Quyết định 1814/2025/QĐDS-ST: Y/c tuyên bố hoặc hủy bỏ quyết định…

Tóm tắt 30 giây — tóm lược tự động từ nội dung bản án, chỉ mang tính tham khảo

Tranh chấp gì? Y/c tuyên bố hoặc hủy bỏ quyết định tuyên bố một người đã chết — án dân sự — "Quyết định Yêu cầu tuyên bố một người là đã chết"
Tòa quyết gì? Chấp nhận yêu cầu giải quyết việc dân sự của ông Nguyễn Thanh T.
Căn cứ chính? Điều 71 Bộ luật Dân sự; Điều 27 Bộ luật Tố tụng dân sự; Điều 35 Bộ luật Tố tụng dân sự

TÒA ÁN NHÂN DÂN
KHU VỰC 5
THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH

CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM

Độc lập - Tự do - Hạnh phúc

Số: 1814/2025 /QĐDS-ST

Tp. Hồ Chí Minh, ngày 17 tháng 12 năm 2025

QUYẾT ĐỊNH

SƠ THẨM GIẢI QUYẾT VIỆC DÂN SỰ

V/v: Yêu cầu tuyên bố một người là đã chết

TÒA ÁN NHÂN DÂN KHU VỰC 5 – THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH

Thành phần giải quyết việc dân sự gồm có:

Thẩm phán - Chủ tọa phiên họp: Bà Lê Thị Sơn Thủy

Thư ký phiên họp: Ông Vũ Bá Thứ - Thư ký Tòa án nhân dân Khu vực 5 -Thành phố Hồ Chí Minh

Đại diện Viện kiểm sát nhân dân Khu vực 5 – Thành phố Hồ Chí Minh tham gia phiên họp: Bà Bùi Thị Bích Phượng – Kiểm sát viên.

Ngày 17 tháng 12 năm 2025, tại trụ sở Tòa án nhân dân Khu vực 5 - Thành phố Hồ Chí Minh mở phiên họp sơ thẩm công khai giải quyết việc dân sự thụ lý số 2712/2024/TLST-VDS ngày 31 tháng 12 năm 2024, về việc “Yêu cầu tuyên bố một người là đã chết” theo Quyết định mở phiên họp số 545/2025/QĐ-MPH ngày 04 tháng 12 năm 2025, gồm những người tham gia tố tụng sau đây:

- Người yêu cầu giải quyết việc dân sự là ông Nguyễn Thanh T (có mặt)

Địa chỉ: B B, Phường A, quận B, Thành phố Hồ Chí Minh (nay là: 241 B, phường G, Thành phố Hồ Chí Minh)

- Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan: Ông Nguyễn Thanh L (có mặt)

Địa chỉ: B B, Phường A, quận B, Thành phố Hồ Chí Minh (nay là: 241 B, phường G, Thành phố Hồ Chí Minh)

NỘI DUNG VIỆC DÂN SỰ:

Ông Nguyễn Thanh T trình bày:

Ông Nguyễn Thanh T, ông Nguyễn Thanh L đã trình bày: Cha là ông Nguyễn Văn S sinh năm 1908 (chết năm 1994), mẹ là bà Nguyễn Thị Đ sinh năm 1922 (chết năm 2019). Cha mẹ các ông có 06 người con là bà Nguyễn Thị Bạch Y (chết năm 1998); ông Nguyễn Ngọc Ẩ (đã chết theo quyết định sơ thẩm giải quyết việc dân sự về việc yêu cầu tuyên bố một người là đã chết số 29/2021/QĐST-DS ngày 08/01/2021 của Tòa án nhân dân quận Bình Thạnh); bà Nguyễn Thị Bạch T1 sinh năm 1956; ông Nguyễn Ngọc T2 sinh năm 1959 (chết năm 2007); ông Nguyễn Thanh T sinh năm 1963; ông Nguyễn Thanh L sinh năm 1965. Năm 1980 bà Nguyễn Thị Bạch T1 bỏ nhà đi khỏi nơi cư trú địa chỉ số B B, Phường A, quận B, Thành phố Hồ Chí Minh. Mặc dù gia đình đã tìm kiếm nhiều năm bằng nhiều biện pháp kể cả đăng tin trên báo tuy nhiên đến nay vẫn không có tin tức gì.

Gia đình ông T có làm đơn trình báo mất tích và đã được Tòa Án Nhân Dân quận Bình Thạnh TP Hồ Chí Minh tiếp nhận và thụ lý hồ sơ ngày 29 tháng 12 năm 2020 và đã ra quyết định sơ thẩm giải quyết việc dân sự về việc tuyên bố một người là mất tích số 852/2021/QĐDS-ST ngày 18/11/2021 đối với bà Nguyễn Thị Bạch T1.

Ông Nguyễn Thanh L đồng ý với yêu cầu của ông T và đề nghị Tòa án tuyên bố bà T1 là đã chết.

Đại diện Viện kiểm sát phát biểu: Yêu cầu của ông T là có cơ sở, nên đề nghị Tòa án chấp nhận.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ việc dân sự được thẩm tra tại phiên họp; ý kiến của các đương sự và đại diện Viện kiểm sát tại phiên họp, Tòa án nhân dân Khu vực 5 – Thành phố Hồ Chí Minh nhận định:

[1] Về quan hệ và thẩm quyền giải quyết:

Ông Nguyễn Thanh T yêu cầu Tòa án tuyên bố bà Nguyễn Thị Bạch T1 sinh năm 1956 là đã chết. Đây là loại việc dân sự thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án theo quy định tại khoản 4 Điều 27 Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015, sửa đổi, bổ sung năm 2025. Do bà Nguyễn Thị Bạch T1 có nơi cư trú cuối cùng tại quận B, Thành phố Hồ Chí Minh nên việc giải quyết việc dân sự thuộc thẩm quyền của Tòa án nhân dân Khu vực 5 – Thành phố Hồ Chí Minh theo quy định tại điểm b khoản 2 Điều 39 Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015, sửa đổi, bổ sung năm 2025.

[2] Về yêu cầu của đương sự:

Xét yêu cầu của ông Nguyễn Thanh T về việc tuyên bố bà Nguyễn Thị Bạch T1 là đã chết, ông Nguyễn Thanh L đồng ý với yêu cầu của ông T.

Giấy khai sinh của bà Nguyễn Thị Bạch T1, ông Nguyễn Thanh T, ông Nguyễn Thanh L xác định các ông, bà cùng có cha mẹ là ông Nguyễn Văn S, bà Nguyễn Thị Đ. Nay ông Nguyễn Thanh T yêu cầu Tòa án tuyên bố bà Nguyễn Thị Bạch T1 là đã chết phù hợp theo quy định tại điểm d khoản 1 Điều 71, khoản 1 Điều 68 Bộ luật Dân sự năm 2015.

Tại kết quả xác minh của Công an P, quận B, Thành phố Hồ Chí Minh theo Quyết định yêu cầu cung cấp tài liệu, chứng cứ số 348/QĐ-CCTLCC ngày 19 tháng 02 năm 2025 của Tòa án nhân dân quận Bình Thạnh, Thành phố Hồ Chí Minh (nay là Tòa án nhân dân Khu vực 5 – Thành phố Hồ Chí Minh) xác nhận: “Đương sự Nguyễn Thị Bạch T1, sinh năm 1956, có HKTT: 241 B, Phường A, quận B, Thành phố Hồ Chí Minh từ năm 1976. Đến năm 1984 bị xóa hộ khẩu, lý do: đi không lý do. Hiện không có thực tế cư trú tại địa phương”.

Xét trước đó Tòa án nhân dân quận Bình Thạnh đã ban hành Quyết định Sơ Thẩm giải quyết việc Dân sự về việc Tuyên bố một người là mất tích số 852/2021/QĐDS-ST ngày 18/11/2021 đối với bà Nguyễn Thị Bạch T1. Toà án nhân dân Khu vực 5 cũng đã ra Quyết định Thông báo tìm kiếm người bị yêu cầu tuyên bố là đã chết để tìm kiếm bà Nguyễn Thị Bạch T1, đã đăng báo tìm kiếm bà T1 trong 03 số báo liên tiếp là 209, 210, 211 trên B, đăng trên Cổng thông tin điện tử Toà án nhân dân Tối cao, Đài tiếng nói Việt Nam theo quy định tại Điều 180 Bộ luật tố tụng Dân sự nhưng không có tin tức gì về bà Nguyễn Thị Bạch T1.

Như vậy, việc bà Nguyễn Thị Bạch T1 bỏ đi là có thật. Nếu tính từ thời điểm bà T1 bỏ đi đến nay đã 41 năm trôi qua. Theo quy định tại điểm d khoản 1 Điều 71 Bộ luật Dân sự năm 2015, thì người có quyền, lợi ích liên quan có thể yêu cầu Toà án ra Quyết định Tuyên bố một người là đã chết trong trường hợp: biệt tích 5 năm liền trở lên và không có tin tức xác thực là còn sống. Đối chiếu với trường hợp nêu trên, xét thấy ông T có đơn yêu cầu Tòa án ra quyết định tuyên bố bà T1 là đã chết là có cơ sở và hợp pháp nên chấp nhận.

Ngày có tin tức cuối cùng về bà T1 được xác định là năm 1984, và kể từ ngày có tin tức cuối cùng cho đến nay cũng không có tin tức xác thực là bà T1 còn sống. Căn cứ theo quy định tại điểm d khoản 1 Điều 71 Bộ luật Dân sự năm 2015, thì ngày chết pháp lý của bà T1 sẽ là ngày 02 tháng 01 năm 1990.

Đại diện Viện kiểm sát nhân dân Khu vực 5 - Thành phố Hồ Chí Minh đề nghị chấp nhận yêu cầu của ông Nguyễn Thanh T về việc tuyên bố bà Nguyễn Thị Bạch T1 (sinh năm 1956) là đã chết.

Từ những nhận định trên, có cơ sở chấp nhận yêu cầu của ông Nguyễn Thanh T cầu Tòa án tuyên bố bà Nguyễn Thị Bạch T1 là đã chết.

[3] Về lệ phí dân sự sơ thẩm: Lệ phí việc dân sự là 300.000 (ba trăm ngàn) đồng, ông Nguyễn Thanh T phải nộp. Tuy nhiên ông T thuộc trường hợp được miễn nộp án phí/lệ phí sơ thẩm căn cứ theo quy định tại điểm đ khoản 1, khoản 2 Điều 12, Điều 14, Điều 16 của Nghị quyết 326/2016/UBTVQH14 và Điều 2 Luật Người cao tuổi quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án.

QUYẾT ĐỊNH:

Căn cứ khoản 4 Điều 27, Điều 35, điểm b khoản 2 Điều 39, Điều 367, Điều 369, Điều 370, Điều 371, Điều 372, Điều 391, Điều 393 Bộ luật Tố tụng Dân sự năm 2015, sửa đổi, bổ sung năm 2025; khoản 1 Điều 68, điểm d khoản 1, khoản 2 Điều 71 Bộ luật dân sự năm 2015; Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30 tháng 12 năm 2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án;

1. Chấp nhận yêu cầu giải quyết việc dân sự của ông Nguyễn Thanh T.

Tuyên bố bà Nguyễn Thị Bạch T1, sinh năm 1956, địa chỉ nơi cư trú cuối cùng: B B, Phường A, quận B, Thành phố Hồ Chí Minh (nay là: 241 B, phường G, Thành phố Hồ Chí Minh) là đã chết;

Ngày xác định bà Nguyễn Thị Bạch T1 chết là ngày 02 tháng 01 năm 1990.

Khi quyết định của Tòa án tuyên bố bà Nguyễn Thị Bạch T1 là đã chết có hiệu lực pháp luật thì quan hệ về hôn nhân, gia đình và các quan hệ nhân thân khác của bà Nguyễn Thị Bạch T1 được giải quyết như đối với người là đã chết. Quan hệ tài sản của bà Nguyễn Thị Bạch T1 được giải quyết như đối với người đã chết; tài sản của bà Nguyễn Thị Bạch T1 được giải quyết theo quy định của pháp luật về thừa kế.

2. Về lệ phí dân sự sơ thẩm: Ông Nguyễn Thanh T được miễn nộp lệ phí dân sự sơ thẩm.

3. Quyền kháng cáo: Đương sự được quyền kháng cáo trong hạn 10 ngày kể từ ngày nhận được quyết định giải quyết việc dân sự hoặc kể từ ngày quyết định được thông báo, niêm yết. Viện kiểm sát cùng cấp có quyền kháng nghị trong thời hạn 10 ngày, Viện kiểm sát cấp trên có quyền kháng nghị trong thời hạn 15 ngày kể từ ngày Tòa án ra quyết định.