- Tranh chấp gì? Y/c tuyên bố hoặc hủy bỏ quyết định tuyên bố một người đã chết — án dân sự — "Tuyên bố một người đã chết"
- Tòa quyết gì? Chấp nhận yêu cầu giải quyết việc dân sự của bà La Thị Minh N:
- Căn cứ chính? Điều 148 Bộ luật Dân sự; Điều 367 Bộ luật Tố tụng dân sự; Điều 37 Bộ luật Tố tụng dân sự
| TÒA ÁN NHÂN DÂN THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH | CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Độc lập - Tự do - Hạnh phúc |
| Số: 2602/2023/QĐST-DS | Thành phố Hồ Chí Minh, ngày 20 tháng 12 năm 2023 |
QUYẾT ĐỊNH
SƠ THẨM GIẢI QUYẾT VIỆC DÂN SỰ
V/v YÊU CẦU TUYÊN BỐ MỘT NGƯỜI LÀ ĐÃ CHẾT
TÒA ÁN NHÂN DÂN THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH
Thành phần giải quyết việc dân sự gồm có:
Thẩm phán – Chủ tọa phiên họp: Bà Phạm Hồng Loan
Thư ký phiên họp: Ông Nguyễn Hoàng Nam – Thư ký Tòa án nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh.
Đại diện Viện kiểm sát nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh tham gia phiên họp: Ông Nguyễn Nam Hưng – Kiểm sát viên.
Ngày 20 tháng 12 năm 2023, tại trụ sở Tòa án nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh mở phiên họp sơ thẩm công khai giải quyết việc dân sự thụ lý số 171/2023/TLST-DS ngày 07 tháng 4 năm 2023 về việc yêu cầu tuyên bố một người là đã chết theo Quyết định mở phiên họp sơ thẩm giải quyết việc dân sự số 5736/2023/QĐST-DS ngày 04 tháng 12 năm 2023, gồm những người tham gia tố tụng sau đây:
- Người yêu cầu giải quyết việc dân sự: Bà La Thị Minh N, sinh năm 1961.
Địa chỉ: Số B đường G Hồ N, Phường A, Quận A, Thành phố Hồ Chí Minh.
- Người bị yêu cầu: Ông Thái Đ (tên gọi khác là Khưu Lễ C), sinh năm 1954.
Nơi cư trú cuối cùng: Số B đường G Hồ N, Phường A, Quận A, Thành phố Hồ Chí Minh.
- Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan:
1/ Bà Khưu Khánh V, sinh năm 1984.
Địa chỉ: Số B đường G Hồ N, Phường A, Quận A, Thành phố Hồ Chí Minh.
2/ Bà Khưu Thiếu V1, sinh năm 1985.
Địa chỉ: A G A (Thụy Điển).
Người đại diện hợp pháp của bà Khưu Thiếu V1: Ông Khưu Truyền T, sinh năm 1989.
Địa chỉ: Số B đường G Hồ N, Phường A, Quận A, Thành phố Hồ Chí Minh.
Là người đại diện theo ủy quyền (Theo Giấy ủy quyền số công chứng 00002684, quyển số 02/2023TP/CC-SCC/HĐGD ngày 20/02/2023 do Văn phòng C2 Nguyễn Thị S, Thành phố Hồ Chí Minh chứng nhận).
3/ Ông Khưu Truyền T, sinh năm 1989.
Địa chỉ: Số B đường G Hồ N, Phường A, Quận A, Thành phố Hồ Chí Minh.
4/ Ông Khưu Truyền L, sinh năm 1993.
Địa chỉ: Số B đường G Hồ N, Phường A, Quận A, Thành phố Hồ Chí Minh.
5/ Bà Khưu Lương N1, sinh năm 1994.
Địa chỉ: Số B đường G Hồ N, Phường A, Quận A, Thành phố Hồ Chí Minh.
6/ Ông La Gia T1, sinh năm 2004.
Địa chỉ: Số B đường G Hồ N, Phường A, Quận A, Thành phố Hồ Chí Minh.
NỘI DUNG VIỆC DÂN SỰ:
Tại đơn yêu cầu giải quyết việc dân sự đề ngày 10/3/2023 và bản tự khai đề ngày 19/5/2023, người yêu cầu giải quyết việc dân sự là bà La Thị Minh N trình bày:
Bà La Thị Minh N là vợ của ông Thái Đ (tên gọi khác là Khưu Lễ C), sinh năm 1954 theo Giấy chứng nhận kết hôn số 70/KH quyển số 01/99 ngày 16/6/1999 của Ủy ban nhân dân Phường A, Quận A, Thành phố Hồ Chí Minh.
Sau khi kết hôn, ông Đ và bà N chung sống tại địa chỉ B đường G Hồ N, Phường A, Quận A, Thành phố Hồ Chí Minh. Ông Đ, bà N có tất cả 06 người con chung gồm: Bà Khưu Khánh V, bà Khưu Thiếu V1, ông Khưu Truyền T, ông Khưu Truyền L, bà Khưu Lương N1, ông La Gia T1.
Năm 2016 do có mâu thuẫn trong gia đình nên ông Thái Đ đã bỏ nhà đi đâu không rõ. Từ đó đến nay ông Đ hoàn toàn không liên lạc với gia đình. Bà N2 và gia đình đã cố gắng tìm kiếm nhiều lần, đăng thông tin tìm kiếm trên các phương tiện thông tin đại chúng nhưng vẫn không nhận được tin tức hay liên lạc gì từ ông Đ.
Do đó bà N2 yêu cầu Tòa án tuyên bố ông Thái Đ (tên gọi khác là Khưu Lễ C1) là đã chết.
Tại bản tự khai đề ngày 21/6/2023, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan là bà Khưu Khánh V trình bày: Bà thống nhất với lời trình bày của bà N2 về quan hệ nhân thân và thông tin liên quan đến ông Thái Đ (tên gọi khác là Khưu Lễ C1). Nay bà N2 yêu cầu Tòa án tuyên bố ông Thái Đ là đã chết, bà đồng ý và yêu cầu Tòa án giải quyết theo quy định của pháp luật. Do bận công việc nên bà đề nghị được vắng mặt trong suốt quá trình tố tụng tại Tòa án.
Tại bản tự khai đề ngày 19/5/2023, ông Khưu Truyền T là người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan; đồng thời là người đại diện theo ủy quyền của bà Khưu Thiếu V1 trình bày: Ông thống nhất với lời trình bày của bà N2 về quan hệ nhân thân và thông tin liên quan đến ông Thái Đ (tên gọi khác là Khưu Lễ C1). Nay bà N2 yêu cầu Tòa án tuyên bố ông Thái Đ là đã chết, ông đồng ý và yêu cầu Tòa án giải quyết theo quy định của pháp luật. Do bận công việc nên ông đề nghị được vắng mặt trong suốt quá trình tố tụng tại Tòa án.
Tại bản tự khai đề ngày 24/6/2023, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan là ông Khưu Truyền L trình bày: Ông thống nhất với lời trình bày của bà N2 về quan hệ nhân thân và thông tin liên quan đến ông Thái Đ (tên gọi khác là Khưu Lễ C1). Nay bà N2 yêu cầu Tòa án tuyên bố ông Thái Đ là đã chết, ông đồng ý và yêu cầu Tòa án giải quyết theo quy định của pháp luật. Do bận công việc nên ông đề nghị được vắng mặt trong suốt quá trình tố tụng tại Tòa án.
Tại bản tự khai đề ngày 19/5/2023, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan là bà Khưu Lương N1 trình bày: Bà thống nhất với lời trình bày của bà N2 về quan hệ nhân thân và thông tin liên quan đến ông Thái Đ (tên gọi khác là Khưu Lễ C1). Nay bà N2 yêu cầu Tòa án tuyên bố ông Thái Đ là đã chết, bà đồng ý và yêu cầu Tòa án giải quyết theo quy định của pháp luật. Do bận công việc nên bà đề nghị được vắng mặt trong suốt quá trình tố tụng tại Tòa án.
Tại bản tự khai đề ngày 21/6/2023, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan là ông La Gia T1 trình bày: Ông thống nhất với lời trình bày của bà N2 về quan hệ nhân thân và thông tin liên quan đến ông Thái Đ (tên gọi khác là Khưu Lễ C1). Nay bà N2 yêu cầu Tòa án tuyên bố ông Thái Đ là đã chết, ông đồng ý và yêu cầu Tòa án giải quyết theo quy định của pháp luật. Do bận công việc nên ông đề nghị được vắng mặt trong suốt quá trình tố tụng tại Tòa án.
Bà La Thị Minh N đã hoàn tất thủ tục thông báo, tìm kiếm ông Thái Đ (tên gọi khác là Khưu Lễ C1) trên các phương tiện thông tin đại chúng theo đúng quy định của pháp luật về tố tụng dân sự nhưng vẫn không có tin tức gì của ông Thái Đ (tên gọi khác là Khưu Lễ C1).
Tại phiên họp giải quyết việc dân sự, người yêu cầu bà La Thị Minh N và những người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan gồm bà Khưu Khánh v, bà Khưu Thiếu V1, ông Khưu Truyền T, ông Khưu Truyền L, bà Khưu Lương N1, ông La Gia T1 đều có đơn xin giải quyết vắng mặt.
Đại diện Viện kiểm sát nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh tham gia phiên họp phát biểu:
Về thủ tục tố tụng: Từ khi thụ lý đơn yêu cầu giải quyết việc dân sự tuyên bố một người là đã chết cũng như tại phiên họp Thẩm phán đã tiến hành đúng các quy định của Bộ luật Tố tụng dân sự trong việc giải quyết đơn yêu cầu. Đồng thời, người yêu cầu, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan trong việc dân sự được thực hiện các quyền và chấp hành đúng các quy định của pháp luật về tố tụng.
Về nội dung: Đề nghị chấp nhận yêu cầu của bà La Thị Minh N, tuyên bố ông Thái Đ (tên gọi khác là Khưu Lễ C1) là đã chết. Ngày chết của ông Đ được xác định là ngày 02/01/2022.
Khi quyết định tuyên bố một người là đã chết có hiệu lực thì quan hệ về hôn nhân và gia đình, quan hệ về nhân thân, quan hệ về tài sản được giải quyết như người đã chết.
NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:
Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ việc dân sự và ý kiến của đại diện Viện kiểm sát tại phiên họp, Tòa án nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh nhận định:
Về quan hệ pháp luật và thẩm quyền giải quyết của Tòa án:
Bà La Thị Minh N có đơn yêu cầu tuyên bố một người là đã chết theo quy định tại Khoản 4 Điều 27 của Bộ luật Tố tụng dân sự. Trong việc dân sự này có người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan là bà Khưu Thiếu V1 hiện đang cư trú tại nước ngoài. Căn cứ điểm b Khoản 1 Điều 37 của Bộ luật Tố tụng dân sự thì việc dân sự theo đơn yêu cầu của bà N thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh.
Người yêu cầu bà La Thị Minh N và những người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan gồm bà Khưu Khánh V, bà Khưu Thiếu V1, ông Khưu Truyền T, ông Khưu Truyền L, bà Khưu Lương N1, ông La Gia T1 đều có đơn đề nghị Tòa án giải quyết việc dân sự vắng mặt. Căn cứ Điều 361, Khoản 2 Điều 367 của Bộ luật Tố tụng Dân sự, Tòa án vẫn tiến hành mở phiên họp theo quy định.
Về yêu cầu giải quyết việc dân sự:
Qua lời trình bày của người yêu cầu bà La Thị Minh N và những người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan gồm bà Khưu Khánh V, bà Khưu Thiếu V1, ông Khưu Truyền T, ông Khưu Truyền L, bà Khưu Lương N1, ông La Gia T1 thì ông Thái Đ (tên gọi khác là Khưu Lễ C), sinh năm 1954 đã đi biệt tích khỏi địa phương từ năm 2016 đến nay và gia đình hoàn toàn không có tin tức gì của ông Thái Đ (tên gọi khác là Khưu Lễ C1).
Căn cứ vào xác nhận của Công an P, Quận A, Thành phố Hồ Chí Minh tại đơn yêu cầu đề ngày 17/9/2022 và 23/5/2023 của bà La Thị Minh N thể hiện: Qua tra cứu tàng thư và công tác quản lý nhân hộ khẩu của Công an thì ông Thái Đ, sinh năm 1954 còn có tên gọi khác là Khưu Lễ Cao, có đăng ký thường trú tại số B đường G Hồ N, Phường A, Quận A, Thành phố Hồ Chí Minh nhưng không thực tế cư trú từ năm 2016 đến nay và đi đâu không rõ.
Ngày 19/7/2023, Tòa án nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh ban hành Quyết định số 1800/2023/QĐ-TA về việc thông báo tìm kiếm thông tin về người bị yêu cầu tuyên bố là đã chết. Quyết định này được đăng trên Cổng thông tin điện tử của Tòa án nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh; Cổng thông tin điện tử của Ủy ban nhân dân Thành phố H; được đăng thông báo tìm kiếm trên B trong 03 số liên tiếp (ngày 04, 05, 06/8/2023) và phát sóng trên Đ1 tại Thành phố Hồ Chí Minh trong 03 ngày liên tiếp (ngày 07, 08, 09/8/2023). Tuy nhiên, dã hết thời hạn 04 tháng kể từ ngày đăng, phát thông báo lần đầu tiên mà ông Thái Đ (tên gọi khác là Khưu Lễ C1) vẫn biệt tích, không có tin tức gì.
Theo quy định tại điểm d Khoản 1 Điều 71 Bộ luật Dân sự 2015 thì người có quyền, lợi ích liên quan có thể yêu cầu Tòa án ra quyết định tuyên bố một người là đã chết trong trường hợp sau đây: “Biệt tích 05 năm liền trở lên và không có tin tức xác thực là còn sống”. Căn cứ vào các tài liệu nêu trên cho thấy, tính đến thời điểm hiện nay là đã quá 05 năm mà vẫn không có tin tức xác thực ông Thái Đ (tên gọi khác là Khưu Lễ C1) còn sống. Do đó yêu cầu của bà N đề nghị Tòa án tuyên bố ông Thái Đ (tên gọi khác là Khưu Lễ C1) đã chết là có cơ sở để chấp nhận.
Về xác định ngày chết của người bị yêu cầu:
Qua lời trình bày của các đương sự và kết quả xác nhận của Công an P, Quận A đều thể hiện ông Thái Đ (tên gọi khác là Khưu Lễ C1) đã bỏ địa phương từ năm 2016 mà không xác định được chính xác ngày, tháng. Theo quy định tại Khoản 1 Điều 68 thì: “…nếu không xác định được ngày, tháng có tin tức cuối cùng thì thời hạn này được tính từ ngày đầu tiên của năm tiếp theo có tin tức cuối cùng”. Đối chiếu với quy định này thì ngày có tin tức cuối cùng của ông Thái Đ (tên gọi khác là Khưu Lễ C1) được xác định là ngày 01/01/2017. Do đó, ngày chết của ông Đ (tên gọi khác là Khưu Lễ C1) được xác định là ngày 02/01/2022.
Căn cứ quy định tại Điều 72 Bộ luật Dân sự thì khi quyết định của Tòa án tuyên bố một người là đã chết có hiệu lực pháp luật thì quan hệ về hôn nhân, gia đình và các quan hệ nhân thân khác của người đó được giải quyết như đối với người đã chết. Quan hệ tài sản của người bị Tòa án tuyên bố là đã chết được giải quyết như đối với người đã chết, tài sản của ông Thái Đ (tên gọi khác là Khưu Lễ C1) (nếu có) được giải quyết theo quy định của pháp luật về thừa kế.
Bà La Thị Minh N phải thực hiện khai tử cho ông Thái Đ (tên gọi khác là Khưu Lễ C1) theo quy định pháp luật về hộ tịch.
Về lệ phí dân sự sơ thẩm: Bà La Thị Minh N, sinh năm 1961 thuộc trường hợp người cao tuổi nên được miễn nộp tiền lệ phí dân sự sơ thẩm.
Vì các lẽ trên,
QUYẾT ĐỊNH:
- Căn cứ khoản 4 Điều 27, điểm c khoản 1 Điều 37, điểm b khoản 2 Điều 39, Điều 367 Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015;
- Căn cứ điểm d khoản 1 Điều 71, Điều 72, khoản 4 và 5 Điều 148 Bộ luật Dân sự năm 2015;
- Căn cứ Điều 4, Điều 6, điểm đ khoản 1 Điều 12, Điều 35, Điều 36 và Điều 37 của Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30 tháng 12 năm 2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án.
1. Chấp nhận yêu cầu giải quyết việc dân sự của bà La Thị Minh N:
Tuyên bố ông Thái Đ (tên gọi khác là Khưu Lễ C1), sinh năm 1954, nơi cư trú cuối cùng tại số B đường G Hồ N, Phường A, Quận A, Thành phố Hồ Chí Minh là đã chết.
Ngày chết của ông Thái Đ (tên gọi khác là Khưu Lễ C1) được xác định là ngày 02/01/2022.
Khi quyết định này có hiệu lực pháp luật, các quan hệ về hôn nhân gia đình, tài sản và các quan hệ khác về nhân thân của ông Thái Đ (tên gọi khác là Khưu Lễ C1) được giải quyết như đối với một người đã chết. Quan hệ tài sản của người bị Tòa án tuyên bố là đã chết được giải quyết như đối với người đã chết, tài sản của ông Thái Đ (tên gọi khác là Khưu Lễ C1) (nếu có) được giải quyết theo quy định của pháp luật về thừa kế.
Bà La Thị Minh N phải thực hiện khai tử cho ông Thái Đ (tên gọi khác là Khưu Lễ C1) theo quy định pháp luật về hộ tịch.
2. Lệ phí sơ thẩm giải quyết việc dân sự: Bà La Thị Minh N được miễn nộp tiền lệ phí. H lại cho bà N tiền tạm ứng lệ phí đã nộp là 300.000 (Ba trăm ngàn) đồng theo Biên lai số AA/2021/0004486 ngày 03/4/2023 của Cục Thi hành án dân sự Thành phố Hồ Chí Minh.
3. Quyền kháng cáo, kháng nghị:
Người yêu cầu, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan đến việc giải quyết việc dân sự có quyền kháng cáo quyết định giải quyết việc dân sự trong thời hạn 10 ngày kể từ ngày nhận được quyết định giải quyết việc dân sự hoặc kể từ ngày quyết định đó được thông báo, niêm yết.
Viện kiểm sát cùng cấp có quyền kháng nghị quyết định giải quyết việc dân sự trong thời hạn 10 ngày, Viện kiểm sát cấp trên trực tiếp có quyền kháng nghị trong thời hạn 15 ngày, kể từ ngày Tòa án ra quyết định.
| Nơi nhận: - Tòa án nhân dân Tối cao; - TAND Cấp cao tại TP.HCM; - VKSND Cấp cao tại TP. HCM; - VKSND TP.HCM; - Cục THADS TP.HCM; - UBND P.1, Q.11; - Các đương sự; - Lưu (N/20). | THẨM PHÁN – CHỦ TỌA PHIÊN HỌP Phạm Hồng Loan |