Quyết định 67/2023/QĐST-DS — Y/c tuyên bố hoặc hủy bỏ quyết định tuyên bố một người đã chết

[1] Về quan hệ pháp luật và thẩm quyền giải quyết của Tòa án: Bà Châu Thị Hồng N yêu cầu Tòa án tuyên bố ông Châu Bá L1, sinh năm 1957, nơi cư trú cuối cùng tại Số B đường Đ, phường P, Quận A, Thành phố Hồ Chí Minh là đã chết. Căn cứ vào khoản 4 Điều 27, điểm a khoản 2 Điều 35, điểm b khoản 2 Điều 39 của Bộ luật Tố tụng dân sự, việc dân sự thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân Quận 1, Thành phố Hồ Chí Minh.

[2] Người yêu cầu giải quyết việc dân sự bà Châu Thị Hồng N, người có quyền lợi nghĩa vụ liên quan có đơn yêu cầu giải quyết vắng mặt tại phiên họp xét đơn yêu cầu. Căn cứ Điều 367 Bộ luật Tố tụng dân sự, Tòa án vẫn tiến hành phiên họp theo quy định.

[3] Về yêu cầu của đương sự: Căn cứ vào lời trình bày của các đương sự cũng như các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ việc dân sự như các giấy khai sinh, giấy chứng tử, sổ hộ khẩu và văn bản của Công an phường P, Quận A, Thành phố Hồ Chí Minh, Ủy ban phường P, Quận A, Thành phố Hồ Chí Minh, xét thấy:

[4] Ông Châu Bá H2 (chết năm 1986) và bà Lưu Thị Xuân L (chết năm 1999) có 8 người con chung là Châu Thị Hồng H3 (sinh năm 1953, chết năm 2000), Châu Bá T (sinh năm 1959, chết năm 2021), Châu Bá S (sinh năm 1961, chết năm 1980), Châu Bá L1 (sinh năm 1957, bỏ nhà đi từ năm 1979), Châu Bá H (sinh năm 1964), Châu Thị Hồng M (sinh năm 1967), Châu Thị Hồng H1 (sinh năm 1969) và Châu Thị Hồng N (sinh năm 1972).

[5] Từ năm 1979, ông Châu Bá L1 không có mặt tại địa chỉ Số B đường Đ, phường P, Quận A, Thành phố Hồ Chí Minh, đi đâu không rõ. Từ đó đến nay, bà Châu Thị Hồng N và gia đình không có bất kỳ thông tin gì về ông L1, mặc dù đã tìm kiếm rất nhiều lần nhưng không có kết quả. Vì vậy, bà Châu Thị Hồng N yêu cầu Tòa án tuyên bố ông Châu Bá L1 là đã chết.

[6] Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan là ông Châu Bá H, bà Châu Thị Hồng M, bà Châu Thị Hồng H1 đồng ý với bà Châu Thị Hồng N về việc yêu cầu Tòa án tuyên bố ông Châu Bá L1 là đã chết và đồng thời cam kết không có khiếu nại hay tranh chấp các vấn đề gì liên quan.

[7] Do đó, bà Châu Thị Hồng N là người có quyền yêu cầu Tòa án tuyên bố ông Châu Bá L1, sinh năm 1957, nơi cư trú cuối cùng tại Số B đường Đ, phường P, Quận A, Thành phố Hồ Chí Minh là đã chết theo quy định tại khoản 1 Điều 71 của Bộ luật Dân sự.

[8] Theo kết quả xác minh của Công an phường P, Quận A, Thành phố Hồ Chí Minh xác minh ông Châu Bá L1, sinh năm 1957 có đăng ký thường trú tại Số B đường Đ, phường P, Quận A, Thành phố Hồ Chí Minh từ ngày 01 tháng 10 năm 1976. Hiện nay ông L1 không có mặt, không thực tế cư trú tại đây từ năm 1979 đến nay, đi đâu không rõ, Công an phường đã xóa hộ khẩu. Theo Văn bản số 683/UBND ngày 21 tháng 11 năm 2022 của Ủy ban nhân dân phường P, Quận A, Thành phố Hồ Chí Minh thể hiện thông tin về họ tên, năm sinh của cha, mẹ, vợ, con, anh chị em ruột của ông L1, thân nhân của ông L1 còn sống hay đã chết, Ủy ban nhân dân phường không rõ.

[9] Bà Châu Thị Hồng N đã thực hiện các thủ tục: Đăng thông báo tìm người trên B số ngày 17, 18, 19 tháng 11 năm 2022; Đăng tin trên Đ Việt Nam thời gian phát vào khung giờ từ 06 giờ 30 phút đến 07 giờ 00 phút và khung giờ từ 14 giờ 30 phút đến 15 giờ 00 phút các ngày 01, 02, 03 tháng 12 năm 2022; Đăng tin trên Cổng thông tin điện tử Tòa án nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh nhưng vẫn không có tin tức gì của ông Châu Bá L1. Như vậy, ông Châu Bá L1 đã biệt tích 05 năm liền trở lên và không có tin tức xác thực là còn sống. Căn cứ vào khoản 1 Điều 68, điểm d khoản 1 Điều 71 của Bộ luật Dân sự, yêu cầu tuyên bố ông Châu Bá L1 là đã chết của bà Châu Thị Hồng N là có cơ sở chấp nhận.

[10] Về xác định ngày chết của ông Châu Bá L1: Theo lời trình bày của các đương sự và kết quả xác minh của Công an phường P, Quận A, Thành phố Hồ Chí Minh thì ông Châu Bá L1 không có mặt tại địa phương từ năm 1979 đến nay nhưng không xác định được ngày vắng mặt. Theo quy định tại khoản 1 Điều 68 của Bộ luật Dân sự thì Tòa án xác định ngày chết của người bị tuyên bố là đã chết là ngày kế tiếp của ngày sau 05 năm kể từ ngày người đó biệt tích; thời hạn 05 năm được tính từ ngày biết tin tức cuối cùng về người đó, nếu không xác định được ngày tháng có tin tức cuối cùng thì thời hạn này được tính từ ngày đầu tiên của năm tiếp theo năm có tin tức cuối cùng là ngày 01 tháng 01 năm 1980. Do vậy, ngày chết của ông Châu Bá L1 được xác định là ngày 01 tháng 01 năm 1985.

[11] Theo quy định tại Điều 72 của Bộ luật Dân sự thì khi quyết định của Tòa án tuyên bố một người là đã chết có hiệu lực pháp luật thì quan hệ về hôn nhân, gia đình và các quan hệ nhân thân khác của người đó được giải quyết như đối với người đã chết; Quan hệ tài sản của người bị Tòa án tuyên bố là đã chết được giải quyết như đối với người đã chết; tài sản của người đó được giải quyết theo quy định của pháp luật về thừa kế.

[12] Đại diện Viện Kiểm sát nhân dân Quận 1, Thành phố Hồ Chí Minh đề nghị Toà án chấp nhận yêu cầu của bà Châu Thị Hồng N tuyên bố ông Châu Bá L1, sinh năm 1957, nơi cư trú cuối cùng tại Số B đường Đ, phường P, Quận A, Thành phố Hồ Chí Minh là đã chết.

[13] Về lệ phí sơ thẩm giải quyết việc dân sự: Bà Châu Thị Hồng N phải chịu lệ phí sơ thẩm là 300.000 đồng theo quy định.