Quyết định 09/2025/QĐST-VDS: Y/c tuyên bố hoặc hủy bỏ quyết định…

Tóm tắt 30 giây — tóm lược tự động từ nội dung bản án, chỉ mang tính tham khảo

Tranh chấp gì? Y/c tuyên bố hoặc hủy bỏ quyết định tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự, bị hạn chế năng lực hành vi dân sự hoặc có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi — án dân sự — "Bà S yêu cầu tuyên bố anh Q MNLHVDS"
Tòa quyết gì? Chấp nhận yêu cầu của bà Đinh Thị S: Tuyên bố ông Thượng Văn Q, sinh năm 1967; CCCD: xxxxxxxxxxxx; cư trú tại: Số nhà D, Đường số A, Khu phố A, phường H, thành phố T, tỉnh Bình Dương mất năng lực hành vi dân sự.
Căn cứ chính? Điều 149 Bộ luật Tố tụng dân sự; Điều 22 Bộ luật Dân sự; Điều 27 Bộ luật Tố tụng dân sự

TÒA ÁN NHÂN DÂN
THÀNH PHỐ THỦ DẦU MỘT
TỈNH BÌNH DƯƠNG

CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM

Độc lập - Tự do - Hạnh phúc

Số: 09/2025/QĐST-VDS

Thủ Dầu Một, ngày 05 tháng 6 năm 2025

QUYẾT ĐỊNH

SƠ THẨM GIẢI QUYẾT VIỆC DÂN SỰ

V/v Yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự

TÒA ÁN NHÂN DÂN THÀNH PHỐ THỦ DẦU MỘT, TỈNH BÌNH DƯƠNG

Thành phần giải quyết việc dân sự gồm có:

Thẩm phán - Chủ tọa phiên họp: Ông Nguyễn Thế Vọng.

Thư ký phiên họp: Bà Trần Thị Cẩm Thơ - Thư ký Tòa án, Tòa án nhân dân thành phố Thủ Dầu Một.

Đại diện Viện kiểm sát nhân dân thành phố Thủ Dầu Một tham gia phiên họp: Bà Lê Thị Thuỷ - Kiểm sát viên.

Ngày 05 tháng 6 năm 2025, tại trụ sở Tòa án nhân dân thành phố Thủ Dầu Một, tỉnh Bình Dương, Tòa án nhân dân thành phố Thủ Dầu Một mở phiên họp sơ thẩm công khai giải quyết việc dân sự thụ lý số 05/2025/TLST-VDS ngày 27 tháng 02 năm 2025 về việc “Yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự” theo Quyết định mở phiên họp sơ thẩm giải quyết việc dân sự số 10/2025/QĐST-DS ngày 29 tháng 5 năm 2025, gồm những người tham gia tố tụng sau đây:

- Người yêu cầu: Bà Đinh Thị S, sinh năm 1970; CCCD: xxxxxxxxxxxx; cư trú tại: Số nhà D, Đường số A, Khu phố A, phường H, thành phố T, tỉnh Bình Dương.

- Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan:

+ Ông Thượng Văn Q, sinh năm 1967; CCCD: xxxxxxxxxxxx; cư trú tại: Số nhà D, Đường số A, Khu phố A, phường H, thành phố T, tỉnh Bình Dương.

+ Chị Thượng Thị Thanh T, sinh năm 1990; cư trú tại: Số nhà D, Đường số A, Khu phố A, phường H, thành phố T, tỉnh Bình Dương.

+ Chị Thượng Thị Hoa T1, sinh năm 1992; cư trú tại: Số nhà D, Đường số A, Khu phố A, phường H, thành phố T, tỉnh Bình Dương.

NỘI DUNG VIỆC DÂN SỰ:

- Theo đơn yêu cầu giải quyết việc dân sự đề ngày 16 tháng 01 năm 2025 và trong quá trình giải quyết vụ việc, người yêu cầu bà Đinh Thị S trình bày:

Bà Đinh Thị S là vợ của ông Thượng Văn Q, theo Giấy chứng nhận kết hôn số 01, quyển số 10 do Ủy ban nhân dân xã P, huyện T, tỉnh Sông Bé (nay là phường P, thành phố T, tỉnh Bình Dương) cấp ngày 18/5/1990. Bà Đinh Thị S và ông Thượng Văn Q có 02 người con là chị Thượng Thị Thanh T, sinh năm 1990 và chị Thượng Thị Hoa T1, sinh năm 1992.

Ngày 11/7/2024, trên đường đi công tác, ông Thượng Văn Q bị tai nạn lao động, theo Giấy chứng nhận thương tích số 1298/CN-BVCR ngày 02/10/2024 của Bệnh viện C và theo Biên bản giám định Y khoa số: 661/2024/GĐYK-TNLĐ ngày 05/12/2024 của Hội đồng Giám định Y khoa - Sở Y tế tỉnh B kết luận: Ông Thượng Văn Q tổn thương cơ thể với tỷ lệ là 99%.

Ngày 08/5/2025, được sự ủy quyền của Tòa án nhân dân thành phố Thủ Dầu Một thì bà Đinh Thị S đã đưa ông Thượng Văn Q đến Viện Pháp y Tâm thần Trung ương B để tiến hành kiểm tra; ngày 23/5/2025, Viện Pháp y Tâm thần Trung ương B ban hành Kết luận Giám định Pháp y Tâm thần theo trưng cầu số 98/KL-VPYTW kết luận ông Thượng Văn Q mất khả năng nhận thức và điều khiển hành vi. Do đó, bà Đinh Thị S yêu cầu Tòa án tuyên bố ông Thượng Văn Q mất năng lực hành vi dân sự để bà Đinh Thị S và gia đình bổ sung hồ sơ giải quyết các công việc trong gia đình theo quy định của pháp luật.

- Phát biểu ý kiến của Kiểm sát viên tham gia phiên họp:

+ Về việc tuân theo pháp luật tố tụng: Tòa án nhân dân thành phố Thủ Dầu Một đã thực hiện việc thụ lý và giải quyết đúng thẩm quyền theo quy định tại khoản 1 Điều 27, điểm a khoản 2 Điều 35 và điểm a khoản 2 Điều 39 của Bộ luật tố tụng dân sự;

Quá trình giải quyết và tại phiên họp, Thẩm phán, Thư ký đã tiến hành đúng, đầy đủ các thủ tục tố tụng theo quy định tại các Điều 369, 377 của Bộ luật Tố tụng dân sự.

+ Ý kiến về việc giải quyết việc dân sự: Theo Kết luận giám định pháp y tâm thần theo trưng cầu số 98/KL-VPYTW ngày 23/5/2025 của Viện Pháp y Tâm thần Trung ương B, kết luận ông Thượng Văn Q bị bệnh: Mất trí sau trấn thương sọ não, theo phân loại quốc tế lần thứ 10 năm 1992 bệnh có mã số F02.8, hiện đối tượng mất khả năng nhận thức và điều khiển hành vi. Căn cứ Điều 22 của Bộ luật Dân sự, thì yêu cầu của bà Đinh Thị S là có căn cứ, vì vậy đề nghị Tòa án chấp nhận yêu cầu của bà Đinh Thị S về việc tuyên bố ông Thượng Văn Q mất năng lực hành vi dân sự.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ việc dân sự được thẩm tra tại phiên họp; ý kiến của các đương sự và đại diện Viện kiểm sát tại phiên họp, Tòa án nhân dân thành phố Thủ Dầu Một nhận định:

Về tố tụng:

Về quyền yêu cầu: Bà Đinh Thị S là vợ của ông Thượng Văn Q, điều này phù hợp với Giấy chứng nhận kết hôn số 01, quyển số 10 do Ủy ban nhân dân xã P, huyện T, tỉnh Sông Bé (nay là phường P, thành phố T, tỉnh Bình Dương) cấp ngày 18/5/1990. Vì vậy, bà Đinh Thị S có quyền yêu cầu Tòa án tuyên bố ông Thượng Văn Q mất năng lực hành vi dân sự theo quy định tại Điều 376 của Bộ luật Tố tụng dân sự.

Về thẩm quyền: Do người bị yêu cầu là ông Thượng Văn Q đang cư trú tại thành phố T, tỉnh Bình Dương nên thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân thành phố Thủ Dầu Một tỉnh Bình Dương theo quy định tại khoản 1 Điều 27, điểm a khoản 2 Điều 35, điểm a khoản 2 Điều 39 của Bộ luật Tố tụng dân sự.

Xét yêu cầu giải quyết việc dân sự của người yêu cầu, xét thấy: Quá trình giải quyết, bà Đinh Thị S có đơn yêu cầu Tòa án Trưng cầu Giám định Pháp y tâm thần đối với ông Thượng Văn Q. Trên cơ sở đơn yêu cầu của bà Đinh Thị S, Tòa án nhân dân thành phố Thủ Dầu Một ra Quyết định trưng cầu giám định số 05/2025/QĐ-TCGĐ ngày 27/02/2025 để trưng cầu Viện Pháp y Tâm thần Trung ương B thực hiện việc giám định pháp y tâm thần đối với ông Thượng Văn Q. Tại Kết luận giám định pháp y tâm thần theo trưng cầu số 98/KL-VPYTW ngày 23/5/2025 của Viện Pháp y Tâm thần Trung ương B, kết luận: ông Thượng Văn Q bị bệnh: Mất trí sau trấn thương sọ não, theo phân loại quốc tế lần thứ 10 năm 1992 bệnh có mã số F02.8; về khả năng nhận thức và điều khiển hành vi: Ông Thượng Văn Q mất khả năng nhận thức và điều khiển hành vi. Vì vậy, việc bà Đinh Thị S yêu cầu Tòa án tuyên bố ông Thượng Văn Q mất năng lực hành vi dân sự là có căn cứ, phù hợp với quy định tại Điều 22 của Bộ luật Dân sự nên Tòa án chấp nhận.

Ý kiến phát biểu của Kiểm sát viên tại phiên họp về việc tuân theo pháp luật tố tụng và quan điểm giải quyết việc dân sự là có cơ sở, phù hợp với nhận định của Tòa án.

Về lệ phí sơ thẩm giải quyết việc dân sự: Bà Đinh Thị S phải nộp theo quy định tại Điều 149 Bộ luật tố tụng dân sự; Điều 37 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án.

QUYẾT ĐỊNH:

- Căn cứ khoản 1 Điều 27, điểm a khoản 2 Điều 35, điểm a khoản 2 Điều 39, Điều 149, Điều 370, Điều 372, Điều 376 và Điều 378 của Bộ luật Tố tụng dân sự;

- Căn cứ Điều 22 của Bộ luật Dân sự;

- Căn cứ Điều 37 của Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án.

1. Chấp nhận yêu cầu của bà Đinh Thị S: Tuyên bố ông Thượng Văn Q, sinh năm 1967; CCCD: xxxxxxxxxxxx; cư trú tại: Số nhà D, Đường số A, Khu phố A, phường H, thành phố T, tỉnh Bình Dương mất năng lực hành vi dân sự.

2. Lệ phí sơ thẩm giải quyết việc dân sự: Bà Đinh Thị S phải nộp 300.000 đồng (ba trăm nghìn đồng), được khấu trừ vào tiền tạm ứng lệ phí đã nộp theo Biên lai thu tạm ứng án phí, lệ phí Tòa án số 0009272 ngày 20 tháng 02 năm 2025 của Chi cục Thi hành án dân sự thành phố Thủ Dầu Một, tỉnh Bình Dương.

3. Người yêu cầu, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan có quyền kháng cáo quyết định giải quyết việc dân sự trong thời hạn 10 (mười) ngày, kể từ ngày nhận được quyết định hoặc kể từ ngày quyết định được thông báo, niêm yết. Viện Kiểm sát cùng cấp có quyền kháng nghị quyết định giải quyết việc dân sự trong thời hạn 10 (mười) ngày, kể từ ngày Tòa án ra quyết định; Viện Kiểm sát cấp trên có quyền kháng nghị quyết định giải quyết việc dân sự trong thời hạn 15 (mười lăm) ngày, kể từ ngày Tòa án ra quyết định.