Quyết định 05/2024/QĐST-HNGĐ — Yêu cầu huỷ việc kết hôn trái pháp luật

QUYẾT ĐỊNH

SƠ THẨM GIẢI QUYẾT VIỆC DÂN SỰ

V/v: Yêu cầu hủy kết hôn trái pháp luật

TÒA ÁN NHÂN DÂN HUYỆN SÌN HỒ, TỈNH LAI CHÂU

Thành phần giải quyết việc dân sự:

Thẩm phán - Chủ tọa phiên họp: Ông Phan Hồng Ngoãn.

Thư ký phiên họp: Ông Hờ A Thái - Thư ký Tòa án nhân dân huyện Sìn Hồ, tỉnh Lai Châu.

Đại diện Viện kiểm sát nhân dân huyện Sìn Hồ, tỉnh Lai Châu tham gia phiên họp: Bà Đặng Ngọc Anh - Kiểm sát viên.

Ngày 04 tháng 01 năm 2024, tại trụ sở Tòa án nhân dân huyện Sìn Hồ, tỉnh Lai Châu mở phiên họp sơ thẩm công khai giải quyết việc dân sự thụ lý số: 19/2023/TLST-HNGĐ, ngày 04 tháng 12 năm 2023 về việc yêu cầu hủy kết hôn trái pháp luật theo Quyết định mở phiên họp số 03/2023/QĐST-HNGĐ ngày 15 tháng 12 năm 2023; Quyết định hoãn phiên họp số 05/2023/QĐST-HNGĐ ngày 29 tháng 12 năm 2023 gồm những người tham gia tố tụng sau đây:

* Người yêu cầu giải quyết việc dân sự:

Bà Lò Thị É, sinh năm 1954, địa chỉ: bản N M Th , xã M Q , huyện Sìn Hồ, tỉnh Lai Châu; (có mặt).

*Người có quyền lợi và nghĩa vụ liên quan:

- Anh Lò Văn Th , sinh ngày 06/8/1989; Địa chỉ: bản N M Th , xã M Q , huyện Sìn Hồ, tỉnh Lai Châu; (có mặt).

- Chị Lò Thị Đ , sinh ngày 10/10/1995; Nơi đăng ký hộ khẩu thường trú: bản Nà Đ , xã B L , huyện TĐ, tỉnh Lai Châu; Nơi ở hiện nay: bản N Đ , xã B L, huyện Tam Đường, tỉnh Lai Châu; (có mặt)

- Ủy ban nhân dân xã M Q, huyện Sìn Hồ, tỉnh Lai Châu; Người đại diện theo pháp luật: ông Lò Văn Ư , chức vụ: Chủ tịch Uỷ ban nhân dân xã M Q , huyện Sìn Hồ, tỉnh Lai Châu; Người đại diện theo Uỷ quyền là ông Lò Văn H , chức vụ: Phó Chủ tịch Uỷ ban nhân dân xã M Q , huyện Sìn Hồ, tỉnh Lai Châu; (có đơn xin vắng mặt tại phiên họp).

Những vấn đề cụ thể yêu cầu Tòa án giải quyết: “Hủy kết hôn trái pháp luật” theo Giấy chứng nhận kết hôn số 55/GCNKH quyển số 01, ngày 13 tháng 8 năm 2012 do Ủy ban nhân dân xã M Q , huyện Sìn Hồ, tỉnh Lai Châu cấp.

NỘI DUNG VIỆC DÂN SỰ:

Theo đơn yêu cầu giải quyết việc dân sự, lời khai trong quá trình giải quyết việc dân sự và trong quá trình tham gia tố tụng tại Tòa án, người yêu cầu là bà Lò Thị É, trình bày: Con trai bà tên là Lò Văn Th , sinh ngày 06/8/1989 và con dâu bà là chị Lò Thị Đ , sinh ngày 10/10/1995, đăng ký kết hôn vào ngày 13/8/2012, tại UBND xã M Q , huyện Sìn Hồ, tỉnh Lai Châu, theo Giấy chứng nhận kết hôn số 55 ngày 13 tháng 8 năm 2012 do Ủy ban nhân dân xã M Q cấp. Sau khi kết hôn anh Th và chị Đ về sinh sống ở nhà bà, tại bản N M Th , xã M Q , huyện Sìn Hồ được một thời gian rất hạnh phúc. Nhưng do mâu thuẫn anh Th và chị Đ hay cãi nhau, không ai chịu nhường nhịn ai nên anh Th và chị Đ đã ly thân được 04 năm nay và không sinh sống với nhau nên không ai quan tâm đến ai nữa. Do anh Th và chị Đ đã ly thân và không có hạnh phúc nên bà É bảo với con trai bà là anh Lò Văn Thình đi phô tô hồ sơ các giấy tờ để làm thủ tục ly hôn thì con trai bà mới biết được con dâu của bà là chị Lò Thị Đ không đủ điều kiện đăng ký kết hôn theo quy định của pháp luật. Vì khi đi đăng ký kết hôn con dâu bà là chị Đ mới được 16 tuổi mấy tháng. Vì vậy bà đề nghị Tòa án nhân dân huyện Sìn Hồ xem xét và giải quyết hủy kết hôn trái pháp luật, giữa con trai bà là anh Lò Văn Th và chị Lò Thị Đ để chấm dứt quan hệ sống như vợ chồng và không công nhận giữa anh Lò Văn Th và chị Lò Thị Đ là vợ chồng theo quy định của pháp luật. Con trai bà là anh Th và chị Đ có 03 con chung là cháu Lò Thị Thu Q , sinh ngày 09/5/2012; cháu Lò Thị Ngọc K , sinh ngày 15/11/2014 và cháu Lò Phương L , sinh ngày 19/11/2016. Kể từ khi vợ chồng anh Th và chị Đ ly thân, đến nay đã được 04 năm, trong thời gian đó 03 cháu đều ở với anh Th và được gia đình bà chăm sóc, dạy dỗ các cháu từ nhỏ, đến nay các cháu đã quen với cuộc sống hiện tại và đang rất chăm ngoan và hiếu thảo, biết vâng lời ông bà, bố của các cháu; mong muốn của gia đình bà và nguyện vọng của anh Lò Văn Th , anh Th sẽ là người trực tiếp nuôi dư ng, chăm sóc và giáo dục 03 con chung là cháu Lò Thị Thu Q , cháu Lò Thị Ngọc K và cháu Lò Phương L cho đến khi các cháu trưởng thành đủ 18 tuổi; về cấp dư ng nuôi con chung: anh Lò Văn Th không yêu cầu chị Đ phải cấp dư ng nuôi con chung, chị Định nhất trí; về tài sản chung, khoản nợ chung: anh Th và chị Đ không có tài sản chung, khoản nợ chung nên không yêu cầu Tòa án giải quyết. Tại phiên họp, bà Lò Thị É vẫn giữ nguyên yêu cầu đề nghị Tòa án giải quyết theo đơn yêu cầu của bà.

Tại biên bản ghi lời khai vào ngày 20/12/2023 và các tài liệu chứng cứ khác c ng tại phiên họp người có quyền lợi và ngh a vụ liên quan là chị Lò Thị Đ , trình bày: Chị và anh Lò Văn Th đăng ký kết hôn vào ngày 13/8/2012 tại Uỷ ban nhân dân xã M Q , huyện Sìn Hồ, tỉnh Lai Châu trên cơ sở tự nguyện, không bị ai ép buộc. Khi đến UBND xã M Q để làm thủ tục đăng ký kết hôn chị Định và anh Thình không cung cấp cho UBND xã M Q bất kỳ giấy tờ gì, chị chỉ nói bằng miệng ngày, tháng, năm sinh của chị cho cán bộ tư pháp, vì trước khi đi đăng ký kết hôn chồng chị là anh Th đã đến gặp và hỏi cán bộ tư pháp nên tin tưởng chị Đ đã đủ tuổi nên chị Đ mới đi đăng ký kết hôn với anh Th . Đến nay khi vợ chồng anh Th và chị Đ không còn tình cảm với nhau nữa, cuộc sống hôn nhân không đạt được mục đích như mong muốn. Chị Định quyết định làm đơn ly hôn với anh Th thì chị Đ mới biết khi đi đăng ký kết hôn bản thân chị Định mới 16 tuổi, 10 tháng, 03 ngày là chưa đủ tuổi để đăng ký kết hôn theo quy định của pháp luật. Đến nay bà Lò Thị É yêu cầu Tòa án huỷ kết hôn trái pháp luật giữa chị Định và anh Thình, chị Định nhất trí. Ngoài ra chị Định yêu cầu Toà án không công nhận giữa chị và anh Thình là vợ, chồng hợp pháp kể từ ngày chị Đ đủ tuổi; về con chung: chị Đ và anh Th có với nhau 03 con chung là cháu Lò Thị Thu Q , sinh ngày 09/5/2012, cháu Lò Thị Ngọc K , sinh ngày 15/11/2014 và cháu Lò Phương L , sinh ngày 19/11/2016. Sau khi Tòa án huỷ kết hôn trái pháp luật theo đơn yêu cầu của bà Lò Thị É, anh Th và chị Đ đã thỏa thuận, anh Th sẽ là người trực tiếp nuôi dư ng, chăm sóc 03 con chung là cháu: Lò Thị Thu Q , cháu Lò Thị Ngọc K , và cháu Lò Phương L cho đến khi các cháu trưởng thành đủ 18 tuổi và không yêu cầu chị Đ phải cấp dư ng nuôi con chung, chị Đ nhất trí; về tài sản chung, nợ chung: Chị Đ và anh Th không có tài sản chung, nợ chung nên không đề nghị Tòa án giải quyết.

Tại biên bản ghi lời khai, ngày 20/12/2023 và tại phiên họp anh Lò Văn Thình, trình bày: anh Th và chị Lò Thị Đ đăng ký kết hôn vào ngày 13/8/2012 tại Uỷ ban nhân dân xã M Q , huyện Sìn Hồ, tỉnh Lai Châu trên cơ sở tự nguyện, không ai bị ép buộc. Anh Th và chị Đ có với nhau được 03 con chung là cháu Lò Thị Thu Q , sinh ngày 09/5/2012; cháu Lò Thị Ngọc K , sinh ngày 15/11/2014 và cháu Lò Phương L , sinh ngày 19/11/2016. Từ khi chị Định và anh Thình ly thân cho đến nay được 04 năm nhưng chị Đ ít quan tâm đến các cháu. Đến nay anh Thình thấy không còn tình cảm gì với chị Đ nên anh Thình yêu cầu Toà án nhất trí với yêu cầu huỷ kết hôn trái pháp luật của mẹ anh là bà Lò Thị É và không công nhận anh Th và chị Đ là vợ, chồng hợp pháp kể từ ngày chị Định đủ tuổi; về con chung: Anh Th và chị Lò Thị Đ có với nhau 03 con chung là cháu Lò Thị Thu Q , sinh ngày 09/5/2012; cháu Lò Thị Ngọc K , sinh ngày 15/11/2014 và cháu Lò Phương L , sinh ngày 19/11/2016. Sau khi Tòa án huỷ kết hôn trái pháp luật, anh Th và chị Đ đã thỏa thuận, anh Th sẽ là người trực tiếp nuôi dư ng, chăm sóc 03 con chung là cháu Lò Thị Thu Quyền, cháu Lò Thị Ngọc K , và cháu Lò Phương L cho đến khi 03 cháu đủ 18 tuổi và không yêu cầu chị Đ phải cấp dư ng nuôi con chung, chị Đ nhất trí; về tài sản chung, nợ chung: anh Th và chị Đ không có tài sản chung, khoản nợ chung nào nên không yêu cầu Toà án xem xét giải quyết.

Tại biên bản lấy lời khai vào ngày 20/12/2023 và các tài liệu chứng cứ khác c ng như nội dung đơn xin xét xử vắng mặt, Ủy ban nhân dân xã Ma Quai, huyện Sìn Hồ, tỉnh Lai Châu; Người đại diện theo pháp luật: ông Lò Văn Ư , chức vụ: Chủ tịch Uỷ ban nhân dân xã M Q , huyện Sìn Hồ, tỉnh Lai Châu; Người đại diện theo Uỷ quyền là ông Lò Văn H , chức vụ: Phó Chủ tịch Uỷ ban nhân dân xã Ma Q , huyện Sìn Hồ, tỉnh Lai Châu (có đơn xin vắng mặt tại phiên họp) có ý kiến như sau: theo như yêu cầu của bà Lò Thị É, yêu cầu Tòa án hủy việc kết hôn trái pháp luật giữa anh anh Lò Văn Th và chị Lò Thị Đ , với lý do tại thời điểm đăng ký kết hôn chị Lò Thị Đ chưa đủ điều kiện thực hiện đăng kết hôn theo quy định của pháp luật. Căn cứ theo độ tuổi của chị Lò Thị Đ tại giấy chứng nhận kết hôn số 55, quyển số 01 ngày 13/8/2012 đối chiếu với quy định kết hôn theo luật hôn nhân và gia đình năm 2000, thì tại thời điểm đăng ký kết hôn chị Lò Thị Đ chưa đảm bảo điều kiện kết hôn theo luật định của pháp luật. UBND xã Ma Quai, huyện Sìn Hồ thực hiện đăng ký kết hôn cho chị Lò Thị Định và anh Lò Văn Th là trái quy định của pháp luật, nguyên nhân dẫn đến việc ban hành Giấy chứng nhận kết hôn trái quy định của pháp luật là do trong quá trình thực hiện nhiệm vụ, cán bộ được phân công là đồng chí Nguyễn Quốc S , trong khi thực hiện nhiệm vụ không kiểm tra k , không đối chiếu với các quy định của pháp luật về thực hiện đăng ký kết hôn cho công dân. Đối với trường hợp bà Lò Thị É yêu cầu hủy kết hôn trái pháp luật giữa chị Lò Thị Đ và anh Lò Văn Th là hoàn toàn có căn cứ, đúng quy định của pháp luật. Đại diện UBND xã Ma Quai ông Lò Văn H , đề nghị Tòa án nhân dân huyện Sìn Hồ chấp nhận đơn yêu cầu hủy kết hôn trái pháp luật của bà Lò Thị É, chấm dứt quan hệ sống như vợ chồng và không công nhận giữa anh Lò Văn Th và chị Lò Thị Đ là vợ chồng theo quy định của pháp luật. Ngoài ra ông Lò Văn H trình bày thêm, đến nay do anh Nguyễn Quốc S đã nghỉ việc tại UBND xã Ma Quai từ năm 2016, hiện nay c ng không biết anh Sáu đi đâu, làm gì và ở đâu vì từ khi anh Nguyễn Quốc S xin nghỉ việc tại UBND xã Ma Quai, ông Hoan không bao giờ liên lạc với anh S nên không nắm được thông tin của anh Nguyễn Quốc S .

Tại phiên họp đại diện Viện kiểm sát nhân dân huyện Sìn Hồ, tỉnh Lai Châu. Sau khi nghiên cứu hồ sơ và tại phiên họp phát biểu quan điểm của Viện kiểm sát như sau: Thẩm phán, Thư ký phiên họp kể từ khi thụ lý việc dân sự cho đến trước thời điểm Thẩm phán ra quyết định giải quyết việc dân sự đã thực hiện đúng theo quy định của Bộ luật Tố tụng dân sự. Việc chấp hành pháp luật của người tham gia tố tụng dân sự kể từ khi thụ lý việc dân sự cho đến trước thời điểm Thẩm phán ra quyết định giải quyết việc dân sự được đảm bảo. Căn cứ vào các tài liệu chứng cứ đã được thu thập và kết quả tại phiên họp, đại diện Viện kiểm sát nhân dân huyện Sìn Hồ đề nghị Tòa án nhân dân huyện Sìn Hồ, tỉnh Lai Châu. Áp dụng: khoản 1 Điều 29, điểm b khoản 2 Điều 35, điểm g khoản 2 Điều 39, các Điều 367, 369 của Bộ luật Tố tụng dân sự; Khoản 1 Điều 9 Luật hôn nhân gia đình năm 2000; điểm a Khoản 1 Điều 8, điểm a khoản 2 Điều 10, khoản 1 Điều 11, khoản 1 Điều 131 của Luật hôn nhân và gia đình năm 2014; điểm a khoản 2 Điều 4 Thông tư liên tịch số 01/2016/TTLT-TANDTC-VKSNDTC-BTP, ngày 06/01/2016; Điểm d khoản 2 Điều 11 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14, ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí, lệ phí Tòa án. Đề nghị Tòa án nhân dân huyện Sìn Hồ tuyên xử:

Về hôn nhân: Chấp nhận yêu cầu của bà Lò Thị É, huỷ việc kết hôn trái pháp luật giữa anh Lò Văn Th và chị Lò Thị Đ theo Giấy chứng nhận kết hôn số 55 quyển số 01, ngày 13 tháng 8 năm 2012 do Ủy ban nhân dân xã Ma Quai, huyện Sìn Hồ, tỉnh Lai Châu cấp. Về con chung: ghi nhận sự thỏa thuận giữa các đương sự, giao các con chung là cháu Lò Thị Thu Q , sinh ngày 09/5/2012, cháu Lò Thị Ngọc K , sinh ngày 15/11/2014 và cháu Lò Phương L , sinh ngày 19/11/2016 cho anh Lò Văn Th là người được trực tiếp chăm sóc, nuôi dư ng và giáo dục các cháu cho đến khi các cháu trưởng thành đủ 18 tuổi. Chị Lò Thị Đ có quyền, ngh a vụ thăm nom con chung mà không ai được cản trở. Về cấp dư ng nuôi con chung: chị Lò Thị Đ không phải cấp dư ng nuôi con chung. Về tài sản chung, nợ chung: anh Th và chị Đ không có tài sản chung, khoản nợ chung nào nên không yêu cầu Toà án xem xét giải quyết. Về lệ phí: bà Lò Thị É không phải nộp lệ phí theo quy định của pháp luật.