Quyết định 141/2020/DS-GĐT — Tranh chấp quyền sử dụng đất

NỘI DUNG VỤ ÁN:

Theo đơn khởi kiện và lời khai trong quá trình giải quyết vụ án, nguyên đơn ông Nguyễn Văn M trình bày:

"Con đường xe bò" nằm giữa 02 thửa đất 229 (của ông Nguyễn Văn D) và thửa 558 (của bà Huỳnh Ngọc H) tồn tại từ trước năm 1975 cho đến nay, là lối đi duy nhất của các hộ dân sinh sống nhiều thế hệ. Năm 2009, các hộ dân muốn cải tạo lại con đường này cho khang trang và tiện lợi thì xảy ra tranh chấp với ông D, bà H. Tại biên bản hòa giải ngày 14/01/2010, ông D, bà H cam kết trừ ra mỗi người 1,5m chiều ngang và chiều dài hết thửa đất để trả lại lối đi, nhưng sau đó ông D không thực hiện. Các hộ dân thỏa thuận với bà H để mua thêm 1,5m chiều ngang, cùng với 1m chiều ngang bà H trả lại, tổng cộng là 2,5m. Tháng 4/2013, các hộ dân thống nhất cải tạo lối đi, có gặp ông D để xác định ranh nhưng ông D không đồng ý. Tháng 10/2015, ông D mời cán bộ địa chính đo đạc, chỉ ranh lấn ra cả lối đi chung với chiều ngang khoảng 1,5m là phần mà các hộ dân mua lại của bà H. Nay ông M khởi kiện yêu cầu ông D phải trả lại phần lối đi chung có diện tích 97,8m2 thuộc một phần thửa 229, tờ bản đồ số 6, tọa lạc tại ấp P, xã P, thị xã T, tỉnh Bình Dương và hủy giấy Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số AM 480002 cấp ngày 13/3/2008 của ông Nguyễn Văn D và bà Trương Thị C. Các hộ dân đồng ý hỗ trợ cho ông D, bà C 63.570.000 đồng theo kết quả định giá.

Bị đơn ông Nguyễn Văn D trình bày:

Không đồng ý với toàn bộ yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn. Ngày 01/8/1995, khi ông nhận chuyển nhượng đất thì phía Tây của thửa đất giáp đất của bà S (mẹ bà H), không có lối đi. Theo bản đồ địa chính thì thửa 229 chỉ có một mặt là hướng Nam giáp đường nhựa. Ông M cho rằng "con đường xe bò" này có từ trước năm 1975 là không đúng. Vì từ năm 2003 mới có người dân vào làm nhà khu vực này, còn trước đó là cây trồng lâu năm, chủ yếu là cao su. Khi các hộ dân này ở trên đất mới hình thành lối mòn do đi nhờ chứ không phải lối đi chung. Biên bản hòa giải ở xã ngày 14/01/2010 ông D có ký, nhưng sau đó các bên đều không thực hiện nên việc hòa giải được coi là không thành. Ngày 07/6/2011, ông T lập giấy tay nhượng lối đi chiều ngang 2,5m cho các hộ với giá 75.000.000 đồng, trong đó có ông M, nên phía nguyên đơn yêu cầu trả lối đi chung là không có cơ sở, yêu cầu hủy giấy chứng nhận quyền sử dụng đất là không có căn cứ.

Đại diện Ủy ban nhân dân thị xã T trình bày: Việc cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho ông D, bà C không tiến hành đo đạc thực tế mà chỉ dựa trên cơ sở bản đồ địa chính được đo vẽ bằng phương pháp điều vẽ ảnh hàng không.

Những người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan phía nguyên đơn gồm các ông, bà Bùi Thị H, Nguyễn Ngọc T, Nguyễn Ngọc T1, Nguyễn Ngọc T2, Nguyễn Ngọc H, Lư Thị B, Nguyễn Thị Thu H, Nguyễn Bạch N, Nguyễn Minh T6 và Nguyễn Minh T7 thống nhất với lời trình bày của nguyên đơn.

Những người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan gồm các ông, bà Huỳnh Ngọc H, Nguyễn Minh T7, Huỳnh T, Nguyễn Đức L, Nguyễn Văn H, Trịnh Văn M, Bùi Thị Minh P, Nguyễn Đôn D, Nguyễn Thị S, Bùi Ngọc T, Hà Thị P trình bày đứng tên giấy chứng nhận quyền sử dụng đất thuộc một phần lối đi chung nhưng không tranh chấp, mà để các hộ dân đi. Trong đó, ông Nguyễn Minh T7 xác nhận 01m chiều ngang lối đi do bà H tự nguyện trả lại cho bà con có lối đi chung, còn 1,5m chiều ngang ông bán với giá 75.000.000 đồng.

Tại Bản án dân sự sơ thẩm số 35/2017/DS-ST ngày 18/7/2017, Tòa án nhân dân thị xã Tân Uyên quyết định (tóm tắt):

Chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn.

Buộc ông D, bà C phải trả lại diện tích đất 97,8m2 thuộc thửa 229, tờ bản đồ số 6, tọa lạc tại ấp P, xã P, thị xã T, tỉnh Bình Dương đã được Ủy ban nhân dân thị xã Tân Uyên cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số AM 480002 cho ông D, bà C ngày 13/3/2008 (có tứ cận).

Hủy giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số AM 480002, số vào sổ cấp giấy chứng nhận: H02730 do Ủy ban nhân dân huyện T (nay là thị xã T), tỉnh Bình Dương cấp ngày 13/3/2008 đứng tên ông Nguyễn Văn D và bà Trương Thị C.

Buộc các ông, bà: Nguyễn Văn M, Nguyễn Ngọc T, Nguyễn Văn T, Nguyễn Ngọc H, Nguyễn Thị Thu H, Nguyễn Minh T6, Nguyễn Ngọc T2, Nguyễn Ngọc T, Nguyễn Bạch T, Lư Thị B và Bùi Thị H, mỗi người phải trả cho ông Nguyễn Văn D và bà Trương Thị C số tiền 5.780.000 đồng, tổng cộng 63.570.000 đồng.

(Ngoài ra, Tòa án cấp sơ thẩm còn quyết định về án phí, chi phí tố tụng, nghĩa vụ chậm thi hành án, quyền yêu cầu thi hành án và quyền kháng cáo của đương sự).

Ngày 31/7/2017, ông D, bà C có đơn kháng cáo toàn bộ bản án sơ thẩm.

Tại Bản án phúc thẩm số 203/2017/DS-PT ngày 07/12/2017, Tòa án nhân dân tỉnh Bình Dương quyết định (tóm tắt):

Chấp nhận một phần yêu cầu kháng cáo của ông Nguyễn Văn D, bà Trương Thị C; sửa bản án sơ thẩm:

Chấp nhận một phần yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn về việc tranh chấp yêu cầu mở lối đi.

Buộc ông D, bà C phải giao diện tích đất 97,8m2 thuộc thửa 229, tờ bản đồ số 6, tọa lạc tại ấp P, xã P, thị xã T, tỉnh Bình Dương đã được Ủy ban nhân dân thị xã Tân Uyên cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số AM 480002 cho ông Dạ, bà C ngày 13/3/2008 để làm lối đi cho các ông, bà Nguyễn Văn M, Nguyễn Ngọc T, Nguyễn Văn T7, Nguyễn Ngọc H, Nguyễn Thị Thu H, Nguyễn Minh T6g, Nguyễn Ngọc T2, Nguyễn Ngọc T, Nguyễn Bạch T, Lư Thị B và Bùi Thị H (kèm theo sơ đồ bản vẽ).

Kiến nghị Ủy ban nhân dân thị xã T thu hồi, điều chỉnh giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số AM 480002, số vào sổ cấp giấy chứng nhận: H02730 do Ủy ban nhân dân huyện T (nay là thị xã Tn), tỉnh Bình Dương cấp ngày 13/3/2008 đứng tên ông Nguyễn Văn D và bà Trương Thị C cấp lại giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho phù hợp với quyết định của bản án này.

Buộc các ông, bà Nguyễn Văn M, Nguyễn Ngọc T1, Nguyễn Văn T7, Nguyễn Ngọc H, Nguyễn Thị Thu H, Nguyễn Minh T6, Nguyễn Ngọc T2, Nguyễn Ngọc T, Nguyễn Bạch T, Lư Thị B và Bùi Thị H, mỗi người phải trả cho ông D, bà C số tiền 35.563.636 đồng, tổng cộng 391.200.000 đồng.

(Ngoài ra, Tòa án cấp phúc thẩm còn quyết định về án phí, chi phí tố tụng, nghĩa vụ chậm thi hành án, quyền yêu cầu thi hành án và hiệu lực của bản án).

Từ ngày 04/4/2018, ông Nguyễn Văn M cùng các hộ dân có nhiều đơn đề nghị xem xét theo thủ tục giám đốc thẩm đối với bản án phúc thẩm.

Tại Quyết định số 06/2020/KN-DS ngày 03/01/2020, Chánh án Tòa án nhân dân cấp cao tại Thành phố Hồ Chí Minh đã kháng nghị Bản án dân sự phúc thẩm số 203/2017/DS-PT ngày 07/12/2017 của Tòa án nhân dân tỉnh Bình Dương; đề nghị Ủy ban thẩm phán Tòa án nhân dân cấp cao tại Thành phố Hồ Chí Minh xét xử giám đốc thẩm hủy bản án phúc thẩm nêu trên. Giao hồ sơ về Tòa án nhân dân tỉnh Bình Dương xét xử lại theo thủ tục phúc thẩm đúng quy định của pháp luật.

Tại phiên tòa giám đốc thẩm, đại diện Viện kiểm sát nhân dân cấp cao tại Thành phố Hồ Chí Minh nghị đề nghị Uỷ ban thẩm phán Toà án nhân dân cấp cao tại Thành phố Hồ Chí Minh chấp nhận kháng nghị của Chánh án Tòa án nhân dân cấp cao tại Thành phố Hồ Chí Minh.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Vì các lẽ trên;

QUYẾT ĐỊNH:

Căn cứ vào các điều 337, 342, 343 của Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015;

Chấp nhận Kháng nghị số 06/2020/KN-DS ngày 03/01/2020 của Chánh án Tòa án nhân dân cấp cao tại Thành phố Hồ Chí Minh.

Hủy Bản án dân sự phúc thẩm số 203/2017/DS-PT ngày 07/12/2017 của Tòa án nhân dân tỉnh Bình Dương. Giao hồ sơ về Tòa án nhân dân tỉnh Bình Dương xét xử lại theo thủ tục phúc thẩm đúng quy định của pháp luật.

Quyết định giám đốc thẩm có hiệu lực pháp luật kể từ ngày ra quyết định.