Quyết định 19/2018/QĐST-VDS — Y/c tuyên bố hoặc hủy bỏ quyết định tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự, bị hạn chế năng lực hành vi dân sự hoặc có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi

[1] Về thẩm quyền giải quyết của Tòa án: Bà Dương Thị N yêu cầu tuyên bố ông Trần X, sinh năm 1959, Địa chỉ: A4/102A ấp 1, xã Phong Phú, huyện Bình Chánh, Thành phố Hồ Chí Minh là người mất năng lực hành vi dân sự. Ông Xương có nơi cư trú tại huyện Bình Chánh nên căn cứ quy định tại khoản 1 Điều 27, điểm a khoản 2 Điều 35, điểm a khoản 2 Điều 39 Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015 thì yêu cầu của bà Dương Thị N thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân huyện Bình Chánh, Thành phố Hồ Chí Minh.

[2] Tại bản tự khai ngày 26/10/2018 và tại phiên họp bà Dương Thị N trình bày: Bà và ông Xương chung sống có đăng ký kết hôn. Trong quá trình chung sống bà và ông Xương không có con chung. Năm 2011, ông Xương bị bệnh tai biến mạch máu não, có điều trị tại bệnh viện An Bình. Từ năm 2011 cho đến nay ông Xương không còn nhận biết người thân và không thể tự sinh hoạt, việc sinh hoạt hàng ngày phải có người thân trợ giúp. Do đó, bà yêu cầu Tòa án nhân dân huyện Bình Chánh, Thành phố Hồ Chí Minh tuyên bố ông Trần X là người mất năng lực hành vi dân sự.

[3] Căn cứ gấy chứng nhận kết hôn số 101/2012, Quyển số 1/2012 do Ủy ban nhân dân xã Phong Phú, huyện Bình Chánh, Thành phố Hồ Chí Minh cấp ngày 22/9/2012 thì bà Dương Thị N và ông Trần X là vợ chồng hợp pháp.

[4] Tại bản kết luận giám định pháp y tâm thần số 5009/2018/KLGĐTC ngày 19/11/2018 của Trung tâm pháp y tâm thần khu vực Thành phố Hồ Chí Minh về năng lực hành vi dân sự của ông Trần X thể hiện:

[5] Về y học ông Trần X bị bệnh “Sa sút tâm thần trong bệnh mạch máu não, mức độ nặng (F01-ICD10)”;

[6] Về khả năng nhận thức và điều khiển hành vi: “Trước và trong ngày 08/6/2015 và trong ngày 23/7/2015 cũng như sau ngày 23/7/2015 cho đến hiện tại, đương sự mất khả năng nhận thức và điều khiển hành vi”

[7] Khoản 1 Điều 22 Bộ luật Dân sự năm 2015 quy định: “Khi một người do bị bệnh tâm thần hoặc mắc bệnh khác mà không thể nhận thức, làm chủ được hành vi của mình thì theo yêu cầu của người có quyền, lợi ích liên quan, Tòa án ra quyết định tuyên bố mất năng lực hành vi dân sự trên cơ sở kết luận của tổ chức giám định”.

[8] Qua đối chiếu bản kết luận giám định, lời khai của đương sự và các tài liệu, chứng cứ khác có trong hồ sơ với quy định pháp luật đã viện dẫn, nhận thấy yêu cầu của bà Dương Thị N yêu cầu tuyên bố ông Trần X, sinh năm 1959 là người mất năng lực hành vi dân sự là có căn cứ, phù hợp với quy định pháp luật nên có cơ sở chấp nhận.

[9] Về lệ phí: Bà Dương Thị N chịu lệ phí sơ thẩm giải quyết yêu cầu về dân sự theo quy định tại Điều 149 Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015 và quy định tại khoản 1 Điều 37 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án.