễn Thị H yêu cầu tuyên bố bà Lê Thị M là đã chết; căn cứ khoản 4 Điều 27 BLTTDS thì yêu cầu về việc dân sự thuộc thẩm quyền giải quyết của Toà án.
Xét đơn của người yêu cầu: Từ tháng 05 năm 1993 đến nay, bà Lê Thị M bỏ đi khỏi địa phương, không có thông tin liên lạc gì với chị H và gia đình. Tòa án áp dụng các biện pháp tìm kiếm, đăng tin trên các phương tiện thông tin đại chúng. Cụ thể: nhắn tin trên báo Nhân dân 3 kỳ liên tiếp (25380, 25381, 25382) vào các ngày 10, 11, 12 tháng 5 năm 2025 và Đài tiếng nói Việt Nam trên kênh VOV2 vào 19 giờ 25 phút các ngày 13, 14, 15 tháng 5 năm 2025. Đến nay đã hết thời hạn 04 tháng thông báo tìm kiếm người bị yêu cầu tuyên bố là đã chết, kể từ ngày đăng, phát thông báo lần đầu tiên, nhưng không có tin tức gì của bà M. Như vậy, đủ cơ sở tuyên bố bà Lê Thị M là đã chết. Do đó, yêu cầu tuyên bố bà M là đã chết của chị Nguyễn Thị H là phù hợp với quy định tại Điều 71 Bộ luật dân sự năm 2015, được Tòa án chấp nhận.
Về xác định ngày chết của bà Lê Thị M: Do chị Nguyễn Thị H không xác định được ngày nào của tháng 5 năm 1993 bà Lê Thị M bỏ nhà đi và không có tin tức xác thực là còn sống. Do vậy, theo quy định tại điểm d khoản 1 Điều 71 Bộ luật dân sự và đối chiếu với quy định tại khoản 1 Điều 68 Bộ luật dân sự “Nếu không xác định được ngày có tin tức cuối cùng thì thời hạn này được tính từ ngày đầu tiên của tháng tiếp theo tháng có tin tức cuối cùng...”. Trường hợp bà Lê Thị M biệt tích từ tháng 05 năm 1993 thì ngày biệt tích được xác định là ngày đầu tiên kế tiếp của tháng tiếp theo. Vậy ngày biệt tích của bà Lê Thị M được xác định là ngày 01/06/1993 và ngày kết thúc thời hạn 05 năm là ngày 01/6/1998. Do đó, xác định ngày chết của bà Lê Thị M là ngày 02/06/1998.
Về tài sản: Trong đơn yêu cầu chị H không đề nghị giải quyết. Tuy nhiên, căn cứ vào Điều 72 Bộ luật dân sự năm 2015 thì khi quyết định của Tòa án tuyên bố một người là đã chết có hiệu lực pháp luật thì quan hệ về hôn nhân, gia đình và các quan hệ nhân thân khác của bà M được giải quyết như đối với người đã chết.
Quan hệ tài sản của bà M được giải quyết như đối với người đã chết; tài sản của bà M (nếu có) được giải quyết theo quy định của pháp luật về thừa kế.
Chị H thực hiện việc đăng ký khai tử cho bà M theo quy định của pháp luật về hộ tịch.
Về chi phí đăng tin, phát thông báo tìm kiếm người bị tuyên bố chết: căn cứ khoản 2 Điều 385 của Bộ luật tố tụng dân sự (BLTTDS), thì chi phí đăng tin do người yêu cầu chịu. Do đó, chị H phải chịu toàn bộ chi phí đăng tin, phát thông báo cho yêu cầu trên theo quy định của pháp luật.
Về lệ phí: Chị Nguyễn Thị H phải chịu lệ phí giải quyết việc dân sự theo quy định.
Vì các lẽ trên:
QUYẾT ĐỊNH:
* Căn cứ: Khoản 1 Điều 68; điểm d khoản 1 Điều 71, Điều 72 Bộ luật dân sự năm 2015; Khoản 4 Điều 27; điểm a khoản 2 Điều 35; điểm b khoản 2 Điều 39; Điều 149; Điều 361; Điều 366; Điều 370; Điều 371; Điều 372; Điều 392 và Điều 393 Bộ luật tố tụng dân sự năm 2015. Sửa đổi, bổ sung năm 2025; Khoản 1 Điều 35; khoản 1 Điều 37 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án:
1. Chấp nhận đơn yêu cầu của chị Nguyễn Thị H.
Tuyên bố: Bà Lê Thị M - Sinh năm 1958; Nơi cư trú cuối cùng: Thôn V H, xã Ng Ph, huyện Ng Sơn, tỉnh Thanh Hóa; Nay là: Thôn V H, xã Ng Th, tỉnh Thanh Hoá. Là đã chết. Ngày chết của bà Lê Thị M được xác định là ngày 02/06/1998.
Khi quyết định của Tòa án tuyên bố bà Lê Thị M là đã chết có hiệu lực pháp luật thì quan hệ hôn nhân, gia đình và các quan hệ nhân thân khác của bà M được giải quyết như đối với người đã chết.
Quan hệ tài sản của bà M được giải quyết như đối với người đã chết; tài sản của bà M được giải quyết theo quy định của pháp luật về thừa kế.
Chị H thực hiện việc đăng ký khai tử cho bà M theo quy định của pháp luật về hộ tịch.
2. Về lệ phí giải quyết việc dân sự: Chị Nguyễn Thị H phải chịu lệ phí việc dân sự là 300.000đ, nhưng được trừ vào số tiền tạm ứng lệ phí đã nộp là 300.000đ theo biên lai thu tạm ứng án phí, lệ phí Tòa án; ký hiệu: BLTU/24, số 0006534, ngày 17/4/2025 của Chi cục Thi hành án dân sự huyện Ng Sơn, tỉnh Thanh Hoá; chị H đã nộp đủ lệ phí việc dân sự.
3. Quyền kháng cáo, kháng nghị: Chị H, bà M có quyền kháng cáo quyết định trong thời hạn 10 ngày kể từ ngày nhận được quyết định giải quyết việc dân sự hoặc kể từ ngày quyết định được thông báo, niêm yết; Viện kiểm sát cùng cấp có quyền kháng nghị quyết định giải quyết việc dân sự trong thời hạn 10 ngày, Viện kiểm sát cấp trên trực tiếp có quyền kháng nghị trong thời hạn 15 ngày, kể từ ngày Tòa án ra quyết định.
| Nơi nhận: - VKSND KV 5-Thanh Hóa; - Người yêu cầu; - Người có QL,NVLQ; - TAND tỉnh Thanh Hóa; - THADS tỉnh Thanh Hóa; - UBND xã Ng Th; - Lưu hồ sơ vụ án. | TM. HỘI ĐỒNG GIẢI QUYẾT VIỆC DÂN SỰ THẨM PHÁN - CHỦ TỌA PHIÊN HỌP (Đã ký) Nguyễn Xuân Chuyên |