- Tranh chấp gì? Y/c tuyên bố hoặc hủy bỏ quyết định tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự, bị hạn chế năng lực hành vi dân sự hoặc có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi — án dân sự — "Lê Xuân V và Nguyễn Thị Thanh T"
- Tòa quyết gì? Chấp nhận yêu cầu giải quyết việc dân sự về “Tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự” của ông Lê Xuân V. Tuyên bố bà Nguyễn Thị T T, sinh năm 1964, địa chỉ nơi cư trú: Số 5 đường H, tổ dân phố Đ, thị trấn D, huyện D, tỉnh Khánh Hòa mất năng lực hành vi dân sự.
- Căn cứ chính? Điều 143 Bộ luật Tố tụng dân sự; Điều 144 Bộ luật Tố tụng dân sự; Điều 22 Bộ luật Dân sự
| TÒA ÁN NHÂN DÂN HUYỆN D TỈNH KHÁNH HÒA | CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Độc lập - Tự do - Hạnh phúc |
| Số: 09/2023/QĐDS-VDS | D, ngày 29 tháng 5 năm 2023 |
QUYẾT ĐỊNH
SƠ THẨM GIẢI QUYẾT VIỆC DÂN SỰ
“V/v: Yêu cầu tuyên bố người mất năng lực hành vi dân sự”
TÒA ÁN NHÂN DÂN HUYỆN D - TỈNH KHÁNH HÒA
Thành phần giải quyết việc dân sự gồm có:
Thẩm phán - Chủ tọa phiên họp: Bà Nguyễn Thị Ngọc Lệ
Thư ký phiên họp: Bà Nguyễn Ngọc Bảo Trâm - Thư ký Tòa án nhân dân huyện D.
Đại diện Viện kiểm sát nhân dân huyện D - tỉnh Khánh Hòa tham gia phiên họp: Bà Thái Thị Hương - Kiểm sát viên.
Ngày 29 tháng 5 năm 2023, tại trụ sở Tòa án nhân dân huyện D, tỉnh Khánh Hòa mở phiên họp sơ thẩm công khai giải quyết việc dân sự thụ lý số 13/2023/TLST-VDS ngày 09 tháng 5 năm 2023 về yêu cầu “Tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự” theo Quyết định mở phiên họp số 09/2023/QĐ-TA ngày 17 tháng 5 năm 2023, gồm những người tham gia tố tụng sau đây:
- Người yêu cầu giải quyết việc dân sự: Ông Lê Xuân V, sinh năm 1964
Địa chỉ: Số 5 đường H, tổ dân phố Đ, thị trấn D, huyện D, tỉnh Khánh Hòa; có mặt.
Người liên quan: Bà Nguyễn Thị T T, sinh năm 1964
Địa chỉ: Số 5 đường H, tổ dân phố Đ, thị trấn D, huyện D, tỉnh Khánh Hòa; vắng mặt.
- Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan:
+ Ông Lê Xuân M, sinh năm 1994
+ Bà Lê Thị Xuân T, sinh năm 1996
Cùng địa chỉ: Số 5 đường H, tổ dân phố Đ, thị trấn D, huyện D, tỉnh Khánh Hòa; có mặt.
NỘI DUNG VIỆC DÂN SỰ:
Tại đơn yêu cầu giải quyết việc dân sự đề ngày 18 tháng 4 năm 2023, bản tự khai ngày 18/5/2023 và tại phiên họp người yêu cầu ông Lê Xuân V trình bày: Ông V là chồng hợp pháp của bà Nguyễn Thị T T, giữa ông V và bà T có đăng ký kết hôn tại Uỷ ban nhân dân thị trấn D vào năm 1993; có 02 con chung là Lê Xuân M và Lê Thị Xuân T; cha mẹ ruột bà T đã mất từ lâu, bà T không có cha mẹ nuôi và con nuôi. Kể từ lúc kết hôn và sinh 02 con chung, bà T vẫn bình thường, không có bệnh lý gì liên quan đến thần kinh. Nhưng từ năm 2015, bà T có biểu hiện mất trí nhớ, không có khả năng nhận thức và làm chủ hành vi của mình, bà T không nhớ các thành viên trong gia đình, mất khả năng lao động, những sinh hoạt hàng ngày bà T không tự làm được, phải có sự giúp đỡ của những người thân trong gia đình. Hiện nay, bà T do ông V đang trực tiếp chăm sóc, nuôi dưỡng. Do đó, ông V yêu cầu Tòa án nhân dân huyện D tuyên bố bà T mất năng lực hành vi dân sự và các giao dịch về dân sự của bà T sẽ do ông V là người giám hộ đại diện theo pháp luật xác lập và thực hiện.
Những người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan: Các ông, bà Lê Xuân M và Lê Thị Xuân T đều thống nhất lời trình bày và yêu cầu trên của ông V.
Ý kiến của đại diện Viện kiểm sát nhân dân huyện D - tỉnh Khánh Hòa: Thẩm phán cũng như các đương sự đã chấp hành đúng trình tự, thủ tục tố tụng do Bộ luật tố tụng dân sự quy định. Về nội dung yêu cầu của ông V: Căn cứ khoản 1 Điều 22, Điều 53, Điều 57 Bộ luật dân sự; đề nghị Tòa án chấp nhận yêu cầu của ông V về việc tuyên bố bà T mất năng lực hành vi dân sự; chỉ định ông V là người giám hộ đại diện theo pháp luật cho bà T xác lập và thực hiện các giao dịch dân sự; về lệ phí giải quyết việc dân sự: Ông V phải nộp theo quy định pháp luật.
NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:
Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ việc dân sự được thẩm tra tại phiên họp và căn cứ vào kết quả tranh luận tại phiên họp; ý kiến của các đương sự và đại diện Viện kiểm sát tại phiên họp, Tòa án nhân dân huyện D nhận định:
1. Về tố tụng: Bà Nguyễn Thị T T, sinh năm 1964; có hộ khẩu thường trú tại số 5 đường H, tổ dân phố Đ, thị trấn D, huyện D, Khánh Hòa bị bệnh mất trí, không có khả năng nhận thức và điều khiểu hành vi. Căn cứ bản sao Giấy chứng nhận kết hôn số 202 quyển số 06 ngày 16/12/1993 của Ủy ban nhân dân thị trấn D, huyện D và bản tự khai của các đương sự thì ông Lê Xuân V, là chồng hợp pháp của bà T, đang là người trực tiếp nuôi dưỡng, chăm sóc bà T. Do đó, ông V yêu cầu giải quyết việc dân sự về yêu cầu tuyên bố bà T mất năng lực hành vi dân sự thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân huyện D được quy định tại khoản 1 Điều 27, điểm a khoản 2 Điều 35; điểm a khoản 2 Điều 39 Bộ luật tố tụng dân sự.
2. Về nội dung: Theo các tài liệu chứng cứ có tại hồ sơ thể hiện qua thăm khám bệnh ở các cơ sở y tế gồm Bệnh viện Hoàn Mỹ Sài Gòn năm 2017; Bệnh viện Đại học Y dược thành phố Hồ Chí M và Bệnh viện Chuyên khoa tâm thần tỉnh Klhánh Hòa năm 2018; Bệnh viện Tâm thần thành phố Hồ Chí M năm 2019; Bệnh viện Đa khoa tỉnh Khánh Hòa năm 2023 thì qua kiểm tra sức khỏe, xác định bà Nguyễn Thị T T bị bệnh mất trí nhớ (bệnh Alzheimer), mặc dù được điều trị nhưng tình trạng bệnh của bà T không cải thiện, mọi sinh hoạt đời sống, các giao dịch dân sự hàng ngày, bà T không ghi nhớ, không nhận thức, làm chủ được hành vi của mình, phải có sự giúp đỡ, hỗ trợ từ những người thân trong gia đình. Mặt khác, căn cứ kết luận giám định pháp y tâm thần trưng cầu số 74/KLGĐ ngày 14 tháng 4 năm 2023 của Trung tâm pháp y tâm thần khu vực Tây Nguyên (tài liệu do ông V giao nộp cho Tòa án) đã kết luận đối với bà T:
- Về y học: Mất trí không biệt định (E03-TCD10).
- Về khả năng nhận thức và điều khiển hành vi: Mất khả năng nhận thức và mất khả năng điều khiển hành vi.
Vì vậy, căn cứ vào khoản 1 Điều 22 Bộ luật dân sự, nhận thấy yêu cầu của ông V là có cơ sở nên cần chấp nhận tuyên bố bà T mất năng lực hành vi dân sự.
Xét, ông V là chồng hợp pháp của bà T theo quy định pháp luật; đang trực tiếp chăm sóc, nuôi dưỡng bà T nên căn cứ Điều 53, Điều 57 Bộ luật dân sự, chấp nhận yêu cầu của ông V về việc ông V là người giám hộ đại diện theo pháp luật cho bà T xác lập và thực hiện các giao dịch về dân sự.
3. Ý kiến của đại diện Viện kiểm sát nhân dân huyện D tham gia phiên họp là có cơ sở và phù hợp với quy định pháp luật.
4. Về lệ phí: Ông V phải nộp 300.000 đồng lệ phí giải quyết việc dân sự theo quy định pháp luật.
QUYẾT ĐỊNH:
- Căn cứ khoản 1 Điều 22, Điều 53, Điều 57 Bộ luật dân sự;
- Căn cứ khoản 1 Điều 27; điểm a khoản 2 Điều 35; điểm a khoản 2 Điều 39; khoản 3 Điều 143; khoản 3 Điều 144; Điều 369; Điều 370; Điều 371; Điều 372; Điều 376 và Điều 378 Bộ luật tố tụng dân sự;
- Căn cứ Điều 36 Nghị quyết 326/2016/UBTVQH14 ngày 30 tháng 12 năm 2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội về án phí, lệ phí Tòa án.
1. Chấp nhận yêu cầu giải quyết việc dân sự về “Tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự” của ông Lê Xuân V. Tuyên bố bà Nguyễn Thị T T, sinh năm 1964, địa chỉ nơi cư trú: Số 5 đường H, tổ dân phố Đ, thị trấn D, huyện D, tỉnh Khánh Hòa mất năng lực hành vi dân sự.
2. Ông Lê Xuân V là người giám hộ đại diện theo pháp luật cho bà T xác lập và thực hiện các giao dịch về dân sự.
3. Lệ phí sơ thẩm giải quyết việc dân sự: Ông Lê Xuân V nộp 300.00 đồng (Ba trăm nghìn đồng) lệ phí sơ thẩm giải quyết việc dân sự nhưng được trừ vào số tiền 300.000 đồng tạm ứng đã nộp theo biên lai thu tiền số AA/2022/0000079 ngày 09/5/2023 của Chi cục thi hành án huyện D - tỉnh Khánh Hòa; ông V đã nộp đủ lệ phí.
4. Quyền kháng cáo, kháng nghị: Người yêu cầu và người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan có quyền kháng cáo trong thời hạn 10 ngày kể từ ngày Tòa án ra quyết định. Viện kiểm sát cùng cấp có quyền kháng nghị quyết định giải quyết việc dân sự trong thời hạn 10 ngày, Viện kiểm sát cấp trên trực tiếp có quyền kháng nghị trong thời hạn 15 ngày, kể từ ngày Tòa án ra quyết định.
| Nơi nhận: - TAND tỉnh Khánh Hòa; - VKSND huyện D; - Chi cục THA huyện D; - Các đương sự; - Lưu hồ sơ việc dân sự. | THẨM PHÁN - CHỦ TỌA PHIÊN HỌP (Đã ký) Nguyễn Thị Ngọc Lệ |