- Tranh chấp gì? Y/c tuyên bố hoặc hủy bỏ quyết định tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự, bị hạn chế năng lực hành vi dân sự hoặc có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi — án dân sự — "Yêu cầu tuyên bố bà Nguyễn Thị Kim L, sinh năm 1971, địa chỉ: 7, khu phố D, phường H, tỉnh Đồng Nai, là người mất năng lực hành vi dân sự."
- Tòa quyết gì? Chấp nhận đơn yêu cầu giải quyết việc dân sự của ông Vũ Văn Đ về việc “Yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự” đối với người bị yêu cầu là bà Nguyễn Thị Kim L.
- Căn cứ chính? NGHỊ QUYẾT SỐ 326/2016/NQ-UBTVQH14 QUY ĐỊNH VỀ MỨC THU, MIỄN…; Điều 149 Bộ luật Tố tụng dân sự; Điều 22 Bộ luật Dân sự
| TÒA ÁN NHÂN DÂN KHU VỰC 3 - ĐỒNG NAI | CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Độc lập - Tự do - Hạnh phúc |
| Số: 12/2025/QĐST-DS | Đồng Nai, ngày 31 tháng 12 năm 2025 |
QUYẾT ĐỊNH
SƠ THẨM GIẢI QUYẾT VIỆC DÂN SỰ
V/v yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự
TÒA ÁN NHÂN DÂN KHU VỰC 3 – ĐỒNG NAI
Thành phần giải quyết việc dân sự gồm có:
- Thẩm phán - Chủ tọa phiên họp: Ông Lê Huy Công.
- Thư ký phiên họp: Ông Phạm Đức Hoàng - Thư ký Tòa án, Tòa án nhân dân khu vực 3 – Đồng Nai
- Đại diện Viện kiểm sát nhân dân khu vực 3 – Đồng Nai tham gia phiên họp: Ông Đỗ Đức Tâm - Kiểm sát viên.
Ngày 31 tháng 12 năm 2025, tại trụ sở Tòa án nhân dân khu vực 3 - Đồng Nai, mở phiên họp sơ thẩm công khai giải quyết việc dân sự thụ lý số 374/2025/TLST-VDS ngày 01 tháng 12 năm 2025 về việc “Yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự”, theo Quyết định mở phiên họp giải quyết việc dân sự sơ thẩm số 651/2025/QĐST-DS ngày 23 tháng 12 năm 2025, gồm những người tham gia tố tụng sau:
- Người yêu cầu: Ông Vũ Văn Đ, sinh năm 1973, địa chỉ: 7, khu phố D, phường H, tỉnh Đồng Nai.
- Người bị yêu cầu: Bà Nguyễn Thị Kim L, sinh năm 1971, địa chỉ: 7, khu phố D, phường H, tỉnh Đồng Nai.
- Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan:
1. Anh Vũ Nghĩa Đ1, sinh năm 1998;
2. Anh Vũ Minh H, sinh năm 2003;
3. Cháu Vũ Minh T, sinh năm 2008;
4. Cháu Vũ Xuân K, sinh năm 2011.
Cùng địa chỉ: 79/6, khu phố D, phường H, tỉnh Đồng Nai.
Người đại diện hợp pháp của cháu T, cháu K: Ông Vũ Văn Đ, sinh năm 1973, địa chỉ: 7, khu phố D, phường H, tỉnh Đồng Nai.
(Ông Đ, anh Đ1, anh H – Có đơn xin vắng mặt)
NỘI DUNG VIỆC DÂN SỰ:
1. Theo đơn yêu cầu, bản tự khai của người yêu cầu là ông Vũ Văn Đ trình bày:
Ông là chồng của bà Nguyễn Thị Kim L, sinh năm: 1971. Ông và bà L có 4 người con chung gồm: Vũ Nghĩa Đ1, Vũ Minh H, Vũ Minh T, Vũ Xuân K (Không có con riêng, con nuôi). Cha mẹ ruột của bà L là ông Nguyễn Văn K1, đã chết năm 1914, bà Nguyễn Thị N đã chết năm 2020.
Năm 2022, bà Nguyễn Thị Kim L bị tai biến. Sau một thời gian điều trị, sức khỏe và trí nhớ của bà L ngày càng suy giảm. Gia đình đã đưa bà L đi điều trị tại nhiều bệnh viện nhưng vẫn sức khỏe và trí nhớ của bà vẫn không được cải thiện. Đặc biệt từ đầu năm 2025, bà L có dấu hiệu mất khả năng tự chủ, không thể tự chăm sóc bản thân, không nhớ được người thân, vệ sinh phải có người hỗ trợ. Từ tháng 6/2022, trí nhớ của bà L suy giảm trầm trọng và mất khả năng ngôn ngữ. Theo giấy khám sức khỏe tâm thần số 2219/GKSK-BV ngày 31/7/2025 của Bệnh viện T1, kết luận bà L hiện đang bị sa sút trí tuệ do nguyên nhân mạch khác.
Hiện nay, bà L đã mất khả năng nhận thức cũng như hành vi nên ông Đ yêu cầu Tòa án nhân dân khu vực 3 – Đồng Nai: Tuyên bố bà Nguyễn Thị Kim L, sinh năm: 1971, địa chỉ: 7, Khu phố D, phường H, tỉnh Đồng Nai là người mất năng lực hành vi dân sự.
2. Theo bản tự khai của người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan là anh Vũ Nghĩa Đ1, anh Vũ Minh H và người đại diện hợp pháp của cháu Vũ Minh T, cháu Vũ Minh K2 là ông Vũ Văn Đ trình bày:
Các anh là con ruột của ông Vũ Văn Đ và bà Nguyễn Thị Kim L. Bà L, ông Đ không có con riêng hay con nuôi. Cha mẹ ruột của bà L là ông Nguyễn Văn K1, đã chết năm 1914, bà Nguyễn Thị N đã chết năm 2020. Năm 2022, bà Nguyễn Thị Kim L bị tai biến. Sau một thời gian điều trị, sức khỏe và trí nhớ của bà L ngày càng suy giảm. Gia đình đã đưa bà L đi điều trị tại nhiều bệnh viện nhưng vẫn sức khỏe và trí nhớ của bà vẫn không được cải thiện. Đặc biệt từ đầu năm 2025, bà L có dấu hiệu mất khả năng tự chủ, không thể tự chăm sóc bản thân, không nhớ được người thân, vệ sinh phải có người hỗ trợ. Từ tháng 6/2022, trí nhớ của bà L suy giảm trầm trọng và mất khả năng ngôn ngữ. Theo giấy khám sức khỏe tâm thần số 2219/GKSK-BV ngày 31/7/2025 của Bệnh viện T1, kết luận bà L hiện đang bị sa sút trí tuệ do nguyên nhân mạch khác.
Hiện nay, bà L đã mất khả năng nhận thức cũng như hành vi nên các anh đồng ý như yêu cầu của ông Đ yêu cầu Tòa án nhân dân khu vực 3 – Đồng Nai: Tuyên bố bà Nguyễn Thị Kim L là người mất năng lực hành vi dân sự.
3. Đại diện Viện kiểm sát nhân dân khu vực 3 – Đồng Nai phát biểu quan điểm tại phiên họp:
Việc tuân theo pháp luật trong quá trình giải quyết vụ án của Thẩm phán, Thư ký là đúng quy định Bộ luật Tố tụng dân sự. Đương sự chấp hành quy định của Bộ luật Tố tụng dân sự.
Về quan điểm giải quyết vụ án: Yêu cầu của ông Đ về việc yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự đối với bà L là có đủ căn cứ, đề nghị Tòa án chấp nhận đơn yêu cầu.
NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:
Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ việc dân sự được thẩm tra tại phiên họp; ý kiến của các đương sự và đại diện Viện kiểm sát tại phiên họp, Tòa án nhân dân khu vực 3 – Đồng Nai nhận định:
Về thủ tục tố tụng:
1.1. Ông Vũ Văn Đ yêu cầu Tòa án nhân dân khu vực 3 – Đồng Nai, tuyên bố vợ ông, bà Nguyễn Thị Kim L, sinh năm 1971, địa chỉ: 7, khu phố D, phường H, tỉnh Đồng Nai là người mất năng lực hành vi dân sự. Do đó, căn cứ khoản 1 Điều 27, điểm a khoản 2 Điều 35 và điểm a khoản 2 Điều 39 Bộ luật tố tụng dân sự, xác định nội dung yêu cầu giải quyết là việc dân sự “Yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự”, thẩm quyền giải quyết thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân khu vực 3 – Đồng Nai.
1.2. Ông Vũ Văn Đ, anh Vũ Nghĩa Đ1, anh Vũ Minh H có đơn đề nghị Tòa án giải quyết việc dân sự vắng mặt. Căn cứ khoản 2 Điều 367 Bộ luật tố tụng dân sự, Tòa án tiến hành mở phiên họp giải quyết vắng mặt đối với đương sự nêu trên.
Về nội dung yêu cầu:
Theo nội dung yêu cầu của ông Vũ Văn Đ và trình bày của các con của ông Đ, bà L thì bà L đã mất khả năng nhận thức cũng như hành vi. Theo hồ sơ khám bệnh thì bà L bị sa sút trí tuệ do nguyên nhân mạch khác.
Tòa án đã trưng cầu giám định pháp y tâm thần Viện pháp y tâm thần T2 đối với bà Nguyễn Thị Kim L theo quy định tại Điều 377 Bộ luật tố tụng dân sự. Tại “Kết luận giám định pháp y tâm thần theo trưng cầu số 498/KL-VPYTW” ngày 22/12/2025 của Viện pháp y tâm thần T2, kết luận bà Nguyễn Thị Kim L như sau: “Tại thời điểm giám định dối tượng Nguyễn Thị Kim L bị bệnh: Mất trí trong bệnh mạch máu. Theo phân loại bệnh quốc tế lần thứ 10 năm 1992, bệnh có mã số RF01. Mất trí nhớ ở mức độ nặng. Đối tượng mất khả năng nhận thức và điều khiển hành vi.”
Như vậy, đã có đủ cơ sở xác định bà Nguyễn Thị Kim L, sinh năm 1971, địa chỉ: 7, khu phố D, phường H, tỉnh Đồng Nai là người mất năng lực hành vi dân sự. Căn cứ Điều 22 của Bộ luật Dân sự, xét yêu cầu của ông Vũ Văn Đ là có cơ sở, nên chấp nhận.
Về lệ phí sơ thẩm giải quyết việc dân sự: ông Vũ Văn Đ phải chịu lệ phí sơ thẩm giải quyết việc dân sự theo quy định của pháp luật.
Ý kiến của đại diện Viện Kiểm sát nhân dân khu vực 3 – Đồng Nai phát biểu tại phiên họp phù hợp với tài liệu, chứng cứ và nhận định nêu trên, nên chấp nhận.
QUYẾT ĐỊNH:
Căn cứ: Khoản 1 Điều 27, điểm a khoản 2 Điều 35; điểm a khoản 2 Điều 39; Điều 149 và các Điều 361, 369, 370, 371, 372, 376, 377, 378 và khoản 2 Điều 367 của Bộ luật tố tụng dân sự; Điều 22 Bộ luật Dân sự năm 2015; Nghị quyết 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án.
1. Chấp nhận đơn yêu cầu giải quyết việc dân sự của ông Vũ Văn Đ về việc “Yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự” đối với người bị yêu cầu là bà Nguyễn Thị Kim L.
- Tuyên bố bà Nguyễn Thị Kim L, sinh năm 1971, địa chỉ: 7, khu phố D, phường H, tỉnh Đồng Nai, là người mất năng lực hành vi dân sự.
2. Về lệ phí sơ thẩm giải quyết việc dân sự: Ông Vũ Văn Đ phải chịu 300.000đ (Ba trăm nghìn đồng), được trừ vào tiền tạm ứng lệ phí đã nộp tại Thi hành án tỉnh Đồng Nai, theo biên lai thu tiền số 0009785 ngày 28/11/2025. Đương sự đã nộp xong.
3. Về quyền kháng cáo, kháng nghị: Người yêu cầu, người bị yêu cầu, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan vắng mặt tại phiên họp được quyền kháng cáo trong hạn 10 ngày kể từ ngày nhận được quyết định này hoặc ngày quyết định này được niêm yết theo quy định của pháp luật. Viện kiểm sát có quyền kháng nghị quyết định này theo quy định của pháp luật tố tụng dân sự.
| Nơi nhận: - Tòa án nhân dân tỉnh Đồng Nai; - Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Đồng Nai; - Viện kiểm sát nhân dân khu vực 3- Đồng Nai; - Thi hành án dân sự tỉnh Đồng Nai; - Đương sự; - Lưu. | THẨM PHÁN Lê Huy Công |