- Tranh chấp gì? Y/c tuyên bố hoặc hủy bỏ quyết định tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự, bị hạn chế năng lực hành vi dân sự hoặc có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi — án dân sự — "Yêu cầu tuyên bố ông Nguyễn Công Đ mất năng lực hành vi dân sự"
- Tòa quyết gì? Chấp nhận yêu cầu của ông Nguyễn Công D về việc tuyên bố ông Nguyễn Công Đ là người mất năng lực hành vi dân sự .
- Căn cứ chính? Điều 149 Bộ luật Tố tụng dân sự; Điều 22 Bộ luật Dân sự; Điều 27 Bộ luật Tố tụng dân sự
| TÒA ÁN NHÂN DÂN HUYỆN THƯỜNG TÍN THÀNH PHỐ HÀ NỘI | CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Độc lập - Tự do - Hạnh phúc |
| Số: 05/2024/QĐST-VDS Ngày: 23/7/2024 | Thường Tín, ngày 23 tháng 7 năm 2024 |
QUYẾT ĐỊNH
SƠ THẨM GIẢI QUYẾT VIỆC DÂN SỰ
V/v: Yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự
TÒA ÁN NHÂN DÂN HUYỆN THƯỜNG TÍN, THÀNH PHỐ HÀ NỘI
Thành phần giải quyết việc dân sự gồm có:
Thẩm phán - Chủ tọa phiên họp: Ông Nguyễn Trí Tuyển
Thư ký phiên họp: Bà Hứa Thị Hà - Thư ký Tòa án nhân dân huyện Thường Tín, Thành phố Hà Nội.
Đại diện Viện kiểm sát nhân dân huyện Thường Tín, Thành phố Hà Nội tham gia phiên họp: Ông Nguyễn Đức Toàn - Kiểm sát viên.
Ngày 23 tháng 7 năm 2024, tại trụ sở Tòa án nhân dân huyện Thường Tín, Thành phố Hà Nội mở phiên họp sơ thẩm công khai giải quyết việc dân sự thụ lý số: 43/2024/TLST-VDS ngày 04 tháng 6 năm 2024 về yêu cầu “Tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự” theo Quyết định mở phiên họp số 02/2024/QĐST-VDS ngày 09 tháng 7 năm 2024, gồm những người tham gia tố tụng sau đây:
1. Người yêu cầu giải quyết việc dân sự: Ông Nguyễn Công D, sinh năm 1975; Trú tại: Đội 5, T, xã T1, huyện Thường Tín, Thành phố Hà Nội.(có mặt)
Người bị yêu cầu: Ông Nguyễn Công Đ, sinh năm 1977; Trú tại: Đội 5, T, xã T1, huyện Thường Tín, Thành phố Hà Nội.
2. Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan:
- Bà Nguyễn Thị H, 1959; Trú tại: Đội 5, T, xã T1, huyện Thường Tín, Thành phố Hà Nội.
- Ông Nguyễn Công H1, 1966; Trú tại: Đội 5, T, xã T1, huyện Thường Tín, Thành phố Hà Nội.
- Ông Nguyễn Công M, 1968; Trú tại: Đội 5, T, xã T1, huyện Thường Tín, Thành phố Hà Nội.
- Bà Nguyễn Thị H2, 1970; Trú tại: Đội 5, T, xã T1, huyện Thường Tín, Thành phố Hà Nội.
- Ông Nguyễn Công P, 1973; Trú tại: Đội 5, T, xã T1, huyện Thường Tín, Thành phố Hà Nội.
- Ông Nguyễn Công L; 1978; Trú tại: Đội 5, T, xã T1, huyện Thường Tín, Thành phố Hà Nội.
- Bà Nguyễn Thị H3, 1980; Trú tại: Đội 6, T, xã Tự Nhiên, huyện Thường Tín, Thành phố Hà Nội.
(Đều ủy quyền cho ông Nguyễn Công D)
NỘI DUNG VIỆC DÂN SỰ:
Tại đơn yêu cầu đề ngày 28 tháng 5 năm 2024, lời khai tại Tòa án và tại phiên họp, người yêu cầu, ông Nguyễn Công D trình bày: Mẹ ông là bà Đỗ Thị L2 và chồng là Nguyễn Công H4 (đều đã chết), sinh được 09 người con là Nguyễn Thị H, sinh năm 1959; Nguyễn Công H1, sinh năm 1966; Nguyễn Công M, sinh năm 1968; Nguyễn Thị H2, sinh năm 1970; Nguyễn Công P, sinh năm 1973; Nguyễn Công D, sinh năm 1975; Nguyễn Công Đ, sinh năm 1977; Nguyễn Công L, sinh năm 1978 và Nguyễn Thị H3, sinh năm 1980, ngoài ra không có người con nuôi hay con riêng nào khác. Trong đó, em trai ông là Nguyễn Công Đ bị chậm phát triển từ nhỏ, hay lên cơn co giật, hay đi lang thang, nhiều lần không biết đường về nhà, không nói được, không có khả năng học tập và lao động, việc ăn ở, sinh hoạt phải có sự trợ giúp chăm sóc của người thân trong gia đình. Nhân thấy tình trạng bệnh và hành vi không bình thường của ông Đ, đồng thời để gia đình giải quyết các vấn đề liên quan, nay ông đề nghị Tòa án tuyên bố ông Nguyễn Công Đ là người có khó khăn trong nhận thức và làm chủ hành vi theo quy định của pháp luật.
Tại Bản kết luận giám định sức khỏe tâm thần số 179/KLGĐ ngày 01 tháng 7 năm 2024 của Viện Pháp y tâm thần Trung ương kết luận: “Tại thời điểm giám định đối tượng Nguyễn Công Đ bị bệnh chậm phát triển tâm thần nặng. Theo phân loại bệnh quốc tế lần thứ 10 năm 1992 bệnh có mã số F72. Đối tượng là người mất khả năng nhận thức và điều khiển hành vi”
Ngày 09/7/2024, ông Nguyễn Công D có đơn đề nghị Tòa án tuyên bố ông Nguyễn Công Đ là người mất năng lực hành vi dân sự, dựa trên kết luận giám định sức khỏe tâm thần của Viện Pháp y Tâm thần Trung ương đối với ông Nguyễn Công Đ và đề nghị Tòa án cử ông làm người giám hộ cho ông Nguyễn Công Đ.
Tại phiên họp, Đại diện Viện kiểm sát nhân dân huyện Thường Tín phát biểu và đề nghị Tòa án chấp nhận yêu cầu của ông Nguyễn Công D về việc tuyên bố ông Nguyễn Công Đ là người mất năng lực hành vi dân sự, cử ông Nguyễn Công D là người giám hộ cho ông Nguyễn Công Đ.
NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:
Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ việc dân sự được thẩm tra tại phiên họp; Ý kiến của các đương sự và đại diện Viện kiểm sát tại phiên họp, Tòa án nhân dân huyện Thường Tín nhận định:
Về quan hệ pháp luật và thẩm quyền giải quyết:
Theo đơn yêu cầu, ông Nguyễn Công D đề nghị Tòa án tuyên bố ông Nguyễn Công Đ, sinh năm 1977, trú tại Đội 5 T, xã T1, huyện Thường Tín, Thành phố Hà Nội là người mất năng lực hành vi dân sự, bị hạn chế năng lực hành vi dân sự hoặc có khó khăn trong nhận thức làm chủ hành vi dân sự, nên xác định đây là việc dân sự “Yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự” theo quy định tại Khoản 1 Điều 22 của Bộ luật dân sự năm 2015 và thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân huyện Thường Tín theo quy định tại khoản 1 Điều 27, điểm a khoản 1 Điều 35 và điểm a khoản 1 Điều 39 của Bộ luật tố tụng dân sự năm 2015.
Về quyền yêu cầu: Ông Nguyễn Công D là anh ruột của ông Nguyễn Công Đ, có quyền yêu cầu Tòa án tuyên bố ông Nguyễn Công Đ mất năng lực hành vi dân sự.
Về nội dung việc dân sự:
Người yêu cầu xác nhận ông Nguyễn Công Đ có biểu hiện của bệnh tâm thần như trí tuệ chậm phát triển, thể chất kém, không đi học được, không biết chữ… Hiện tại, ông Đ không kiểm soát được hành vi và những người xung quanh, hàng ngày ăn ngủ được, mọi sinh hoạt cá nhân đều phải do người trong gia đình chăm sóc
Ngày 10/6/2024, Tòa án nhân dân huyện Thường Tín đã ra Quyết định trưng cầu giám định số 02/2024/QĐ-TCGĐ trưng cầu Viện pháp y tâm thần Trung ương giám định sức khỏe tâm thần đối với ông Nguyễn Công Đ. Quá trình giám định sức khỏe cho thấy “Đối tượng tỉnh, tiếp xúc chậm, Các năng lực định hướng rối loạn.Cảm xúc hời hợt. Tri giác không rối loạn. Tư duy nhịp chậm, rời rạc, lộn xộn, không có hoang tưởng, ám ảnh, định kiến. Trí nhớ, trí tuệ kém; đối tượng không có khả năng nhận thức, hiểu biết xã hội và môi trường xung quanh; không có khả phân tích tổng hợp, phán đoán. Chú ý kém tập trung. Hành vi tác phong chậm chạp thụ động, đối tượng không biết làm bất kỳ việc gì giúp gia đình, đối tượng có thể tự tắm rửa vệ sinh cá nhân nhưng không sạch sẽ, nên cần phải cần người thân chăm sóc, hỗ trợ. Hàng ngày đối tượng ăn ngủ bất thường”.
Tại Bản kết luận giám định sức khỏe tâm thần số 179/KLGĐ ngày 01 tháng 7 năm 2024 của Viện pháp y tâm thần trung ương kết luận: “Tại thời điểm giám định đối tượng Nguyễn Công Đ bị bệnh chậm phát triển tâm thần nặng. Theo phân loại bệnh quốc tế lần thứ 10 năm 1992 bệnh có mã số F72. Đối tượng là người mất khả năng nhận thức và điều khiển hành vi”.
Xét thấy, ông Nguyễn Công D yêu cầu Tòa án tuyên bố ông Nguyễn Công Đ mất năng lực hành vi dân sự là có căn cứ, phù hợp theo khoản 1 Điều 22 của Bộ luật dân sự nên được chấp nhận.
Về lệ phí giải quyết việc dân sự: Ông Nguyễn Công D phải chịu lệ phí sơ thẩm giải quyết việc dân sự theo khoản 1 Điều 37 Nghị quyết 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội.
Các đương sự có quyền kháng cáo quyết định theo quy định tại Điều 371, Điều 372 Bộ luật tố tụng dân sự.
QUYẾT ĐỊNH:
Căn cứ Điều 22 của Bộ luật Dân sự năm 2015;
Căn cứ khoản 1 Điều 27, Điều 35, Điều 39, Điều 361, các Điều 149, 370, 371, 372, 376, 377, 378 Bộ luật tố tụng dân sự 2015;
Căn cứ khoản 1 Điều 37 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội:
1. Chấp nhận yêu cầu của ông Nguyễn Công D về việc tuyên bố ông Nguyễn Công Đ là người mất năng lực hành vi dân sự .
2. Tuyên bố ông Nguyễn Công Đ, sinh năm 1977; Trú tại: Đội 5 T, xã T1, huyện Thường Tín, Thành phố Hà Nội là người mất năng lực hành vi dân sự.
Ông Nguyễn Công D là người giám hộ của ông Nguyễn Công Đ.
3. Lệ phí việc dân sự: Ông Nguyễn Công D phải nộp số tiền 300.000 đồng lệ phí giải quyết việc dân sự nhưng được trừ vào số tiền 300.000 đồng tạm ứng lệ phí Tòa án đã nộp theo biên lai thu tiền tạm ứng lệ phí số BLTU/23 ngày 04 tháng 6 năm 2024 tại Chi cục Thi hành án dân sự huyện Thường Tín, Thành phố Hà Nội.
4. Quyền kháng cáo: Các đương sự có quyền kháng cáo quyết định này trong thời hạn 10 ngày kể từ ngày ra quyết định .
Viện kiểm sát cùng cấp có quyền kháng nghị quyết định giải quyết việc dân sự trong thời hạn 10 ngày, Viện kiểm sát cấp trên trực tiếp có quyền kháng nghị trong thời hạn 15 ngày, kể từ ngày Tòa án ra quyết định./.
THẨM PHÁN – CHỦ TỌA PHIÊN HỌP
| Nơi nhận: - TANDTP Hà Nội; - VKSND huyện Thường Tín; - Chi cục THADS huyện Thường Tín; - Các đương sự; - Lưu hồ sơ; | Nguyễn Trí Tuyển |