Quyết định 53/2021/DS-GĐT — Tranh chấp quyền sử dụng đất

NỘI DUNG VỤ ÁN:

- Theo Đơn khởi kiện đề ngày 21/01/2013 và quá trình tố tụng, nguyên đơn là vợ chồng ông Đỗ Tr, bà Nguyễn Thị Tr trình bày:

Nguồn gốc thửa số 277, tờ bản đồ 26, diện tích 940m2, tại xã T, huyện S là của ông bà nội để lại cho cha mẹ ông Tr. Từ năm 1975, cha mẹ ông Tr làm nhà để ở, chết để lại cho vợ chồng ông Tr. Ngày 12/11/2001, Ủy ban nhân dân huyện S cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (số vào sổ cấp GCN: 00135/QSDĐ/800 QĐ-UB (H) công nhận “hộ ông Đỗ Tr” được quyền sử dụng thửa số 277, tờ bản đồ số 26, diện tích 940m2, tại xã T, huyện S (nay là thành phố Q), tỉnh Quảng Ngãi.

Vợ chồng ông Nguyễn B, bà Đỗ Thị M sử dụng thửa đất số 276, tờ bản đồ số 26, diện tích 1.164 m2, liền kề thửa đất số 277 của Ông, Bà. Từ năm 1975 đến khi Nhà nước cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho hai gia đình, không có tranh chấp và hai bên đã thống nhất đóng trụ bê tông làm ranh giới, trụ bê tông do ông B dựng năm 1992. Ranh giới đất giữa hai gia đình từ trước đến nay là đường cong, nhưng năm 2008, ông Thanh vào tỉnh Đắk Nông làm ăn, tháng 12/2011 ông Tr trở về thấy mất 03 trụ bê tông, ông Tr hỏi thì ông B trả lời ông B nhổ nên ông Tr yêu cầu chôn lại thì ông B đồng ý nhưng không thực hiện. Tháng 5/2012, ông Tr chôn lại cột bê tông theo ranh giới đất được Ủy ban nhân dân huyện S cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất.

Nay, vợ chồng ông Tr khởi kiện yêu cầu vợ chồng ông B chấm dứt hành vi cản trở trái pháp luật quyền sử dụng đất của gia đình ông Tr; yêu cầu gia đình ông B chặt cây, tháo dỡ phần mái ngói chuồng bò làm lấn qua đất của vợ chồng ông Tr để trả lại 238,8m2 đất cho vợ chồng ông Tr.

- Bị đơn là vợ chồng ông Nguyễn B (khi ông B còn sống) và bà Đỗ Thị M trình bày: Diện tích đất mà vợ chồng ông Tr đăng ký theo Chỉ thị 299/TTg là 640m2, bao gồm cả đất mồ mả. Khi thực hiện Nghị định 64-CP thì vợ chồng ông Tr đăng ký sử dụng 940m2 đất là lấn qua đất của vợ chồng Ông Bà, đồng thời vợ chồng ông Tr còn kê khai đất mồ mả thành 1 thửa riêng diện tích 50m2. Đăng ký theo Chỉ thị 299/TTg thì ranh đất giữa hai gia đình là đường thẳng, trên thực địa ranh đất lúc đó là cây mọc tự nhiên và cây Thiết mộc lan do vợ chồng ông B trồng bên phía đất của vợ chồng ông B. Do ông Tr lấn đất của Ông Bà chiều rộng gần 2m (lấn hơn 300m2 đất) nên tháng 7/2012, ông Tr đổ trụ bê tông thì Ông Bà ngăn cản không cho làm, còn số trụ bê tông hiện có trên đất thì Ông Bà không biết ai dựng, dựng khi nào, còn các cây chùm biên, cây ô ma trên đất là cây mọc tự nhiên.

Nay, Ông Bà không đồng ý với yêu cầu khởi kiện của vợ chồng ông Tr, đồng thời Ông Bà yêu cầu vợ chồng ông Tr chặt 01 bờ tre 45 cây, 01 cây dương liễu và dỡ chuồng bò diện tích 13,2m2, một phần ngôi nhà diện tích 7,7m2, 07 cây ô ma, 01 cây chùm biên, 01 cây mít, 05 trụ bê tông để trả lại 300m2 đất lấn chiếm cho Ông Bà và yêu cầu Tòa án hủy Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (số vào sổ cấp GCN: 00135/QSDĐ/800 QĐ-UB (H) mà UBND huyện S cấp cho hộ ông Đỗ Tr ngày 12/11/2001.

- Người kế thừa quyền và nghĩa vụ tố tụng của ông Nguyễn B là vợ (bà Đỗ Thị M) và các con thống nhất với trình bày và yêu cầu của bà M.

- Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan (các con của vợ chồng ông Tr, bà Tr) thống nhất với trình bày và đề nghị của ông Tr, bà Tr.

- Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan là ông Phạm S trình bày: Ông và ông B là hai anh em ruột, Ông sử dụng thửa đất số 305, tờ bản đồ số 26, diện tích khoảng 600m2, không có tranh chấp với ông Tr, ông B.

- Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan là Ủy ban nhân dân thành phố Q trình bày: Thửa đất số 351, tờ bản đồ số 01, diện tích 640m2 lập theo Chỉ thị 299/TTg tương ứng là thửa đất số 277, tờ bản đồ số 26, diện tích 940m2 và thửa đất số 988, diện tích 50m2 (đất nghĩa địa) lập theo Nghị định 64/CP là có cùng vị trí. Thửa đất số 367, tờ bản đồ số 01, diện tích 1.640m2 lập theo Chỉ thị 299/TTg biến động thành 03 thửa gồm: thửa số 276 tờ bản đồ số 26, diện tích 1.164m2; thửa số 305 diện tích 600m2 và thửa số 951 diện tích 200m2 (đất nghĩa địa), lập theo Nghị định 64/CP là có cùng vị trí. Lý do diện tích các thửa đất số 351, số 367 biến động do sai lệch trong quá trình đo, vẽ lập bản đồ địa chính. Việc cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất đối với thửa đất số 277, tờ bản đồ số 26 cho hộ ông Đỗ Tr; thửa đất số 276, tờ bản đồ số 26 cho hộ ông Nguyễn B là cấp đúng vị trí, số thửa, diện tích theo tờ bản đồ đo vẽ năm 1996; do đó, việc vợ chồng ông B yêu cầu hủy Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất đã cấp cho hộ ông Đỗ Tr là không có cơ sở.

- Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan là Ủy ban nhân dân xã T trình bày: Ông Đỗ Tr đăng ký kê khai theo Chỉ thị 299/TTg thửa đất số 351, diện tích 640m2, khi thực hiện Nghị Định 64-CP thì thửa đất 351 của ông Tr tách thành 2 thửa là thửa 277 diện tích 940m2 và thửa 988 diện tích 50m2 (đất nghĩa địa), tổng diện tích 2 thửa là 1.020m2. Cụ Nguyễn Đường (cha ông Nguyễn B) đăng ký kê khai theo Chỉ thị 299/TTg thửa đất số 367 diện tích 1.640m2, khi thực hiện Nghị định 64-CP thì thửa 367 tách thành 03 thửa là thửa 276 diện tích 1.164m2 do ông Nguyễn B quản lý, thửa số 305 diện tích 600m2 do ông Phạm Đốc quản lý và thửa số 951 diện tích 200m2 đất nghĩa địa do UBND xã quản lý, tổng diện tích 3 thửa là 1.964 m2. Thửa đất 277 tờ bản đồ 26 diện tích 940m2 gia đình ông Đỗ Tr sử dụng được UBND huyện S cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (số vào sổ 00135 QSD Đ/800/QĐ-UB (H) ngày 12/11/2001. Thửa đất số 276 tờ bản đồ 26 diện tích 1.164m2 gia đình ông Nguyễn B sử dụng được UBND huyện S cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (số vào sổ H 05069) ngày 06/12/2005. Lý do hình thể thửa đất của hộ ông Tr đang sử dụng không đúng với hình thể thửa đất kèm Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất do trước đây ranh đất giữa hộ ông Tr và hộ ông B là hàng rào cây xanh, đến khi ông Tr dựng trụ quây lưới B40 thì xảy ra tranh chấp.

- Tại Bản án dân sự sơ thẩm số 30/2018/DS-ST ngày 03/8/2018, Tòa án nhân dân thành phố Q quyết định:

Căn cứ vào: Điều 192, Điều 255, Điều 259, Điều 261, Điều 265, Điều 688 Bộ luật Dân sự năm 2005; Khoản 1 Điều 2, Điều 34, Điều 73 Luật Đất đai năm 1993; Điểm b khoản 1 Điều 50, khoản 5, khoản 6 Điều 105 Luật Đất đai năm 2003; Điều 100 Luật Đất đai năm 2013; Điều 26, Điều 34, Điều 35, khoản 1, khoản 2, khoản 3 Điều 144, khoản 1, khoản 5 Điều 147, Điều 156, khoản 1 Điều 157, khoản 1 Điều 158, Điều 164, Điều 165, khoản 2 Điều 227, khoản 1 Điều 228, khoản 2 Điều 229, Điều 235, Điều 244, Điều 267, Điều 271 và Điều 273 của Bộ luật Tố tụng dân sự; Điểm a, điểm b khoản 1 Điều 24, khoản 1, khoản 2, khoản 4, khoản 5, khoản 9 Điều 26, điểm a khoản 2 Điều 27 Nghị quyết quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án của Ủy ban Thường vụ Quốc Hội số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016, tuyên xử:

1/ Chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn ông Đỗ Tr, bà Nguyễn Thị Tr về yêu cầu áp dụng các biện pháp bảo vệ quyền sở hữu.

+ Buộc bà Đỗ Thị M và ông Nguyễn B (chết), người kế thừa quyền và nghĩa vụ tham gia tố tụng của ông Nguyễn B gồm: ông Nguyễn Minh Tr1, ông Nguyễn Q, ông Nguyễn S, ông Nguyễn S, bà Nguyễn Thị Bích C, bà Nguyễn Thị Ng, bà Đỗ Thị M phải chấm dứt hành vi cản trở trái pháp luật về quyền sử dụng đất của ông Đỗ Tr, bà Nguyễn Thị Tr tại thửa đất số 277, tờ bản đồ số 26, địa chỉ: Xóm Đ, thôn D, xã T, thành phố Q, tỉnh Quảng Ngãi, để ông Đỗ Tr, bà Nguyễn Thị Tr làm hàng rào, rào lại ranh giới vườn và buộc bà Đỗ Thị M, ông Nguyễn B (chết), người kế thừa quyền, nghĩa vụ tham gia tố tụng của ông Nguyễn B gồm: ông Nguyễn Minh Tr1, ông Nguyễn Q, ông Nguyễn S, ông Nguyễn S, bà Nguyễn Thị Bích C, bà Nguyễn Thị Ng, bà Đỗ Thị Tr chặt phá những cây tre nhỏ, cây chìa vôi, cây thần tài, 10 cây thuyết mộc lan, cây ô ma, 01 cây chùm biên, tháo dỡ một phần mái ngói chuồng bò của ông Nguyễn B, bà Đỗ Thị M theo chiều thẳng đứng từ dưới lên đã làm qua phần đất của ông Đỗ Tr để ông Đỗ Tr, bà Nguyễn Thị Tr làm hàng rào theo ranh mốc giới từ sát cột bê tông chuồng bò mà ông Đỗ Tr với ông Nguyễn B đã đồng ý trước đây và kéo thẳng hàng rào sát các trụ bê tông còn lại và theo bờ ranh cây xanh hiện có từ trước ra sau đến hết vườn bao gồm cả bụi tre ở phía sau vườn (bụi tre phía sau vườn do ông Đỗ Tr trồng) đi đến điểm cuối cùng đúng với kích thước cạnh phía Tây là 21,56 m theo cạnh trong giấy chứng nhận quyền sử dụng đất.

2/ Không chấp nhận yêu cầu phản tố của bà Đỗ Thị M, ông Nguyễn B (chết), người kế thừa quyền, nghĩa vụ tham gia tố tụng của ông Nguyễn B gồm: ông Nguyễn Minh Tr1, ông Nguyễn Q, ông Nguyễn S, ông Nguyễn S, bà Nguyễn Thị Bích C, bà Nguyễn Thị Ng, bà Đỗ Thị M, về việc buộc ông Đỗ Tr, bà Nguyễn Thị Tr phải xây dựng đúng ranh mốc đất mà ông Đỗ Tr, bà Nguyễn Thị Tr đã có là 640 m2 (theo bản đồ chỉ thị 299/TTg) và buộc ông Đỗ Tr, bà Nguyễn Thị Tr phải chặt bỏ 01 bờ tre 45 cây, 01 cây dương liễu và tháo gỡ chuồng bò diện tích 13,2 m2, một phần ngôi nhà có diện tích 7,7 m2, 07 cây ô ma, 01 cây bời lời, 01 cây chùm biên, 01 cây mít, 05 trụ bê tông kích thước (0,1 x 0,1) x 0,8 m để trả lại diện tích đất lấn chiếm là 238,8 m2, có giới cận cạnh Đông dài khoảng 1,97 m, cạnh phía Tây dài 5,5 m, cạnh phía Nam dài 49,36 m, cạnh phía Bắc dài 50,2 m.

3/ Không chấp nhận yêu cầu của bà Đỗ Thị M, ông Nguyễn B (chết), người kế thừa quyền, nghĩa vụ tham gia tố tụng của ông Nguyễn B gồm: ông Nguyễn Minh Tr1, ông Nguyễn Q, ông Nguyễn S, ông Nguyễn S, bà Nguyễn Thị Bích C, bà Nguyễn Thị Ng, bà Đỗ Thị M, về việc yêu cầu hủy Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số 00135/QSDĐ/800/QĐ- UB (H) do UBND huyện S (nay là thành phố Q) cấp cho hộ ông Đỗ Tr vào ngày 12/11/2001, diện tích 940 m2 thuộc thửa đất số 277, tờ bản đồ số 26, tọa lạc tại xã T, thành phố Q, tỉnh Quảng Ngãi.

Tòa án cấp sơ thẩm còn quyết định về án phí; chi phí xem xét, thẩm định tại chỗ, định giá tài sản; quyền, nghĩa vụ thi hành án và tuyên bố quyền kháng cáo của các đương sự.

- Ngày 13/8/2018, bị đơn là bà Đỗ Thị M và những người kế thừa quyền và nghĩa vụ tố tụng của ông Nguyễn B kháng cáo.

- Tại Bản án dân sự phúc thẩm số 78/2018/DS-PT ngày 31/10/2008, Tòa án nhân dân tỉnh Quảng Ngãi quyết định giữ nguyên bản án sơ thẩm.

- Ngày 26/11/2018, bà Đỗ Thị M và những người kế thừa quyền và nghĩa vụ tố tụng của ông Nguyễn B có Đơn đề nghị xem xét theo thủ tục giám đốc thẩm đối với Bản án dân sự phúc thẩm nêu trên.

- Tại Quyết định số 18/2021/KN-DS ngày 5/5/2021, Chánh án Tòa án nhân dân cấp cao tại Đà Nẵng kháng nghị theo thủ tục giám đốc thẩm đối với Bản án dân sự phúc thẩm số 78/2018/DS-PT ngày 31/10/2018 của Tòa án nhân dân tỉnh Quảng Ngãi; đề nghị Ủy ban Thẩm phán Tòa án nhân dân cấp cao tại Đà Nẵng xét xử giám đốc thẩm hủy toàn bộ Bản án dân sự phúc thẩm số 78/2018/DS-PT ngày 31/10/2018 của Tòa án nhân dân tỉnh Quảng Ngãi và Bản án dân sự sơ thẩm số 30/2018/DS-ST ngày 03/8/2018 của Toà án nhân dân thành phố Q; giao hồ sơ cho Tòa án nhân dân tỉnh Quảng Ngãi giải quyết lại theo thủ tục sơ thẩm theo đúng quy định của pháp luật.

- Tại phiên tòa giám đốc thẩm, đại diện Viện kiểm sát nhân dân cấp cao tại Đà Nẵng đề nghị Ủy ban Thẩm phán Tòa án nhân dân cấp cao tại Đà Nẵng không chấp nhận kháng nghị của Chánh án Tòa án nhân dân cấp cao tại Đà Nẵng.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Vì các lẽ trên;

QUYẾT ĐỊNH:

Căn cứ điểm a khoản 1 Điều 337, Khoản 3 Điều 343, Điều 345 và Điều 349 của Bộ luật Tố tụng dân sự 2015 :

1. Hủy toàn bộ Bản án dân sự phúc thẩm số 78/2018/DS-PT ngày 31/10/2018 của Tòa án nhân dân tỉnh Quảng Ngãi và hủy toàn bộ Bản án dân sự sơ thẩm số 30/2018/DS-ST ngày 03/8/2018 của Toà án nhân dân thành phố Q, tỉnh Quảng Ngãi; giao hồ sơ vụ án cho Tòa án nhân dân tỉnh Quảng Ngãi giải quyết sơ thẩm lại theo đúng quy định của pháp luật.

2. Quyết định giám đốc thẩm có hiệu lực pháp luật kể từ ngày Hội đồng giám đốc thẩm ra quyết định.