Quyết định 271/2023/DS-GĐT — Tranh chấp hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất

[1] Chị Võ Thị Kim D khởi kiện yêu cầu gia đình bà Ngô Thị R tiếp tục thực hiện Hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất đối với thửa đất 33, tờ bản đồ số 21, diện tích 311,2m2 tại ấp H, xã N, huyện C, tỉnh Tiền Giang. Hiện nay, diện tích đất này đang bị Chi cục Thi hành án dân sự huyện Cai Lậy, tỉnh Tiền Giang tạm dừng việc đăng ký chuyển quyền sử dụng đất để thi hành án đối với gia đình bà Ngô Thị R. Căn cứ khoản 12 Điều 26 Bộ luật Tố tụng dân sự thì quan hệ pháp luật tranh chấp trong trường hợp này được xác định là “tranh chấp liên quan đến tài sản bị cưỡng chế để thi hành án theo quy định của pháp luật về thi hành án dân sự”. Tòa án cấp sơ thẩm xác định đây là “tranh chấp hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất” để giải quyết là chưa đầy đủ, chính xác.

[2] Thửa đất 33, tờ bản đồ số 21, diện tích 311,2m2 (trong đó có 300m2 đất ở nông thôn và 11,2m2 đất trồng cây lâu năm), tại ấp H, xã N, huyện C, tỉnh Tiền Giang, đã được cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số BU 095307 ngày 21/7/2014 cho hộ bà Ngô Kim R1. Ngày 28/7/2014, tại Văn phòng C, hộ bà Ngô Kim R1 (gồm ông Nguyễn Văn H, bà Ngô Kim R1 và anh Nguyễn Huỳnh T) lập hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng toàn bộ thửa đất 33 cho chị Võ Tiến Kim D1. Sau khi nhận chuyển nhượng, chị D1 tiến hành làm thủ tục đăng ký, sang tên quyền sử dụng đất. Tuy nhiên, ngày 07/10/2015, Chi cục Thi hành án dân sự huyện Cai Lậy ra Quyết định số 02/QĐ-CCTHADS tạm dừng việc đăng ký đối với thửa đất 33, với lý do là bà R1 chưa thi hành án xong số tiền 200.000.000 đồng cho ông Bùi Văn M (theo Quyết định công nhận sự thỏa thuận của các đương sự số 11/2015/QĐST-DS ngày 30/3/2015 của Tòa án nhân dân huyện Cai Lậy, tỉnh Tiền Giang).

[3] Ngày 08/4/2020, chị D1 khởi kiện yêu cầu Tòa án giải quyết buộc bà R1, ông H, anh T phải tiếp tục thực hiện hợp đồng, giao thửa đất 33 và tài sản gắn liền với đất cho chị D1. Như vậy, yêu cầu khởi kiện của chị D1 liên quan đến tài sản đang bị cưỡng chế để thi hành án nên cần phải đưa Chi cục Thi hành án dân sự huyện C vào tham gia tố tụng với tư cách người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan mới đảm bảo giải quyết vụ án đúng pháp luật. Tuy nhiên, quá trình giải quyết vụ án, Tòa án cấp sơ thẩm không đưa Chi cục Thi hành án dân sự huyện Cai L vào tham gia tố tụng là có thiếu sót. Ngoài ra, tài sản mà các bên tranh chấp đang bị cưỡng chế để thi hành án cho quyết định khác của Tòa án, nhưng Tòa án cấp sơ thẩm lại ban hành quyết định công nhận sự thỏa thuận của các đương sự đối với tài sản này là không bảo đảm quyền, lợi ích hợp pháp của người được thi hành án trong vụ án liên quan. Do vậy, có căn cứ chấp nhận kháng nghị của Chánh án Tòa án nhân dân cấp cao tại Thành phố Hồ Chí Minh.