Quyết định 235/2024/QĐDS-ST — Y/c tuyên bố hoặc hủy bỏ quyết định tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự, bị hạn chế năng lực hành vi dân sự hoặc có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi

NHẬN THẤY:

Theo đơn yêu cầu đề ngày 13/8/2023 và các lời khai tiếp theo trong quá

trình giải quyết việc dân sự, người yêu cầu giải quyết việc dân sự, bà Vũ Thị Kim Oanh trình bày:

Ngày 22/10/1995, bà sinh anh Vũ Anh Tuấn tại Bệnh viện bảo vệ bà mẹ và trẻ sơ sinh. Đến ngày 30/11/1995 bà đăng ký khai sinh cho anh Tuấn tại UBND phường Thành Công, quận Ba Đình, Hà nội. Khi sinh anh Tuấn thì bà đã ly hôn từ lâu, không kết hôn với ai. Vì vậy, Giấy khai sinh của anh Tuấn chỉ khai mục người mẹ là bà Vũ Thị Kim Oanh, mục người cha không có.

Đến khi anh Tuấn được 4 tuổi vẫn không biết nói, không nhanh nhẹn nên bà đã đưa con đi khám tại bệnh viện và được kết luận anh Tuấn bị thiểu năng trí tuệ. Cho đến nay, anh Tuấn vẫn lớn về thể xác nhưng trí tuệ không phát triển, không nói được, ngờ nghệch, hay bị kích động dẫn đến đập phá, không nhận thức được hành vi của mình, không nhận ra cả người thân. Bản thân anh Tuấn không tự làm được các sinh hoạt cá nhân cơ bản, mọi sinh hoạt ăn uống đều do mẹ hỗ trợ. Từ năm 2008 đến nay, phòng lao động thương binh xã hội của phường Thành Công, quận Ba Đình, Hà Nội đã cho anh Vũ Anh Tuấn được hưởng chế độ trợ cấp xã hội hàng tháng.

Nay để thuận tiện cho các giao dịch dân sự trong cuộc sống và thuận tiện cho việc chữa bệnh của anh Tuấn, bà yêu cầu Tòa án tuyên bố anh Vũ Anh Tuấn mất năng lực hành vi dân sự, đề nghị Tòa án chỉ định bà là người giám hộ cho anh Vũ Anh Tuấn.

Tại phiên họp: Đại diện Viện kiểm sát nhân dân quận Ba Đình phát biểu ý kiến: ThÈm ph¸n khi gi¶i quyÕt vô việc ®· chÊp hµnh ®óng c¸c quy ®Þnh cña LuËt tè tông d©n sù. Ng êi yêu cầu giải quyết việc dân sự đã chÊp hµnh ®óng c¸c quy ®Þnh cña ph¸p luËt. Về nội dung: Đề nghị Tòa án căn cứ Điều 22 Bộ luật dân sự; các Điều 376, Điều 378 Bộ luật tố tụng dân sự: Chấp nhận yêu cầu của bà Vũ Thị Kim Oanh và tuyên bố anh Vũ Anh Tuấn mất năng lực hành vi dân sự; Cử bà Vũ Thị Kim Oanh làm người giám hộ cho anh Vũ Anh Tuấn.

XÉT THẤY:

Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ việc dân sự được thẩm tra tại phiên họp, ý kiến của đương sự và đại diện Viện kiểm sát tại phiên họp, Tòa án nhân dân quận Ba Đình nhận định:

[1] Về tố tụng: Yêu cầu về việc “Tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự” là loại việc dân sự thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án theo quy định tại khoản 1 Điều 27 Bộ luật Tố tụng dân sự. Người bị yêu cầu tuyên bố mất năng lực hành vi dân sự anh Vũ Anh Tuấn có nơi cư trú tại số nhà 504 -E7 tập thể Thành Công, phường Thành Công, quận Ba Đình, Hà Nội nên thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân quận Ba Đình theo quy định tại khoản 2 Điều 35, điểm a khoản 2 Điều 39 Bộ luật Tố tụng dân sự.

Theo quy định tại khoản 1 Điều 22 Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015 quy định về yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự thì: “ Khi một người do bị bệnh tâm thần hoặc mắc bệnh khác mà không thể nhận thức, làm chủ được hành vi của mình thì theo yêu cầu của người có quyền, lợi ích liên quan hoặc của cơ quan, tổ chức hữu quan, Tòa án quyết định tuyên bố người này là mất năng lực hành vi dân sự trên cơ sở Kết luận giám định pháp y tâm thần…”

Trên cơ sở các tài liệu do đương sự xuất trình và xác minh của Tòa án trong quá trình giải quyết vụ việc, ngày 21/8/2024 Tòa án nhân dân quận Ba Đình đã ra Quyết định Trưng cầu giám định pháp y tâm thần số 336/QĐ-TCGĐ.

Tại Bản Kết luận giám định sức khỏa tâm thần số 283/KLGĐ ngày 29 tháng 8 năm 2024 của Viện pháy y tâm thần Trung ương đã kết luận: Đối tượng Vũ Anh Tuấn bị bệnh Chậm phát triển tâm thần nặng. Theo phân loại bệnh Quốc tế lần thứ 10 năm 1992 bệnh có mã số F72. Đối tượng mất khả năng nhận thức và điều khiển hành vi.

Như vậy, yêu cầu của bà Vũ Thị Kim Oanh về việc yêu cầu tuyên bố anh Vũ Anh Tuấn mất năng lực hành vi dân sự là có căn cứ được chấp nhận.

Đối với yêu cầu chỉ định người giám hộ, tài liệu có trong hồ sơ thể hiện: Anh Vũ Anh Tuấn chỉ có mẹ đẻ là bà Vũ Thị Kim Oanh và không có bố. Từ khi sinh ra cho đến nay, bà Vũ Thị Kim Oanh vẫn là người trực tiếp nuôi dưỡng, chăm sóc anh Tuấn. Vĩ vậy, yêu cầu của bà Vũ Thị Kim Oanh đề nghị Tòa án công nhận bà là người giám hộ cho anh Tuấn là có căn cứ, phù hợp với quy định của pháp luật nên được chấp nhận.

Vì các lẽ trên,

QUYẾT ĐỊNH:

- Căn cứ khoản 1 Điều 27; khoản 2 Điều 35; điểm a khoản 2 Điều 39; Điều 143; Điều 149; Điều 367; Điều 370; Điều 371; Điều 372; Điều 376; Điều 378 của Bộ luật Tố tụng dân sự;

- C¨n cø vµo §iÒu 22; 46; 47; 48; 54 Bé luËt d©n sù;

- Luật phí và lệ phí số 97/2015/QH13 ngày 25/11/2015;

- Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn giảm thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí, lệ phí Tòa án:

1. Chấp nhận đơn yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự của bà Vũ Thị Kim Oanh.

- Tuyên bố anh Vũ Anh Tuấn, sinh năm 1995, cư trú tại: số nhà 504 -E7 tập thể Thành Công, phường Thành Công, quận Ba Đình, Hà Nội mất năng lực hành vi dân sự.

- Chỉ định bà Vũ Thị Kim Oanh, sinh năm 1956; cư trú tại: số nhà 504 -E7 tập thể Thành Công, phường Thành Công, quận Ba Đình, Hà Nội là người giám hộ cho anh Vũ Anh Tuấn.

2. Về lệ phí: Bà Vũ Thị Kim Oanh được miễn nộp tiền lệ phí giải quyết việc dân sự sơ thẩm.

Bà Vũ Thị Kim Oanh có quyền kháng cáo quyết định này trong thời hạn 10 ngày, kể từ ngày công bố quyết quyết định.

THẨM PHÁN