- Tranh chấp gì? Y/c tuyên bố hoặc hủy bỏ quyết định tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự, bị hạn chế năng lực hành vi dân sự hoặc có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi — án dân sự — "bà huỳnh thị minh nguyệt có đơn yêu cầu tuyên bố chị trần thục quyên là người mất năng lực hành vi dân sự"
- Tòa quyết gì? Chấp nhận yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự của bà Huỳnh Thị Minh N.
- Căn cứ chính? Điều 22 Bộ luật Dân sự; Điều 27 Bộ luật Tố tụng dân sự; Điều 37 NGHỊ QUYẾT SỐ 326/2016/NQ-UBTVQH14 QUY ĐỊNH VỀ MỨC THU, MIỄN…
| TÒA ÁN NHÂN DÂN TP. BUÔN MA THUỘT TỈNH ĐẮK LẮK | CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Độc lập - Tự do - Hạnh phúc |
| Số: 20/2025/QĐST - VDS | Buôn Ma Thuột, ngày 25 tháng 04 năm 2025 |
QUYẾT ĐỊNH
SƠ THẨM GIẢI QUYẾT VIỆC DÂN SỰ
V/v: Tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự
TÒA ÁN NHÂN DÂN TP. THÀNH PHỐ BUÔN MA THUỘT, TỈNH
ĐẮKLẮK
Thành phần giải quyết việc dân sự gồm có:
Thẩm phán - Chủ tọa phiên họp: Ông Lê Đình Thanh
Thư ký phiên họp: Bà Trương Thị Mai Anh - Thư ký Tòa án
Đại diện Viện kiểm sát nhân dân thành phố Buôn Ma Thuột tham gia phiên họp: Ông Nguyễn Hữu Tinh- Kiểm sát viên.
Ngày 25 tháng 04 năm 2025, tại trụ sở Tòa án nhân dân thành phố Buôn Ma Thuột mở phiên họp sơ thẩm công khai giải quyết việc dân sự thụ lý số 07/2025/TLST-VDS ngày 04 tháng 03 năm 2025 về “Yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự” theo Quyết định mở phiên họp sơ thẩm giải quyết việc dân sự số 17/2025/QĐST-VDS ngày 14 tháng 04 năm 2025, gồm những người tham gia tố tụng sau đây:
Người yêu cầu giải quyết việc dân sự: Bà Huỳnh Thị Minh N, sinh năm 1951.
Địa chỉ: Số A Q, phường T, thành phố B, tỉnh Đắk Lắk (có mặt).
Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan: Chị Trần Thực Q, sinh năm 1985.
Địa chỉ: Số A Q, phường T, thành phố B, tỉnh Đắk Lắk (có mặt).
NỘI DUNG VIỆC DÂN SỰ:
Tại đơn yêu cầu giải quyết việc dân sự và tại phiên họp, người yêu cầu bà Huỳnh Thị Minh N trình bày:
Chị Trần Thục Q1 có bố là ông Trần T (Đã chết năm 2022) và mẹ là bà Huỳnh Thị Minh N. Chị Q1 sinh ra có sức khoẻ tâm thần không bình thường, lớn lên không có khả năng học tập, lao động; Mọi sinh hoạt cá nhân hàng ngày phải nhờ người thân trợ giúp hoàn toàn. Gia đình đã đưa đi khám bệnh nhiều nơi nhưng bệnh không thuyên giảm, chuẩn đoán: Rối loạn tâm thần (Theo Giấy chuyển tuyến khám bệnh, chữa bệnh bảo hiểm y tế của Bệnh viện đa khoa thành phố B. Chị Trần Thục Q1 được hưởng trợ cấp xã hội hàng tháng, diện đối tượng trợ cấp: Khuyết tật nặng.
Để có cơ sở cho việc cử người giám hộ cho chị Trần Thục Q1 trong các quan hệ dân sự cũng như chăm sóc cho chị Q1, bà Huỳnh Thị Minh N (Mẹ của chị Q1) đã yêu cầu Tòa án nhân dân thành phố Buôn Ma Thuột tuyên bố chị Trần Thục Q1 bị mất năng lực hành vi dân sự.
- Ý kiến của đại diện Viện kiểm sát nhân dân thành phố Buôn Ma Thuột:
Theo hồ sơ việc dân sự thể hiện: Chị Trần Thục Q1 có bố là ông Trần T (Đã chết năm 2022) và mẹ là bà Huỳnh Thị Minh N, từ nhỏ thì chị Q1 đã bị bệnh thần kinh tâm thần, phải sống phụ thuộc hoàn toàn vào gia đình. Tại Bản kết luận giám định pháp y tâm thần theo yêu cầu số 61/KLGĐ ngày 01/04/2025 của Trung tâm P đã kết luận: Chị Trần Thục Q1; Sinh năm 1985 bị bệnh: Chậm phát triển tâm thần nặng, động kinh (theo Bảng phân loại bệnh Quốc tế lần thứ 10 – ICD10, bệnh có mã bệnh là F72; G40), mất khả năng nhận thức và mất khả năng điều khiển hành vi. Như vậy việc bà Huỳnh Thị Minh N yêu cầu Tòa án giải quyết tuyên bố chị Trần Thục Q1 mất năng lực hành vi dân sự là có căn cứ và đúng quy định. Vì vậy, căn cứ vào khoản 1 Điều 22 Bộ luật dân sự đề nghị Tòa án nhân dân thành phố Buôn Ma Thuột chấp nhận đơn yêu cầu, tuyên bố chị Trần Thục Q1 là người mất năng lực hành vi dân sự.
NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:
Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ việc dân sự được thẩm tra tại phiên họp; ý kiến của các đương sự và đại diện Viện kiểm sát tại phiên họp, Tòa án nhân dân thành phố Buôn Ma Thuột nhận định:
Về thẩm quyền giải quyết việc dân sự: Chị Trần Thục Q1 là người bị yêu cầu tuyên bố mất năng lực hành vi dân sự cư trú tại địa bàn thành phố B, tỉnh Đắk Lắk nên thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân thành phố Buôn Ma Thuột theo quy định tại khoản 1 Điều 27; khoản 2 Điều 39 Bộ luật tố tụng dân sự.
Xét yêu cầu của bà Huỳnh Thị Minh N yêu cầu tuyên bố chị Trần Thục Q1 mất năng lực hành vi dân sự: Ngày 25/03/2025, Toà án nhân dân thành phố Buôn Ma Thuột đã ban hành Quyết định trưng cầu giám định số 08/2025/QĐ-TCGĐ trưng cầu Trung tâm P để giám định sức khỏe, bệnh tật, năng lực hành vi dân sự của chị Trần Thục Q1. Tại Bản kết luận giám định pháp y tâm thần theo yêu cầu số 61/KLGĐ ngày 01/04/2025 của Trung tâm P đã kết luận: Trần Thục Q1; Sinh năm 1985 bị bệnh: Chậm phát triển tâm thần nặng, động kinh (theo Bảng phân loại bệnh Quốc tế lần thứ 10 – ICD10, bệnh có mã bệnh là F72; G40), mất khả năng nhận thức và mất khả năng điều khiển hành vi. Theo quy định tại khoản 1 Điều 22 Bộ luật dân sự : “Khi một người do bị bệnh tâm thần hoặc mắc bệnh khác mà không thể nhận thức, làm chủ được hành vi thì theo yêu cầu của người có quyền, lợi ích liên quan hoặc của cơ quan, tổ chức hữu quan, Tòa án ra quyết định tuyên bố người này là mất năng lực hành vi dân sự trên cơ sở kết luận giám định pháp y tâm thần”. Do đó việc bà Huỳnh Thị Minh N là mẹ của chị Trần Thục Q2 có đơn yêu cầu Tòa án giải quyết tuyên bố chị Trần Thục Q1 mất năng lực hành vi dân sự là có căn cứ phù hợp với quy định tại khoản 1 Điều 22 Bộ luật dân sự, cần chấp nhận.
Về chi phí cho việc giám định pháp y tâm thần bà Huỳnh Thị Minh N tự nguyện chịu.
Về lệ phí việc dân sự sơ thẩm: Người yêu cầu bà Huỳnh Thị Minh N không phải chịu tiền lệ phí việc dân sự sơ thẩm theo quy định của pháp luật.
QUYẾT ĐỊNH:
Căn cứ khoản 1 Điều 22 Bộ luật dân sự năm 2015;
Căn cứ khoản 1 Điều 27, khoản 2 Điều 39; Điều 372; Điều 376, Điều 377 và Điều 378 Bộ luật tố tụng dân sự;
Căn cứ khoản 1 Điều 37 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án.
Chấp nhận yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự của bà Huỳnh Thị Minh N.
Tuyên bố: Chị Trần Thục Q1, sinh năm 1985; Nơi cư trú: Số A Q, phường T, thành phố B, tỉnh Đắk Lắk mất năng lực hành vi dân sự.
Lệ phí sơ thẩm giải quyết việc dân sự: Bà Huỳnh Thị Minh N (sinh năm 1951) là người cao tuổi nên được miễn toàn bộ tiền lệ phí giải quyết việc dân sự.
Quyền kháng cáo, kháng nghị: Người yêu cầu, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan có quyền kháng cáo, Viện kiểm sát nhân dân thành phố Buôn Ma Thuột có quyền kháng nghị Quyết định này trong thời hạn 10 ngày kể từ ngày Tòa án công bố quyết định.
| Nơi nhận: - VKSND tỉnh Đắk Lắk; - VKSND Tp Buôn Ma Thuột; - Chi cục THADS Tp Buôn Ma Thuột; - UBND phường Tân Tiến; - Người yêu cầu; - Lưu hồ sơ vụ án. | THẨM PHÁN - CHỦ TỌA PHIÊN HỌP (đã ký) Lê Đình Thanh |