Quyết định 35/2023/QĐST-DS: Y/c tuyên bố hoặc hủy bỏ quyết định t…

Tóm tắt 30 giây — tóm lược tự động từ nội dung bản án, chỉ mang tính tham khảo

Tranh chấp gì? Y/c tuyên bố hoặc hủy bỏ quyết định tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự, bị hạn chế năng lực hành vi dân sự hoặc có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi — án dân sự — "Yêu cầu tuyên bố một người có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi"
Tòa quyết gì? Chấp nhận yêu cầu của bà Nguyễn Thị H. Tuyên bố ông Đào Duy T, sinh năm 1966, nơi cư trú: Tổ x, khu phố LN, phường Đ, thị xã H, tỉnh B là người có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi.
Căn cứ chính? Điều 149 Bộ luật Tố tụng dân sự; Điều 23 Bộ luật Dân sự; Điều 27 Bộ luật Tố tụng dân sự

TÒA ÁN NHÂN DÂN
THỊ XÃ HOÀI NHƠN
TỈNH BÌNH ĐỊNH

CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM

Độc lập - Tự do - Hạnh phúc

Số: 35/2023/QĐST-DS

Hoài Nhơn, ngày 30 tháng 5 năm 2023

QUYẾT ĐỊNH

SƠ THẨM GIẢI QUYẾT VIỆC DÂN SỰ

V/v yêu cầu tuyên bố một người có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi

TÒA ÁN NHÂN DÂN THỊ XÃ HOÀI NHƠN, TỈNH BÌNH ĐỊNH

Thành phần giải quyết việc dân sự gồm có:

Thẩm phán - Chủ tọa phiên họp: Ông Trần Hồng Hoàng.

Thư ký phiên họp: Ông Nguyễn Ngọc - Thư ký Tòa án.

Đại diện Viện kiểm sát nhân dân thị xã Hoài Nhơn, tỉnh Bình Định tham gia phiên họp: Ông Nguyễn Hoàng Quang - Kiểm sát viên.

Ngày 30 tháng 5 năm 2023, tại trụ sở Tòa án nhân dân thị xã Hoài Nhơn, tỉnh Bình Định, mở phiên họp sơ thẩm công khai giải quyết việc dân sự thụ lý số: 22/2023/TLST-DS ngày 20 tháng 4 năm 2023 về việc Yêu cầu tuyên bố một người có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi, theo Quyết định mở phiên họp sơ thẩm giải quyết việc dân sự số: 134/2023/QĐST-DS ngày 19 tháng 5 năm 2023, gồm những người tham gia tố tụng sau đây:

- Người yêu cầu giải quyết việc dân sự: Bà Nguyễn Thị H, sinh năm 1967, địa chỉ: Tổ x, khu phố LN, phường Đ, thị xã H, tỉnh B.

- Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan:

+ Chị Đào Thị Th, sinh năm 1987, địa chỉ: Thôn K, xã M, thị xã H, tỉnh B.

+ Chị Đào Thị Ng, sinh năm 1990, địa chỉ: Xóm Đ1, thôn HN, xã BT, huyện S, tỉnh Q.

+ Anh Đào Duy M, sinh năm 1992, địa chỉ: Tổ x, khu phố LN, phường Đ, thị xã H, tỉnh B.

+ Chị Đào Kim Ph, sinh ngày 14/3/2006, địa chỉ: Tổ x, khu phố LN, phường Đ, thị xã H, tỉnh B.

Người đại diện hợp pháp của chị Đào Kim Ph: Bà Nguyễn Thị H, sinh năm 1967, địa chỉ: Tổ x, khu phố LN, phường Đ, thị xã H, tỉnh B, là mẹ ruột của chị Phụng.

NỘI DUNG VIỆC DÂN SỰ:

- Theo đơn yêu cầu, lời trình bày của người yêu cầu bà H trong quá trình giải quyết và tại phiên họp: Chồng của bà là ông Đào Văn T, sinh năm 1966, hiện cư trú tại: Tổ x, khu phố LN, phường Đ, thị xã H, tỉnh B. Khoảng từ năm 2000 đến nay, ông T xuất hiện các biểu hiện bất thường: Đêm ngủ ít, thức dậy đi lại nhiều, hay hát hò nhảy múa, bỏ đi lang thang. Ông T đã được điều trị tại Bệnh viện Tâm thần Bình Định, ra viện nhận thuốc tại Trạm Y tế phường Hoài Đức điều trị nhưng không giảm. Năm 2014, ông T được Ủy ban nhân dân phường Hoài Đức cấp giấy chứng nhận khuyết tật tâm thần mức độ nặng, được hưởng trợ cấp xã hội hàng tháng. Trung tâm pháp y tâm thần Khu vực Miền Trung đã có kết luận số 364/KLGĐYC ngày 05/4/2023 kết luận ông T bị rối loạn cảm xúc lưỡng cực, hưng cảm không có triệu chứng loạn thần và khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi. Nay bà H yêu cầu Tòa án tuyên bố ông T là người có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi, bà sẽ là người giám hộ cho ông T.

- Theo lời trình bày của người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan chị Đào Thị T, chị Đào Thị Ng, anh Đào Duy M và người đại diện hợp pháp của chị Ph: Các anh chị là con của ông T, trước đây ông T bình thường đến năm 2001, phát bệnh lúc nhớ lúc quên, thường xuyên đi ngoài đường, nói nhảm lung tung. Ngày 05/4/2023, Trung tâm pháp y tâm thần Khu vực Miền Trung đã kết luận ông T khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi. Các anh chị cũng đồng ý yêu cầu tuyên bố ông T có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi và thống nhất bà H là người giám hộ cho ông T theo qui định của pháp luật.

- Ý kiến của Viện kiểm sát nhân dân thị xã Hoài Nhơn, tỉnh Bình Định về việc giải quyết việc dân sự: Việc tuân theo pháp luật của Thẩm phán, Thư ký Tòa án trong thời gian chuẩn bị xét đơn yêu cầu và tại phiên họp; việc chấp hành pháp luật của người tham gia tố tụng đúng theo qui định của Bộ luật Tố tụng dân sự. Đề nghị Tòa án chấp nhận yêu cầu của bà H, tuyên bố ông Đào Duy T là người có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi; bà H phải chịu lệ phí lệ phí sơ thẩm giải quyết việc dân sự.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ việc dân sự được thẩm tra tại phiên họp; ý kiến của các đương sự và đại diện Viện kiểm sát tại phiên họp, Tòa án nhân dân thị xã Hoài Nhơn, tỉnh Bình Định nhận định:

Về thẩm quyền giải quyết: Bà H yêu cầu tuyên bố ông T là người có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi theo quy định tại khoản 1 Điều 27 của Bộ luật Tố tụng dân sự. Ông T cư trú tại phường Hoài Đức, thị xã Hoài Nhơn, tỉnh Bình Định. Theo điểm a khoản 2 Điều 35, điểm a khoản 2 Điều 39 của Bộ luật Tố tụng dân sự, Tòa án nhân dân thị xã Hoài Nhơn, tỉnh Bình Định có thẩm quyền giải quyết.

Căn cứ Kết luận giám định pháp y tâm thần theo yêu cầu số 364/KLGĐYC ngày 05/4/2023 của Trung tâm Pháp y tâm thần Khu vực Miền Trung thì ông Đào Duy T bị rối loạn cảm xúc lưỡng cực, hiện tại giai đoạn hưng cảm không có triệu chứng loạn thần (F31.1) và khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi. Như vậy, có đủ cơ sở để xác định ông T do tình trạng tinh thần mà không đủ khả năng nhận thức, làm chủ hành vi nhưng chưa đến mức mất năng lực hành vi dân sự. Bà H yêu cầu tuyên bố ông T là người có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi là có căn cứ nên chấp nhận yêu cầu của bà H.

Về người giám hộ của ông Đào Duy T: Bà H là vợ của ông T, có đủ điều kiện để làm người giám hộ nên bà H là người giám hộ đương nhiên của ông T và có các quyền, nghĩa vụ của người giám hộ theo qui định của pháp luật.

Ý kiến của Viện kiểm sát nhân dân thị xã Hoài Nhơn, tỉnh Bình Định về việc giải quyết việc dân sự là có căn cứ, đúng qui định của pháp luật.

Về lệ phí sơ thẩm giải quyết việc dân sự: Bà H phải chịu lệ phí sơ thẩm giải quyết việc dân sự là 300.000 đồng.

QUYẾT ĐỊNH:

- Căn cứ vào khoản 1 Điều 27, điểm a khoản 2 Điều 35, điểm a khoản 2 Điều 39, các điều 149, 370, 371, 372, 378 của Bộ luật Tố tụng dân sự;

- Căn cứ vào các điều 23, khoản 1 Điều 53, khoản 4 Điều 54, 57, 58 của Bộ luật Dân sự;

- Căn cứ vào khoản 1 Điều 37 của Nghị quyết 326/2016/UBTVQH14 ngày 30 tháng 12 năm 2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội qui định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí lệ phí Tòa án.

- Chấp nhận yêu cầu của bà Nguyễn Thị H. Tuyên bố ông Đào Duy T, sinh năm 1966, nơi cư trú: Tổ x, khu phố LN, phường Đ, thị xã H, tỉnh B là người có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi.

- Bà Nguyễn Thị H là người giám hộ của ông Đào Duy T.

- Bà Nguyễn Thị H có các quyền, nghĩa vụ của người giám hộ sau đây:

+ Có các quyền: Sử dụng tài sản của người được giám hộ để chăm sóc, chi dùng cho những nhu cầu thiết yếu của người được giám hộ; được thanh toán các chi phí hợp lý cho việc quản lý tài sản của người được giám hộ; đại diện cho người được giám hộ trong việc xác lập, thực hiện giao dịch dân sự và thực hiện các quyền khác theo quy định của pháp luật nhằm bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của người được giám hộ.

+ Có các nghĩa vụ: Chăm sóc, bảo đảm việc điều trị bệnh cho người được giám hộ; đại diện cho người được giám hộ trong các giao dịch dân sự; quản lý tài sản của người được giám hộ; bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của người được giám hộ.

- Lệ phí sơ thẩm giải quyết việc dân sự: Bà Nguyễn Thị H phải chịu 300.000 đồng (Ba trăm nghìn đồng), bà H đã nộp tạm ứng lệ phí 300.000 đồng (Ba trăm nghìn đồng) theo Biên lai thu tạm ứng án phí, lệ phí Tòa án số 0000672 ngày 20/4/2023 của Chi cục Thi hành án dân sự thị xã Hoài Nhơn, tỉnh Bình Định nên được khấu trừ, bà H đã nộp xong.

- Quyền kháng cáo, kháng nghị: Người yêu cầu, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan đến việc giải quyết việc dân sự có quyền kháng cáo quyết định giải quyết việc dân sự trong thời hạn 10 ngày, kể từ ngày Tòa án ra quyết định. Trường hợp họ không có mặt tại phiên họp giải quyết việc dân sự thì thời hạn đó được tính từ ngày họ nhận được quyết định giải quyết việc dân sự hoặc kể từ ngày quyết định đó được thông báo, niêm yết. Viện kiểm sát cùng cấp có quyền kháng nghị quyết định giải quyết việc dân sự trong thời hạn 10 ngày, Viện kiểm sát cấp trên trực tiếp có quyền kháng nghị trong thời hạn 15 ngày, kể từ ngày Tòa án ra quyết định.