- Tranh chấp gì? Y/c tuyên bố hoặc hủy bỏ quyết định tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự, bị hạn chế năng lực hành vi dân sự hoặc có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi — án dân sự — "Nguyễn L - Nguyễn N"
- Tòa quyết gì? Chấp nhận yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự của bà Nguyễn Thị L.
- Căn cứ chính? Điều 12 NGHỊ QUYẾT SỐ 326/2016/NQ-UBTVQH14 QUY ĐỊNH VỀ MỨC THU, MIỄN…; Điều 22 Bộ luật Dân sự; Điều 27 Bộ luật Tố tụng dân sự
| TÒA ÁN NHÂN DÂN KHU VỰC 1 - ĐẮK LẮK | CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Độc lập - Tự do - Hạnh phúc |
| Số: 24/2026/QĐST-VDS | Đắk Lắk, ngày 10 tháng 7 năm 2026 |
QUYẾT ĐỊNH
SƠ THẨM GIẢI QUYẾT VIỆC DÂN SỰ
V/v: Yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự
TÒA ÁN NHÂN DÂN KHU VỰC 1 - ĐẮK LẮK
Thành phần giải quyết việc dân sự gồm có:
Thẩm phán - Chủ tọa phiên họp: Bà Trương Thị Đông.
Thư ký phiên họp: Bà Nguyễn Thị Thanh Bình - Thư ký Tòa án nhân dân khu vực 1 – Đắk Lắk.
Đại diện Viện kiểm sát nhân dân khu vực 1 – Đắk Lắk tham gia phiên họp: Bà Lê Thị Phương Thảo - Kiểm sát viên.
Ngày 10 tháng 7 năm 2026, tại trụ sở Tòa án nhân dân khu vực 1 – Đắk Lắk mở phiên họp sơ thẩm công khai giải quyết việc dân sự thụ lý số 20/2026/TLST-VDS ngày 06 tháng 5 năm 2026 về việc “Yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự”, theo Quyết định mở phiên họp sơ thẩm giải quyết việc dân sự số 24/2026/QĐST-VDS ngày 02 tháng 7 năm 2026, gồm những người tham gia tố tụng sau đây:
- Người yêu cầu giải quyết việc dân sự: Bà Nguyễn Thị L, sinh năm 1958.
Địa chỉ: phường E, tỉnh Đắk Lắk (Có đơn đề nghị mở phiên họp giải quyết việc dân sự vắng mặt).
- Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan: Chị Nguyễn Thị Hồng N, sinh năm 1989.
Địa chỉ: phường E, tỉnh Đắk Lắk (vắng mặt).
NỘI DUNG VIỆC DÂN SỰ:
Tại đơn yêu cầu giải quyết việc dân sự và tại bản tự khai trong quá trình giải quyết việc dân sự, người yêu cầu – bà Nguyễn Thị L trình bày có nội dung như sau:
Bà Nguyễn Thị L là mẹ đẻ của chị Nguyễn Thị Hồng N – Sinh ngày 20/02/1989. Từ lúc sinh ra, chị Nguyễn Thị Hồng N bị chậm phát triển về thể chất và trí não, không kiểm soát được hành vi của bản thân, hay cáu gắt, la hét, kích động, không có khả năng học tập và làm việc nuôi sống bản thân, không tự phục vụ bản thân, một số nhu cầu sinh hoạt cá nhân hàng ngày cần phải có sự trợ giúp của người thân.
Hiện nay chị Nguyễn Thị Hồng N đang điều trị tại Bệnh viện tâm thần tỉnh Đ. Chị Nguyễn Thị Hồng N là đối tượng bảo trợ xã hội được hưởng trợ cấp xã hội hàng tháng.
Nay bà Nguyễn Thị L yêu cầu Tòa án nhân dân khu vực 1 – Đắk Lắk tuyên bố chị Nguyễn Thị Hồng N – Sinh ngày 20/02/1989, là người mất năng lực hành vi dân sự.
- Ý kiến của đại diện Viện kiểm sát nhân dân khu vực 1 – Đắk Lắk:
Về tố tụng: Tòa án nhân dân khu vực 1 – Đắk Lắk thụ lý, giải quyết việc dân sự theo đơn yêu cầu của bà Nguyễn Thị L đúng thẩm quyền và trình tự, thủ tục theo quy định của Bộ luật Tố tụng dân sự. Tại phiên họp, Thẩm phán và Thư ký đã chấp hành đúng các quy định của pháp luật.
Về nội dung: Căn cứ vào khoản 1 Điều 22 Bộ luật Dân sự, đề nghị Tòa án nhân dân khu vực 1 – Đắk Lắk chấp nhận đơn yêu cầu của bà Nguyễn Thị L: Tuyên bố chị Nguyễn Thị Hồng N – Sinh ngày 20/02/1989 là người mất năng lực hành vi dân sự.
NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:
Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ việc dân sự được thẩm tra tại phiên họp, ý kiến của đại diện Viện kiểm sát tại phiên họp, Tòa án nhân dân khu vực 1 – Đắk Lắk nhận định:
Về quan hệ pháp luật và thẩm quyền giải quyết: Đây là vụ việc “Yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự” thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân khu vực 1 – Đắk Lắk theo quy định tại khoản 1 Điều 27; Điều 35 và điểm a khoản 2 Điều 39 Bộ luật Tố tụng dân sự.
Xét yêu cầu của bà Nguyễn Thị L yêu cầu Tòa án tuyên bố chị Nguyễn Thị Hồng N là người mất năng lực hành vi dân sự:
Chị Nguyễn Thị Hồng N là con đẻ của bà Nguyễn Thị L. Chị Nguyễn Thị Hồng N bị chậm phát triển về thể chất và trí não từ nhỏ, bị bệnh động kinh, không kiểm soát được hành vi của bản thân, hay cáu gắt, la hét, kích động, không có khả năng học tập và làm việc nuôi sống bản thân, không tự phục vụ bản thân, một số nhu cầu sinh hoạt cá nhân hàng ngày cần phải có sự trợ giúp của người thân.
Ngày 04 tháng 6 năm 2026, Tòa án nhân dân khu vực 1 – Đắk Lắk đã ban hành Quyết định trưng cầu giám định số 15/2026/QĐ-TA trưng cầu Trung tâm P để giám định sức khỏe, bệnh tật, năng lực hành vi dân sự của chị Nguyễn Thị Hồng N.
Tại bản kết luận giám định pháp y tâm thần số 57/KLGĐ ngày 19 tháng 6 năm 2026 của Trung tâm P đã kết luận đối với chị Nguyễn Thị Hồng N, sinh năm 1989; Nơi cư trú: phường E, tỉnh Đắk Lắk.
- Về y học: Chị Nguyễn Thị Hồng N bị bệnh chậm phát triển tâm thần mức độ trầm trọng/Động kinh (F73/G40-ICD10).
- Về khả năng nhận thức và khả năng điều khiển hành vi: Chị Nguyễn Thị Hồng N mất khả năng nhận thức và điều khiển hành vi.
Do đó bà Nguyễn Thị L, là mẹ đẻ của chị Nguyễn Thị Hồng N, có đơn yêu cầu Tòa án giải quyết tuyên bố chị Nguyễn Thị Hồng N là người mất năng lực hành vi dân sự là có căn cứ, phù hợp với quy định tại khoản 1 Điều 22 Bộ luật Dân sự nên cần chấp nhận.
Về chi phí giám định pháp y tâm thần: Người yêu cầu bà Nguyễn Thị L phải chịu chi phí giám định pháp y tâm thần (Bà Nguyễn Thị L đã nộp tại Trung tâm P và chi phí xong).
Về lệ phí giải quyết việc dân sự: Người yêu cầu bà Nguyễn Thị L phải chịu lệ phí giải quyết việc dân sự theo quy định của pháp luật. Tuy nhiên bà Nguyễn Thị L là người cao tuổi và có đơn xin miễn nộp tiền tạm ứng lệ phí, lệ phí Tòa án, nên bà L được miễn tiền lệ phí giải quyết việc dân sự theo quy định tại điểm đ khoản 1 Điều 12 của Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội quy định về án phí, lệ phí Tòa án.
QUYẾT ĐỊNH:
Căn cứ khoản 1 Điều 27, Điều 35 và điểm a khoản 2 Điều 39 Bộ luật Tố tụng dân sự; Điều 370, Điều 371, Điều 372, Điều 376 và Điều 378 Bộ luật Tố tụng dân sự;
Căn cứ khoản 1 Điều 22 Bộ luật Dân sự;
Căn cứ điểm đ khoản 1 Điều 12 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án.
1. Chấp nhận yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự của bà Nguyễn Thị L.
Tuyên bố: Chị Nguyễn Thị Hồng N – Sinh ngày 20/02/1989; Nơi cư trú: phường E, tỉnh Đắk Lắk là người mất năng lực hành vi dân sự.
2. Về chi phí giám định pháp y tâm thần: Bà Nguyễn Thị L phải chịu chi phí giám định pháp y tâm thần (Bà Nguyễn Thị L đã nộp tại Trung tâm P và chi phí xong).
3. Về lệ phí giải quyết việc dân sự: Bà Nguyễn Thị L được miễn tiền lệ phí giải quyết việc dân sự theo quy định tại điểm đ khoản 1 Điều 12 của Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội quy định về án phí, lệ phí Tòa án.
4. Các đương sự có quyền kháng cáo; Viện kiểm sát nhân dân khu vực 1 – Đắk Lắk có quyền kháng nghị quyết định giải quyết việc dân sự trong thời hạn 10 ngày kể từ ngày nhận được quyết định hoặc kể từ ngày quyết định được niêm yết theo quy định của Bộ luật tố tụng dân sự.
| Nơi nhận: - TAND tỉnh Đắk Lắk; - VKSND tỉnh Đắk Lắk; - VKSND khu vực 1 – Đắk Lắk; - THADS tỉnh Đắk Lắk; - UBND phường E; - Các đương sự; - Lưu hồ sơ vụ án. | THẨM PHÁN – CHỦ TỌA PHIÊN HỌP Trương Thị Đông |