Quyết định 16/2023/QĐST-VDS — Y/c tuyên bố hoặc hủy bỏ quyết định tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự, bị hạn chế năng lực hành vi dân sự hoặc có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi

QUYẾT ĐỊNH

SƠ THẨM GIẢI QUYẾT VIỆC DÂN SỰ

V/v “Yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự”

TOA AN NHÂN DÂN HUYỆN DẦU TIẾNG,

TINH BINH DƯƠNG

Thành phần giải quyết việc dân sự gồm có:

- Thẩm phán - Chủ tọa phiên họp: Bà Nguyễn Thị Hoàng – Thẩm phán

- Thư ký phiên họp: Bà Đinh Thị Khuyến – Thư ký Tòa án, Tòa án nhân dân huyện Dầu Tiếng, tỉnh Bình Dương.

- Đại diệnViện kiểm sát nhân dân huyện Dầu Tiếng, tỉnh Bình Dương tham gia phiên họp: Bà Đinh Thị Yến - Kiểm sát viên.

Ngày 29 tháng 8 năm 2023, tại trụ sở Tòa án nhân dân huyện Dầu Tiếng, tỉnh Bình Dương mở phiên họp sơ thẩm công khai giải quyết việc dân sự thụ lý số 14/2023/TLST-VDS ngày 04 tháng 7 năm 2023 về việc “Yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự” theo Quyết định mở phiên họp số 11/2023/QĐST-DS ngày 14 tháng 7 năm 2023 và Quyết định hoãn phiên họp số 04/2023/QĐST-DS ngày 28 tháng 7 năm 2023, gồm những người tham gia tố tụng sau đây:

- Người yêu cầu giải quyết việc dân sự: Bà Điền Thị Thúy N, sinh năm 1971, địa chỉ: Ấp C, xã M, huyện D, tỉnh Bình Dương.

- Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan: Ông Cù Đại D, sinh năm 1995; nơi cư trú: Ấp C, xã M, huyện D, tỉnh Bình Dương.

Những vấn đề cụ thể yêu cầu Tòa án giải quyết: Bà Điền Thị Thúy N yêu cầu tuyên bố ông Cù Đại D, sinh năm 1995; nơi cư trú: Ấp C, xã M, huyện D, tỉnh Bình Dương bị mất năng lực hành vi dân sự.

NỘI DUNG VIỆC DÂN SỰ:

Ông Cù Đại D là con trai ruột của bà Điền Thị Thúy N, sinh năm 1971 và ông Cù Văn Đ sinh năm 1970, cùng địa chỉ: Ấp C, xã M, huyện D, tỉnh Bình Dương. Ngay từ khi còn nhỏ, ông D không được giống như những đứa trẻ bình thường khác mà chậm phát triển về nhận thức và trí tuệ. Qua nhiều lần khám sức khỏe thì được kết luận ông D bị bệnh chậm phát triển tâm thần mức độ nặng/ hội chứng Down. Tại Phiếu khám sức khỏe tâm thần số 664/PKSKTT-VPYTW ngày 09/6/2023 của Viện pháp y tâm thần Trung ương B đã chẩn đoán bệnh hiện tại của ông D là bị bệnh chậm phát triển tâm thần mức độ nặng/ hội chứng Down (F72/Q90-ICD 10) và đã cho uống thuốc nhưng tình hình ông D vẫn không có tiến triển. Hiện nay cha ruột của ông D là ông Cù Văn Đ đã chết, gia đình cần làm hồ sơ thừa kế quyền sử dụng đất, theo quy định pháp luật ông D cũng được hưởng một phần tài sản nhưng ông D không thể ký tên cũng nhưng không nhận thức được nên việc làm hồ sơ phân chia thừa kế gặp khó khăn. Do đó, bà N làm đơn yêu cầu Tòa án xem xét tuyên bố ông Cù Đại D mất năng lực hành vi dân sự để giải quyết việc phân chia thừa kế của gia đình.

Tại phiên họp, đại diện Viện kiểm sát nhân dân huyện Dầu Tiếng, tỉnh Bình Dương có ý kiến: Tòa án đã tiến hành đúng theo quy định tại các Điều 369, 370, 377, 378 Bộ luật tố tụng dân sự trong quá trình giải quyết vụ việc. Đề nghị áp dụng Điều 22 Bộ luật Dân sự năm 2015 tuyên bố ông Cù Đại D, sinh năm 1995; nơi cư trú: Ấp C, xã M, huyện D, tỉnh Bình Dương mất năng lực hành vi dân sự.

NHẬN ĐỊNH CỦA TOA AN:

Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ việc dân sự được thẩm tra tại phiên họp; ý kiến của các đương sự và đại diện Viện kiểm sát tại phiên họp, Tòa án nhân dân huyện Dầu Tiếng nhận định:

[1] Về thủ tục tố tụng:

Về quan hệ yêu cầu và thẩm quyền giải quyết: Người yêu cầu bà Điền Thị Thúy N có đơn yêu cầu “Tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự”, đây là việc dân sự quy định tại Khoản 3 Điều 27 Bộ luật Tố tụng dân sự và Điều 22 Bộ luật Dân sự năm 2015 thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án. Ông Cù Đại D, sinh năm 1995 có nơi cư trú tại: Ấp C, xã M, huyện D, tỉnh Bình Dương, theo quy định tại điểm a Khoản 2 Điều 35, điểm a Khoản 2 Điều 39 Bộ luật Tố tụng dân sự thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân huyện Dầu Tiếng, tỉnh Bình Dương.

[2] Xét yêu cầu của người yêu cầu:

Bà Điền Thị Thúy N trình bày: Ông Cù Đại D là con trai ruột của bà Điền Thị Thúy N, sinh năm 1971 và ông Cù Văn Đ sinh năm 1970, cùng địa chỉ: Ấp C, xã M, huyện D, tỉnh Bình Dương. Ngay từ khi còn nhỏ, ông D không được giống như những đứa trẻ bình thường khác mà chậm phát triển về nhận thức và trí tuệ. Tại Phiếu khám sức khỏe tâm thần số 664/PKSKTT-VPYTW ngày 09/6/2023 của Viện pháp y tâm thần Trung ương B đã chẩn đoán bệnh hiện tại của ông D là bị bệnh chậm phát triển tâm thần mức độ nặng/ hội chứng Down (F72/Q90-ICD 10) và đã cho uống thuốc nhưng tình hình ông D vẫn không có tiến triển. Hiện nay cha ruột của ông D là ông Cù Văn Đ đã chết, gia đình cần làm hồ sơ thừa kế quyền sử dụng đất, theo quy định pháp luật ông D cũng được hưởng một phần tài sản nhưng ông D không thể ký tên cũng nhưng không nhận thức được nên việc làm hồ sơ phân chia thừa kế gặp khó khăn. Do đó, bà N làm đơn yêu cầu Tòa án xem xét tuyên bố ông Cù Đại D mất năng lực hành vi dân sự để giải quyết việc phân chia thừa kế của gia đình.

Sau khi thụ lý vụ việc, theo đơn yêu cầu của bà Điền Thị Thúy N, Tòa án nhân dân huyện Dầu Tiếng đã ra quyết định trưng cầu giám định tâm thần đối với ông Cù Đại D.

Tại Bản kết luận giám định pháp y tâm thần số 600/KL-VPYTW ngày 21/8/2023 của Viện Pháp y tâm thần Trung ương B đối với ông Cù Đại D đã kết luận:

+ Về y học: Ông Cù Đại D bị bệnh chậm phát triển tâm thần nặng/ hội chứng Down (F72/Q90-ICD 10).

+ Về khả năng nhận thức và điều khiển hành vi: Ông Cù Đại D mất khả năng nhận thức và điều khiển hành vi.

Căn cứ vào các chứng cứ có trong hồ sơ việc dân sự và Kết luận giám định của Viện Pháp y Tâm thần Trung ương B, xét thấy có đủ cơ sở để chấp nhận yêu cầu tuyên bố ông Cù Đại D mất năng lực hành vi dân sự.

[3] Tại phiên họp, Kiểm sát viên đề nghị Tòa án tuyên bố ông Cù Đại D mất năng lực hành vi dân sự. Xét ý kiến của Kiểm sát viên tham gia phiên họp là có căn cứ nên chấp nhận.

[4] Chi phí giám định: Bà Điền Thị Thúy N đã tạm ứng và quyết toán xong tại Viện Giám định pháp y tâm thần Trung ương B nên không đặt ra xem xét.

[5] Về lệ phí sơ thẩm giải quyết việc dân sự: Bà Điền Thị Thúy N phải nộp theo quy định tại Điều 27 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội Khóa 14 quy định về mức thu, miễn, giảm, thu nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí.