Quyết định 10/2022/QĐST-VDS — Y/c tuyên bố hoặc hủy bỏ quyết định tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự, bị hạn chế năng lực hành vi dân sự hoặc có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi

QUYẾT ĐỊNH

SƠ THẨM GIẢI QUYẾT VIỆC DÂN SỰ

V/v tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự

TÒA ÁN NHÂN DÂN THÀNH PHỐ Đ - TỈNH LÂM ĐỒNG

Thành phần giải quyết việc dân sự gồm có:

Thẩm phán - Chủ tọa phiên họp: Bà Nguyễn Thị Thúy Ngọc.

Thư ký phiên họp: Ông Huỳnh Ngọc Phú - Thư ký Tòa án, Tòa án nhân dân thành phố Đ, tỉnh Lâm Đồng.

Đại diện Viện kiểm sát nhân dân thành phố Đ, tỉnh Lâm Đồng tham gia phiên họp: Bà Hoàng Thị Thắm - Kiểm sát viên.

Ngày 27 tháng 7 năm 2022 tại trụ sở Tòa án nhân dân thành phố Đ, tỉnh Lâm Đồng mở phiên họp sơ thẩm giải quyết việc dân sự thụ lý số: 120/2022/TB-TLVDS ngày 17 tháng 6 năm 2022 về việc yêu cầu “Tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự” theo Quyết định mở phiên họp sơ thẩm giải quyết việc dân sự số: 67/2022/QĐST - VDS ngày 12 tháng 7 năm 2022; Thông báo về việc thay đổi thời gian mở phiên họp số 742/TB-TA ngày 19 tháng 7 năm 2022, gồm những người tham gia tố tụng sau đây:

- Người yêu cầu giải quyết việc dân sự: Bà Nguyễn Thị C, sinh năm: 1968; cư trú tại: số X, đường N, Phường Y, thành phố Đ, tỉnh Lâm Đồng, vắng mặt.

Người đại diện hợp pháp của bà Nguyễn Thị C: Ông Huỳnh Hải Đ, sinh năm: 1970; cư trú tại: số P, đường Q, Phường Z, thành phố Đ, tỉnh Lâm Đồng, là người đại diện theo ủy quyền. Văn bản ủy quyền số 469, quyển số 02/2022-SCT/CK,ĐC do Văn phòng công chứng Đỗ Thị Bích N chứng thực ngày 20/6/2022, có mặt.

- Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan: Chị Dương Thị Mai L, sinh năm: 1993; cư trú tại: số X, đường N, Phường Y, thành phố Đ, tỉnh Lâm Đồng, vắng mặt.

NỘI DUNG VIỆC DÂN SỰ:

Theo đơn yêu cầu giải quyết việc dân sự ghi ngày 28/4/2022, bản tự khai của bà Nguyễn Thị C và lời trình bày trong quá trình tham gia tố tụng của ông Huỳnh Hải Đ là người đại diện hợp pháp của bà Nguyễn Thị C thì: Bà Nguyễn Thị C và ông Dương Công T (sinh năm 1964, chết ngày 05/03/2022), sinh được 02 người con, trong đó có một người con gái tên là Dương Thị Mai L, sinh ngày 29/6/1993. Chị Dương Thị Mai L từ khi sinh ra về thể lực phát triển bình thường như các trẻ em khác nhưng về trí tuệ thì không phát triển bình thường. Gia đình bà C đã đưa chị L đi chữa trị tại các bệnh viện nhưng bệnh của chị L không có sự thuyên giảm. Khi đủ tuổi đi học, gia đình bà C đã cho chị L đi học nhưng do trí tuệ chậm phát triển nên vợ chồng bà C xin cho chị L học tại Trường Hoa Phong L (Trường dành cho trẻ khuyết tật) cho đến năm chị L 16 tuổi thì nghỉ học ở nhà cho đến nay. Trong sinh hoạt hàng ngày, chị L chỉ nhận biết được người thân, có thể tự chăm sóc bản thân, tự vệ sinh cá nhân nhưng đối với những công việc có tính chất phức tạp thì chị L không thể tự mình thực hiện được. Hiện nay chị Dương Thị Mai L sống độc thân, không có chồng, con. Cuộc sống của chị L phụ thuộc hoàn toàn vào gia đình. Sau khi ông Dương Công T chết thì bà C là người trực tiếp chăm sóc chị L. Ngoài ra, hàng tháng chị L còn được nhận trợ cấp của Nhà nước theo diện người khuyết tật.

Để thuận tiện trong việc chăm sóc, nuôi dưỡng và hoàn tất một số thủ tục giấy tờ liên quan đến thừa kế của chồng bà C là ông Dương Công T (bố đẻ chị L) nhưng do sức khỏe của chị L không đảm bảo để thực hiện theo quy định của pháp luật.Vì vậy, bà C yêu cầu Tòa án tuyên bố chị Dương Thị Mai L mất năng lực hành vi dân sự.

Tại phiên họp, người đại diện hợp pháp của bà C là ông Huỳnh Hải Đ vẫn giữ nguyên yêu cầu đề nghị Tòa án tuyên bố chị Dương Thị Mai L mất năng lực hành vi dân sự.

Đại diện Viện kiểm sát tham gia phiên họp phát biểu ý kiến về việc tuân theo pháp luật của Thẩm phán, Thư ký và đề nghị Tòa án chấp nhận yêu cầu của bà Nguyễn Thị C về việc yêu cầu tuyên bố chị Dương Thị Mai L mất năng lực hành vi dân sự.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ việc dân sự được thẩm tra tại phiên họp; ý kiến của đương sự và đại diện Viện kiểm sát tại phiên họp, Tòa án nhân dân thành phố Đ, tỉnh Lâm Đồng nhận định:

[1] Vợ chồng bà Nguyễn Thị C và ông Dương Công T (sinh năm 1964, chết ngày 05/03/2022), sinh được 02 người con, trong đó có chị Dương Thị Mai L, sinh ngày 29/6/1993 từ khi sinh ra về trí tuệ không phát triển bình thường. Gia đình bà C đã đưa chị L đi chữa trị tại các bệnh viện nhưng bệnh của chị L không có sự thuyên giảm. Đến tuổi đi học, gia đình bà C đã cho chị L đi học tại Trường Hoa Phong L (Trường dành cho trẻ khuyết tật) cho đến năm chị L 16 tuổi thì nghỉ học. Trong sinh hoạt hàng ngày, chị L chỉ nhận biết được người thân, có thể tự chăm sóc bản thân, tự vệ sinh cá nhân nhưng đối với những công việc có tính chất phức tạp thì chị L không thể tự mình thực hiện được. Cuộc sống của chị L phụ thuộc hoàn toàn vào gia đình nên bà C yêu cầu Tòa án tuyên bố chị L mất năng lực hành vi dân sự. Do vậy, xác định đây là yêu cầu: “Tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự” theo quy định tại khoản 1 Điều 27 Bộ luật tố tụng dân sự năm 2015. Căn cứ điểm a khoản 2 Điều 35, điểm a khoản 2 Điều 39 Bộ luật tố tụng dân sự năm 2015 thì Tòa án nhân dân thành phố Đà Lạt có thẩm quyền giải quyết.

[2] Xét việc yêu cầu của bà Nguyễn Thị C là có căn cứ bởi lẽ: Tại Kết luận giám định pháp y tâm thần số 149/KLGĐ ngày 30 tháng 6 năm 2022 của Trung tâm Pháp y tâm thần khu vực Tây Nguyên đã kết luận chị Dương Thị Mai L bị bệnh chậm phát triển tâm thần mức độ nặng/Hội chứng Down (F72/Q90-ICD10), mất khả năng nhận thức và mất khả năng điều khiển hành vi nên cần chấp nhận yêu cầu của bà Nguyễn Thị C, tuyên bố chị Dương Thị Mai L mất năng lực hành vi dân sự.

[3] Về lệ phí: Bà Nguyễn Thị C phải chịu tiền lệ phí giải quyết việc dân sự sơ thẩm theo quy định.