Quyết định 27/2025/QĐST-VDS — Y/c tuyên bố hoặc hủy bỏ quyết định tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự, bị hạn chế năng lực hành vi dân sự hoặc có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ việc dân sự được thẩm tra tại phiên họp; ý kiến của các đương sự và đại diện Viện kiểm sát tại phiên họp, Tòa án nhân dân quận Thuận Hóa nhận định:

Yêu cầu về việc “Tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự” là loại việc dân sự thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án, quy định tại khoản 1 Điều 27 của Bộ luật Tố tụng dân sự. Người bị yêu cầu tuyên bố mất năng lực hành vi dân sự cư trú tại phường Vĩnh N, quận Thuận H, thành phố Huế nên căn cứ điểm a khoản 2 Điều 35, điểm a khoản 2 Điều 39 Bộ luật Tố tụng dân sự, yêu cầu trên thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân quận Thuận Hóa, thành phố Huế.

Quá trình giải quyết người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan là bà Vũ Thị M, ông Đoàn Thanh Th và bà Đoàn Thị Lan H có ý kiến trình bày xin vắng mặt, ông Đoàn Thanh T sức khỏe yếu không thể tham gia phiên họp, nên căn cứ vào khoản 3 Điều 367 Bộ luật Tố tụng dân sự, Tòa án giải quyết vắng mặt những người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan.

Căn cứ vào các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ việc dân sự, xác định được nội dung sự việc như sau: Đầu năm 2023, ông T đang đi tập thể dục thì bị ngã, không hôn mê và được gia đình đưa về chăm sóc tại nhà, không điều trị gì. Ngày 25/4/2023, gia đình thấy ông T tình hình sức khỏe yếu, tinh thần không được minh mẫn, trí tuệ giảm sút nên đưa đến khám tại Khoa Khám bệnh - Bệnh viện Quốc tế Trung ương Huế. Tại đây, ông T có chụp MRI sọ não cho kết quả "Nhồi máu não thùy trán giai đoạn cấp và vùng vành tia trái, nhân bèo phải giai đoạn bán cấp. Teo não tuổi già"; ông T được chẩn đoán "Bệnh cơ tim thiếu máu cục bộ, Tăng huyết áp, Nhồi máu não, Tiền đái tháo đường, Suy tim" và kê đơn thuốc ngoại trú. Từ đó về sau, ông T dần dần ít nói, thỉnh thoảng chỉ trả lời được vài từ, không nhận biết được người thân trong gia đình, méo miệng sang bên (T), yếu ½ người (T), đi lại được nhưng yếu, cần phải có người dìu; ăn uống phải đút, đại tiểu tiện không tự chủ, việc vệ sinh cá nhân do người nhà trực tiếp chăm sóc. Ông T tái khám và nhận thuốc định kỳ, không điều trị nội trú. Như vậy, ông Đoàn Thanh T ở thời điểm hiện tại trong trạng thái không còn minh mẫn nên ông Đoàn Vũ H yêu cầu tuyên bố ông Đoàn Thanh T là một người mất năng lực hành vi dân sự là có cơ sở để xem xét, giải quyết.

Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan ông Đoàn Thanh T sức khỏe yếu, không còn minh mẫn nên không thể trình bày ý kiến. Những người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan khác là bà Vũ Thị M, ông Đoàn Thanh Th và bà Đoàn Thị Lan H đều trình bày thống nhất với yêu cầu của ông Đoàn Vũ H, đề nghị Tòa án tuyên bố ông Đoàn Thanh T là một người mất năng lực hành vi dân sự là phù hợp với yêu cầu của người yêu cầu.

Kết luận giám định pháp y tâm thần theo trưng cầu số 217/KLGĐ ngày 21/02/2025 của Trung tâm pháp y tâm thần khu vực Miền Trung đối với ông Đoàn Thanh T, sinh năm 1941 Địa chỉ: Số 22/9 Trần Thúc N, phường Vĩnh N, quận Thuận H, thành phố Huế. Sau khi tiến hành giám định đã kết luận như sau:

“Căn cứ theo “Bảng phân loại quốc tế mã hóa bệnh tật, nguyên nhân tử vong ICD-10 ";

Căn cứ Bộ luật dân sự 2015;

Căn cứ Hướng dẫn chẩn đoán, Kết luận giám định pháp y tâm thần 70 bệnh Rối loạn tâm thần và hành vi thường gặp (Ban hành kèm theo Quyết định số 4293/QĐ-BYT ngày 19 tháng 9 năm 2019 của Bộ trưởng Bộ Y tế);

Sau thảo luận, các giám định viên tham gia giám định xác định đối tượng: ĐOÀN THANH T

* Thời điểm hiện tại:

a. Kết luận theo tiêu chuẩn y học: Mất trí trong bệnh Alzheimer thể hỗn hợp, mức độ nặng (F00.2).

b. Kết luận về năng lực hành vi dân sự: Mất năng lực hành vi dân sự.”.

Theo quy định tại khoản 1 Điều 22 Bộ luật Dân sự năm 2015: “1. Khi một người do bị bệnh tâm thần hoặc mắc bệnh khác mà không thể nhận thức, làm chủ được hành vi của mình thì theo yêu cầu của người có quyền, lợi ích liên quan hoặc của cơ quan, tổ chức hữu quan, Tòa án ra quyết định tuyên bố người này là người mất năng lực hành vi dân sự trên cơ sở kết luận giám định pháp y tâm thần ...”.

Do vậy, yêu cầu của ông Đoàn Vũ H về việc yêu cầu tuyên bố ông Đoàn Thanh T mất năng lực hành vi dân sự là có cơ sở khoa học và căn cứ pháp lý để chấp nhận.

QUYẾT ĐỊNH:

- Căn cứ khoản 1 Điều 27, điểm a khoản 2 Điều 35, điểm a khoản 2 Điều 39, Điều 149, Điều 367, Điều 369, Điều 370, Điều 371, Điều 372, Điều 378 Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015;

- Áp dụng Điều 22, Điều 47, Điều 53 của Bộ luật Dân sự năm 2015;

- Căn cứ khoản 1 Điều 37 Nghị quyết số: 326/2016/UBTVQH14 ngày 30 tháng 12 năm 2016 quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án,

1. Chấp nhận yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự của ông Đoàn Vũ H.

Tuyên bố ông Đoàn Thanh T, sinh năm 1941; địa chỉ: Số 22/9 Trần Thúc N, phường Vĩnh N, quận Thuận H, thành phố Huế là một người mất năng lực hành vi dân sự.

Về giám hộ: Bà Vũ Thị M, sinh năm 1948; địa chỉ: Số 22/9 Trần Thúc N, phường Vĩnh N, quận Thuận H, thành phố Huế là người giám hộ đương nhiên của ông Đoàn Thanh T.

2. Lệ phí sơ thẩm giải quyết việc dân sự: ông Đoàn Vũ H phải chịu 300.000 đồng lệ phí giải quyết việc dân sự, nhưng được khấu trừ vào số tiền tạm ứng lệ phí giải quyết việc dân sự sơ thẩm đã nộp 300.000 đồng theo Biên lai thu tạm ứng án phí, lệ phí Tòa án số 0000501 ngày 06 tháng 01 năm 2025 của Chi cục Thi hành án dân sự quận Thuận H, thành phố Huế. Ông Đoàn Vũ H đã nộp đủ lệ phí sơ thẩm giải quyết việc dân sự.

3. Về chi phí trưng cầu giám định: Hết số tiền 5.234.000 đồng. Ông Đoàn Vũ H phải chịu và đã nộp đủ.

4. Về quyền kháng cáo:

Người yêu cầu có quyền kháng cáo quyết định giải quyết việc dân sự trong hạn 10 ngày kể từ ngày Tòa án ra quyết định. Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan vắng mặt có quyền kháng cáo trong hạn 10 ngày kể từ ngày nhận được quyết định giải quyết việc dân sự hoặc kể từ ngày quyết định đó được thông báo, niêm yết.