- Tranh chấp gì? Y/c tuyên bố hoặc hủy bỏ quyết định tuyên bố một người đã chết — án dân sự — "Bà Vũ Thị K yêu cầu tuyên bố ông Đặng Ngọc V là đã chết"
- Tòa quyết gì? Chấp nhận yêu cầu của bà Vũ Thị K về việc yêu cầu tuyên bố ông Đặng Ngọc V là đã chết.
- Căn cứ chính? Điều 71 Bộ luật Dân sự; Điều 12 NGHỊ QUYẾT SỐ 326/2016/NQ-UBTVQH14 QUY ĐỊNH VỀ MỨC THU, MIỄN…; Điều 27 Bộ luật Tố tụng dân sự
| TÒA ÁN NHÂN DÂN HUYỆN HẢI HẬU TỈNH NAM ĐỊNH | CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Độc lập - Tự do - Hạnh phúc |
| Số: 52/2023/QĐST-VDS | Hải Hậu, ngày 12 tháng 4 năm 2023 |
QUYẾT ĐỊNH
SƠ THẨM GIẢI QUYẾT VIỆC DÂN SỰ
V/v yêu cầu tuyên bố một người là đã chết
TÒA ÁN NHÂN DÂN HUYỆN HẢI HẬU - TỈNH NAM ĐỊNH
Thành phần giải quyết việc dân sự gồm có:
Thẩm phán - Chủ tọa phiên họp: Ông Phạm Trung Kiên.
Thư ký phiên họp: Ông Nguyễn Văn Đính - Thư ký Tòa án nhân dân huyện Hải Hậu, tỉnh Nam Định.
Đại diện Viện kiểm sát nhân dân huyện Hải Hậu, tỉnh Nam Định tham gia phiên họp: Ông Lại Minh Khôi - Kiểm sát viên.
Ngày 12 tháng 4 năm 2023, tại trụ sở Tòa án nhân dân huyện Hải Hậu, tỉnh Nam Định mở phiên họp sơ thẩm công khai giải quyết việc dân sự thụ lý số: 128/2022/TLST-VDS ngày 16 tháng 11 năm 2022 về việc “Yêu cầu tuyên bố một người là đã chết” theo Quyết định mở phiên họp sơ thẩm giải quyết việc dân sự số 04/2023/QĐST-DS ngày 04 tháng 4 năm 2023, gồm những người tham gia tố tụng sau đây:
- Người yêu cầu giải quyết việc dân sự: Bà Vũ Thị K, sinh năm 1955; địa chỉ: Xóm 5, xã H, huyện H, tỉnh Nam Định. Vắng mặt.
- Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan:
1. Ông Đặng Ngọc V, sinh năm 1954; nơi cư trú cuối cùng trước khi biệt tích: Xóm 5, xã H, huyện H, tỉnh Nam Định. Vắng mặt.
2. Anh Đặng Văn T, sinh năm 1978; địa chỉ: Xóm 5, xã H, huyện H, tỉnh Nam Định. Vắng mặt.
- Người làm chứng: Ông Đặng Ngọc C, sinh năm 1954; địa chỉ: Xóm 3, xã H, huyện H, tỉnh Nam Định. Vắng mặt.
NỘI DUNG VIỆC DÂN SỰ:
Theo đơn yêu cầu ngày 21/10/2022 và các lời khai trong quá trình tố tụng, người yêu cầu bà Vũ Thị K trình bày: Bà kết hôn với ông Đặng Ngọc V, sinh năm 1954; địa chỉ: Xóm 5, xã H, huyện H, tỉnh Nam Định vào khoảng tháng 05 âm lịch năm 1972, có đăng ký kết hôn tại UBND xã H, huyện H, tỉnh Nam Định nhưng đã bị mất giấy chứng nhận kết hôn. Khi kết hôn thì ông V đang tại ngũ trong Quân đội, đơn vị đóng quân tại huyện C, tỉnh Hà Tây cũ (nay là Hà Nội) nhưng bà không nhớ tên đơn vị của ông V. Bà và ông Đặng Ngọc V có 01 con chung là anh Đặng Văn T, sinh ngày 15/5/1978. Sau khi bà sinh con thì ông V có về nhà thăm vợ con được 01 lần duy nhất lúc đó anh Thiện mới được khoảng 08 tháng tuổi. Từ khoảng tháng 04/1979 thì ông V lên đơn vị và không quay trở về nhà lần nào nữa, không liên lạc với gia đình. Đến nay gia đình bà đã tìm kiếm nhiều nơi nhưng không có thông tin về ông V còn sống hay đã chết nên bà làm đơn yêu cầu Toà án tuyên bố ông Đặng Ngọc V là đã chết.
Tại biên bản lấy lời khai ngày 19/12/2022, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan anh Đặng Văn T trình bày: Anh là con đẻ của bà Vũ Thị K và ông Đặng Ngọc V. Anh được biết ông V đã biệt tích từ năm 1979 khi còn đang tại ngũ trong Quân đội đến nay không có tin tức gì còn sống hay đã chết. Gia đình anh đã tìm kiếm nhiều nơi, gửi đơn từ đến UBND xã H cũng như các cơ quan chức năng trong Quân đội nhưng cũng không có kết quả. Do đó bà Vũ Thị K làm đơn đề nghị Toà án tuyên bố ông V đã chết anh cũng nhất trí.
Tại biên bản lấy lời khai ngày 01/12/2022, người làm chứng ông Đặng Văn C trình bày: Ông là anh trai cùng cha khác mẹ với ông Đặng Ngọc V. Ông công nhận ông V có vợ là bà Vũ Thị K đã kết hôn năm 1972. Ông V có tham gia quân đội thời kỳ kháng chiến chống Mỹ và thời kỳ chiến tranh bảo vệ biên giới phía Bắc. Khoảng năm 1979, ông V có về thăm gia đình sau đó đi biệt tích cho đến nay không có tin tức gì. Gia đình đã tìm kiếm nhiều nơi nhưng không có kết quả. Nay ông nhất trí với yêu cầu của bà Vũ Thị K đề nghị Tòa án tuyên bố ông Đặng Ngọc V là người đã chết.
Tại biên bản xác minh tại UBND xã H ngày 01/12/2022 đã xác định, ông Đặng Ngọc V có nơi cư trú cuối cùng tại xóm T (nay là xóm 5), xã H, huyện H. Ông V có vợ là bà Vũ Thị K và 01 con là anh Đặng Văn T hiện đang cư trú tại địa phương và có thông tin ông V đi bộ đội trong thời kỳ kháng chiến chống Mỹ. Tuy nhiên do thời gian đã lâu sổ sách lưu trữ xác định việc kết hôn và việc tham gia quân đội của ông Đặng Ngọc V không còn. Nay bà Vũ Thị K có đơn đề nghị Tòa án tuyên bố ông Đặng Ngọc V là đã chết thì đề nghị Tòa án xem xét giải quyết theo pháp luật.
Tại Công văn số 1569/BCH-CT ngày 09/12/2022 của Ban Chỉ huy quân sự huyện Hải Hậu có ý kiến: Hiện Ban Chỉ huy Quân sự huyện không còn lưu danh sách quân nhân nhập ngũ năm 1972. Danh sách đăng ký quân nhân dự bị lưu tại Ban Chỉ huy Quân sự huyện từ năm 1972 đến năm 1979 không có tên ông Đặng Ngọc V, sinh năm 1954; quê quán tại xóm 5, xã Hải Nam, huyện Hải Hậu. Đến nay Ban Chỉ huy Quân sự huyện Hải Hậu không có thông tin ông Đặng Ngọc V có thời gian tham gia Quân đội hay không, thuộc đơn vị nào, còn sống hay đã chết.
Sau khi thụ lý vụ việc, Tòa án nhân dân huyện Hải Hậu đã ra Quyết định thông báo tìm kiếm người bị yêu cầu tuyên bố là đã chết và đã được đăng trên Cổng thông tin điện tử của Tòa án nhân dân, trên báo Công Lý trong ba số liên tiếp gồm số 95 ngày 30/11/2022; số 96 ngày 02/12/2022; số 97 ngày 07/12/2022 và trên Đài Tiếng nói Việt Nam vào các ngày 27, 28, 29 tháng 11 năm 2022 theo đúng quy định của pháp luật và đã hết thời hạn tìm kiếm nhưng vẫn không có tin tức gì của ông Đặng Ngọc V còn sống hay đã chết.
Đại diện Viện kiểm sát nhân dân huyện Hải Hậu tại phiên họp phát biểu ý kiến về việc giải quyết vụ việc:
Về tố tụng: Thẩm phán đã thực hiện đúng các quy định của Bộ luật Tố tụng dân sự trong quá trình giải quyết việc dân sự.
Về nội dung: Căn cứ Điều 71 Bộ luật dân sự; các Điều 391, 393 Bộ luật Tố tụng dân sự. Đề nghị Tòa án chấp nhận đơn yêu cầu tuyên bố ông Đặng Ngọc V là đã chết của bà Vũ Thị K.
NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:
Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ việc dân sự được thẩm tra tại phiên họp; ý kiến của đại diện Viện Kiểm sát tại phiên họp, Tòa án nhân dân huyện Hải Hậu, tỉnh Nam Định nhận định:
Về thẩm quyền giải quyết và quan hệ pháp luật: Bà Vũ Thị K có đơn yêu cầu tuyên bố ông Đặng Ngọc V là đã chết, đây là việc dân sự theo quy định tại khoản 4 Điều 27, điểm a khoản 2 Điều 35 và điểm b khoản 2 Điều 39 của Bộ luật Tố tụng dân sự và thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân huyện Hải Hậu, tỉnh Nam Định.
Về thủ tục tố tụng: Các đương sự bà Vũ Thị K, anh Đặng Văn T và người làm chứng ông Đặng Văn C đều có yêu cầu vắng mặt tại phiên họp, do đó căn cứ Điều 367 Bộ luật tố tụng dân sự, Tòa án vẫn tiến hành mở phiên họp giải quyết việc dân sự trên.
Về nội dung: Căn cứ lời trình bày của người yêu cầu; người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan; người làm chứng và kết quả xác minh tại UBND xã V đã xác định: Bà Vũ Thị K và ông Đặng Ngọc V kết hôn năm 1972 tại UBND xã H, huyện H, tỉnh Nam Định và có 01 con chung là anh Đặng Văn T, sinh ngày 15/5/1978. Ông Đặng Ngọc V có nơi cư trú cuối cùng tại xóm 5, xã H, huyện H, tỉnh Nam Định và đã bỏ đi khỏi nơi cư trú từ tháng 04/1979, không có tin tức gì cho gia đình. Gia đình cũng đã tìm kiếm nhiều nơi nhưng vẫn không có kết quả. Sau khi thụ lý vụ án, Tòa án đã ra Quyết định thông báo tìm kiếm người bị yêu cầu tuyên bố là đã chết và đăng trên đài, báo, cổng thông tin điện tử của Tòa án theo quy định. Đến nay, đã trên 04 tháng, kể từ ngày đăng, phát thông báo lần đầu tiên (ngày 27/11/2022) nhưng không có tin tức gì của ông Đặng Ngọc V. Theo quy định của pháp luật, đến nay ông Đặng Ngọc V đã biệt tích 05 năm liền trở lên và không có tin tức xác thực là còn sống hay đã chết. Căn cứ điểm d khoản 1 Điều 71 Bộ luật Dân sự có đủ cơ sở chấp nhận yêu cầu của bà Vũ Thị K tuyên bố ông Đặng Ngọc V là đã chết.
Về xác định ngày chết của ông Đặng Ngọc V: Ông Đặng Ngọc V đã biệt tích từ tháng 04/1979 nhưng không xác định được cụ thể ngày có tin tức cuối cùng. Căn cứ quy định tại điểm đ khoản 1, khoản 2 Điều 71 và khoản 1 Điều 68 của Bộ luật dân sự năm 2015 thì ngày có tin tức cuối cùng của ông Đặng Ngọc V được xác định là ngày 01/5/1979 và ngày chết được xác định sau 05 năm kể từ ngày có tin tức cuối cùng là ngày 02/5/1984.
Theo quy định tại Điều 72 của Bộ luật Dân sự năm 2015 thì khi quyết định của Tòa án tuyên bố một người là đã chết có hiệu lực pháp luật thì quan hệ về hôn nhân, gia đình và các quan hệ nhân thân khác của người đó được giải quyết như đối với người đã chết. Quan hệ tài sản của người bị Tòa án tuyên bố là đã chết được giải quyết như đối với người chết; tài sản của người đó được giải quyết theo quy định của pháp luật về thừa kế.
Bà Vũ Thị K, anh Đặng Văn T có trách nhiệm thực hiện đăng ký khai tử cho ông Đặng Ngọc V theo quy định của pháp luật về hộ tịch.
Về lệ phí việc dân sự sơ thẩm: Bà Vũ Thị K là người cao tuổi nên không phải nộp lệ phí việc dân sự theo quy định tại điểm đ khoản 1 Điều 12 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30 tháng 12 năm 2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội.
Chi phí đăng tin tìm kiếm trên các phương tiện thông tin đại chúng bà Vũ Thị K phải nộp theo quy định pháp luật, xác nhận bà Vũ Thị K đã thực hiện xong.
QUYẾT ĐỊNH:
Căn cứ vào điểm d khoản 1 Điều 71, Điều 72 của Bộ luật Dân sự năm 2015; khoản 4 Điều 27, điểm a khoản 2 Điều 35, điểm b khoản 2 Điều 39, các Điều 367, 370, 371, 372, 391, 392, 393 của Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015; điểm đ khoản 1 Điều 12 Nghị quyết 326/2016/UBTVQH14 ngày 30 tháng 12 năm 2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án:
1. Chấp nhận yêu cầu của bà Vũ Thị K về việc yêu cầu tuyên bố ông Đặng Ngọc V là đã chết.
Tuyên bố Đặng Ngọc V, sinh năm 1954; nơi cư trú cuối cùng trước khi biệt tích: Xóm 5, xã H, huyện H, tỉnh Nam Định là đã chết. Thời gian xác định ông Đặng Ngọc V chết là ngày 02 tháng 5 năm 1984.
Khi Quyết định của Tòa án tuyên bố một người là đã chết có hiệu lực pháp luật thì quan hệ về hôn nhân, gia đình và các quan hệ nhân thân khác của người đó được giải quyết như đối với người đã chết.
Quan hệ tài sản của người bị Tòa án tuyên bố là đã chết được giải quyết như đối với người đã chết; tài sản của ông Đặng Ngọc V (nếu có) được giải quyết theo quy định của pháp luật về thừa kế.
Bà Vũ Thị K, anh Đặng Văn T có trách nhiệm thực hiện đăng ký khai tử cho ông Đặng Ngọc V theo quy định của pháp luật về hộ tịch.
2. Lệ phí sơ thẩm giải quyết việc dân sự: Bà Vũ Thị K là người cao tuổi nên không phải nộp lệ phí việc dân sự theo quy định tại điểm đ khoản 1 Điều 12 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30 tháng 12 năm 2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội.
3. Quyền kháng cáo, kháng nghị: Người yêu cầu và người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan đến việc giải quyết việc dân sự có quyền kháng cáo quyết định giải quyết việc dân sự trong thời hạn 10 ngày kể từ ngày nhận được quyết định hoặc quyết định được thông báo, niêm yết.
Viện kiểm sát nhân dân cùng cấp có quyền kháng nghị quyết định giải quyết việc dân sự trong thời hạn 10 ngày, Viện kiểm sát nhân dân cấp trên trực tiếp có quyền kháng nghị trong thời hạn 15 ngày kể từ ngày Tòa án ra quyết định.
| Nơi nhận: - TAND + VKSND tỉnh Nam Định; - VKSND huyện Hải Hậu; - UBND xã H; - Đương sự; - Hồ sơ việc dân sự; - Lưu Văn phòng. | THẨM PHÁN - CHỦ TỌA PHIÊN HỌP (Đã ký) Phạm Trung Kiên |