- Tranh chấp gì? Y/c tuyên bố hoặc hủy bỏ quyết định tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự, bị hạn chế năng lực hành vi dân sự hoặc có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi — án dân sự — "Yêu cầu tuyên bố một người bị mất năng lực hành vi dân sự"
- Tòa quyết gì? Chấp nhận yêu cầu Tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự của ông Lê Thanh H đối với ông Lê Văn Đ.
- Căn cứ chính? NGHỊ QUYẾT SỐ 326/2016/NQ-UBTVQH14 QUY ĐỊNH VỀ MỨC THU, MIỄN…; Điều 19 Bộ luật Dân sự; Điều 22 Bộ luật Dân sự
| TÒA ÁN NHÂN DÂN QUẬN HOÀNG MAI THÀNH PHỐ HÀ NỘI | CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Độc lập - Tự do - Hạnh phúc |
| Số: 06/2023/QĐDS-ST Ngày: 17/07/2023 V/v: Y/c tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự |
NHÂN DANH
NƯỚC CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM
TÒA ÁN NHÂN DÂN QUẬN HOÀNG MAI – THÀNH PHỐ HÀ NỘI
Với thành phần giải quyết việc dân sự:
Chủ tọa phiên họp: Ông Quách Mạnh Thành - Thẩm phán;
Thư ký phiên họp: Ông Nguyễn Ngọc Quang - Thư ký Tòa án, Tòa án nhân dân quận Hoàng Mai, Hà Nội.
Đại diện Viện kiểm sát nhân dân quận Hoàng Mai tham gia phiên họp: Bà Nguyễn Thị Hải Yến - Kiểm sát viên.
Ngày 17 tháng 07 năm 2023, tại Trụ sở Tòa án nhân dân quận Hoàng Mai, Hà Nội mở phiên họp sơ thẩm công khai giải quyết việc dân sự thụ lý số: 136/2022/TLST-VDS ngày 15/12/2022 về yêu cầu “Tuyên bố một người hạn chế năng lực hành vi dân sự”, theo Quyết định mở phiên họp số: 05/2023/QĐPH-ST ngày 30/06/2023 giữa:
* Người yêu cầu: Ông Lê Thanh H – sinh năm 1976; HKTT và nơi cư trú: Số X đường G, phường Giáp Bát, quận Hoàng Mai, thành phố Hà Nội. (Có mặt).
* Người bị yêu cầu: Ông Lê Văn Đ – sinh năm 1947; HKTT và nơi cư trú: Số X đường G, phường Giáp Bát, quận Hoàng Mai, thành phố Hà Nội; Hiện đang được chăm sóc tại Trung tâm chăm sóc người cao tuổi Tâm Đức – Công ty TNHH Tâm Đức MT, địa chỉ: Số 219 đường Ngọc Hồi, xã Văn Điển, huyện Thanh Trì, thành phố Hà Nội. (Vắng mặt).
NỘI DUNG VIỆC DÂN SỰ
Tại đơn yêu cầu, bản tự khai và tại phiên họp người yêu cầu giải quyết việc dân sự ông Lê Thanh H trình bày:
Bố của ông Lê Thanh H là ông Lê Văn Đ, sinh năm 1947 hiện đang bị bênh tai biến ăn nằm một chỗ 10 năm nay. Từ năm 2012, mẹ ông H là bà Nguyễn Thị Hồng A, sinh năm 1956 là người giám hộ của ông Đ, tuy nhiên đến ngày 19/9/2022, bà Hồng A bị ốm và đã chết. Ông Lê Văn Đ và bà Nguyễn Thị Hồng A có 02 con chung là ông Lê Thanh H, sinh năm 1976 và anh Lê Anh Đ, sinh năm 1983. Ngoài ra, ông Đ và bà Hồng A không có con riêng, con nuôi nào khác.
Nay ông Lê Thanh H yêu cầu Tòa án tuyên bố ông Lê Văn Đ, sinh năm 1947, ĐKHKTT và trú tại: Số X đường G, phường Giáp Bát, quận Hoàng Mai, thành phố Hà Nội; Hiện đang được chăm sóc tại Trung tâm chăm sóc người cao tuổi Tâm Đức bị hạn chế năng lực hành vi năng lực hành vi dân sự và yêu cầu Tòa án cử ông Lê Thanh H là người giám hộ cho ông Lê Văn Đ.
Tại đơn bổ sung yêu cầu giải quyết việc dân sự ngày 30/6/2023, ông Lê Thanh H trình bày: sau khi nộp đơn yêu cầu giải quyết việc dân sự và tiến hành các thủ tục giám định sức khỏe của Viện pháp y tâm thần Trung ương đối với ông Lê Văn Đ. Trường hợp sau khi có kết luận giám định của cơ quan chuyên môn về tình hình sức khỏe của ông Lê Văn Đ thì đề nghị Tòa án căn cứ đúng pháp luật để giải quyết.
Người có quyền lợi nghĩa vụ liên quan trong vụ án là anh Lê Anh Đ có quan điểm đồng ý với yêu cầu giải quyết việc dân sự của ông Lê Thanh H về việc: Yêu cầu Tòa án tuyên bố ông Lê Văn Đ hạn chế năng lực hành vi dân sự. Anh Đức đồng ý để anh Hải làm người giám hộ cho ông Lê Văn Đ trong trường hợp Tòa án chấp nhận yêu cầu của ông H.
NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN
Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ việc dân sự được thẩm tra tại phiên họp và căn cứ kết quả tranh luận tại phiên họp, Tòa án nhân dân quận Hoàng Mai nhận định:
. Về tố tụng: Việc ông Lê Thanh H yêu cầu Tòa án tuyên bố ông Lê Văn Đ, sinh năm 1947, ĐKHKTT và trú tại: Số X đường G, phường Giáp Bát, quận Hoàng Mai, thành phố Hà Nội; Hiện đang được chăm sóc tại Trung tâm chăm sóc người cao tuổi Tâm Đức bị hạn chế năng lực hành vi dân sự là yêu cầu giải quyết việc dân sự thuộc thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân quận Hoàng Mai theo quy định tại khoản 1 Điều 27, điểm a khoản 2 Điều 35 Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015.
. Về nội dung: Ông Lê Thanh H có bố mẹ là ông Lê Văn Hải, sinh năm 1947 và bà Nguyễn Thị Hồng A, sinh năm 1956 có 02 con chung là ông Lê Thanh H và anh Lê Anh Đ, sinh năm 1983. Ngoài anh ra bố mẹ ông không có con chung, con riêng hay con nuôi nào khác.
Theo trình bày của ông Lê Thanh H: Trước thời điểm ông Lê Văn Đ bị tai biến (tháng 12/2011), ông Đ là người có sức khỏe tốt, thường xuyên vận động thể dục cũng như tham gia đầy đủ các hoạt động của tổ dân phố và hội người cao tuổi. Ông Đ công tác tại công ty xe buýt Hà Nội, năm 2007 ông Đ nghỉ hưu, trước và sau khi nghỉ hưu, ông có hiện tượng bị cao huyết áp, ông đã chủ động đi khám và dùng thuốc huyết áp hàng ngày. Qua trao đổi với ông Đ (trước thời điểm ông bị tai biến) và thực tế theo dõi sức khỏe ông Đ trong quá tình sinh sống cho thấy sức khỏe tâm thần của ông Đ hoàn toàn bình thường. Tháng 12/2011, ông Đ bị tai biến mạch máu não và đã được điều trị tại Bệnh viện Lão khoa Trung ương, dẫn đến mọi hành vi phản xạ chậm chạp hơn. Tháng 4/2012, ông Đ có hiện tượng bị liệt nửa người không thể chăm sóc cho bản thân, mọi hoạt động ăn uống sức khỏe uống thuốc đều do vợ và các con ông Đ trong gia đình trong sóc. Năm 2017, ông Đ bị suy giảm nghiêm trọng khả năng vận động, gặp khó khăn khi hiểu và diễn đạt bằng ngôn ngữ với mọi người xung quanh, thường xuyên rơi vào trạng thái quên, lẫn,… thay đổi tâm trạng cảm xúc nhanh chóng. Biểu hiện cảm xúc hàng ngày bình thường, không vui buồn, hay cáu gắt, không nhận biết được người thân, người quen và nhận thức thức được hành vi, không chủ động được trong sinh hoạt, vệ sinh cá nhân, tất cả đều phải có người giúp đỡ hỗ trợ. Hiện ông Đ đang được chăm sóc tại Viện dưỡng lão Tâm Đức (số 219 Ngọc Hồi, Thanh Trì, Hà Nội).
Tại Đơn yêu cầu giải quyết việc dân sự đề ngày 15/11/2022, ông Lê Thanh
H yêu cầu Tòa án tuyên bố ông Lê Văn Đ, sinh năm 1947, ĐKHKTT và trú tại: Số X đường G, phường Giáp Bát, quận Hoàng Mai, thành phố Hà Nội; Hiện đang được chăm sóc tại Trung tâm chăm sóc người cao tuổi Tâm Đức bị hạn chế năng lực hành vi năng lực hành vi dân sự và yêu cầu Tòa án cử ông Lê Thanh H là người giám hộ cho ông Lê Văn Đ.
Tại đơn bổ sung yêu cầu giải quyết việc dân sự ngày 30/6/2023, ông Lê Thanh H trình bày: sau khi nộp đơn yêu cầu giải quyết việc dân sự và tiến hành các thủ tục giám định sức khỏe của Viện pháp y tâm thần Trung ương đối với ông Lê Văn Đ. Trường hợp sau khi có kết luận giám định của cơ quan chuyên môn về tình hình sức khỏe của ông Lê Văn Đ thì đề nghị Tòa án căn cứ đúng pháp luật để giải quyết.
Theo báo cáo của tổ trưởng tổ dân phố và hàng xóm gần nhà ông Lê Văn Đ cho biết: Tháng 12/2011 ông Đ bị tai biến mạch máu não, mọi hoạt động đi lại sinh hoạt đều phải do vợ là người chăm sóc. Đến năm 2017, bệnh tình ông Đ có diễn biến xấu, ông không nói chuyện chỉ gật đầu khi nhận ra người quen. Không biểu lộ tỉnh cảm vui, buồn. Ở thời điểm hiện tại ông Đ không chủ động giao tiếp, không tự ăn uống vệ sinh cá nhân, biểu hiện cảm xúc vui, buồn hay cáu gắt. Tư duy và nhận thức hạn chế, các chức năng nhận thức yếu. Sự chú ý tập trung kém. Luôn phải có người hỗ trợ cho ông Đ hàng ngày.
Theo xác nhận của Trạm trưởng Trạm y tế phường Giáp Bát, quận Hoàng Mai, Hà Nội: xác nhận ông Lê Văn Đ không đến khám tại trạm y tế phường.
Ngày12/01/2023,TòaánnhândânquậnHoàngMaiđãraQuyếtđịnhsố02/2023/QĐ-TCGĐ về việc Trưng cầu giám định tình trạng sức khỏe đối với ông Lê Văn Đ.
Ngày 28/6/2023, các thành viên giám định đã tiếp xúc, thăm khám giám định cho ông Lê Văn Đ. Quá trình thăm khám, tiếp xúc thấy: “Đối tượng ngồi xe lăn, liệt ½ người phải liệt cứng, cơ không teo, cứng khớp tay và chân bên phải, phản xạ gân xương bên phải tăng, tiếp xúc khó, không nói. Các năng lực định hướng mất. Cảm xúc vô cảm. Hình thức tư duy không nói. Nội dung tư duy và tri giác không đánh giá được do không đáp ứng người khám bằng lời và ngôn ngữ hình thể. Hành vi đối tượng ngồi xe lăn, mọi người sinh hoạt hàng ngày đều do nhân viên trung tâm hỗ trợ toàn diện. Trí nhớ, trí tuệ mất. Chú ý mất tập trung. Nội khoa, thần kinh chưa phát hiện gì đặc biệt.”
Tại Văn bản ghi nhận quá trình giám định sức khỏe tâm thần theo trưng cầu số 141/VBGNQTGĐ ngày 28/06/2023 và tại Kết luận giám định sức khỏe tâm thần theo trưng cầu số 141/KLGĐ ngày 28/06/2023, đã kết luận như sau: “Tại thời điểm giám định đối tượng Lê Văn Đ bị bệnh Mất trí trong bệnh mạch máu. Theo phân loại bệnh Quốc tế lần thứ 10 năm 1992 bệnh có mã số F01. Đối tượng mất khả năng nhận thức và điều khiển hành vi.”
Tại phiên họp ngày 17/7/2023: Người yêu cầu ông Lê Thanh H trình bày bố ông H là ông Lê Văn Đ hiện đang bị mắc căn bệnh tai biến sinh hoạt tại chỗ từ năm 2012, mọi sinh hoạt của ông Đ đều do thành viên gia đình ông H phục vụ, chăm sóc, ông Đ đã được gia đình tích cực đưa đi khám chữa bệnh để chuẩn đoán sức khỏe tại các Bệnh viện TW nhưng mọi sinh hoạt vẫn đều bị hạn chế, khó khăn. Nay Viện pháp y tâm thần Trung ương đã có kết luận ông Lê Văn Đ mất khả năng năng nhận thức và điều khiển hành vi. Vì vậy, ông đề nghị Tòa án tuyên bố ông Lê Văn Đ, sinh năm 1947, ĐKHKTT và trú tại: Số X đường G, phường Giáp Bát, quận Hoàng Mai, thành phố Hà Nội; Hiện đang được chăm sóc tại Trung tâm chăm sóc người cao tuổi Tâm Đức bị mất năng lực hành vi dân sự và cử ông Lê Thanh H là người giám hộ đối với ông Lê Văn Đ. Xét thấy, yêu cầu sửa đổi, bổ sung tại phiên họp ngày 17/7/2023 của ông Lê Thanh H không vượt quá yêu cầu giải quyết việc dân sự ban đầu nên được Tòa án xem xét.
Đại diện Viện kiểm sát tham gia phiên họp phát biểu: Tòa án đã thực hiện đúng trình tự, thủ tục tố tụng giải quyết việc dân sự. Tài liệu, chứng cứ đã thu thập đầy đủ, có căn cứ để tuyên bố ông Lê Văn Đ mất khả năng nhận thức và làm chủ hành vi. Đề nghị Tòa án các cứ các Điều 19, Điều 22, Điều 46, điểm c khoản 1 Điều 47, Điều 48, Điều 58 Bộ luật dân sự năm 2015; khoản 1 Điều 27, điểm a khoản 2 Điều 35; Điều 370, Điều 371, Điều Điều 372, Điều 376, Điều 377 và Điều 378 Bộ luật Tố tụng dân sự; Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14, ngày 30 tháng 12 năm 2016 quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí lệ phí Tòa án; Văn bản ghi nhận quá trình giám định sức khỏe tâm thần và Kết luận giám định sức khỏe tâm thành của Viện Pháp y Tâm thần Trung Ương: Chấp nhận yêu cầu của ông Lê Thanh H, tuyªn bè ông Lê Văn Đ bị mất khả năng nhận thức và điều khiển hành vi và giao cho ông Lê Thanh H là người giám hộ theo pháp luật cho ông Lê Văn Đ.
Căn cứ các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ, sau khi nghe lời trình bày của người yêu cầu, ý kiến của đại diện Viện kiểm sát nhân dân quận Hoàng Mai tại phiên họp ngày 17/7/2023. Xét yêu cầu của ông Lê Thanh H là có căn cứ và phù hợp pháp luật nên được chấp nhận.
. Về lệ phí giải quyết việc dân sự: Ông Lê Thanh H phải chịu lệ phí giải quyết việc dân sự theo quy định pháp luật.
QUYẾT ĐỊNH
Căn cứ: Điều 19, Điều 22, Điều 46, điểm c khoản 1 Điều 47, Điều 48, Điều 58 Bộ luật dân sự năm 2015;
Căn cứ khoản 1 Điều 27, điểm a khoản 2 Điều 35; Điều 370, Điều 371, Điều Điều 372, Điều 376, Điều 377 và Điều 378 Bộ luật Tố tụng dân sự; Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14, ngày 30 tháng 12 năm 2016 quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí lệ phí Tòa án;
Tuyên bố:
1. Chấp nhận yêu cầu Tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự của ông Lê Thanh H đối với ông Lê Văn Đ.
2. Tuyên bố Ông Lê Văn Đ - sinh năm 1947; ĐKHKTT và trú tại: Số X đường G, phường Giáp Bát, quận Hoàng Mai, thành phố Hà Nội; Hiện đang được chăm sóc tại Trung tâm chăm sóc người cao tuổi Tâm Đức bị mất năng lực hành vi dân sự.
3. Chỉ định ông Thanh Hải – sinh năm 1976 (là con đẻ của ông Lê Văn Đ) là người giám hộ của ông Lê Văn Đ. Ông Lê Thanh H thực hiện các quyền và nghĩa vụ của người giám hộ đối với người được giám hộ theo quy định của pháp luật
4. Lệ phí giải quyết việc dân sự: Ông Lê Thanh H phải chịu 300.000 đồng tiền lệ phí giải quyết việc dân sự sơ thẩm (được trừ vào số tiền tạm ứng án phí/lệ phí đã nộp tại biên lai số AA/2021/0003026 ngày 15/12/2022 tại Chi cục Thi hành án Dân sự quận Hoàng Mai). Ông Lê Thanh H đã nộp đủ lệ phí.
5. Người yêu cầu có quyền kháng cáo Quyết định giải quyết việc dân sự trong thời hạn 10 ngày, kể từ ngày Tòa án ra quyết định.
Viện kiểm sát nhân dân quận Hoàng Mai có quyền kháng nghị trong vòng 10 ngày kể từ ngày Tòa án ra quyết định./.
| Nơi nhận: - Đương sự; - VKSND Q. Hoàng Mai; - UBND P. Giáp Bát, Q. Hoàng Mai, Hà Nội; - Lưu hồ sơ./. | THẨM PHÁN Quách Mạnh Thành |