Quyết định 13/2023/QĐST-VDS — Y/c tuyên bố hoặc hủy bỏ quyết định tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự, bị hạn chế năng lực hành vi dân sự hoặc có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi

QUYẾT ĐỊNH

SƠ THẨM GIẢI QUYẾT VIỆC DÂN SỰ

V/v yêu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự

TÒA ÁN NHÂN DÂN THÀNH PHỐ MÓNG CÁI, TỈNH QUẢNG NINH

Thành phần giải quyết việc dân sự gồm có:

Thẩm phán - Chủ tọa phiên họp: ông Nguyễn Thuỳ Dương.

Thư ký phiên họp: ông Nguyễn Hoàng Sơn - Thư ký Tòa án nhân dân thành phố Móng Cái, tỉnh Quảng Ninh.

Đại diện Viện kiểm sát nhân dân thành phố Móng Cái, tỉnh Quảng Ninh tham gia phiên họp: ông Vương Hải Nam - Kiểm sát viên.

Ngày 26 tháng 12 năm 2023, tại trụ sở Tòa án nhân dân thành phố Móng Cái, tỉnh Quảng Ninh mở phiên họp sơ thẩm công khai giải quyết việc dân sự thụ lý số: 53/2023/TLST-VDS ngày 25 tháng 10 năm 2023 về việc “yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự” theo Quyết định mở phiên họp sơ thẩm giải quyết việc dân sự số: 11/2023/QĐST-VDS ngày 24 tháng 11 năm 2023; Quyết định hoãn phiên họp sơ thẩm giải quyết việc dân sự số: 01/2023/QĐST-VDS ngày 08 tháng 12 năm 2023, gồm những người tham gia tố tụng sau đây:

Người yêu cầu giải quyết việc dân sự: anh Vi Tiến D, sinh năm 1987; nơi cư trú: số D, ngõ G, đường T, tổ A, khu T, phường N, thành phố M, tỉnh Quảng Ninh. Vắng mặt (có đơn xin vắng mặt tại phiên họp).

Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan: ông Vi Văn H, sinh năm 1956 và chị Vi Thị P, sinh năm 1985; đều có nơi cư trú: số D, ngõ G, đường T, tổ A, khu T, phường N, thành phố M, tỉnh Quảng Ninh. Vắng mặt (đều có quan điểm xin vắng mặt tại phiên họp).

NỘI DUNG VIỆC DÂN SỰ:

Tại đơn yêu cầu giải quyết việc dân sự của anh Vi Tiến D thể hiện yêu cầu tuyên bố bà Nguyễn Thị C, sinh năm: 1957; nơi cư trú: số D, ngõ G, đường T, tổ A, khu T, phường N, thành phố M, tỉnh Quảng Ninh mất năng lực hành vi dân sự, bản tự khai của người yêu cầu cùng các tài liệu khác trong hồ sơ thể hiện nội dung sau:

Bà Nguyễn Thị C và ông Vi Văn H, kết hôn năm 1984. Quá trình chung sống, bà C và ông H sinh ra được 02 người con là Vi Thị P, sinh năm 1985; Vi Tiến D, sinh năm 1987. Từ năm 2008 thì bà Nguyễn Thị C sức khỏe giảm sút, thường xuyên đau mỏi vùng cổ, đi lại ngày càng khó khăn. Gia đình đã đưa bà C đi khám chữa nhiều nơi, đến tháng 11/2009 bà C mổ điều trị thoát vị đĩa đệm đốt sống cổ, thái hóa dây chằng dọc sau, gây chèn ép tủy sống, nhưng sau khi mổ chỉ đỡ một thời gian ngắn, bệnh tình ngày càng trở nặng, khiến bà C bị liệt vào năm 2015. Từ đó đến nay bà C nằm liệt một chỗ, mọi sinh hoạt ăn uống, vệ sinh cá nhân đều phải nhờ chồng, con phục vụ, trí não không bình thường, bà không còn nhận biết được người thân xung quanh, cũng như mất nhận thức về mọi sự vật và sự việc lớn nhỏ. Đến ngày 15/8/2023 gia đình đưa bà C đi giám định pháp y tâm thần tại V. Tại Kết luận giám định sức khoẻ tâm thần theo yêu cầu của V kết luận bà C mất khả năng nhận thức và điều khiển hành vi. Nay anh D đề nghị Toà án tuyên bà Nguyễn Thị C mất năng lực hành vi dân sự.

Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan ông Vi Văn H và chị Vi Thị P có quan điểm đề nghị giải quyết vắng mặt tại phiên họp, nhưng đều có quan điểm giống với yêu cầu của anh D, yêu cầu Toà án tuyên bố bà Nguyễn Thị C mất năng lực hành vi dân sự.

Tại Kết luận giám định sức khoẻ tâm thần theo yêu cầu số: 251/KLGĐYC ngày 21/9/2023 của V đã kết luận: tại thời điểm giám định đối tượng Nguyễn Thị C bị bệnh Mất trí trong bệnh Alzheimer, khởi phát sớm. Theo phân loại bệnh quốc tế lần thứ 10 năm 1992 bệnh có mã số F00.0. Đối tượng mất khả năng nhận thức và làm chủ hành vi.

Đại diện Viện kiểm sát nhân dân thành phố Móng Cái, tỉnh Quảng Ninh phát biểu ý kiến về việc tuân theo pháp luật, quan điểm giải quyết việc dân sự: về việc tuân theo pháp luật tố tụng của Thẩm phán, Thư ký và của những người tham gia tố tụng trong quá trình giải quyết việc dân sự kể từ khi thụ lý đến trước thời điểm mở phiên họp đã tuân thủ đúng trình tự thủ tục tố tụng quy định của Bộ luật Tố tụng dân sự và xác định đúng tư cách tham gia tố tụng của đương sự. Sau khi đánh giá chứng cứ, tài liệu trong hồ sơ việc dân sự, trình tự thủ tục kèm theo đúng quy định của pháp luật, đã đề nghị Tòa án áp dụng các Điều 361, 370, 378 của Bộ luật Tố tụng dân sự; Điều 22 của Bộ luật dân sự chấp nhận đơn yêu cầu của anh Vi Tiến D, tuyên bố bà Nguyễn Thị C là người mất năng lực hành vi dân sự.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ việc dân sự được thẩm tra tại phiên họp; ý kiến của đại điện Viện kiểm sát tại phiên họp, Tòa án nhân dân thành phố Móng Cái, tỉnh Quảng Ninh nhận định:

[1] Về thẩm quyền giải quyết: yêu cầu của anh Vi Tiến D về việc tuyên bố bà Nguyễn Thị C, sinh năm: 1957, nơi cư trú: số D, ngõ G, đường T, tổ A, khu T, phường N, thành phố M, tỉnh Quảng Ninh mất năng lực hành vi dân sự là việc dân sự thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân thành phố Móng Cái, tỉnh Quảng Ninh theo quy định tại khoản 1 Điều 27, điểm a khoản 2 Điều 35 và điểm a khoản 2 Điều 39 của Bộ luật Tố tụng dân sự.

[2] Về người có quyền yêu cầu Tòa án tuyên bố bà Nguyễn Thị C mất năng lực hành vi dân sự: căn cứ tài liệu có trong hồ sơ thể hiện, anh Vi Tiến D là con đẻ của bà Nguyễn Thị C, nên anh D có quyền yêu cầu Tòa án tuyên một người mất năng lực hành vi đối với bà C quy định tại khoản 1 Điều 376 Bộ luật Tố tụng dân sự.

[3] Về việc vắng mặt của người yêu cầu và người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan tại phiên họp, nhưng đều có đề nghị Tòa án giải quyết việc dân sự vắng mặt. Căn cứ khoản 2, khoản 3 Điều 367 của Bộ luật Tố tụng dân sự, Tòa án vẫn tiến hành phiên họp.

[4] Nội dung yêu cầu giải quyết việc dân sự:

Xét đơn yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự, lời khai của người yêu cầu và người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan phù hợp với Kết luận giám định sức khoẻ tâm thần theo yêu cầu số: 251/KLGĐYC ngày 21/9/2023 của V, phù hợp với các tài liệu khác có trong hồ sơ có đủ cơ sở xác định bà Nguyễn Thị C bị bệnh Mất trí trong bệnh Alzheimer, khởi phát sớm. Theo phân loại bệnh quốc tế lần thứ 10 năm 1992 bệnh có mã số F00.0. Đối tượng mất khả năng nhận thức và điều khiển hành vi.

Nhận thấy, yêu cầu của anh Vi Tiến D, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan ông Vi Văn H, chị Vi Thị P là hoàn toàn phù hợp với Kết luận giám định nêu trên, phù hợp với tình trạng thực tế của bà C và các tài liệu thu thập trong quá trình giải quyết, đồng thời phù hợp với đề nghị của đại diện Viện kiểm sát nhân dân thành phố Móng Cái tham gia phiên họp, do đó, đối chiếu với quy định tại Điều 22 của Bộ luật dân sự, Tòa án có cơ sở chấp nhận yêu cầu tuyên bố bà Nguyễn Thị C mất năng lực hành vi dân sự.

[5] Về lệ phí giải quyết việc dân sự: anh Vi Tiến D phải chịu lệ phí yêu cầu giải quyết việc dân sự theo quy định của pháp luật.

[6] Về quyền kháng cáo: các đương sự có quyền kháng cáo quyết định giải quyết việc dân sự theo quy định của pháp luật.

Vì các lẽ trên;