- Tranh chấp gì? Y/c tuyên bố hoặc hủy bỏ quyết định tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự, bị hạn chế năng lực hành vi dân sự hoặc có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi — án dân sự — "Bà Huỳnh Bích T yêu cầu tuyên bố ông Nguyễn Văn T1 mất năng lực hành vi dân sự"
- Tòa quyết gì? Chấp nhận yêu cầu của bà Huỳnh Bích T:
- Căn cứ chính? Điều 22 Bộ luật Dân sự; Điều 12 NGHỊ QUYẾT SỐ 326/2016/NQ-UBTVQH14 QUY ĐỊNH VỀ MỨC THU, MIỄN…; Điều 149 Bộ luật Tố tụng dân sự
| TÒA ÁN NHÂN DÂN KHU VỰC 5 – VĨNH LONG | CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Độc lập - Tự do - Hạnh phúc |
| Số: 06/2025/QĐST-DS | Vĩnh Long, ngày 26 tháng 11 năm 2025 |
QUYẾT ĐỊNH
SƠ THẨM GIẢI QUYẾT VIỆC DÂN SỰ
V/v yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự
TÒA ÁN NHÂN DÂN KHU VỰC 5 – VĨNH LONG
Với thành phần giải quyết việc dân sự gồm có: Thẩm phán - Chủ tọa phiên họp: Ông Trần Nguyễn Trọng Hiếu Thư ký phiên họp: Ông Nguyễn Huỳnh Sơn Trường
Đại diện Viện kiểm sát nhân dân Khu vực 5 – Vĩnh Long tham gia phiên họp: Bà Võ Thị Huỳnh Nhung.
Ngày 26 tháng 11 năm 2025, tại trụ sở Tòa án nhân dân Khu vực 5 – Vĩnh Long mở phiên họp sơ thẩm công khai giải quyết việc dân sự thụ lý số: 119/TLST-VDS ngày 06 tháng 10 năm 2025 về việc “Yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự” theo Quyết định mở phiên họp sơ thẩm giải quyết việc dân sự số 13/2025/QĐST-VDS ngày 11 tháng 11 năm 2025 gồm những người tham gia tố tụng sau đây:
1. Người yêu cầu giải quyết việc dân sự:(7) Bà Huỳnh Bích T, sinh năm: 1956, Địa chỉ: số D, ấp T, xã T, tỉnh Vĩnh Long.
- Người đại diện hợp pháp của người yêu cầu giải quyết việc dân sự:(8) Bà Nguyễn Thị Duy T1, sinh năm 1981. Địa chỉ: ấp T, xã N, tỉnh Đồng Tháp. (Có đơn xin vắng mặt)
2. Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan:(10 Bà Nguyễn Thị Hoàng Y, sinh năm 1979. Địa chỉ: số D, ấp T, xã T, tỉnh Vĩnh Long.
- Người đại diện hợp pháp của bà Nguyễn Thị Hoàng Y:(8)Bà Nguyễn Thị Duy T1, sinh năm 1981. Địa chỉ: ấp T, xã N, tỉnh Đồng Tháp. (Có mặt).
NỘI DUNG VIỆC DÂN SỰ:
Theo đơn yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự ngày 02/10/2025, Bản tự khai, người đại diện theo ủy quyền của người yêu cầu và người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan, bà Nguyễn Thị Duy T1 trình bày:
Bà Huỳnh Bích T là vợ ông Nguyễn Văn T2, bà Nguyễn Thị Hoàng Y là con duy nhất của ông Nguyễn Văn T2 và bà Huỳnh Bích T. Ông Nguyễn Văn T2, sinh ngày 10/01/1948. ĐKTT: số 471, ấp T, xã T, huyện C, tỉnh Bến Tre (nay là ấp T, xã T, tỉnh Vĩnh Long), ông T2 bị bệnh bại não từ năm 2020 cho đến nay. Hiện tại ông T2 nằm một chỗ không đi lại được, cũng như việc ăn uống sinh hoạt hằng ngày của ông T2 điều do bà T chăm sóc, hiện tại ông T2 không nhận biết ai trong gia đình.
Do bệnh nặng kéo dài nên chi phí trong việc lo chăm sóc ông T2 cũng cạn kiệt, bà T muốn bán một phần đất để lo nhu cầu thuốc thang và xoay sở cuộc sống gia đình.
Để đảm bảo quyền và lợi ích hợp pháp cho ông T2, bà T yêu cầu Tòa án tuyên bố ông Nguyễn Văn T2, sinh ngày 10/01/1948. ĐKTT: số 471, ấp T, xã T, huyện C, tỉnh Bến Tre (nay là ấp T, xã T, tỉnh Vĩnh Long) mất năng lực hành vi dân sự.
Về phía bà Y, cũng đồng ý với yêu cầu của mẹ là bà T, không có ý kiến gì.
Kiểm sát viên đại diện Viện kiểm sát nhân dân Khu vực 5 – Vĩnh Long phát biểu quan điểm:
Căn cứ vào Kết luận giám định số 8397/2025/KLGĐ ngày 30/10/2025 của Trung tâm pháp y tâm thần khu vực Thành phố H đã xác định ông Nguyễn Văn T2 bị Sa sút tâm thần trong bệnh Alzheimer khởi phát muộn, mức độ nặng (F00.1-ICD10), đương sự bị mất khả năng nhận thức và điều khiển hành vi. Căn cứ khoản 1 Điều 22 Bộ luật Dân sự năm 2015, việc bà Huỳnh Bích T yêu cầu tuyên bố ông Nguyễn Văn T2 mất năng lực hành vi dân sự là có cơ sở và căn cứ nên chấp nhận.
NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:
Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ việc dân sự được thẩm tra tại phiên họp; ý kiến của các đương sự và vị đại diện Viện kiểm sát tại phiên họp, Tòa án nhân dân Khu vực 5 - Vĩnh Long, tỉnh Bến Tre nhận định:
[1] Tại đơn yêu cầu ngày 02/10/2025, bà Huỳnh Bích T yêu cầu Tòa án tuyên bố ông Nguyễn Văn T2 mất năng lực hành vi dân sự. Đây là yêu cầu về dân sự thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án theo quy định tại khoản 1 Điều 27 của Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015. Ông Nguyễn Văn T2 có nơi cư trú tại xã X, tỉnh Vĩnh Long. Theo quy định tại khoản 1 Điều 27, Điều 35 và Điều 39 của Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015 thì yêu cầu nêu trên của bà T là thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân Khu vực 5 – Vĩnh Long.
Về việc yêu cầu tuyên bố ông T2 mất năng lực hành vi của bà T:
Bà Huỳnh Bích T cho rằng: Ông T2 bị bại não, ăn uống vệ sinh kém, cần người phụ chăm sóc.
Tại Kết luận giám định pháp y về tâm thần số: 8397/2025/KLGĐ ngày 30/10/2025 của Trung tâm pháp y tâm thần khu vực Thành phố H đã kết luận đối với ông Nguyễn Văn T2 như sau:
Ông Nguyễn Văn T2 bị Sa sút tâm thần trong bệnh Alzheimer khởi phát muộn, mức độ nặng (F00.1-ICD10), đương sự bị mất khả năng nhận thức và điều khiển hành vi.
Theo quy định tại khoản 1 Điều 22 của Bộ luật Dân sự năm 2015 thì: Khi một người do bị bệnh tâm thần hoặc mắc bệnh khắc mà không thể nhận thức, làm chủ hành vi thì theo yêu cầu của người có quyền, lợi ích liên quan hoặc của cơ quan, tổ chức hữu quan, Tòa án ra quyết định tuyên bố ngươì này là người mất năng lực hành vi dân sự trên cơ sở kết luận giám định pháp y tâm thần. Do vậy, việc bà T yêu cầu tuyên bố ông Nguyễn Văn T2 mất năng lực hành vi dân sự, là có căn cứ và phù hợp với quy định của pháp luật nên được chấp nhận.
Về lệ phí giải quyết việc dân sự: Bà T phải chịu lệ phí giải quyết việc dân sự là 300.000đ (ba trăm ngàn đồng). Bà T là người cao tuổi có đơn xin miễn giảm án phí, lệ phí. Bà T được miễn lệ phí theo quy định.
Đối với quan điểm của đại diện Viện kiểm sát nhân dân Khu vực 5 – Vĩnh Long về việc giải quyết việc dân sự là phù hợp với những nhận định nêu trên và phù hợp với quy định của pháp luật nên chấp nhận.
QUYẾT ĐỊNH
Căn cứ vào các điều 22 của Bộ luật Dân sự năm 2015; các điều 27, 35, 39, 149, 361, 370, 371, 372, 378 của Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015;
Căn cứ Điều 12 và Điều 37 của Nghị quyết số: 326/2016/UBTVQH14 ngày 30 tháng 12 năm 2016 của Ủy ban thường vụ Quốc Hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí, lệ phí Tòa án:
Chấp nhận yêu cầu của bà Huỳnh Bích T:
1/ Tuyên bố: Ông Nguyễn Văn T2 - Sinh ngày 10/01/1948. ĐKTT: số 471, ấp T, xã T, huyện C, tỉnh Bến Tre (nay là ấp T, xã T, tỉnh Vĩnh Long) là người mất năng lực hành vi dân sự.
2/ Về lệ phí giải quyết việc dân sự: Bà Huỳnh Bích T được miễn lệ phí.
3/ Các đương sự có quyền kháng cáo quyết định này trong thời hạn mười ngày kể từ ngày nhận được quyết định hoặc được tống đạt hợp lệ.
Viện kiểm sát nhân dân Khu vực 5 – Vĩnh Long có quyền kháng nghị quyết định này trong thời hạn mười ngày, Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Vĩnh Long có quyền kháng nghị quyết định này trong thời hạn mười lăm ngày kể từ ngày ra quyết định./.
THẨM PHÁN - CHỦ TỌA PHIÊN HỌP
| Nơi nhận: - Đương sự; - VKSND Khu vực 5 – Vĩnh Long; - Phòng THADS Khu vực 5 – Vĩnh Long; - TAND tỉnh Vĩnh Long; - UBND xã Tân Phú; - Lưu: Hồ sơ việc dân sự. | (đã ký) Trần Nguyễn Trọng Hiếu |