- Tranh chấp gì? Y/c tuyên bố hoặc hủy bỏ quyết định tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự, bị hạn chế năng lực hành vi dân sự hoặc có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi — án dân sự — "Yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự"
- Tòa quyết gì? Chấp nhận đơn yêu cầu “Tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự” của ông Nguyễn Văn T.
- Căn cứ chính? Luật Hòa giải, đối thoại tại Tòa án; Luật tố tụng hành chính; Luật Tư pháp người
| TÒA ÁN NHÂN DÂN KHU VỰC 1 - ĐÀ NẴNG | CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Độc lập - Tự do - Hạnh phúc |
| Số: 527/2025/QĐST-DS Ngày 04 – 12 - 2025 |
QUYẾT ĐỊNH
SƠ THẨM GIẢI QUYẾT VIỆC DÂN SỰ
V/v: “Yêu cầu tuyên bố một người
mất năng lực hành vi dân sự”
TÒA ÁN NHÂN DÂN KHU VỰC 1 - ĐÀ NẴNG
Thành phần giải quyết việc dân sự gồm có:
Thẩm phán – Chủ tọa phiên họp: Bà Nguyễn Thị Anh Đào.
Thư ký phiên họp: Bà Nguyễn Thị Thùy Trâm.
Đại diện Viện kiểm sát nhân dân khu vực 1 – Đà Nẵng tham gia phiên họp: Bà Nguyễn Thị Ly Na – Kiểm sát viên.
Ngày 04 tháng 12 năm 2025 tại trụ sở Tòa án nhân dân khu vực 1 – Đà Nẵng mở phiên họp sơ thẩm công khai giải quyết việc dân sự thụ lý số: 193/2025/TLST-DS ngày 21 tháng 10 năm 2025 về việc “Yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự” theo Quyết định mở phiên họp sơ thẩm giải quyết việc dân sự số: 29/2025/QĐST-DS ngày 24 tháng 11 năm 2025 và Thông báo v/v thay đối thời gian mở phiên họp số 193/2025/TB-TA ngày 01 tháng 12 năm 2025, gồm những người tham gia tố tụng sau đây:
1. Người yêu cầu giải quyết việc dân sự: Ông Nguyễn Văn T – sinh năm 1950. Số CCCD: xxxxxxxxxxxx, cấp ngày 31.3.2021, nơi cấp: Cục Cảnh sát QLHC về TTXH. Nơi thường trú: ** Ỷ Lan Nguyên Phi, phường Hòa Cường, thành phố Đà Nẵng. (có mặt).
2. Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan:
- Bà Nguyễn Thị Ni N – sinh năm 1978
Số Căn cước: xxxxxxxxxxxx, cấp ngày 14.02.2025, nơi cấp: Bộ Công an.
- Ông Nguyễn Anh T1 – sinh năm 1981
Số CCCD: xxxxxxxxxxxx, cấp ngày 10.8.2021, nơi cấp: Cục Cảnh sát QLHC về TTXH.
Cùng nơi thường trú: ** Ỷ Lan Nguyên Phi, phường Hòa Cường, thành phố Đà Nẵng.
- Bà Nguyễn An N1 – sinh năm 1980
Số CCCD: xxxxxxxxxxxx, cấp ngày 02.4.2021, nơi cấp: Cục Cảnh sát QLHC về TTXH.
Nơi thường trú: ** Hoàng Thúc Trâm, phường Hòa Cường, thành phố Đà Nẵng.
(Bà Nguyễn Thị Ni N, ông Nguyễn Anh T1, bà Nguyễn An N1 đều có đơn đề nghị Tòa án giải quyết vắng mặt).
NỘI DUNG VIỆC DÂN SỰ
Những vấn đề cụ thể yêu cầu Tòa án giải quyết: Ông Nguyễn Văn T đề nghị Tòa án tuyên bố bà Nguyễn Thị L – sinh ngày 04.7.1958 – Nơi thường trú: Tổ 17, phường Hòa Cường Bắc, quận Hải Châu, thành phố Đà Nẵng (nay là phường Hòa Cường, thành phố Đà Nẵng) là người bị mất năng lực hành vi dân sự.
Tại phiên họp, người yêu cầu là ông Nguyễn Văn T trình bày: Ông Nguyễn Văn T là chồng của bà Nguyễn Thị L, từ tháng 02/2025 bà Nguyễn Thị L bị tai nạn giao thông và được gia đình đưa vào điều trị tại Bệnh viện Đà Nẵng, kết quả CT Scanner sọ não ngày 07.02.2025 bị tụ máu dưới màng cứng bán cầu phải; xuất huyết liềm đại não, tụ máu mô mềm vùng má, mắt trái. Từ khi ra viện, bà Nguyễn Thị L không còn minh mẫn, chỉ nhớ được người thân, không nhớ những người xung quanh, không có phản ứng bằng lời nói hay hành động khi tiếp xúc với người khác, nằm một chỗ, không tự chủ được hành vi, không tự chăm sóc bản thân, việc ăn uống và mọi sinh hoạt trong cuộc sống đều hoàn toàn phụ thuộc vào người thân. Từ ngày 21.3.2025 đến ngày 03.4.2025 và từ ngày 04.4.2025 đến ngày 17.4.2025 bà Nguyễn Thị L vào điều trị tại Bệnh việc C Đà Nẵng, với chẩn đoán “Di chứng xuất huyết dưới màng nhện; Bệnh đái tháo đường; Bệnh lý tăng huyết áp; Bệnh tim thiếu máu cục bộ mạn” nên ông Nguyễn Văn T đề nghị Tòa án tuyên bố bà Nguyễn Thị L mất năng lực hành vi dân sự để ông Nguyễn Văn T và gia đình thực hiện các quyền và nghĩa vụ liên quan đến bà Nguyễn Thị L.
Người có quyền lợi và nghĩa vụ liên quan là bà Nguyễn Thị Ni N, ông Nguyễn Anh T1, bà Nguyễn An N1 trình bày: Đề nghị Tòa án tuyên bố bà Nguyễn Thị L mất năng lực hành vi dân sự để gia đình thực hiện các quyền, nghĩa vụ dân sự liên quan đến bà Nguyễn Thị L.
Tại phiên họp:
Người yêu cầu ông Nguyễn Văn T giữ nguyên yêu cầu giải quyết việc dân sự và đề nghị Tòa án tuyên bố bà Nguyễn Thị L mất năng lực hành vi dân sự.
Đại diện Viện kiểm sát nhân dân khu vực 1 - Đà Nẵng phát biểu:
Về việc tuân theo pháp luật tố tụng: Quá trình thụ lý, giải quyết và tại phiên họp giải quyết việc dân sự, Thẩm phán và Thư ký đã thực hiện đúng trình tự, thủ tục theo quy định của Bộ luật Tố tụng dân sự.
Về việc chấp hành pháp luật tố tụng: Các đương sự đã được đảm bảo các quyền và thực hiện đúng nghĩa vụ theo quy định của Bộ luật Tố tụng dân sự.
Về nội dung: Đề nghị Tòa án căn cứ Điều 22 Bộ luật dân sự và các Điều 376, 377 và 378 Bộ luật tố tụng dân sự. Chấp nhận yêu cầu của ông Nguyễn Văn T, tuyên bố bà Nguyễn Thị L mất năng lực hành vi dân sự;
NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN
Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ việc dân sự được thẩm tra phiên họp; ý kiến các đương sự và đại diện Viện kiểm sát nhân dân tại phiên họp, Tòa án nhân dân khu vực 1 – Đà Nẵng nhận định:
Về tố tụng:
Về quan hệ pháp luật, thẩm quyền giải quyết: Yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự của ông Nguyễn Văn T là yêu cầu về dân sự thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án theo quy định tại khoản 1 Điều 27 của Bộ luật Tố tụng dân sự 2015. Người bị yêu cầu tuyên bố mất năng lực hành vi dân sự là bà Nguyễn Thị L cư trú tại phường Hòa Cường, thành phố Đà Nẵng. Căn cứ khoản 2 Điều 1 Luật số 85/2025/QH15 của Quốc hội về sửa đổi, bổ sung một số điều của Bộ luật Tố tụng dân sự, Luật tố tụng hành chính, Luật Tư pháp người chưa thành niên, Luật phá sản và Luật Hòa giải, đối thoại tại Tòa án; điểm a khoản 2 Điều 39 của Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015 thì việc dân sự thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân khu vực 1 - Đà Nẵng.
[1.2] Về việc tham gia phiên họp dân sự: Việc dân sự thuộc trường hợp Viện kiểm sát tham gia phiên họp theo khoản 2 Điều 21 và khoản 1 Điều 367 của Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015.
Về nội dung yêu cầu:
Về khả năng nhận thức, làm chủ hành vi của bà Nguyễn Thị L: Bà Nguyễn Thị L không tiếp xúc được; mắt mở tự nhiên, hỏi không nói; cảm xúc thờ ơ với xung quanh; suy giảm trí nhớ và nhận thức gây ảnh hưởng đến cuộc sống hàng ngày; đêm ngủ tạm, ăn uống qua sonde, đại tiểu tiện không tự chủ, mọi sinh hoạt phụ thuộc hoàn toàn vào người trợ giúp; không đi lại được, nằm một chỗ, giảm sút hoạt động có ý chí; vong tri; liệt hoàn toàn ½ người (T), liệt nặng ½ người (P). Tại Kết luận giám định pháp y tâm thần theo trưng cầu số: 2057/KLGĐ ngày 19.11.2025 của Trung tâm pháp y tâm thần khu vực Miền Trung - Bộ Y tế, kết luận ở thời điểm hiện tại:
- Kết luận theo tiêu chuẩn y học: Mất trí trong các trạng thái biệt định khác, mức độ nặng (F02.8 – ICD-10)/ Di chứng tổn thương nội sọ (chấn thương não) (T90.5 – ICD-10)
- Kết luận về năng lực hành vi dân sự: Mất năng lực hành vi dân sự.
Kết luận giám định nói trên được thực hiện theo Quyết định trưng cầu giám định số: 193/2025/QĐ-TCGĐ ngày 27.10.2025 của Tòa án nhân dân khu vực 1 - Đà Nẵng. Trình tự, thủ tục giám định đã được thực hiện theo đúng quy định của pháp luật nên kết luận giám định là chứng cứ để giải quyết việc dân sự. Căn cứ vào Điều 376 của Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015, ông Nguyễn Văn T yêu cầu Tòa án tuyên bố bà Nguyễn Thị L là người mất năng lực hành vi dân sự là có cơ sở, phù hợp với Điều 22 Bộ luật Dân sự năm 2015 cần được chấp nhận.
Về chi phí giám định: Chi phí giám định năng lực hành vi dân sự đối với bà Nguyễn Thị L, người yêu cầu là ông Nguyễn Văn T chịu và đã nộp để thực hiện xong thủ tục giám định theo quy định của pháp luật nên không đề cập giải quyết.
Về lệ phí: Lệ phí sơ thẩm giải quyết việc dân sự là 300.000đ (ba trăm nghìn đồng) ông Nguyễn Văn T phải chịu.
Xét ý kiến của đại diện Viện kiểm sát nhân dân khu vực 1 – Đà Nẵng, đề nghị Tòa án chấp nhận đơn yêu cầu của ông Nguyễn Văn T, tuyên bố bà Nguyễn Thị L là người mất năng lực hành vi dân sự là có căn cứ, phù hợp với quy định của pháp luật cần được chấp nhận.
Từ những nhận định trên,
QUYẾT ĐỊNH
- Căn cứ khoản 2 Điều 1 Luật số 85/2025/QH15 của Quốc hội về sửa đổi, bổ sung một số điều của Bộ luật Tố tụng dân sự, Luật tố tụng hành chính, Luật Tư pháp người chưa thành niên, Luật phá sản và Luật Hòa giải, đối thoại tại Tòa án; điểm a khoản 2 Điều 39; Điều 149, 161, 361, 367, 371, 372, 376 và 378 Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015;
- Căn cứ Điều 22 Bộ luật Dân sự năm 2015;
- Căn cứ khoản 1 Điều 4, Điều 35, 37 Nghị quyết 326/2016/UBTVQH14 ngày 30 tháng 12 năm 2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí lệ phí Tòa án.
Chấp nhận đơn yêu cầu “Tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự” của ông Nguyễn Văn T.
1. Tuyên bố bà Nguyễn Thị L (sinh ngày 04.7.1958); nơi thường trú: Tổ 17, phường Hòa Cường Bắc, quận Hải Châu, thành phố Đà Nẵng (nay là phường Hòa Cường, thành phố Đà Nẵng); Số CCCD: xxxxxxxxxxxx do Cục Cảnh sát QLHC về TTXH cấp ngày 31.3.2021 là người mất năng lực hành vi dân sự.
2. Về lệ phí: Lệ phí sơ thẩm giải quyết việc dân sự là 300.000đ (ba trăm nghìn đồng) ông Nguyễn Văn T phải chịu nhưng được trừ vào số tiền tạm ứng lệ phí đã nộp theo biên lai thu số 03937 ngày 16.10.2025 của Thi hành án dân sự thành phố Đà Nẵng. Ông Nguyễn Văn T đã nộp đủ lệ phí yêu cầu giải quyết việc dân sự.
3. Quyền kháng cáo, kháng nghị:
Người yêu cầu giải quyết việc dân sự có mặt tại phiên họp có quyền kháng cáo quyết định giải quyết việc dân sự trong thời hạn 10 ngày, kể từ ngày Tòa án ra quyết định.
Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan vắng mặt tại phiên họp có quyền kháng cáo quyết định giải quyết việc dân sự trong thời hạn 10 ngày, kể từ ngày nhận được bản sao quyết định hoặc được niêm yết theo quy định của pháp luật.
Viện kiểm sát nhân dân khu vực 1 – Đà Nẵng có quyền kháng nghị quyết định giải quyết việc dân sự trong thời hạn 10 ngày, Viện kiểm sát nhân dân thành phố Đà Nẵng có quyền kháng nghị trong thời hạn 15 ngày, kể từ ngày Tòa án ra quyết định.
| Nơi nhận: - Đương sự; - VKSND KV 1 – Đà Nẵng; - Thi hành án Dân sự TP Đà Nẵng; - Lưu hồ sơ vụ việc; | THẨM PHÁN – CHỦ TỌA PHIÊN HỌP (Đã ký) Nguyễn Thị Anh Đào |