Quyết định 240/2023/DS-PT — Tranh chấp hợp đồng vay tài sản

NỘI DUNG VỤ ÁN:

Theo đơn khởi kiện ngày 12/01/2022 và quá trình giải quyết vụ án, nguyên đơn bà Phạm Thị Như H và người đại diện theo ủy quyền trình bày: Bà H với ông Q, bà N quen biết nhau nên ông Q, bà N nhiều lần vay tiền để làm ăn, kinh doanh. Tính đến ngày 02/02/2020, sau khi thống nhất, chốt lại số tiền còn nợ, ông Q bà N đã viết giấy vay tiền ghi ngày 02/02/2020 nội dung: “Chúng tôi gồm Lê Thanh Q, Huỳnh Quốc N. Có vay của bà Phạm Thị Như H, số tiền 22.000.000.000₫ (Hai mươi hai tỷ đồng) và hẹn sau ba tháng kể từ ngày hôm nay sẽ trả đủ số tiền trên cho bà H”. Bên cho vay ký tên sau khi đã ghi nhận “Đã giao đủ 22.000.000.000 đồng” và bên vay ký tên sau khi đã ghi nhận “Đã nhận đủ tiền vay 22.000.000.000 đồng”. Ngoài ra, Giấy vay tiền còn thể hiện “Giấy vay ngày 02/02/2020 sẽ thay thế cho tất cả các giấy vay tiền trước đây giữa Lê Thanh Q, Huỳnh Quốc N và Bà Phạm Thị Như H”. Quá trình thực hiện ông Q, bà N chỉ thanh toán được 03 lần với tổng số tiền là 380.000.000 (ba trăm tám mươi triệu) đồng. Như vậy, số tiền ông Q, bà N còn nợ của bà H là 21.620.000.000 đồng. Bà H yêu cầu ông Q, bà N phải thanh toán số tiền vốn gốc này. Về lãi: Yêu cầu Toà án buộc bị đơn phải thanh toán tiền lãi theo mức lãi suất 10%/ năm tương ứng 0.83%/tháng kể từ ngày vi phạm nghĩa vụ (03/5/2020) đến ngày xét xử vụ án. Tại Bản tự khai ngày 12/7/2022, người đại diện theo uỷ quyền của nguyên đơn xác nhận: Bị đơn có 39 lần chuyển khoản thanh toán tiền cho nguyên đơn, trong đó có:

- 03 lần chuyển khoản thanh toán trong thời hạn trả nợ với tổng số tiền là 380.000.000 (ba trăm tám mươi triệu) đồng; nguyên đơn đồng ý trừ số tiền này vào tiền nợ vốn gốc.

- 29 lần chuyển khoản thanh toán sau ngày 02/5/2020 với tổng số tiền là 4.614.827.198 đồng; đây là tiền lãi bị đơn thanh toán cho nên nguyên đơn tự nguyện đồng ý khấu trừ số tiền này vào tổng số tiền lãi tính đến ngày xét xử vụ án mà bị đơn phải trả.

- Còn lại 07 chứng từ thể hiện các lần bị đơn chuyển khoản trước ngày 02/2/2020 với tổng số tiền 6.740.000.000 đồng, đây là khoản tiền bị đơn thanh toán cho các khoản nợ cũ, các khoản nợ này giữa nguyên đơn và bị đơn đã thoả thuận giải quyết xong, được thay thế bằng Giấy vay tiền ngày 02/02/2020. Tại phiên tòa sơ thẩm: Nguyên đơn yêu cầu bị đơn thanh toán nợ vốn gốc là 21.620.000.000 đồng; nợ lãi từ ngày vi phạm nghĩa vụ (03/5/2020) đến ngày xét xử vụ án theo mức lãi suất 0.83%/tháng là 5.000.561.866 đồng, khấu trừ vào tiền lãi bị đơn đã thanh toán 4.614.827.198 đồng, còn lại 385.734.668 đồng; tổng số tiền nguyên đơn yêu cầu bị đơn phải thanh toán cho nguyên đơn là 22.005.734.668 đồng, yêu cầu thanh toán một lần ngay khi bản án có hiệu lực pháp luật.

Bị đơn ông Lê Thanh Q, bà Huỳnh Quốc N và người đại diện hợp pháp theo ủy quyền trình bày:

Bị đơn thừa nhận vay của bà H số tiền 22.000.000.000 đồng, nhưng số tiền thực tế vay và nhận của bà H chỉ có 18.920.000.000 đồng (từ ngày 17/11/2018 đến ngày 12/09/2021), còn lại 3.080.000.000 đồng là tiền lãi do bà H tính và cộng vào khi cho vay. Việc kết công nợ và lập giấy vay tiền ngày 02/02/2020 là thực hiện theo yêu cầu của bà H.

Ông Q, bà N xác định: Từ ngày 24/01/2019 đến ngày 28/01/2022, đã thanh toán cho bà H tổng cộng 11.734.827.000 đồng theo bản phô tô các chứng từ thể hiện các lần ông Q, bà N chuyển tiền cho bà H. Hiện bị đơn chỉ còn nợ bà H số tiền 10.265.173.000 đồng, xin được trả dần trong hạn 06 tháng kể từ ngày xét xử.

Tại phiên tòa sơ thẩm: Người bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của bị đơn trình bày: Nguyên đơn không chứng minh được việc bị đơn 07 lần chuyển khoản thanh toán trước ngày 02/02/2020 là trả cho các khoản vay khác và biên nhận nợ ngày 02/02/2020 không phải là hợp đồng vay mà là sự xác nhận giữa các bên về tổng số tiền giao dịch, quá trình thực hiện hợp đồng bị đơn thanh toán đều đặn, không ngắt quãng kể cả khi nguyên đơn nộp đơn khởi kiện, bị đơn vẫn chuyển khoản thanh toán thêm 1.000.000.000 đồng, do đó đề nghị Hội đồng xét xử xem xét chấp nhận trình bày của bị đơn về việc chỉ còn nợ của nguyên đơn số tiền 10.265.173.000 đồng và cho bị đơn thời hạn 06 tháng để thanh toán.

Bản án dân sự sơ thẩm số 368/2022/DS-ST ngày 29-8-2022 của Tòa án nhân dân quận Bình Tân, Thành phố Hồ Chí Minh quyết định:

Áp dụng Điều 26, Điều 35, Điều 39, Điều 147 và Điều 273 Bộ luật Tố tụng Dân sự;

Áp dụng Điều 357, Điều 463, Điều 466, Điều 468 và Điều 470 Bộ luật Dân sự năm 2015;

Áp dụng Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc Hội về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí tòa án;

Tuyên xử:

1. Chấp nhận yêu cầu khởi kiện của bà Phạm Thị Như H:

Buộc ông Lê Thanh Q và bà Huỳnh Quốc N trả cho bà Phạm Thị Như H số tiền 22.005.734.668 đồng (hai mươi hai tỷ không trăm lẻ năm triệu bảy trăm ba mươi bốn nghìn sáu trăm sáu mươi tám) đồng, trong đó: nợ vốn gốc là 21.620.000.000 đồng, nợ lãi là 385.734.668 đồng. Trả làm một lần ngay khi án có hiệu lực pháp luật; Kể từ khi bà Phạm Thị Như H có đơn yêu cầu thi hành án nếu ông Lê Thanh Q và bà Huỳnh Quốc N chưa thanh toán thì hằng tháng ông Lê Thanh Q và bà Huỳnh Quốc N còn phải chịu thêm tiền lãi theo mức lãi suất được quy định tại Điều 357 và Điều 468 Bộ luật dân sự năm 2015 tại thời điểm thi hành tương ứng với thời gian và khoản tiền chưa thi hành án. Thi hành tại Chi cục thi hành án dân sự có thẩm quyền. 2. Về án phí: Buộc ông Lê Thanh Q và bà Huỳnh Quốc N phải chịu 130.005.735 (một trăm ba mươi triệu không trăm lẻ năm nghìn bảy trăm ba mươi lăm) đồng án phí dân sự sơ thẩm; Hoàn trả cho bà Phạm Thị Như H 66.552.616 (sáu mươi sáu triệu năm trăm năm mươi hai nghìn sáu trăm mười sáu) đồng tạm ứng án phí đã nộp theo biên lai thu số 0033215 ngày 12/01/2022 của Chi cục thi hành án dân sự quận Bình Tân, Thành phố Hồ Chí Minh. Bản án sơ thẩm còn tuyên về thời hạn kháng cáo và thủ tục thi hành án. Ngày 08/9/2022, bị đơn ông Lê Thanh Q và bà Huỳnh Quốc N có đơn kháng cáo toàn bộ Bản án sơ thẩm số 368/2022/DS-ST ngày 29-8-2022 của Tòa án nhân dân quận Bình Tân. Lý do kháng cáo: Tòa sơ thẩm không xem xét tới số tiền mà ông Q, bà N đã trả trước đó cho bà H trong khi bị đơn đã cung cấp đầy đủ chứng cứ chứng minh cho việc trả nợ của bị đơn là ảnh hưởng tới quyền, lợi ích hợp pháp của bị đơn. Tại phiên tòa phúc thẩm, nguyên đơn không rút yêu cầu khởi kiện, người kháng cáo không rút kháng cáo, các đương sự không hòa giải được. Luật sư bảo vệ quyền lợi cho bị đơn trình bày: Sau khi Tòa án thụ lý vụ án, bị đơn vẫn liên tục trả nợ xuyên suốt cho nguyên đơn, do đó các khoản chuyển trả trước ngày ký giấy vay tiền cũng là khoản trả cho số tiền vay ngày 02/02/2020. Đề nghị phúc thẩm xem xét và chấp nhận sửa bản án sơ thẩm. Đại diện Viện kiểm sát sau khi phát biểu ý kiến về việc chấp hành pháp luật tố tụng trong quá trình giải quyết vụ án, phân tích nhận định về nội dung vụ án và kháng cáo, đã nhận xét và đề nghị như sau:

- Về tố tụng: Giai đoạn phúc thẩm, Hội đồng xét xử thực hiện đúng quy định của Bộ luật Tố tụng dân sự. Các đương sự được đảm bảo để thực hiện các quyền, nghĩa vụ theo qui định của pháp luật.

- Về nội dung: Đối với 07 lần chuyển tiền trước ngày 02/02/2020, bị đơn không chứng minh được đây là khoản trả nợ vay và cũng không phù hợp với nội dung thỏa thuận tại Giấy vay tiền ngày 02/02/2020 đã xác định về số nợ vay và thời hạn trả là sau 3 tháng. Kể từ ngày 03/5/2020, bị đơn vi phạm thời hạn trả nợ nên đã phát sinh nghĩa vụ lãi, do đó các khoản đã trả từ thời điểm này phải được đối trừ vốn lãi trước mỗi lần tính lãi tiếp theo. Do đó đề nghị căn cứ khoản 2 Điều 308 Bộ luật Tố tụng dân sự, chấp nhận một phần kháng cáo và sửa bản án sơ thẩm theo hướng phân tích nêu trên.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN

Sau khi nghiên cứu các tài liệu chứng cứ có trong hồ sơ vụ án được thẩm tra tại phiên tòa và căn cứ vào kết quả tranh luận tại phiên tòa, Hội đồng xét xử nhận định:

QUYẾT ĐỊNH:

Căn cứ khoản 2 Điều 308, Điều 309 Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015; Áp dụng Điều 357, Điều 463, Điều 466, Điều 468 và Điều 470 Bộ luật Dân sự năm 2015; Nghị quyết số 01/2019/NQ-HĐTP ngày 11/01/2019 của Hội đồng Thẩm phán Tòa án nhân dân Tối cao hướng dẫn áp dụng một số quy định của pháp luật về lãi, lãi suất, phạt vi phạm; Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc Hội về án phí và lệ phí Tòa án.

Chấp nhận một phần kháng cáo của bị đơn; Sửa một phần Bản án dân sự sơ thẩm số 368/2022/DS-ST ngày 29-8-2022 của Tòa án nhân dân quận Bình Tân, Thành phố Hồ Chí Minh.

Tuyên xử:

1. Chấp nhận phần yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn: Buộc ông Lê Thanh Q và bà Huỳnh Quốc N phải trả cho bà Phạm Thị Như H số tiền 21.386.468.133 đồng.

Kể từ ngày có đơn yêu cầu thi hành án của người được thi hành án cho đến khi thi hành án xong, ông Lê Thanh Q và bà Huỳnh Quốc N còn phải chịu khoản tiền lãi của số tiền còn phải thi hành án theo mức lãi suất quy định tại Điều 357, Điều 468 của Bộ luật Dân sự năm 2015.

2. Không chấp nhận một phần yêu cầu của nguyên đơn đòi bị đơn với số tiền là 619.266.535 đồng.

3. Về án phí:

Ông Lê Thanh Q và bà Huỳnh Quốc N phải chịu 129.386.500 đồng án phí dân sự sơ thẩm.

Bà Phạm Thị Như H phải chịu 28.770.661 đồng án phí dân sự sơ thẩm; Trừ vào tạm ứng án phí đã nộp 66.552.616 đồng (Biên lai thu số AA/2021/0033215 ngày 12/01/2022 của Chi cục Thi hành án dân sự quận Bình Tân); Hoàn trả cho bà Phạm Thị Như H số tiền tạm ứng còn lại là 37.781.955 đồng.

Án phí phúc thẩm: Đương sự không phải chịu; Trả lại cho Lê Thanh Q số tiền tạm ứng 300.000 đồng (Biên lai thu số AA/2022/0009429 ngày 09/09/2022 của Chi cục thi hành án dân sự quận Bình Tân).

Trường hợp bản án được thi hành theo Điều 2 Luật Thi hành án dân sự thì người được thi hành án dân sự, người phải thi hành án dân sự có quyền thỏa thuận thi hành án, quyền yêu cầu thi hành án, tự nguyện thi hành án hoặc cưỡng chế thi hành án theo quy định tại các Điều 6, 7, 7a, 7b và Điều 9 Luật Thi hành án dân sự; thời hiệu thi hành án được thực hiện theo quy định tại Điều 30 Luật Thi hành án dân sự (đã sửa đổi, bổ sung năm 2014).

Bản án phúc thẩm có hiệu lực pháp luật kể từ ngày tuyên án.

TM. HỘI ĐỒNG XÉT XỬ PHÚC THẨM