Quyết định 09/2022/QĐST-VDS — Y/c tuyên bố hoặc hủy bỏ quyết định tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự, bị hạn chế năng lực hành vi dân sự hoặc có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ việc dân sự được thẩm tra tại phiên họp; ý kiến của đương sự và đại diện Viện kiểm sát tại phiên họp, Tòa án nhân dân huyện Đồng Phú nhận định:

Bà Nguyễn Thị T làm đơn yêu cầu Tòa án tuyên bố ông Lê Văn T, sinh năm 1966 mất năng lực hành vi dân sự. Ông Lê Văn T có nơi cư trú tại đội 4, ấp D, thị trấn Tân P, huyện Đ, tỉnh Bình Phước. Do đó, Tòa án xác định đây là Yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân huyện Đồng Phú theo quy định tại khoản 1 Điều 27, điểm a khoản 2 Điều 35, điểm b khoản 2 Điều 39 của Bộ luật Tố tụng dân sự.

- Theo đơn yêu cầu giải quyết việc dân sự và tại phiên họp, bà Nguyễn Thị T đề nghị Tòa án tuyên ông Lê Văn T bị mất năng lực hành vi dân sự:

Theo lời khai của bà T thì ông T thường xuyên có các biểu hiện tính tình thay đổi, chửi bới vô cớ, đập phá đồ đạc, đánh vợ con, thường xuyên cởi quần áo bỏ đi lang thang, đốt tiền, nghịch ổ điện, ăn đồ ăn bẩn, không chịu vệ sinh cá nhân, dù đã được gia đình đưa đi điều trị bác sĩ chuyên khoa tâm thần từ năm 2013 cho đến nay nhưng không có tiến triển.

Tại khoản 1 Điều 22 Bộ luật dân sự năm 2015 quy định về mất năng lực hành vi dân sự: “1. Khi một người do bị bệnh tâm thần hoặc mắc bệnh khác mà không thể nhận thức, làm chủ được hành vi của mình thì theo yêu cầu của người có quyền, lợi ích liên quan hoặc của cơ quan, tổ chức hữu quan, Tòa án ra quyết định tuyên bố người này là người mất năng lực hành vi dân sự trên cơ sở kết luận giám định pháp y tâm thần...”.

Tại Kết luận giám định pháp y tâm thần số 422/KL-VPYTW ngày 21/7/2022 của Viện pháp y tâm thần Trung ương Biên Hòa kết luận: “…Về y học: + Hiện nay: Đương sự bị bệnh Tâm thần phân liệt thể di chứng (F20.5-ICD.10).

- Về khả năng nhận thức và điều khiển hành vi: + Hiện nay: Đương sự mất khả năng nhận thức và điều khiển hành vi”. (BL 18)

Như vậy, lời trình bày của đương sự phù hợp với kết luận giám định pháp y tâm thần số 422/KL-VPYTW ngày 21/7/2022 của Viện pháp y tâm thần Trung ương Biên Hòa. Do đó, có căn cứ chấp nhận yêu cầu của bà T, tuyên bố ông Lê Văn T là người mất năng lực hành vi dân sự theo quy định tại khoản 1 Điều 22 Bộ luật dân sự.

- Đối với yêu cầu cử bà Nguyễn Thị T là đại diện theo pháp luật cho ông Lê Văn T: do ông Lê Văn T không có khả năng nhận thức và điều khiển hành vi, bà T là vợ đồng thời là người trực tiếp chăm sóc ông T, các thành viên trong gia đình đều thống nhất cử bà T là người đại diện hợp pháp cho ông T trong thời gian ông T bị mất năng lực hành vi dân sự. Như vậy, theo quy định tại khoản 3 Điều 53, khoản 2 Điều 136 Bộ luật dân sự năm 2015, bà Nguyễn Thị T là người giám hộ đồng thời là người đại diện theo pháp luật cho ông Lê Văn T. Do vậy, yêu cầu về việc cử bà T là người giám hộ đồng thời là người đại diện theo pháp luật cho ông T để thực hiện các giao dịch dân sự theo quy định là có căn cứ nên được Tòa án chấp nhận.

QUYẾT ĐỊNH:

- Căn cứ khoản 1 Điều 27, điểm a khoản 2 Điều 35, điểm a khoản 2 Điều 39, các Điều 149, 369; 370, 371 và Điều 378 Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015;

- Căn cứ các Điều 19; 22; 46; 47; 136 và khoản 3 Điều 53 Bộ luật Dân sự năm 2015

- Nghị quyết 326/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban thường vụ quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án;

1. Chấp nhận yêu cầu của bà Nguyễn Thị T.

Tuyên bố ông Lê Văn T là người mất năng lực hành vi dân sự.

Bà Nguyễn Thị T là người đại diện theo pháp luật cho ông Lê Văn T để thực hiện các giao dịch dân sự theo quy định của pháp luật.

2. Về lệ phí sơ thẩm: Bà Nguyễn Thị T phải chịu 300.000đ (Ba trăm ngàn đồng) lệ phí sơ thẩm dân sự, được khấu trừ số tiền bà Nguyễn Thị T đã nộp theo biên lai thu tiền số 0018857 ngày 29/6/2022 của Chi cục thi hành án huyện Đồng Phú, tỉnh Bình Phước.

3. Bà Nguyễn Thị T có quyền kháng cáo trong thời hạn 10 (Mười) ngày kể từ ngày Tòa án ra quyết định.