Quyết định 23/2023/QĐST-DS — Y/c tuyên bố hoặc hủy bỏ quyết định tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự, bị hạn chế năng lực hành vi dân sự hoặc có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ việc dân sự được thẩm tra tại phiên họp, ý kiến của đương sự (tại hồ sơ việc dân sự) và của đại diện Viện kiểm sát tại phiên họp, Tòa án nhân dân Quận 8, Thành phố Hồ Chí Minh nhận định: [1]. Về thủ tục tố tụng và thẩm quyền giải quyết:

Bà Giáp Thị Thùy L yêu cầu Tòa án tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự đối với ông Trần Kim Q sinh ngày 13/11/1995, đang cư trú tại địa chỉ: 769/50C Phạm Thế Hiển, Phường 4, Quận 8, Thành phố Hồ Chí Minh. Như vậy, việc dân sự này thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân Quận 8, Thành phố Hồ Chí Minh theo quy định tại khoản 1 Điều 27, điểm a khoản 2 Điều 35, điểm a khoản 2 Điều 39 của Bộ luật Tố tụng dân sự.

Trong quá trình giải quyết việc dân sự, bà Giáp Thị Thùy L và người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan ông Trần Kim P, bà Trần Thanh H và bà Trần Thanh T đều có văn bản trình bày ý kiến và đều có đơn yêu cầu giải quyết vắng mặt. Xét thấy việc vắng mặt của đương sự tại phiên họp không gây ảnh hưởng hoặc làm thay đổi nội dung vấn đề cần xem xét và phù hợp với quy định tại khoản 2 Điều 367 của Bộ luật Tố tụng dân sự nên được chấp nhận.

Xét yêu cầu của bà Giáp Thị Thùy L về việc yêu cầu Tòa án tuyên bố ông Trần Kim Q mất năng lực hành vi dân sự:

Ngày 03/01/2023, Tòa án nhân dân Quận 8 ra Quyết định trưng cầu giám định số 01/2023/QĐ-TCGĐ về việc Trưng cầu Trung tâm pháp y tâm thần khu vực Thành phố Hồ Chí Minh giám định về khả năng nhận thức, làm chủ hành vi của ông Trần Kim Q theo đơn yêu cầu của bà Giáp Thị Thùy L.

Tại Kết luận giám định pháp y tâm thần theo trưng cầu số 84/KLGĐ ngày 04/01/2023 của Trung tâm pháp y tâm thần khu vực Thành phố Hồ Chí Minh (Tòa án nhân dân Quận 8 nhận được vào ngày 18/01/2023) đã kết luận:

“1.1. Về y học:

Đương sự bị: Chậm phát triển tâm thần mức độ nặng/ Động kinh (F72/G40-ICD10).

1.2. Về khả năng nhận thức và điều khiển hành vi:

Đương sự mất khả năng nhận thức và điều khiển hành vi.”

Theo khoản 1 Điều 22 của Bộ luật dân sự năm 2015 quy định: “Khi một người do bị bệnh tâm thần hoặc mắc bệnh khác mà không thể nhận thức, làm chủ được hành vi thì theo yêu cầu của người có quyền, lợi ích liên quan hoặc của cơ quan, tổ chức hữu quan, Tòa án ra quyết định tuyên bố người này là người mất năng lực hành vi dân sự trên cơ sở kết luận giám định pháp y tâm thần”.

Căn cứ kết luận giám định pháp y tâm thần đối với ông Trần Kim Q và văn bản trình bày của đương sự, có cơ sở tuyên bố ông Trần Kim Q là người mất năng lực hành vi dân sự theo quy định tại khoản 1 Điều 22 của Bộ luật Dân sự. Do đó, yêu cầu Tòa án tuyên bố ông Trần Kim Q mất năng lực hành vi dân sự của bà Giáp Thị Thùy L là có cơ sở được chấp nhận.

Vì các lẽ trên,

QUYẾT ĐỊNH:

Căn cứ khoản 1 Điều 27, điểm a khoản 2 Điều 35, điểm a khoản 2 Điều 39, Điều 361, Điều 367, Điều 371, Điều 372, Điều 376, Điều 377 và Điều 378 của Bộ luật Tố tụng dân sự; Căn cứ Điều 22 của Bộ luật Dân sự; Căn cứ Luật Phí, lệ phí số 97/2015/QH13 ngày 25 tháng 11 năm 2015 và Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30 tháng 12 năm 2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án, 1. Chấp nhận yêu cầu của bà Giáp Thị Thùy L. Tuyên bố ông Trần Kim Q sinh ngày 13/11/1995, địa chỉ cư trú: Đường P, Phường H, Quận K, TP.Hồ Chí Minh mất năng lực hành vi dân sự kể từ ngày quyết định có hiệu lực pháp luật. 2. Lệ phí yêu cầu giải quyết việc dân sự: Bà Giáp Thị Thùy L phải chịu 300.000 (ba trăm ngàn) đồng nhưng được trừ vào số tiền tạm ứng lệ phí đã nộp là 300.000 (ba trăm ngàn) đồng theo biên lai số AA/2021/0017691 ngày 25/11/2022 của Chi cục Thi hành án dân sự Quận 8, Thành phố Hồ Chí Minh. Bà Giáp Thị Thùy L nộp đủ lệ phí giải quyết việc dân sự. 3. Quyền kháng cáo, kháng nghị: Người yêu cầu, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan đến việc giải quyết việc dân sự có quyền kháng cáo quyết định giải quyết việc dân sự trong thời hạn 10 ngày, kể từ ngày Tòa án ra quyết định. Trường hợp không có mặt tại phiên họp giải quyết việc dân sự thì thời hạn đó được tính từ ngày người yêu cầu, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan nhận được quyết định giải quyết việc dân sự hoặc kể từ ngày quyết định đó được thông báo, niêm yết. Viện kiểm sát cùng cấp có quyền kháng nghị quyết định giải quyết việc dân sự trong thời hạn 10 ngày, Viện kiểm sát cấp trên trực tiếp có quyền kháng nghị trong thời hạn 15 ngày, kể từ ngày Tòa án ra quyết định.