Quyết định 12/2022/QĐST-VDS — Y/c tuyên bố hoặc hủy bỏ quyết định tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự, bị hạn chế năng lực hành vi dân sự hoặc có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ việc dân sự được thẩm tra tại phiên họp; ý kiến của các đương sự và đại diện Viện kiểm sát tại phiên họp, Tòa án nhân dân thành phố Nha Trang nhận định:

Yêu cầu về việc “Tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự” là loại việc dân sự thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án, quy định tại khoản 1 Điều 27 của Bộ luật Tố tụng dân sự. Người bị yêu cầu tuyên bố mất năng lực hành vi dân sự cư trú tại số 90/4 Đ N, phường P H, thành phố N T, tỉnh K H nên căn cứ khoản 2 Điều 35, điểm a khoản 2 Điều 39 Bộ luật Tố tụng dân sự yêu cầu trên thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân thành phố Nha Trang.

Căn cứ tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ, đơn yêu cầu đề ngày 18/3/2022, bản tự khai của người yêu cầu bà Nguyễn Thị Hồng T khai: Con ruột của bà là Nguyễn Thị Hồng P – sinh ngày 03/02/1990, là con út trong gia đình có 3 người con. Từ khi sinh ra có sức khỏe bình thường. Năm 2003 thì bị bệnh tâm thần được gia đình đưa đi khám, chữa bệnh tại: Bệnh viện chuyên khoa tâm thần, tỉnh Khánh Hòa và được chuẩn đoán là: Tâm thần phân liệt thể di chứng. Đêm ngủ được, ăn uống và vệ sinh cá nhân cần sự trợ giúp của người thân. Hiện cháu Nguyễn Thị Hồng P đang được hưởng chế độ bảo trợ xã hội hàng tháng giành cho người khuyết tật nặng của Ủy ban nhân dân phường Phước Hải, thành phố Nha Trang, tỉnh Khánh Hòa cấp. Vì chồng bà (bố cháu P) đã mất nên mọi sinh hoạt của cháu Phi đều do bà chăm sóc nên bà Nguyễn Thị Hồng T yêu cầu Tòa án tuyên bố bà Nguyễn Thị Hồng P mất năng lực hành vi dân sự và đề nghị tuyên bố bà Nguyễn Thị Hồng T là người giám hộ hợp pháp cho bà Nguyễn Thị Hồng P.

Những người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan gồm ông Nguyễn Thành L, ông Nguyễn Thành L đều thống nhất đồng ý với yêu cầu của bà Nguyễn Thị Hồng T, đề nghị Tòa án tuyên bố bà Nguyễn Thị Hồng P mất năng lực hành vi dân sự; đề nghị tuyên bố bà Nguyễn Thị Hồng T là người giám hộ hợp pháp cho bà Nguyễn Thị Hồng P và đề nghị xin vắng mặt tại phiên họp.

Tại khoản 1 Điều 22 Bộ luật dân sự năm 2015 quy định về mất năng lực hành vi dân sự: “1. Khi một người do bị bệnh tâm thần hoặc mắc bệnh khác mà không thể nhận thức, làm chủ được hành vi của mình thì theo yêu cầu của người có quyền, lợi ích liên quan hoặc của cơ quan, tổ chức hữu quan, Tòa án ra quyết định tuyên bố người này là người mất năng lực hành vi dân sự trên cơ sở kết luận giám định pháp y tâm thần...”.

Căn cứ Kết luận giám định pháp y tâm thần số 65/KLGĐ ngày 04/4/2022 của Trung tâm pháp y tâm thần khu vực Tây Nguyên đối với bà Nguyễn Thị Hồng P, sinh năm 1990; địa chỉ tại số 90/4 Đ N, phường P H, thành phố N T, tỉnh K H. Sau khi tiến hành giám định đã kết luận như sau:

“1.1. Về y học: Hiện đương sự bị bệnh: Tâm thần phân liệt thể di chứng (F20.5-ICD10).

1.2. Về khả năng nhận thức và điều khiển hành vi: Đương sự mất khả năng nhận thức và mất khả năng điều khiển hành vi”.

Như vậy, yêu cầu của bà Nguyễn Thị Hồng T về việc yêu cầu tuyên bố bà Nguyễn Thị Hồng P mất năng lực hành vi dân sự là có cơ sở chấp nhận.

3. Về lệ phí: Bà Nguyễn Thị Hồng T người yêu cầu Tòa án giải quyết việc dân sự nên phải chịu lệ phí giải quyết việc dân sự theo quy định của pháp luật.

Đại diện Viện kiểm sát nhân dân thành phố Nha Trang phát biểu: Về các trình tự, thủ tục tố tụng đều tuân thủ quy định của pháp luật. Về nội dung, đề nghị Tòa án chấp nhận yêu cầu của bà Nguyễn Thị Hồng T về việc yêu cầu tuyên bố bà Nguyễn Thị Hồng P mất năng lực hành vi dân sự và theo yêu cầu của người yêu cầu bà Nguyễn Thị Hồng T và người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan gồm ông Nguyễn Thành L, ông Nguyễn Thành L đều thống nhất bà Nguyễn Thị Hồng T là người giám hộ hợp pháp cho bà Nguyễn Thị Hồng P.

Vì các lẽ trên,

QUYẾT ĐỊNH:

Căn cứ:

- Điều 22 của Bộ luật dân sự năm 2015;

- Khoản 1 Điều 27; khoản 2 Điều 35; điểm a khoản 2 Điều 39; Điều 149, Điều 367, Điều 369, Điều 370, Điều 371, Điều 372, Điều 378 Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015;

- Khoản 1 Điều 37 Nghị quyết số: 326/2016/UBTVQH14 ngày 30 tháng 12 năm 2016 quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án.

1. Chấp nhận yêu cầu của bà Nguyễn Thị Hồng Thu.

1.1. Tuyên bố bà Nguyễn Thị Hồng P, sinh năm 1990; địa chỉ: Số 90/4 Đ N, phường P H, thành phố N T, tỉnh K H mất năng lực hành vi dân sự.

1.2. Chỉ định bà Nguyễn Thị Hồng T là người giám hộ hợp pháp cho bà Nguyễn Thị Hồng P. 2. Về lệ phí: Lệ phí giải quyết việc dân sự là 300.000đ do bà Nguyễn Thị Hồng T chịu nhưng bà thuộc trường hợp người cao tuổi được miễn nộp án phí theo quy định tại điểm đ khoản 1 Điều 12 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016, bà Nguyễn Thị Hồng T được miễn nộp án phí sơ thẩm theo quy định.

3. Về quyền kháng cáo, kháng nghị: Người yêu cầu, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan được quyền kháng cáo đến Tòa án nhân dân thành phố Nha Trang trong hạn 10 ngày, kể từ ngày Tòa án ra quyết định. Quyết định này có thể bị kháng nghị theo thủ tục phúc thẩm theo quy định của pháp luật.

4. Quyền yêu cầu thi hành án, nghĩa vụ thi hành án, thời hiệu yêu cầu thi hành án: Trường hợp quyết định được thi hành theo quy định tại Điều 2 Luật thi hành án dân sự thì người được thi hành án dân sự, người phải thi hành án dân sự có quyền thoả thuận thi hành án, quyền yêu cầu thi hành án, tự nguyện thi hành án hoặc bị cưỡng chế thi hành án theo quy định tại các Điều 6, 7 và 9 Luật Thi hành án dân sự; thời hiệu thi hành án được thực hiện theo quy định tại Điều 30 Luật thi hành án dân sự.