Quyết định 09/2024/QĐST-VDS: Y/c tuyên bố hoặc hủy bỏ quyết định…

Tóm tắt 30 giây — tóm lược tự động từ nội dung bản án, chỉ mang tính tham khảo

Tranh chấp gì? Y/c tuyên bố hoặc hủy bỏ quyết định tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự, bị hạn chế năng lực hành vi dân sự hoặc có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi — án dân sự — "Mai Văn L - Nguyễn Thị Kh - Yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự"
Tòa quyết gì? Chấp nhận yêu cầu của ông Mai Văn L, tuyên bố bà Mai Thị Kh, sinh năm 1961, HKTT: Thôn N, xã Đ, thị xã Quế Võ, tỉnh Bắc Ninh mất năng lực hành vi dân sự.
Căn cứ chính? Điều 149 Bộ luật Tố tụng dân sự; Điều 22 Bộ luật Dân sự; Điều 27 Bộ luật Tố tụng dân sự

TÒA ÁN NHÂN DÂN
THỊ XÃ QUẾ VÕ
TỈNH BẮC NINH

CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM

Độc lập - Tự do - Hạnh phúc

Số: 09/2024/QĐST-VDS

Quế Võ, ngày 27 tháng 6 năm 2024

QUYẾT ĐỊNH

SƠ THẨM GIẢI QUYẾT VIỆC DÂN SỰ

V/v Yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự

TOÀ ÁN NHÂN DÂN THỊ XÃ QUẾ VÕ, TỈNH BẮC NINH

Thành phần giải quyết việc dân sự gồm có:

Thẩm phán - Chủ toạ phiên họp: Ông Trần Xuân Nhân.

Thư ký phiên họp: Bà Nguyễn Thị Nụ – Thư ký TAND thị xã Quế Võ.

Đại diện Viện kiểm sát nhân dân thị xã Quế Võ tham gia phiên họp: Bà Đặng Thị Kim Phụng - Kiểm sát viên.

Ngày 27 tháng 6 năm 2024, tại trụ sở Tòa án nhân dân thị xã Quế Võ mở phiên họp công khai giải quyết việc dân sự theo thông báo thụ lý số 130/2024/TLST-DS ngày 23 tháng 4 năm 2024 về yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự theo Quyết định mở phiên họp số: 44/2024/QĐST-VDS ngày 18 tháng 6 năm 2024, gồm những người tham gia tố tụng sau đây:

- Người yêu cầu giải quyết việc dân sự: Ông Mai Văn L, sinh năm 1952, vắng mặt.

- Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan:

1. Bà Mai Thị Kh, sinh năm 1961, vắng mặt

2. Ông Mai Văn Nh, sinh năm 1938, vắng mặt.

3. Anh Mai Văn T, sinh năm 1975, địa chỉ ở thôn N, xã Đ, thị xã Quế Võ, tỉnh Bắc Ninh. Có mặt.

Cùng địa chỉ: thôn N, xã Đ, thị xã Quế Võ, tỉnh Bắc Ninh.

Người đại diện theo ủy quyền cho ông L và ông Nh: Anh Mai Văn T, sinh năm 1975; địa chỉ ở thôn N, xã Đ, thị xã Quế Võ, tỉnh Bắc Ninh. Có mặt.

NỘI DUNG VIỆC DÂN SỰ:

* Theo đơn yêu cầu và quá trình giải quyết vụ việc ông Mai Văn L và người đại diện theo ủy quyền của là anh Mai Văn T trình bày:

Bà Mai Thị Kh, sinh năm 1961 (là em gái ông Mai Văn L) hiện đang sống cùng gia đình ông Mai Văn L ở thôn N, xã Đ, thị xã Quế Võ, tỉnh Bắc Ninh. Bà Kh không có chồng, con. Bà Kh bị thần kinh nặng từ nhỏ, không thể nhận thức được bất cứ điều gì, thường xuyên gào khóc, hò hét một mình khiến gia đình ông phải để bà trong 01 phòng riêng khóa cửa lại, không thể tự ăn uống nấu nướng, không tự tắm giặt chăm sóc cho bản thân được mà gia đình ông phải mang đồ ăn thức uống vào phòng phục vụ cho bà. Gia đình đã đưa bà đi chạy chữa nhiều nơi nhưng không giảm bệnh. Bà Kh cũng đã được Bệnh viện tâm thần tỉnh Bắc Ninh cho điều trị ngoại trú nhưng bệnh tình không thuyên giảm. Bà Kh hiện được Bệnh viện tâm thần tỉnh Bắc Ninh kê thuốc uống và thuộc diện trong danh sách quản lý bệnh nhân tại cộng đồng do Trạm y tế xã Đào Viên, thị xã Quế Võ, tỉnh Bắc Ninh quản lý và được cấp phát thuốc theo Bệnh án ngoại trú 1150/2010 thời gian từ 10/2010 đến 03/2011. Sau đó, bà Kh bị nặng quá không uống được thuốc nên gia đình không lấy thuốc để bà uống nữa. Đến nay bà Kh không còn điều trị ngoại trú.

Từ năm 2013 cho đến nay, bà Kh được hưởng trợ cấp khuyết tật hàng tháng. Tiền sử gia đình bà từ trước tới nay không có ai bị mắc bệnh thần kinh. Do vậy, ông Mai Văn L đề nghị Toà án nhân dân thị xã Quế Võ tuyên bố bà Mai Thị Kh bị mất năng lực hành vi dân sự, đồng thời chỉ định ông Mai Văn T (là cháu ruột gọi bà Kh là cô) là người giám hộ cho bà Mai Thị Kh.

* Ông Mai Văn Nh: Đồng ý với lời trình bày và toàn bộ yêu cầu của ông L.

Tòa án đã tiến hành trưng cầu giám định sức khỏe tâm thần của bà Kh để giải quyết vụ việc. Tại kết luận giám định sức khỏe tâm thần theo trưng cầu số: 159/KLGĐ ngày 17/6/2024 của Viện pháp y tâm thần Trung ương kết luận: “Tại thời điểm giám định đối tượng Mai Thị Kh bị bệnh Tâm thần phân liệt thể di chứng, giai đoạn sa sút trí tuệ. Theo phân loại bệnh quốc tế lần thứ 10 năm 1992 bệnh có mã số F20.5’’. Đối tượng mất khả năng nhận thức và điều khiển hành vi.”

* Đại diện VKSND thị xã Quế Võ tham gia phiên họp phát biểu:

- Về việc tuân theo pháp luật tố tụng: Thẩm phán, thư ký và các đương sự đã tuân thủ đúng quy định của Bộ luật tố tụng dân sự trong việc giải quyết vụ việc.

- Về nội dung: Đề nghị Tòa án áp dụng Điều 22, 46, 47, 48, 49, 54, 57, 58, 59 Bộ luật Dân sự; Điều 27, 35, 36, 39, 149, 367, 369, 370, 371, 372, 376, 377, 378 Bộ luật Tố tụng Dân sự; Nghị quyết số 326/2016/NQ-UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội:

- Chấp nhận yêu cầu của ông Mai Văn L, tuyên bố bà Mai Thị Kh, sinh năm 1961, HKTT: Thôn N, xã Đ, thị xã Quế Võ, tỉnh Bắc Ninh mất năng lực hành vi dân sự.

- Chỉ định ông Mai Văn T là người giám hộ cho bà Kh. Ông T có các quyền và nghĩa vụ của người giám hộ theo quy định tại Điều 57, 58, 59 Bộ luật Dân sự.

- Về lệ phí giải quyết việc dân sự: Ông Mai Văn L được lệ phí sơ thẩm giải quyết việc dân sự theo quy định.

- Về chi phí giám định sức khỏe tâm thần: Ông Mai Văn L tự nguyện chịu chi phí giám định và không yêu cầu Tòa án giải quyết nên không đặt ra xem xét giải quyết.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ việc dân sự được thẩm tra tại phiên họp; ý kiến của các đương sự và đại diện Viện kiểm sát tại phiên họp, Tòa án nhân dân thị xã Quế Võ nhận định:

Về thủ tục tố tụng: Ông Mai Văn L yêu cầu Tòa án tuyên bố bà Mai Thị Kh có địa chỉ: thôn N, xã Đ, thị xã Quế Võ, tỉnh Bắc Ninh (là em gái ông) là người mất năng lực hành vi dân sự nên thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân thị xã Quế Võ.

Bà Mai Thị Kh có biểu hiện mắc bệnh tâm thần nặng từ nhỏ, không thể tự chăm sóc được bản thân thường xuyên gào khóc, hò hét một mình khiến gia đình ông phải để bà trong 01 phòng riêng khóa cửa lại, và đến bữa gia đình phải mang cơm vào cho bà ăn uống. Gia đình đã đưa bà đi chạy chữa nhiều nơi nhưng không giảm bệnh. Bà Kh cũng đã được Bệnh viện tâm thần tỉnh Bắc Ninh cho điều trị ngoại trú nhưng bệnh tình không thuyên giảm, bà không điều trị nội trú ở cơ sở y tế nào do khi gia đình đưa lên khám thì bà đã mất hết ý thức, không nhận thức được gì sau đó Bệnh viện tâm thần tỉnh Bắc Ninh kê thuốc cho bà Kh thuộc diện trong danh sách quản lý bệnh nhân tại cộng đồng do Trạm y tế xã Đào Viên, thị xã Quế Võ, tỉnh Bắc Ninh quản lý và được cấp phát thuốc theo Bệnh án ngoại trú 1150/2010 thời gian từ 10/2010 đến 03/2011. Sau khi lấy thuốc về nhưng bà Kh bị nặng quá không uống được thuốc, sau đó gia đình không lấy thuốc để bà uống nữa. Đến nay bà Kh không còn điều trị ngoại trú. Bà Kh cũng được địa phương xác nhận khuyết tật từ năm 2013 và được trợ cấp khuyết tật hàng tháng.

Tại kết luận giám định sức khỏe tâm thần theo trưng cầu số: 159/KLGĐ ngày 17/6/2024 của Viện pháp y tâm thần Trung ương kết luận: “Tại thời điểm giám định đối tượng Mai Thị Kh bị bệnh Tâm thần phân liệt thể di chứng, giai đoạn sa sút trí tuệ. Theo phân loại bệnh quốc tế lần thứ 10 năm 1992 bệnh có mã số F20.5’’. Đối tượng mất khả năng nhận thức và điều khiển hành vi.”

Do đó, ông Mai Văn L yêu cầu Tòa án tuyên bố bà Mai Thị Kh mất năng lực hành vi dân sự là có căn cứ nên được chấp nhận.

Bà Mai Thị Kh có bố đẻ là ông Mai Văn Lương, sinh năm 1916, mẹ đẻ là bà Nguyễn Thị Tý, sinh năm 1916 (đều đã mất); có anh trai là ông Mai Văn L, sinh năm 1952 và ông Mai Văn Nh, sinh năm 1938, hiện đều trú tại Thôn N, xã Đ, thị xã Quế Võ, tỉnh Bắc Ninh, Tuy nhiên ông L và ông Nh đã già và đề nghị Tòa án cử anh Tiền là người giám hộ cho bà Kh. Xét thấy: Bà Kh hiện đang sống cùng gia đình ông L và được ông Mai Văn T (là cháu ruột) trực tiếp chăm sóc. Ông L, ông T và ông Nh đều đề nghị Tòa án cử ông T là người giám hộ cho bà Mai Thị Kh. Xét thấy ông Mai Văn T có đầy đủ các điều kiện quy định tại Điều 49 Bộ luật Dân sự, nên cần chỉ định ông T là người giám hộ cho bà Mai Thị Kh là phù hợp.

Về lệ phí và chi phí tố tụng:

Về lệ phí: Ông Mai Văn L được miễn lệ phí sơ thẩm giải quyết việc dân sự theo quy định.

Về chi phí tố tụng: ông Mai Văn L tự nguyện chịu chi phí giám định và không yêu cầu Tòa án giải quyết.

QUYẾT ĐỊNH:

Căn cứ Điều 22, 46, 47, 48, 49, 54,57, 58, 59 Bộ luật Dân sự; Điều 27, 35, 36, 39, 149, 367, 369, 370, 371, 372, 376, 377, 378 Bộ luật Tố tụng Dân sự; Nghị quyết số 326/2016/NQ-UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội quy định về án phí, lệ phí Tòa án:

1. Chấp nhận yêu cầu của ông Mai Văn L, tuyên bố bà Mai Thị Kh, sinh năm 1961, HKTT: Thôn N, xã Đ, thị xã Quế Võ, tỉnh Bắc Ninh mất năng lực hành vi dân sự.

2. Chỉ định anh Mai Văn T, sinh năm 1975, HKTT: Thôn N, xã Đ, thị xã Quế Võ, tỉnh Bắc Ninh là người giám hộ cho bà Mai Thị Kh.

Anh Tiền có đầy đủ các quyền, nghĩa vụ của người giám hộ theo quy định tại Điều 57, 58, 59 Bộ luật Dân sự.

3. Về lệ phí: Ông Mai Văn L được lệ phí sơ thẩm giải quyết việc dân sự.

Người yêu cầu và người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan có mặt có quyền kháng cáo trong thời hạn 10 (mười) ngày kể từ ngày Quyết định.

VKSND thị xã Quế Võ có quyền kháng nghị trong thời hạn 10 (mười) ngày, VKSND tỉnh Bắc Ninh có quyền kháng nghị trong thời hạn 15 (mười lăm) ngày kể từ ngày Tòa án ra quyết định.