Quyết định 09/2023/QĐST-DS — Y/c tuyên bố hoặc hủy bỏ quyết định tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự, bị hạn chế năng lực hành vi dân sự hoặc có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ việc dân sự đã được thẩm tra tại phiên họp, ý kiến của các đương sự và đại diện Viện kiểm sát tham gia phiên họp, Tòa án nhân dân thành phố Đồng Hới, tỉnh Quảng Bình nhận định:

1. Về tố tụng:

- Về thẩm quyền giải quyết của Tòa án: Ngân hàng Đ yêu cầu tuyên bố anh Võ Nhật H mất năng lực hành vi dân sự. Đây là yêu cầu về dân sự thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án theo quy định tại khoản 1 Điều 27 Bộ luật tố tụng dân sự. anh Võ Nhật H có nơi cư trú tại phường Đồng Phú, thành phố Đồng Hới, tỉnh Quảng Bình nên Tòa án nhân dân thành phố Đồng Hới, tỉnh Quảng Bình có thẩm quyền giải quyết theo quy định tại khoản 2 Điều 35 và điểm a khoản 2 Điều 39 Bộ luật tố tụng dân sự.

- Về sự có mặt của đương sự tại phiên họp: Người có quyền lợi và nghĩa vụ liên quan bà Nguyễn Thị Hoài Giang đã có Bản tự khai và có yêu cầu Tòa án giải quyết vắng mặt tại phiên họp giải quyết việc dân sự. Căn cứ Điều 367 của Bộ luật tố tụng dân sự, Tòa án nhân dân thành phố Đồng Hới tiến hành phiên họp vắng mặt bà Giang.

3. Về yêu cầu của đương sự:

Căn cứ đơn yêu cầu giải quyết việc dân sự ngày 31/8/2023 của Ngân hàng Đ và các chứng cứ có trong hồ sơ thể hiện: Anh Võ Nhật H bị chậm phát triển tâm thần từ nhỏ, từ khi sinh ra bị chậm phát triển về trí não cho đến nay. Anh Võ Nhật H không thể nhận thức, làm chủ được hành vi của mình, không có khả năng tham gia tố tụng độc lập trong vụ án dân sự “Tranh chấp Hợp đồng tín dụng” mà anh Huy là đương sự. Hiện tại anh Võ Nhật H đang hưởng chế độ trợ cấp xã hội đối với người khuyết tật nặng. Ngân hàng Đ yêu cầu Tòa án tuyên bố anh Võ Nhật H mất năng lực hành vi dân sự để có căn cứ cử người đại diện hợp pháp đối với anh Võ Nhật H trong quá trình Tòa án giải quyết vụ án “Tranh chấp hợp đồng tín dụng” thụ lý số 72/2023/TC-DSST ngày 14/7/2023.

Người có quyền lợi và nghĩa vụ liên quan bà Nguyễn Thị Hoài Giang – mẹ đẻ của anh Võ Nhật H- thống nhất yêu cầu Tòa án tuyên bố anh Võ Nhật H mất năng lực hành vi dân sự và thuận chịu số tiền chi phí trưng cầu giám định pháp y tâm thần đối với anh Võ Nhật H.

Theo khoản 1 Điều 22 Bộ luật dân sự năm 2015 quy định “Khi một người do bị bệnh tâm thần hoặc mắc bệnh khác mà không thể nhận thức, làm chủ được hành vi tì theo yêu cầu của người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan hoặc cơ quan, tổ chức hữu quan, Tòa án ra quyết định tuyên bố người này là người mất năng lực hành vi dân sự trên cơ sở kết luận giám định pháp y tâm thần”.

Kết luận giám định pháp y tâm thần số 1388/KLGĐ ngày 23/10/2023 của Trung tâm Pháp y tâm thần khu vực Miền Trung đối với anh Võ Nhật H thể hiện:

“Kết luận về y học: Chậm phát triển tâm thần mức độ nặng (F72).

Kết luận về năng lực hành vi dân sự: Mất hoàn toàn năng lực hành vi dân sự”.

Như vậy, Ngân hàng Đ yêu cầu tuyên bố anh Võ Nhật H mất năng lực hành vi dân sự là có cơ sở để chấp nhận.

4. Đại diện Viện kiểm sát nhân dân thành phố Đồng Hới, tỉnh Quảng Bình phát biểu ý kiến về việc giải quyết việc dân sự:

Việc tuân theo pháp luật tố tụng của Thẩm phán kể từ khi thụ lý việc dân sự cho đến khi mở phiên họp giải quyết việc dân sự, Thẩm phán đã thực hiện đúng theo quy định tại khoản 2 Điều 366, Điều 377 của Bộ luật tố tụng dân sự. Tại phiên họp Thẩm phán, Thư ký đã tiến hành các thủ tục đúng theo quy định của Điều 369 Bộ luật Tố tụng dân sự. Việc chấp hành pháp luật của người tham gia tố tụng dân sự, người yêu cầu, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan đã làm bản tự khai, tham gia phiên họp đã chấp hành đúng theo quy định của pháp luật.

Về nội dung vụ án: Căn cứ theo đơn yêu cầu tuyên bố mất năng lực hành vi dân sự của Ngân hàng Đ và căn cứ theo kết luận Giám định Pháp y tâm thần số: 1388/KLGĐ ngày 23/10/2023 của Trung tâm Pháp y tâm thần khu vực Miền Trung, kết luận: Anh Võ Nhật H tại thời điểm hiện tại: “ Kết luận về y học: Chậm phát triển tâm thần mức độ nặng (F72); kết luận về năng lực hành vi dân sự: Mất hoàn toàn năng lực hành vi dân sự”.

Đề nghị Toà án căn các điều 376, 377, 378 Bộ luật tố tụng dân sự; Điều 22 Bộ luật dân sự chấp nhận yêu cầu của Ngân hàng Đ tuyên bố anh Võ Nhật H mất năng lực hành vi dân sự.

5. Về lệ phí việc dân sự sơ thẩm, chi phí tố tụng khác:

- Lệ phí việc dân sự: Ngân hàng Đ là tổ chức có yêu cầu tuyên bố anh Võ Nhật H mất năng lực hành vi dân sự nên phải chịu tiền lệ phí giải quyết việc dân sự;

- Chi phí tố tụng khác: Bà Nguyễn Thị Hoài Giang thuận chịu toàn bộ chi phí trưng cầu giám định tâm thần đối với anh Võ Nhật H.

6. Xét quan điểm của Viện kiểm sát nhân dân thành phố Đồng Hới, tỉnh Quảng Bình tại phiên họp là có căn cứ cần chấp cnhận.

QUYẾT ĐỊNH:

Căn cứ các điều: 160, 161, 369, 370, 376, 377 và Điều 378 của Bộ luật tố tụng dân sự;

Căn cứ các điều 22, 53, 54, 57 của Bộ luật dân sự;

Căn cứ khoản 1 Điều 37 Nghị quyết số: 326/UBTVQH 14 ngày 30 tháng 12 năm 2016 của Uỷ ban Thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Toà án.

1. Chấp nhận đơn yêu cầu của Ngân hàng Đ về việc yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự.

2. Tuyên bố: Anh Võ Nhật H, sinh năm 2005, địa chỉ thường trú: Số nhà 34 Trần Kinh, phường Đồng Phú, thành phố Đồng Hới, tỉnh Quảng Bình mất năng lực hành vi dân sự.

3. Lệ phí giải quyết việc dân sự, chi phí tố tụng khác:

- Lệ phí giải quyết việc dân sự: Ngân hàng Đ phải chịu 300.000 đồng (Ba trăm nghìn đồng) tiền lệ phí giải quyết việc dân sự, được khấu trừ vào số tiền 300.000 đồng tạm ứng lệ phí việc dân sự Ngân hàng đã nộp tại Biên lai thu tạm ứng lệ phí số 0001667 ngày 06/10/2023 của Chi cục Thi hành án dân sự thành phố Đồng Hới, tỉnh Quảng Bình.

- Chi phí tố tụng khác: Bà Nguyễn Thị Hoài Giang thuận chịu 2.800.000 đồng (Hai triệu tám trăm nghìn đồng) tiền chi phí trưng cầu giám định pháp y tâm thần đối với anh Võ Nhật H, số tiền này Ngân hàng đã chi tạm ứng nên bà Giang có nghĩa vụ hoàn trả lại cho Ngân hàng Đ.

4. Quyền kháng cáo:

Người yêu cầu có mặt tại phiên họp có quyền kháng cáo quyết định này trong thời hạn 10 ngày kể từ ngày Toà án ra quyết định;

Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan vắng mặt tại phiên họp có quyền kháng cáo quyết định này trong thời hạn 10 ngày kể từ ngày nhận được quyết định hoặc quyết định được tống đạt hợp lệ.